Materiały edukacyjne: uczniowie w wieku od 13 do - Join-the-Game

Komentarze

Transkrypt

Materiały edukacyjne: uczniowie w wieku od 13 do - Join-the-Game
Materiały edukacyjne
Nauka poprzez grę dla dzieci w wieku 13 – 18 lat
Dodatek do gry przygodowej
Inicjatywa Salezjański Wolontariat Misyjny MŁODZI ŚWIATU
i Don Bosco JUGEND DRITTE WELT e.V., „Champions for South Africa”
Drodzy Uczniowie!
W 2010 roku w RPA odbędą się Mistrzostwa Świata w Piłce Nożnej. Chcemy wzbudzić Wasze zainteresowanie
tym krajem, tamtejszą młodzieżą i oczywiście MŚ oraz znaczeniem piłki nożnej dla ludzi mieszkających w RPA.
Tematy, które przybliżą Wam zagadnienia związane z RPA:
Temat 1 – Republika Południowej Afryki
Pierwszy temat ukazuje, co łączy Europę i RPA w świecie, który coraz bardziej się jednoczy. Materiały
dydaktyczne wskazują również, w jaki sposób możecie dowiedzieć się jeszcze więcej o tym kraju. Arkusze
zadań zawierają różne pomysły. Jeśli wykorzystacie okazję do aktywnego działania, bardziej na tym
skorzystacie!
Temat 2 – Młodzież w RPA
Dzieci i młodzież w RPA nie mają typowego dzieciństwa i typowego okresu dojrzewania. Różnica między
„dzieckiem bezpiecznym i szczęśliwym” a „dzieckiem ulicy” jest ogromna. Jest bowiem wiele zjawisk, które
zagrażają bezpiecznej i pełnej nadziei przyszłości dzieci i młodzieży. Gra „Przygoda w Kapsztadzie” (gra na
DVD i w Internecie) daje możliwość obserwacji życia młodych ludzi z RPA, pozwala wczuć się w ich sytuację
oraz wskazuje na ich szanse.
Temat 3 - Milenijne Cele Rozwoju
Ubóstwo, przestępczość, różnice między biednymi i bogatymi w RPA nie są ani niczym wyjątkowym w skali
światowej, ani nie pojawiły się bez przyczyny. Pytanie brzmi: jak mogło dojść do takiej sytuacji i oczywiście,
co zamierzają z tym zrobić ludzie, którzy mają wpływ na losy świata. Przywódcy państw należących do ONZ
wyznaczyli Milenijne Cele Rozwoju, które powinny zostać zrealizowane do 2015 roku, aby złagodzić
nierównomierny rozwój na świecie. Jesteśmy zdania, że cele te są bardzo istotne, jeśli coś ma się zmienić w
świecie. Czy możemy jednak wszystko pozostawiać ONZ? Czy sami też jesteśmy w pewnym stopniu za to
odpowiedzialni?
Temat 4 – Piłka nożna w RPA
Piłka nożna łączy wszystkich. Drużyny piłkarskie i kibice z całego świata spotkają się w czerwcu i lipcu 2010
roku w RPA. W trzeciej części materiałów dydaktycznych jest mowa zarówno o miastach, w których odbędą
się MŚ, jak też o roli, jaką odgrywa piłka nożna i MŚ 2010 dla mieszkańców RPA.
www.join-the-game.org/pl
Temat 5 – Edukacja i projekty
Ubóstwo nie jest zjawiskiem nieodwracalnym. Są sposoby, które mogą zapewnić lepszą przyszłość. W tym
temacie prezentujemy, w jaki sposób dzieci i młodzież w trudnej sytuacji mogą wziąć przyszłość w swoje
ręce i kto im w tym może pomóc. Przedstawiamy tu również przykłady czterech projektów z RPA i stawiamy
pytanie: w jaki sposób już dziś możemy choć trochę zmienić świat.
Jak może wyglądać praca?
Polecamy Wam przede wszystkim pracę wspólną w klasie: pracę w parach oraz w grupach od 3 do 4 uczniów.
Pojawia się oczywiście pytanie, w jaki sposób inni mogą dowiedzieć się o rezultatach Waszej pracy. W wielu
klasach wypróbowaliśmy dwie skuteczne metody: „klasa-układanka” i gazetka ścienna. Obie metody mogą być
wykorzystywane jednocześnie. (Krótkie wyjaśnienie metod znajduje się w materiałach metodycznych dla
nauczycieli .)
Proponujemy pracę w czterech etapach:
Zbieranie informacji – Notowanie informacji – Opracowanie informacji – Działanie
• Każdy temat rozpoczyna się stronami ze zdjęciami, które nasuwają wiele pytań i zachęcają do wypowiedzi.
• Każdy temat nawiązuje do gry przygodowej na DVD. (Można jednak pracować z materiałami dydaktycznymi
niezależnie od gry.)
• Szczegółowe informacje i aspekty przydatne do zdobycia informacji na każdy z tematów znajdziecie w
punktach informacyjnych przy grze oraz na stronach internetowych.
• Prezentujemy wiele arkuszy z zadaniami, wybierajcie jednak te zadania, które Was najbardziej interesują.
• Jeśli macie jakieś pomysły na własną inicjatywę to do dzieła! Interesujące pomysły zamieścimy na naszej
stronie internetowej i udostępnimy je innym uczniom z sześciu krajów świata.
• Interesują nas również propozycje zajęć i ich realizacji! Piszcie do nas! Czekamy na Wasze listy!
Życzymy Wam dobrej zabawy i sukcesów z „Przygodą w Kapsztadzie” i Republiką Południowej Afryki.
Z pozdrowieniami
Zespół „Join the Game!”
www.join-the-game.org/pl
Szanowni Państwo!
W 2010 roku w RPA odbędą się Mistrzostwa Świata w Piłce Nożnej. „Champions for South Africa – Join the
game” to Państwa bilet do kraju MŚ. Interaktywna, przygodowa gra komputerowa przedstawi Państwa
uczniom zupełnie inne oblicze kraju z Przylądka Dobrej Nadziei. Oblicze, którego nie pokazują kamery
telewizyjne.
Gra „Przygoda w Kapsztadzie” to propozycja z zakresu edukacji globalnej. Daje Państwu możliwość, by na
wiele ciekawych sposobów nawiązać do tematów związanych z polityką na rzecz rozwoju. Ważnym
czynnikiem edukacji globalnej jest umiejętność dokonania wyboru spośród różnorodnych opcji. Dlatego
spośród wielu możliwości wybraliśmy pięć tematów, do których przygotowaliśmy dodatkowe materiały
lekcyjne. Ułatwią one edukację uczniów w wieku 13-18 lat.
W materiałach metodycznych dla nauczycieli znajdą Państwo zestawienie kompetencji kształtowanych w
trakcie tych zajęć. Przygotowaliśmy dla Państwa pięć tematów:
Temat 1 Republika Południowej Afryki
Pokazuje, co łączy Europę i RPA w świecie, który coraz bardziej się jednoczy. Materiały dydaktyczne wskazują
również drogę do samodzielnego wyszukiwania informacji. Arkusze zadań zawierają pomysły, które zachęcą
uczniów do czynnego udziału w lekcji i aktywnego działania.
Temat 2 – Młodzież w RPA
Dzieci i młodzież w RPA nie mają typowego dzieciństwa i typowego okresu dojrzewania. Różnica między
„dzieckiem bezpiecznym i szczęśliwym” a „dzieckiem ulicy” jest ogromna. Jest bowiem wiele zjawisk, które
zagrażają bezpiecznej i pełnej nadziei przyszłości dzieci i młodzieży. Gra „Przygoda w Kapsztadzie” daje
możliwość obserwacji życia młodych ludzi z RPA, pozwala wczuć się w ich sytuację i wskazuje ich szanse.
Te materiały lekcyjne wykraczają poza informacje zawarte w grze. Znajdą tu Państwo wywiady z młodzieżą z
ulicy lub z ubogich dzielnic township. Teksy te częściowo stanowiły podstawę do stworzenia gry. Temat tła
sytuacyjnego w RPA został przedstawiony w materiałach dydaktyczny w taki sposób, by uczniowie
samodzielnie mogli go pogłębiać.
Temat 3 - Milenijne Cele Rozwoju
Ubóstwo, przestępczość, różnice między biednymi i bogatymi w RPA nie są ani niczym wyjątkowym w skali
światowej, ani nie pojawiły się bez przyczyny. Pytanie brzmi: jak mogło dojść do takiej sytuacji i co zamierzają
z tym zrobić ludzie, którzy mają wpływ na losy świata. Przywódcy państw należących do ONZ wyznaczyli
Milenijne Cele Rozwoju, które powinny zostać zrealizowane do 2015 roku, aby złagodzić nierównomierny
rozwój na świecie. Jesteśmy zdania, że cele te – jako część globalnej strategii działania – powinny być znane
www.join-the-game.org/pl
każdemu człowiekowi. Także Polska i UE przyjęły te cele i zobowiązały się do ich realizacji. Do tego tematu
przygotowaliśmy szczegółowe materiały.
Temat 4 – Piłka nożna w RPA
Piłka nożna łączy wszystkich. Drużyny piłkarskie i kibice z całego świata spotkają się w czerwcu i lipcu 2010
roku w RPA. W tej części jest mowa zarówno o miastach, w których odbędą się MŚ, jak też o roli, jaką
odgrywa piłka nożna i MŚ 2010 dla mieszkańców RPA.
Temat 5 – Edukacja i projekty
Ubóstwo nie jest zjawiskiem nieodwracalnym. Są sposoby, które mogą zapewnić lepszą przyszłość. W tym
temacie prezentujemy, w jaki sposób dzieci i młodzież w trudnej sytuacji mogą wziąć przyszłość w swoje
ręce i kto im w tym pomoże. Przedstawiamy tu również przykłady czterech projektów z RPA i stawiamy
pytanie: w jaki sposób już dziś możemy choć trochę zmienić świat.
Znajdą tu Państwo materiały do przygotowania lekcji oraz teksty do wykorzystania podczas zajęć.
Jak może wyglądać praca z uczniami?
Polecamy przede wszystkim pracę wspólną, w grupach lub w parach. Dzięki metodom pracy, takim jak „klasaukładanka” lub gazetka ścienna wszyscy uczniowie mogą aktywnie włączyć się w zajęcia. Obie metody mogą
być wykorzystywane jednocześnie. (Krótkie wyjaśnienie znajduje się w materiałach metodycznych dla
nauczycieli.
Prezentujemy wiele arkuszy z zadaniami. Zachęcamy jednak, abyście Państwo sami zdecydowali, które zadania
zaproponować.
Materiały do wszystkich tematów mają podobną strukturę.
• strony ze zdjęciami we wstępie,
• zbieranie informacji,
• notowanie informacji,
• opracowanie informacji (tutaj także: pytania i dyskusja i zastanawianie się, co może przynieść przyszłość i
jaki to ma wpływ na nasze możliwości działania).
• Arkusze zadań zawierają odpowiednie propozycje i pomysły.
• W informacjach dla nauczycieli zawarte są informacje do każdego z tematów związane z tłem sytuacyjnym
w RPA. Mogą one być wykorzystywane także przez uczniów.
www.join-the-game.org/pl
Pomoce do wyszukania pozostałych informacji:
• Każdy temat nawiązuje do gry przygodowej na DVD. (Można jednak pracować z materiałami dydaktycznymi
niezależnie od gry.)
• Arkusze zadań do poszczególnych tematów zawierają „punkty informacyjne”, które są zamieszczone w
grze i odnoszą się do konkretnego tematu.
• Zbiór linków do każdego tematu ułatwi uczniom szukanie informacji w Internecie (O wiele bardziej
zachęcamy jednakże do pracy z encyklopedią).
• Poprzez zadania typu „Działaj!” chcemy zachęcić uczniów do zastanowienia się, jak my możemy pomóc
młodzieży w trudnej sytuacji, nawet jeśli jest to możliwe tylko w małym stopniu. Przy okazji mamy
możliwość zmienić także swoje życie, nadając mu nową jakość. Z przyjemnością czekamy na interesujące
pomysły pochodzące od Państwa i Państwa uczniów.
• Proszę nie zatrzymywać ich tylko dla siebie! Niektóre akcje i działania będziemy prezentować na naszej
stronie internetowej, dlatego proszę do nas napisać!
• Interesują nas również propozycje zajęć i ich realizacji!
Życzymy Państwu powodzenia oraz wielu bogatych doświadczeń w uczeniu się i nauczaniu!
Z pozdrowieniami
Zespół „Join the Game!”
www.join-the-game.org/pl
Kompetencje
Kompetencje
Poniżej znajdują się podstawowe kompetencje, nad którymi pracuje się w czasie zajęć „Champions for South
Africa”. Nie jest możliwe, aby w czasie jednej lekcji pracować w zakresie wszystkich wymienionych
kompetencji, dlatego też w ramach jednych zajęć szczegółowo skupiamy się na kompetencjach wybranych. W
kolumnie pierwszej znajdą Państwo wybór kompetencji, natomiast w kolejnej szczegółowo przedstawione
zostały możliwe cele do zrealizowania w czasie wybranej lekcji w odniesieniu do projektu. Większość niżej
wymienionych kompetencji odpowiada nowej podstawie programowej, w której można znaleźć
bezpośrednie odniesienia do edukacji rozwojowej. Informacje o reformie programowej można znaleźć na:
www.reformaprogramowa.men.gov.pl
Kompetencje dotyczące edukacji
Kompetencje w odniesieniu do lekcji bazującej na temacie
Tematy
globalnej
MŚ 2010 w RPA
1. Dostrzeganie współzależności we
współczesnym świecie
1.1. Uczeń zdobywa wiedzę (na podanym przykładzie) na temat
Temat 1
wybranych tendencji rozwojowych i problemów w RPA (np.
Temat 2
dzieci ulicy, ubóstwo, sytuacja gospodarcza/ rozwój gospodarczy,
skutki apartheidu, HIVAIDS itp.).
Temat 4
Uczeń dostrzega związki między
własnym życiem a sytuacją w swojej
społeczności lokalnej, Polsce, Europie i 1.2. Uczeń zdobywa wiedzę, w jaki sposób
Południowoafrykańczycy podejmują próbę rozwiązania
świecie.
problemów.
1.3. Uczeń zdobywa wiedzę, co łączy RPA i Europę.
1.4. Uczeń uświadamia sobie i analizuje fakt, że rozwój w RPA i w
Europie jest postrzegany bardzo selektywnie.
1.5. Uczeń zdobywa wiedzę (na podanym przykładzie) o
znaczeniu piłki nożnej i MŚ 2010 w RPA.
2. Dostrzeżenie różnorodności
Uczeń wyjaśnia złożoność zjawisk
społecznych, politycznych,
ekonomicznych i kulturowych.
3. Rozróżnienie społecznych
płaszczyzn działania.
Uczeń poznaje różnorodne społeczne
płaszczyzny działania.
4. Zmiana perspektywy i empatia
Uczeń uświadamia sobie, szanuje i
rozważa znaczenie własnych i obcych
systemów wartości oraz ich znaczenie
na kształtowanie swojego życia.
www.join-the-game.org/it
2.1. Uczeń poznaje różne metody radzenia sobie z codziennością
młodzieży w RPA, opisuje je dokładniej (w oparciu o przykłady –
„dzieci ulicy”) i porównuje ze swoją sytuacją.
Temat 2
Temat 5
3.1. Uczeń, bazując na fikcyjnym przeżyciu (w grze), uświadamia
Temat 3
sobie różne płaszczyzny działania i uczestniczy w dyskusji na ten
temat (indywidualne losy ludzi, społeczne i ekonomiczne
uwarunkowania w RPA, ubóstwo i sprawiedliwość jako problem
między północną i południową częścią świata, znaczenie działań i
programów międzynarodowych – MCR itp.).
4.1. Uczeń wczuwa się w sytuację swojego rówieśnika w RPA i
uświadamia sobie oraz opisuje życie z innej perspektywy.
4.2. Uczeń uświadamia sobie religijne, filozoficzne i kulturowe
wzorce wpływające na własne postrzeganie świata i zastanawia
się nad niejasnościami związanymi z tym, co jest obce, a co
własne.
Temat 2
Temat 4
Kompetencje
5. Solidarność i
współodpowiedzialność
Uczeń poznaje zakres
współodpowiedzialności pojedynczej
osoby za drugiego człowieka i za
środowisko oraz przyjmuje to jako
wyzwanie dla siebie.
6. Porozumiewanie się i
rozwiązywanie konfliktów
Uczeń poznaje, jak można pokonywać
społeczno-kulturalne oraz związane z
różnicą interesów bariery w
komunikacji i współpracy.
7. Zdolność działania na skalę
globalną
Uczeń poznaje, jak można zapewnić
społeczną zdolność działania na skalę
globalną poprzez otwarcie i gotowość
na innowacje.
5.1. Uczeń uświadamia sobie konieczność solidarności z ludźmi w Temat 5
określonych sytuacjach (opisanych w grze) oraz swoją
współodpowiedzialność za środowisko i rozwój.
5.2. Uczeń rozwija w sobie poczucie solidarności i
współodpowiedzialności zarówno w dialogu, jak i w obliczu
zdobytych nowych przeświadczeń i wiedzy (np. poprzez
poznanie projektów na rzecz rozwoju i solidarności).
6.1. Uczeń poznaje powody własnego przywiązania do norm
etycznych w kwestiach związanych z rozwojem, zwalczaniem
biedy i ubóstwa oraz analizuje je w sposób krytyczny.
Temat 3
6.2. Uczeń konstruktywnie radzi sobie ze sprzecznościami
wynikającymi z różnic kulturowych i etycznych.
7.1. Uczeń poznaje i konstruktywnie opracowuje temat globalnej Temat 3
kompleksowości i nieodłącznie związanych z tym sprzeczności i
niepewności.
7.2. Uczeń w kontakcie z kulturową różnorodnością nie zamyka
się jedynie na własne uzasadnione religijnie/etycznie
przekonania, lecz wykazuje się otwartością w stosunku do innych
kultur.
7.3. Uczeń formułuje wiążące możliwości działania zgodnie z
własnymi etycznie/religijnie uzasadnionymi przekonaniami – jako
wkład w humanitaryzację świata.
8. Partycypacja i aktywne
uczestnictwo
Uczniowie deklarują swoją chęć i
gotowość, by dążyć do celów
związanych z długofalowym
rozwojem w obszarze prywatnym,
szkolnym i zawodowym oraz
aktywnie uczestniczyć w ich realizacji
na płaszczyźnie społecznej i
politycznej.
www.join-the-game.org/it
8.1. Uczeń zdobywa wiedzę, co może i co powinno być zrobione
w życiu prywatnym, w kręgu rodzinnym, we wspólnotach
religijnych lub klubach tematycznych w odniesieniu do sytuacji
młodzieży w RPA w celu osiągnięcia zrównoważonego rozwoju.
8.2. Uczeń etycznie uzasadnia własne stanowisko wobec
środków podejmowanych w celu tworzenia długofalowego
rozwoju.
Temat 2
Temat 3
Temat 5
Temat 1: Republika Południowej Afryki
Spis treści
Temat 1: Republika Południowej Afryki
2
1.1
2
Galeria zdjęć
1.2 To, co już wiem – mój obraz RPA
3
1.3 Republika Południowej Afryki – zarys
5
1.4 Informacje o RPA
6
1.5 RPA i my – w poszukiwaniu wspólnych więzi
7
www.join-the-game.org/pl
1
Temat 1: Republika Południowej Afryki
1.1 Galeria zdjęć
© Graeme Williams, MediaClubSouthAfrica; SouthAfricanTourism
www.join-the-game.org/pl
2
Temat 1: Republika Południowej Afryki
1.2 To, co już wiem – mój obraz RPA
Poniższą ankietę można wypełnić dwa razy - na początku i na końcu lekcji. Kiedy porównasz obie „wersje”,
zobaczysz, czego się nauczyłaś/nauczyłeś.
Kiedy słyszę „RPA”, myślę o ________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
Znam następujące miasta w RPA: _____________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
Europa potrzebuje RPA, ponieważ ____________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
www.join-the-game.org/pl
3
Temat 1: Republika Południowej Afryki
Mistrzostwa Świata w Piłce Nożnej w 2010 roku odbędą się w RPA.
W tej kwestii bardzo interesuje mnie ________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
Spodziewam się, że _______________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
O życiu młodzieży w RPA wiem, że ___________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
Jeśli nie przestrzega się praw człowieka, nie tylko w RPA, to ______________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
www.join-the-game.org/pl
4
Temat 1: Republika Południowej Afryki
1.3 Republika Południowej Afryki – zarys
W Republice Południowej Afryki w 2010 roku odbędą się Mistrzostwa Świata w Piłce Nożnej. Drużyny
piłkarskie z całego świata będą walczyły w RPA o tytuł mistrza świata. W tym zadaniu możesz zebrać ważne
informacje o kraju gospodarzy MŚ.
Poniżej znajdują się arkusze z zadaniami dotyczącymi RPA. Wyszukaj potrzebne informacje i je wypisz.
Porównaj rezultaty swojej pracy i pracy innych uczniów z klasy.
Dokończ poniższe zdania:
Podczas wyszukiwania informacji o RPA najbardziej zaskoczyło mnie ______________________________
_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
Podczas wyszukiwania informacji o RPA nasunęły mi się następujące pytania: _______________________
_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
Jeśli grałaś/grałeś już w „Przygodę w Kapsztadzie”, zapisz
tutaj, czego dowiedziałaś/dowiedziałeś się z gry o RPA.
www.join-the-game.org/pl
5
Temat 1: Republika Południowej Afryki
1.4 Informacje o RPA
Geografia
Społeczeństwo
Kraje sąsiadujące:
Religie:
Duże miasta:
Języki:
Światowe Dziedzictwo Kulturowe UNESCO:
Ustrój państwa
Rząd:
Gospodarka
Prezydent państwa:
Bogactwa naturalne:
Gałęzie przemysłu:
Obszar przyrodniczy
Rolnictwo:
Morza:
Turystyka:
Rzeki:
Góry:
Inne
Krainy:
Podczas wyszukiwania informacji korzystałam/korzystałem z następujących źródeł: _____________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
Do wyszukiwania informacji pomocne mogą być:
•
•
•
•
zbiór linków,
materiały drukowane: leksykony, przewodniki, prospekty turystyczne, atlasy,
materiały zawarte na płycie DVD,
informacje z biur podróży lub od nauczycieli geografii.
www.join-the-game.org/pl
6
Temat 1: Republika Południowej Afryki
1.5 RPA i my – w poszukiwaniu wspólnych więzi
Gdzie i w jaki sposób stykamy się z RPA?
Dla ułatwienia możecie podzielić się na 4 grupy, aby sprawdzić, co nas łączy z RPA!
Grupa 1
Grupa 2
Stosunki i kontakty
Literatura
Wskazówki:
Podróże do RPA (wyszukać cele podróży, stworzyć plan
podróży)
Partnerstwo gmin, szkół, i parafii
Stosunki gospodarcze firm z Europy i RPA
Projekty organizacji pozarządowych
Gdzie?
n.p. biura podróży, parafie, organizacje pozarządowe, izba
przemysłowa i handlowa, duże przedsiębiorstwa, muzea,
strony internetowe, np.
http://www.africangamesafari.com/pl.html
Wskazówki:
Literatura południowoafrykańska także u nas ma coraz więcej
czytelników.
Zakes Mda (ur. w 1948 roku w Herschel w RPA) napisał fascynującą
powieść pt. „The Madonna of Excelsior” o stopniowym osłabianiu
się i upadku apartheidu.
Deon Meyer (ur. w 1958 roku) pisze niezwykle interesujące
thrillery, w których aż roi się od byłych bojowników ruchu oporu i
niecnych agentów wywiadu.
Nadine Gordimer (ur. 20 listopada 1923 roku w Springs, Transvaal,
dzisiejsza prowincja Gauteng) jest zapewne najbardziej znaną
południowoafrykańską pisarką.
Nelson Rolihlahla Mandela (ur. 18 lipca w 1918 roku w Mvezo w
Transkei w RPA) był jednym z przywódców ruchu przeciw
apartheidowi w RPA; od 1994 do 1999 roku był pierwszym
czarnoskórym prezydentem kraju.
Gdzie?
Księgarnie, biblioteki, nauczyciel języka angielskiego w szkole …
Na stronie: http://pl.wikipedia.org/wiki/Pisarze_afrykańscy Republika_Po.C5.82udniowej_Afryki
znajduje się lista południowoafrykańskich pisarzy oraz inne
informacje o literaturze.
Grupa 3
Grupa 4
Surowce z RPA
Jedzenie
Wskazówki:
Surowce: złoto, diamenty, chrom, węgiel, platyna, ruda
żelaza, mangan, wanad, antymon, wermikulit, wapień,
azbest, fluoryt, ołów, cynk, uran, miedź, nikiel, cyna, rutyl,
kaolin, cyrkon, srebro, fosforan, gips, łuszczyk, sól.
Z wyjątkiem boksytu, kobaltu, uranu i diamentów, złoża
wszystkich surowców znanych w Afryce znajdują się w
RPA!!!
Gdzie?
Nauczyciele geografii, leksykony, strony internetowe, np.
http://www.travelplanet.pl/przewodnik/rpa/gospodarka.ht
ml itp.
Wskazówki:
Herbata, kawa, przyprawy, wino, owoce
http://www.szczyptaswiata.pl/data/gfx/pictures/large/0/6/5460
_1.jpg
Gdzie?
Sklepy z artykułami ze świata, supermarkety (zapytać kierownika
sklepu!)
Rezultaty swojej pracy możecie zamieścić na gazetce ściennej i/lub wymieniać je między sobą w czasie gry w
„klasę-układankę”.
www.join-the-game.org/pl
7
Temat 2: Młodzież w RPA
Spis treści
Temat 2: Młodzież w RPA
2
2.1 Galeria zdjęć
2
2.2 Młodzież w RPA – dzieci ulicy
3
2.3 Porównanie dzieci ulicy – dzieci w Polsce
4
2.4 Wystarczy informacji! A teraz?
5
A. Wywiad – gra z podziałem na role
5
B. List do Michaela
5
C. Dyskusja: Czy sytuację dzieci ulicy można zmienić?
6
D. Dyskusja: Gdzie tkwią przyczyny? Czy ktoś ponosi winę za tę sytuację?
6
2.5 Działaj! – rzecznicy dzieci ulicy
7
2.6 Historie życia: Michael
8
2.7 Historie życia: Edward
9
2.8 Historie życia: Moliehi – „Znam swój status HIV bardzo dobrze.”
11
www.join-the-game.org/pl
1
Temat 2: Młodzież w RPA
2.1 Galeria zdjęć
© Eric Miller
www.join-the-game.org/pl
2
Temat 2: Młodzież w RPA
2.2 Młodzież w RPA – dzieci ulicy
Z „Przygody w Kapsztadzie” dowiesz się wiele o życiu dzieci ulicy.
Sceny 45-87 obejrzyj ze szczególną uwagą.
Zapisz, czego dowiedziałaś/dowiedziałeś się o dzieciach ulicy z gry „Przygoda w Kapsztadzie”.
Pozostałe informacje o sytuacji dzieci ulicy
Więcej na temat życia dzieci ulicy dowiesz się na stronie internetowej www.streetkids.org.
Jeszcze raz zobacz punkty informacyjne w grze (http://www.join-the-game.org/pl albo na DVD):
- Ulica wyniszcza
- Dzieci ulicy a nadużywanie narkotyków
- Ulica i miłość
- Pokusa ulicy
- Niebezpieczeństwa ulicy
- Strzały w township
- HIV/AIDS – plaga Afryki
- Edward – od gangstera do pracownika socjalnego
- Młodzież na ulicy
Poza tym pomocny będzie zbiór linków na http://www.join-the-game.pl oraz katalog haseł. W materiałach dla
1
nauczycieli na stronie internetowej zamieszczone są dalsze wskazówki, np. na temat HIV/AIDS.
1
http://www.join-the-game.org/pl/nauczyciele/materialy-dydaktyczne.html
www.join-the-game.org/pl
3
Temat 2: Młodzież w RPA
2.3 Porównanie dzieci ulicy – dzieci w Polsce
Hasło
Dzieci ulicy
Źródło informacji
Moja własna sytuacja
Mieszkanie
Utrzymanie
Zdrowie
Czas wolny
Szkoła
Bezpieczeństwo
Rodzina
www.join-the-game.org/pl
4
Temat 2: Młodzież w RPA
2.4 Wystarczy informacji! A teraz?
A. Wywiad – gra z podziałem na role
Trzy osoby prowadzą rozmowę, która powinna dotyczyć trzech tematów. Kolejność tematów i otoczenie, w
którym ma się odbywać rozmowa (np. rozmowa na ulicy, w domu, na boisku itp.) uczestnicy odgrywający role
ustalają sami.
Pozostali uczestnicy obserwują rozmowę i przedstawiają swoje wrażenia. Przede wszystkim oceniają,
jak „aktorzy” wczuli się w swoje role.
Uczestnicy odgrywający role opowiadają o swoich uczuciach i wrażeniach, jakie mieli podczas gry.
Rola 1: Michael
Rola 2: Edward
Rola 3: Młoda dziewczyna/młody chłopak z Polski
1. Temat – Warunki życia: kto dba o utrzymanie, jak wygląda moje życie, jak mieszkam, co robię w wolnym
czasie, o co muszę się zatroszczyć?
2. Temat – Bezpieczeństwo: kogo muszę się obawiać, co mi wolno – czego mi nie wolno, co robię, gdy grozi
mi niebezpieczeństwo?
3. Temat – Przyszłość: kim chcę zostać, jakie mam marzenia dotyczące mojej przyszłości, czego się obawiam?
B. List do Michaela
Wczuj się najpierw w sytuację Michaela,
a następnie napisz do niego list. W liście
możesz wykorzystać rozpoczęte zdania.
Nadawca...
Do...
Drogi ................!
Dowiedziałem się o warunkach Twojego życia...
Porównując Twoją sytuację z moją codziennością,...
Sprawiedliwość ma dla mnie ogromne znaczenie, dlatego...
Z Twoich opowieści nauczyłem się, że…
Być może przyda Ci się kilka wskazówek...
www.join-the-game.org/pl
5
Temat 2: Młodzież w RPA
C. Dyskusja: Czy sytuację dzieci ulicy można zmienić?
Zanim zabierzesz głos w tej dyskusji, możesz skorzystać z następujących źródeł:
„Działaj!” (arkusz 2.5)
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
Temat 5: Edukacja i projekty
D. Dyskusja: Gdzie tkwią przyczyny? Czy ktoś ponosi winę za złą sytuację dzieci ulicy?
Zanim zabierzesz głos w tej dyskusji, możesz skorzystać z następujących źródeł:
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
www.join-the-game.org/pl
6
Temat 2: Młodzież w RPA
2.5 Działaj! – Rzecznicy dzieci ulicy
W centrum Kapsztadu żyje około 2 000 dzieci ulicy (do 21 roku życia). Wszystkie mają swoją historię. Z
powodu rozbitych rodzin, przemocy i wykorzystywania podjęły one decyzję o życiu na ulicy. Powrót do
normalnego życia możliwy jest tylko wtedy, gdy same zdecydują się aktywnie przeciwdziałać życiu na ulicy i
będą przy tym wspierane przez kompetentne organizacje zajmujące się bezdomnymi dziećmi. W Polsce
wiedzą o tym tylko nieliczni. Dlatego bardzo ważnym krokiem jest, by informować społeczeństwo o tym
problemie. Wy również możecie przyczynić się do podniesienia świadomości na ten temat w swojej szkole.
Są na to różne sposoby, np.:
Rezultaty swojej pracy (np. gazetkę ścienną) udostępnijcie innym klasom.
Osoby zainteresowane tematem mogą zrobić prezentację w PowerPoint lub wybrać inne multimedialne
rozwiązania.
oraz/lub:
Opracujcie plakat lub ulotki, które będziecie mogli rozdawać innym (np. podczas dni otwartych, święta
szkoły itp.).
Propozycja: Turyści także w czasie MŚ spotkają w RPA dzieci ulicy. Bardzo często nic nie wiedzą na
temat losu i sytuacji tych dzieci.
Opracujcie ulotkę, w której poinformujecie turystów i zwrócicie ich uwagę na istniejący problem oraz na
projekty związane z dziećmi ulicy.
Zachęcamy także do własnych inicjatyw!
Dzięki Waszemu działaniu możecie wziąć udział w konkursie „Join the competition”. Zapoznajcie się ze
wskazówkami dotyczącymi konkursu na stronie http://www.join-the-game.org/pl/gra-join-thegame/dolacz-do-konkursu.html.
www.join-the-game.org/pl
7
Temat 2: Młodzież w RPA
2.6 Historie życia: Michael
Postać Michaela w „Przygodzie w Kapsztadzie” ma swój wzorzec w rzeczywistości, prawdziwego Michaela.
W 2009 roku ukończył on w Don Bosco w Kapsztadzie program Hostel, dzięki któremu mógł podążać inną
drogą.
Join the Game (JtG): Gdzie dorastałeś, Michael?
Michael: W sierocińcu w Athlone. Właściwie było tam całkiem dobrze. Chodziliśmy do szkoły, w niedziele do
kościoła. To był naprawdę dobry czas.
JtG: Dlaczego potem przestałeś chodzić do szkoły?
Michael: Zacząłem zadawać sobie pytania o moich rodziców. Ciągle o tym myślałem. W szkole mieliśmy
napisać list do swoich rodziców. To było dla mnie straszne, ponieważ nie wiedziałem, do kogo mam napisać.
Moi przyjaciele nauczyli mnie palić daggę. Dagga2 powodowała, że znowu się śmiałem. Chciałem być wesoły i
dlatego zacząłem jej nadużywać. I potem powoli przestałem interesować się szkołą.
JtG: Jak doszło do tego, że wylądowałeś na ulicy?
Michael: Doszło do kłótni z moim wychowawcą z sierocińca. Kiedy uderzyłem go kijem, złożono na mnie
doniesienie i trafiłem do więzienia.
JtG: Co było potem?
Michael: Miałem 13 lat. Kiedyś zauważył mnie kurator sądowy. „Jesteś za młody” - powiedział. Stwierdził, że
to jakieś nieporozumienie, że tam trafiłem. Zostałem zwolniony i przez trzy miesiące mieszkałem w
homestead2, lecz tam też się nie udało. Kilku kolegów zdemolowało samochód jednego z pracowników
socjalnych, a ponieważ trzymałem się z nimi, wyrzucono mnie. Wtedy zostaliśmy na ulicy. Sam nie
wiedziałem, gdzie mam pójść.[…]
Było ciężko. Pewnego dnia pojawili się starsi chłopacy, którzy nas prześladowali i dręczyli. Przyjaciele
ostrzegali nas. „Nie zadawajcie się z nimi” – mówili – „Wszystko wam zabiorą, pchną was nożem i spalą. To
naprawdę okrutne typy”. Byłem zszokowany. To były moje pierwsze dni na ulicy. To było naprawdę ciężkie
przeżycie.
JtG: Jak długo mieszkałeś na ulicy?
Michael: Teraz mam 19 lat, a więc 6 lat.
2
Dom dla bezdomnych dzieci i młodzieży do 16 lat
www.join-the-game.org/pl
8
Temat 2: Młodzież w RPA
2.7 Historie życia: Edward
Edward B. 3 po burzliwym okresie młodości w gangu zdecydował się na pracę dla organizacji socjalnych. Były
gangster ma dziś 22 lata.
JtG: Edward, opowiedz coś o swojej rodzinie.
Edward: Mój ojciec, czarny człowiek, pochodził z plemienia xhosa, ale żył w dzielnicach kolorowych. Moja
mama i mój tato poznali się tam i urodziło im się dziecko. To byłem ja. Moi dziadkowie byli przeciwni mojemu
ojcu, ponieważ nie jest kolorowy. Kiedy mój ojciec z tego powodu chciał ich opuścić, powiedzieli do mojej
mamy, że jeśli z nim pójdzie, to dziecko zostaje z nimi.
JtG: Czy twoja mama bardzo cierpiała z tego powodu?
Edward: Tak, bardzo. Ale bardzo kochała mojego ojca. Później mi to wynagrodziła, ale najpierw mieszkałem z
babcią i dziadkiem w township dla kolorowych.
JtG: Jak wglądało tam twoje życie?
Edward: Przyłączyłem się do gangów i wyrządzałem wiele zła. Byłem naprawdę złym typem. Miałem do
czynienia z narkotykami, okradałem ludzi, włamywałem się do domów itd.
JtG: Czy masz na ramieniu te charakterystyczne tatuaże?
Edward: Tak, tutaj. (Edward uśmiecha się i pokazuje nam tatuaż.) Byłem w gangu Sexy Boys4, to był nasz gang.
JtG: Czy kiedykolwiek było ci przykro, że krzywdziłeś innych ludzi?
Edward: Tak, potem bardzo tego żałowałem. Ale wtedy nie. Kiedy chodziłem po ulicach w grupie ze swoimi
przyjaciółmi, byłem jakby oszołomiony i czułem się bardzo silny! Tatuaż dawał mi siłę. Myślałem: „Jestem
gangsterem, nikt nie może mi nic zrobić”.
JtG: Czy byłeś kiedyś w więzieniu?
Edward: Trzy miesiące. Za nielegalne przekroczenie granicy. Nigdy nie zostałem złapany z innego powodu
[…]. W więzieniu miałem do czynienia ze wszystkimi zbrodniami, jakie można sobie tylko wyobrazić.
JtG: W jaki sposób udało ci się wydostać z gangu?
Edward: Kiedy moja babcia dowiedziała się, że jestem w gangu, wysłała mnie do mojej mamy do Khayelitsha,
gdzie mieszkają tylko czarni ludzie. Tam nie było żadnego gangu. 5 Nagle nie było nikogo, z kim mógłbym robić
te złe rzeczy. Dlatego mogłem zmienić swoje życie.
3
Imię zmienione
4
Jeden z największych gangów w Kapsztadzie.
5
Rzeczywiście, centrum gangów to dzielnice zamieszkałe przez ludność kolorową.
www.join-the-game.org/pl
9
Temat 2: Młodzież w RPA
JtG: Tak po prostu z dnia na dzień?
Edward: Nie, było naprawdę ciężko. Na początku brałem jeszcze narkotyki. Potem jednak spotkałem
przyjaciela, który powiedział: „My tego nie robimy”. On swoim przykładem naprawdę zmienił moje życie. Była
tam organizacja „Love Life”, gdzie mogłem zajmować się sportem. Wszystko to bardzo mi pomogło. Nawet
udało mi się zdać maturę.
JtG: Czym dzisiaj zajmują się twoi koledzy z przeszłości?
Edward: Jeden już nie żyje, jeden siedzi w więzieniu. Większość z nich nie skończyła szkoły. Nie chcieli się
uczyć.
JtG: Dlaczego zacząłeś pracować dla organizacji socjalnych?
Edward: Było mi naprawdę przykro z powodu tego, co robiłem. Dlatego pomyślałem sobie: „Najpierw mój
przyjaciel pomógł mi zmienić moje życie. Teraz ja będę pomagał zmieniać życie innych, a to najlepiej działa w
organizacjach społecznych. W taki sposób mogę coś naprawić”.
www.join-the-game.org/pl
10
Temat 2: Młodzież w RPA
2.8 Historie życia: Moliehi – „Znam swój status HIV bardzo dobrze.”
Moliehi 6 pochodzi z Lesotho. Przyjaciele nazywają ją Moli. W wieku dziewięciu lat przeniosła się ze swoją
rodziną do RPA. Jej tata znalazł pracę niedaleko Johannesburga. Dla Moli przeprowadzka była szczęśliwym
przypadkiem. Lesotho wcale nie jest tak dobrze rozwiniętym krajem jak sąsiedni kraj – RPA, który daje lepsze
perspektywy pracy dla rodziny i wykształcenia dla dzieci.
Moliehi: Mając dziewięć lat nie do końca wiedziałam, co oznacza chodzić do szkoły. Ale kiedy zdałam „matryc”
(maturę), zrozumiałam, że chcę studiować. To nigdy nie byłoby możliwe w Lesotho.
Join the Game (JtG): Co studiowałaś?
Moliehi: Zaczęłam od rozwoju personalnego. Po roku mój tata przeszedł na emeryturę, więc nie mieliśmy już
pieniędzy.
JtG: I co wtedy?
Moliehi: Nie chciałam siedzieć bezczynnie albo zajść w ciążę, postanowiłam więc trochę się rozejrzeć. W Don
Bosco poszukiwano wówczas ludzi do programu prewencyjnego na temat HIV. Zaczęłam tam pracować,
jednak to nie wystarczyło na studia.
JtG: Nie było szans, by w inny sposób zdobyć pieniądze?
Moliehi: (Gorzki śmiech) Mój wujek przyjechał do mnie i zaproponował, że da mi pieniądze. Za to jednak
miałabym z nim uprawiać seks. Nie chciałam, ale on mnie zmusił. To trwało jakiś czas.
JtG: Co zrobiłaś?
Moliehi: Otrzymałam profesjonalną pomoc. Dodano mi odwagi i w końcu uświadomiłam wujkowi, że
powinien z tym skończyć. Od tej pory mam spokój.
JtG: Nie powiedziałaś o tym swoim rodzicom?
Moliehi: Nie. Bałam się, że dojdzie do kłótni między moim tatą i wujkiem. Bałam się też, że oni mnie za to
obwinią.
Teraz już sobie z tym poradziłam. Mam nawet lepszy kontakt z dziewczynami u nas w programie, którym
przytrafiło się coś podobnego. Od tamtego czasu naprawdę mogę zrozumieć, jak one się czują i udzielić im o
wiele lepszych rad.
JtG: Czy straciłaś jakiś przyjaciół z powodu AIDS?
Moliehi: Nie, z mojego najbliższego kręgu przyjaciół jeszcze nie. Ale znam wiele osób HIV-pozytywnych lub
chorych na AIDS. To naprawdę straszne widzieć, jak oni cierpią.
JtG: Czy znasz swój własny status HIV?
6
Imię zmienione.
www.join-the-game.org/pl
11
Temat 2: Młodzież w RPA
Moliehi: O tak! Bardzo dobrze. (Śmieje się)
JtG: Co będzie, kiedy poznasz kiedyś chłopaka, za którego będziesz chciała wyjść za mąż? 7
Moliehi: Wtedy będzie musiał wykonać test na HIV. Ja również ponownie to zrobię. Inaczej byłoby to nie w
porządku.
7
Moli w momencie rozmowy (wrzesień 2008) nie miała chłopaka.
www.join-the-game.org/pl
12
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
Spis treści
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
2
3.1 Karykatury
2
3.2 Co kryje się pod hasłem „Milenijne Cele Rozwoju”?
3
3.3 Jakie znaczenie mają MCR dla dzieci ulicy?
4
3.4 Dyskusja na temat MCR
6
3.5 Naprawić świat
7
3.6 Scenariusz na 2025 – Czy istnieje szansa, aby Milenijne Cele Rozwoju
zostały zrealizowane dla młodzieży w RPA?
8
Propozycja pracy:
9
3.7 Trzy alternatywne scenariusze przyszłości
10
Zadania:
10
Możliwość 1: Kontynuacja „dnia dzisiejszego”
10
Możliwość 2: Spełniły się wszystkie katastrofy przepowiadane w 2010 roku
10
Możliwość 3: Wypełnienie Milenijnych Celów Rozwoju
10
3.8 Milenijne Cele Rozwoju – Działaj!
11
Zwrócenie uwagi polityków na obecną sytuację i wezwanie ich do działania
11
Udział w kampanii
11
Dokumetnacja na gazetce ściennej
12
3.9 Dlaczego warto angażować się w realizację MCR?
13
3.10 Przegląd Milenijnych Celów Rozwoju
14
3.11 Wybrane cele i ich realizacja w Republice Południowej Afryki
16
Cel 1: Wyeliminować skrajne ubóstwo i głód
16
Cel 2: Zapewnić powszechne nauczanie na poziomie podstawowym
16
Cel 3: Promować równość płci i awans społeczny kobiet
17
Cel 6: Ograniczyć rozprzestrzenianie się HIV/AIDS, malarii i innych
chorób zakaźnych
www.join-the-game.org/pl
17
1
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
3.1 Karykatury
© epd-Entwicklungspolitik
www.join-the-game.org/pl
2
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
3.2 Co kryje się pod hasłem „Milenijne Cele Rozwoju”?
Zapisz tutaj to, czego dowiedziałaś/dowiedziałeś się z gry „Przygoda w Kapsztadzie” o Milenijnych
Celach Rozwoju (MCR) – Millennium Development Goals (MDG). Jeśli przeoczyłaś/przeoczyłeś w czasie
gry punkt informacyjny, możesz do niego wrócić na DVD i przeczytać jeszcze raz. Wypisane MCR
znajdziesz również poniżej w arkuszu 3.10.
Przeczytaj Milenijne Cele Rozwoju (arkusz 3.10).
Zaznacz te cele, które uważasz za szczególnie ważne.
Na stronie tytułowej do tego tematu (arkusz 3.1) znajdziesz karykatury dotyczące problemów, które są
poruszane również w MCR. Wybierz jedną karykaturę. Zastanów się, jakie treści przekazane są za
pomocą tej karykatury i nadaj jej tytuł.
Dodatkowe informacje: Arkusz 3.11 zawiera szczegółowe informacje o MCR w odniesieniu do RPA.
W zbiorze linków na http://www.join-the-game.org/pl/nauczyciele/materialy-dydaktyczne.html
znajdują się wskazówki pomocne przy wyszukiwaniu bardziej szczegółowych informacji na temat MCR.
www.join-the-game.org/pl
3
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
3.3 Jakie znaczenie mają MCR dla dzieci ulicy?
Które Milenijne Cele Rozwoju mogłyby być ważne dla młodzieży żyjącej na ulicy w RPA?
Sporządź listę, w której przyporządkujesz milenijne cele do różnych problemów i sytuacji dzieci ulicy.
Milenijny Cel
Rozwoju nr
www.join-the-game.org/pl
Najważniejsze hasło
dot. celu rozwoju,
które może dać
nadzieję dzieciom
ulicy
Odnosi się to do dzieci ulicy,
ponieważ
Ten cel rozwoju odnosi się także
do mnie, ponieważ
4
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
Porównaj też temat „Edukacja i projekty” (temat 5.).
W którym z czterech przedstawionych projektów można znaleźć Milenijne Cele Rozwoju?
Projekt
Do jakiego Milenijnego Celu Rozwoju (może być ich
kilka) nawiązuje ten projekt?
www.join-the-game.org/pl
W jaki sposób służy on realizacji Milenijnych Celów
Rozwoju?
5
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
3.4 Dyskusja o MCR
Spojrzenie w przyszłość
Czy możemy wpłynąć na ogromną różnicę warunków życia i perspektyw życiowych w krajach
uprzemysłowionych i krajach rozwijających się? Swoją odpowiedź zaznacz krzyżykiem. Ankieta może posłużyć
jako punkt wyjścia do dyskusji.
1. Nie ma możliwości zmiany tej sytuacji. Nie powinno się ingerować w rozwój.
☐ Tak uważam
☐ Nie uważam tak
☐ Należy się nad tym zastanowić
2. Rynek dysponuje siłami prowadzącymi do samowyleczenia (por. Adam Smith). Dzięki nim możliwe są
zmiany. Wystarczy dać im odpowiednio dużo czasu do działania.
☐ Tak uważam
☐ Nie uważam tak
☐ Należy się nad tym zastanowić
3. Istnieje już rozwiązanie dla tej sytuacji. Prawie wszystkie państwa ONZ przyjęły „Powszechną
Deklarację Praw Człowieka”. Jeśli będziemy stosować się do tej deklaracji, zmienią się również te
zależności. Kolejne umowy międzynarodowe będą stanowić dalszą pomoc.
☐ Tak uważam
☐ Nie uważam tak
☐ Należy się nad tym zastanowić
„Sprawiedliwość” odgrywa ważną rolę w państwowych programach na rzecz rozwoju. Przykładem
jest Milenijna Deklaracja przyjęta przez Narody Zjednoczone, w której zapisane jest:
My, przywódcy państw i szefowie rządów, zebraliśmy się w siedzibie Narodów Zjednoczonych w Nowym
Jorku w dniach od 6 do 8 września 2000 roku, u zarania nowego tysiąclecia, aby potwierdzić naszą wiarę
w to, że Narody Zjednoczone i Karta NZ stanowią nieodzowny fundament bardziej pokojowego,
zamożnego i sprawiedliwego świata.
☐ Tak uważam
☐ Nie uważam tak
☐ Należy się nad tym zastanowić
4. „Sprawiedliwość” jest wartością, która respektowana jest przez wszystkie religie świata. Należy tu
nadmienić, że umowy państwowe nie spowodują żadnych zmian, jeśli obywatele nie będą pomagać w
realizacji tych porozumień.
☐ Tak uważam
☐ Nie uważam tak
☐ Należy się nad tym zastanowić
5. Sama sprawiedliwość nie wystarczy. Istnieje jeszcze „solidarność” i „miłość bliźniego”, które jeszcze
silniej nawołują do zmian.
☐ Tak uważam
www.join-the-game.org/pl
☐ Nie uważam tak
☐ Należy się nad tym zastanowić
6
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
3.5 Naprawić świat!
Dokończ rozpoczęte zdania.
a. Gdybym miała/miał taką władzę, aby uporządkować świat, najpierw zrobiłabym/zrobiłbym
_____________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________
b. Aby zacząć naprawianie świata, chcę już dzisiaj
_____________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________
c. Nikt sam nie spowoduje zmian. W mojej miejscowości mogłabym/mógłbym przyłączyć się do
_____________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________
_______________________________________________ ,a naszym pierwszym krokiem byłoby:
_____________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________
d. Czy masz jeszcze jakieś pomysły?
_____________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________
Możesz przedstawić innym swoje stanowisko za pomocą plakatu, apelu lub ulotki.
www.join-the-game.org/pl
7
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
3.6 Scenariusz na 2025 – Czy istnieje szansa, aby Milenijne Cele Rozwoju zostały zrealizowane dla
młodzieży w RPA?
Zaznacz krzyżykiem swoją odpowiedź!
1. Sytuacja dzieci i młodzieży w RPA zdecydowanie
polepszyła się. Młodzieżowe projekty socjalne wyraźnie
pokazały, jak dobrze może funkcjonować praca socjalna.
a) ☐ To się sprawdzi.
b) ☐ To bardzo nieprawdopodobne.
c) ☐ To może się sprawdzić, jeśli:
___________________________________
___________________________________
2. Istnieje program koordynowany i finansowany przez WHO
(Światową Organizację Zdrowia ONZ), który dba o to, by w
każdym państwie na całej ziemi dzieci i młodzież były
szczepione przeciwko wirusowi HIV/AIDS.
a) ☐ To się sprawdzi.
b) ☐ To bardzo nieprawdopodobne.
c) ☐ To może się sprawdzić, jeśli:
___________________________________
___________________________________
3. HIV/AIDS zagraża całemu światu. W Afryce nie udało się
zatrzymać rozprzestrzeniania się tej choroby. W pozostałej
części świata nie widać również żadnych możliwości
opanowania pandemii.
a) ☐ To się sprawdzi.
b) ☐ To bardzo nieprawdopodobne.
c) ☐ To może się sprawdzić, jeśli:
___________________________________
___________________________________
4. Bogate państwa z całego świata przeznaczą 20 miliardów
euro na program w Ameryce Północnej i USA mający na celu
zwalczenie ubóstwa w państwach Afryki.
a) ☐ To się sprawdzi.
b) ☐ To bardzo nieprawdopodobne.
c) ☐ To może się sprawdzić, jeśli:
___________________________________
___________________________________
5. W Afryce liczba ludności znowu drastycznie spadła.
a) ☐ To się sprawdzi.
b) ☐ To bardzo nieprawdopodobne.
c) ☐ To może się sprawdzić, jeśli:
___________________________________
___________________________________
www.join-the-game.org/pl
8
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
6. Europa i Ameryka Północna właśnie wprowadziły prawo
drastycznie ograniczające ruch turystyczny i imigrację do
Afryki, Ameryki Południowej i Azji. Prawie dla wszystkich
państw Południa istnieje rygorystycznie przestrzegany
obowiązek wizowy.
a) ☐ To się sprawdzi.
b) ☐ To bardzo nieprawdopodobne.
c) ☐ To może się sprawdzić, jeśli:
___________________________________
___________________________________
7. Nie tylko w RPA, ale na całym świecie dyskryminowane
dzieci i młodzież otoczone są szczególną opieką. Istnieje
obejmujący cały kraj system, który gwarantuje dzieciom
odpowiednie warunki mieszkania, możliwość kształcenia oraz
indywidualną opiekę.
a) ☐ To się sprawdzi.
b) ☐ To bardzo nieprawdopodobne.
c) ☐ To może się sprawdzić, jeśli:
___________________________________
___________________________________
8. Walka z ubóstwem jest finansowana z jednego z funduszy
zarządzanych przez ONZ, do którego przekazane są wpływy z
podatku (w wysokości 1% od każdej transakcji finansowej) z
całego świata.
a) ☐ To się sprawdzi.
b) ☐ To bardzo nieprawdopodobne.
c) ☐ To może się sprawdzić, jeśli:
___________________________________
___________________________________
9. Ludność bogatych narodów uprzemysłowionych w ciągu
ostatnich 15 lat bardzo aktywnie zaangażowała się w los
takich krajów południowych jak RPA. Wybory pokazały, jak
bardzo ludzie – szczególnie w Europie – oburzeni są z powodu
niesprawiedliwego podziału bogactwa na świecie. Europejskie
rządy są jednoznacznie zobowiązane do traktowania krajów
południowych w sposób uczciwy i równoprawny. Także
europejskie społeczeństwa przyłączają się do takiego
działania. Obywatele Europy są gotowi na wyrzeczenia.
www.join-the-game.org/pl
a) ☐ To się sprawdzi.
b) ☐ To bardzo nieprawdopodobne.
c) ☐ To może się sprawdzić, jeśli:
___________________________________
___________________________________
9
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
Propozycja pracy:
Przy każdej wypowiedzi (kolumna 1) należy zaznaczyć krzyżykiem jedną opcję (kolumna 2).
Następnie należy policzyć wyniki w całej klasie. Na jakie opcje zdecydowała się większość uczniów?
Praca w grupach: każda grupa wybiera sobie jedną wypowiedź. W trakcie rozmowy omawiana i
uzasadniana jest każda z opcji.
Do wybranej wypowiedzi każda grupa opracowuje listę argumentów dla każdej opcji i rezultaty
prezentuje całej klasie.
Wzór do analizy wyników można znaleźć na naszej stronie internetowej w zakładce „Wskazówki
metodyczne”.
www.join-the-game.org/pl
10
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
3.7 Trzy alternatywne scenariusze przyszłości
Podstawa: Przegląd Milenijnych Celów Rozwoju (arkusz 3.10)
Stwórz listę celów rozwoju, wyjaśnij za pomocą krótkich haseł obecną sytuację i cele.
Czy możliwe jest osiągnięcie MCR? Poniżej znajdziesz trzy alternatywne scenariusze przyszłości.
Wybierz jeden scenariusz przyszłości i odpowiedz na pytania.
Możliwość 1: Kontynuacja „dnia dzisiejszego”
Wszystko toczy się dalej tak jak dzisiaj. Jest wiele celów, ale niewielu, którzy mogą je realizować.
Kto jest światowym mocarstwem? Do kogo należy dziś władza? Kto może stworzyć warunki do realizacji
własnych interesów, a także do poprawy bytu innych? Kto ma dostęp do informacji?
Kto jest dziś dyskryminowany? Kto nie może się bronić? Kto musi pracować na warunkach wyznaczanych
przez innych?
Możliwość 2: Spełniły się wszystkie katastrofy przepowiadane w 2010 roku
Sam stwórz listę obszarów, które dotknął kryzys, np. środowisko, pokój, rozwój, gospodarka, zniesienie praw
człowieka.
Jak wówczas wyglądałaby przyszłość?
Możliwość 3: Wypełnienie Milenijnych Celów Rozwoju
Pokojowe współistnienie, nienaruszone środowisko, bezpieczeństwo, trwałość, prawa człowieka.
Jak wówczas wyglądałaby przyszłość?
Szczegółowe opracowanie tematu
Praca z podziałem na grupy:
Grupa 1: Reprezentuje własny (europejski) punkt widzenia w odniesieniu do przedstawionych scenariuszy.
Grupa 2: Reprezentuje pozaeuropejski punkt widzenia w odniesieniu do przedstawionych scenariuszy.
www.join-the-game.org/pl
11
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
3.8 Milenijne Cele Rozwoju – Działaj!
Jest wiele możliwości, aby działać na rzecz realizacji Milenijnych Celów Rozwoju. Oto niektóre z nich:
Zwrócenie uwagi polityków na obecną sytuację i wezwanie ich do działania
Na stronie http://www.ubostwo.pl/petycja.html znajdziecie przykłady, którymi możecie się posłużyć.
Udział w kampanii
Dobrym pomysłem jest połączenie się jak największej liczby osób, by wspólnie podnieść znaczenie swoich
działań wobec polityki:
- „Global Campaign for Education” (GCE) – „Światowa Kampania na rzecz Edukacji” walczy o prawa dziecka do
edukacji. Kampania nawiązuje do 2. Milenijnego Celu Rozwoju o nauczaniu podstawowym i ma na celu do
2015 roku zapewnienie bezpłatnego nauczania na poziomie podstawowym dla każdego dziecka na świecie.
- Międzynarodowa kampania „Global Call to Action Against Poverty” – „Światowy Ruch Przeciwko Ubóstwu“
działa także w Polsce. Możesz także wystąpić przeciwko ubóstwu przyłączając się do akcji związanej z
„White-Band-Day” – „Dniem Białej Opaski.”
- Milenijna Kampania ONZ „No excuse – 2015” („Dość wymówek”) daje wiele możliwości aktywnego
uczestnictwa: od złożenia zwykłego podpisu aż do wyznaczenia pełnomocnika szkolnego w dziedzinie
Milenijnych Celów Rozwoju. Znajdują się tu również wskazówki do podjęcia działań, akcje młodzieżowe,
przydatne linki. (http://www.un.org.pl/rozwoj/mdg/Get_involved.htm)
- „Razem dla dzieci. Razem przeciw AIDS” – kampania UNICEF, której celem jest zwrócenie uwagi na
tragiczny wpływ epidemii AIDS na życie dzieci na całym świecie oraz zebranie środków na programy walki
z tą chorobą.„Kupuj odpowiedzialnie” – kampania Polskiej Zielonej Sieci, której celem jest zmiana
zachowań konsumentów na rzecz świadomych i odpowiedzialnych wyborów za pośrednictwem
codziennych zakupów.
- Skierowana jest do ludzi młodych i pokazuje, że poprzez codzienne wybory konsumenckie mogą oni
przyczynić się do poprawy stanu środowiska oraz warunków życia obecnych i przyszłych pokoleń.
- Clean Clothes Campaign – kampania „czystych” ubrań nie jest kampanią reklamową proszku do prania, lecz
stowarzyszeniem organizacji, które mają na celu wywarcie wpływu na przedstawicieli handlu, by
sprzedawali tekstylia pochodzące z produkcji, gdzie panują ludzkie warunki pracy.
(http://www.csrinfo.org/pl/wiadomosci/informacje-prasowe/1600-kampania-na-rzecz-godnej-placy-wswiatowy-dzien-godnej-pracy).
Dokumentacja na gazetce ściennej
MCR mogą zostać przedstawione całej szkole lub klasie w formie gazetki ściennej. Także informacje o
inicjatywach przedstawionych powyżej mogą się tam znaleźć. Gazetkę można uzupełnić o różne materiały
(zdjęcia, listy, rysunki itd.).
www.join-the-game.org/pl
12
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
3.9 Dlaczego warto angażować się w realizację Milenijnych Celów Rozwoju?
Milenijne Cele Rozwoju są krokiem w kierunku większej sprawiedliwości na całym świecie. Ty również
możesz przyczynić się do ich realizacji. Dokończ zdania.
1. Angażuję się w działania na rzecz sprawiedliwości wtedy, gdy ____________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
2. W odpowiedzi na wezwanie do większego zaangażowania się na rzecz sprawiedliwości,
mogłabym/mógłbym
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
3. Ludzie tacy jak Martin Luther King, Desmond Tutu lub Nelson Mandela przede wszystkim dlatego
angażowali się w działania na rzecz sprawiedliwości, ponieważ ____________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
4. Walka ogromnej liczby ludzi o większą sprawiedliwość na świecie jest skuteczna tylko wtedy, gdy
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
5. Za najtrudniejsze w „działaniach na rzecz sprawiedliwości” uważam _______________________________
_______________________________________________________________________________________
_______________________________________________________________________________________
(Źródło: Georg Krämer, Welthaus Bielefeld)
www.join-the-game.org/pl
13
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
3.10 Przegląd Milenijnych Celów Rozwoju
W 2000 roku przywódcy 189 państw należących do Organizacji Narodów Zjednoczonych (w tym Polski) na
Zgromadzeniu Ogólnym ONZ w Nowym Jorku zobowiązali się do realizacji do 2015 roku Milenijnych Celów
Rozwoju – minimalnych celów niezbędnych do ochrony życia. Oto one:
Cel 1
Wyeliminować skrajne ubóstwo i głód
- Zobowiązanie 1: Zmniejszyć o połowę liczbę ludzi, których dochód nie przekracza 1 dolara dziennie.
- Zobowiązanie 2: Zmniejszyć o połowę liczbę ludzi, którzy cierpią głód.
Cel 2
Zapewnić powszechne nauczanie na poziomie podstawowym
- Zobowiązanie 3: Zapewnić wszystkim chłopcom i dziewczętom możliwość ukończenia
pełnego cyklu nauki na poziomie podstawowym.
Cel 3
Promować równość płci i awans społeczny kobiet
- Zobowiązanie 4: Wyeliminować nierówny dostęp płci do pierwszego i drugiego szczebla
edukacyjnego do 2005 roku, a na wszystkich szczeblach do 2015.
Cel 4
Ograniczyć umieralność dzieci
- Zobowiązanie 5: Zmniejszyć o 2/3 wskaźnik umieralności dzieci w wieku do lat 5.
Cel 5
Poprawić opiekę zdrowotną nad matkami
- Zobowiązanie 6: Zmniejszyć o 3/4 wskaźnik umieralności matek.
Cel 6
Ograniczyć rozprzestrzenianie się HIV/AIDS, malarii i innych chorób
- Zobowiązanie 7: Powstrzymać rozprzestrzenianie się HIV/AIDS i ograniczyć ilość nowych
zakażeń.
- Zobowiązanie 8: Powstrzymać rozprzestrzenianie się malarii i innych groźnych chorób i
ograniczyć ilość zachorowań.
www.join-the-game.org/pl
14
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
Cel 7
Stosować zrównoważone metody gospodarowania zasobami naturalnymi
- Zobowiązanie 9: Uwzględnić zasady zrównoważonego rozwoju w krajowych strategiach i
programach; stosować metody hamujące zubożenie zasobów środowiska naturalnego.
- Zobowiązanie 10: Zmniejszyć o połowę liczbę ludzi pozbawionych stałego dostępu do
czystej pitnej wody.
- Zobowiązanie 11: Do 2020 roku osiągnąć znaczącą poprawę warunków życia przynajmniej
100 milionów mieszkańców slumsów.
Cel 8
Stworzyć globalne partnerskie porozumienie na rzecz rozwoju
- Zobowiązanie 12: Dopracować dostępny dla wszystkich, oparty na jasnych przepisach,
przewidywalny i nikogo niedyskryminujący system handlowo-finansowy. Uczestnicy
systemu powinni być zobowiązani do podejmowania aktywnej działalności promującej
dobre praktyki rządzenia, rozwój i ograniczanie ubóstwa. Dotyczy to działań na poziomie
narodowym i międzynarodowym.
- Zobowiązanie 13: Wyjść naprzeciw szczególnym potrzebom najsłabiej rozwiniętych
państw poprzez zniesienie ceł i kontyngentów na towary eksportowane przez te kraje,
zwiększenie skali redukcji długów poważnie zadłużonych ubogich krajów, umorzenie
długów zaciągniętych w ramach oficjalnej pomocy bilateralnej oraz zwiększenie pomocy
na rzecz rozwoju dla krajów podejmujących działania mające na celu ograniczenie
ubóstwa.
- Zobowiązanie 14: Wyjść naprzeciw szczególnym potrzebom krajów śródlądowych i
krajów rozwijających się położonych na małych wyspach.
- Zobowiązanie 15: Rozstrzygnąć kwestię zadłużenia krajów rozwijających się poprzez
podjęcie narodowych i międzynarodowych kroków służących utrzymaniu długookresowej
zdolności do spłaty zadłużenia.
- Zobowiązanie 16: We współpracy z krajami rozwijającymi się stworzyć miejsca godnej i
produktywnej pracy dla młodzieży.
- Zobowiązanie 17: We współpracy z firmami farmaceutycznymi zapewnić dostęp do
niedrogich podstawowych leków w krajach rozwijających się.
- Zobowiązanie 18: We współpracy z sektorem prywatnym upowszechnić dostęp do
nowych technologii, zwłaszcza technologii informacyjnych i komunikacyjnych.
- Źródło: http://www.unic.un.org.pl/cele.php
Pełna wersja Deklaracji Milenijnej w języku polskim znajduje się na stronie:
www.unic.un.org.pl/dokumenty/deklaracja_milenijna.doc
www.join-the-game.org/pl
15
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
3.11 Wybrane cele i ich realizacja w Republice Południowej Afryki
Cel 1: Wyeliminować skrajne ubóstwo i głód
Według Wskaźnika Ubóstwa Społecznego „Human Poverty Index” RPA zajmuje dopiero 56 miejsce z 103
ocenianych krajów. To oznacza, że sytuacja ubogich ludzi w RPA jest znacznie gorsza niż można byłoby się
tego spodziewać, uwzględniając przeciętny dochód na osobę. Do szerzącego się ubóstwa przyczynia się w
znacznym stopniu bezrobocie. Bezrobocie młodych ludzi wynosiło w 2001 roku ok. 55,8%. Ubóstwo bardziej
dotyka ludność czarną niż białą. 91,1% spośród 21,9 miliona ludzi żyjących w ubóstwie to ludzie czarni. Udział
ludzi żyjących poniżej oficjalnej granicy ubóstwa zmniejszył się w latach 1995-2002 z 51,1% do 48,5% - to mały
krok w kierunku osiągnięcia milenijnego celu. Na skutek przyrostu ludności liczba ubogich w tym czasie
wzrosła o 1,7 miliona. Rząd stara się przeciwdziałać zubożeniu społeczeństwa poprzez wprowadzenie
programów pomocy socjalnej, z których korzysta 10 milionów ludzi. Wysoki przyrost ludności i migracja z
zubożałych i bardzo suchych regionów do miast są przyczyną tego, że ludność w slumsach w latach 2001-2008
podwoiła się do 2,4 miliona ludzi.
W RPA również panuje głód i niedożywienie, choć może nie w takim stopniu jak w niektórych pozostałych
krajach afrykańskich. Niedożywienie na terenach wiejskich jest rezultatem wypędzenia milionów czarnych
rodzin z urodzajnych obszarów i ich osiedlenia się na semia-riden, czyli półpustynnych częściach kraju.
Prawie 14 z 16 milionów mieszkańców ludności wiejskiej RPA żyje w tak zwanych „homeland”, wyznaczonych
przez rząd apartheidu mało urodzajnych, suchych terenach z dala od urodzajnych obszarów rolniczych i
winnicznych.
http://www.un.org.pl/rozwoj/mdg_raport-kofi-annana.php
Cel 2: Zapewnić powszechne nauczanie na poziomie podstawowym
W latach 1990-91 do szkoły chodziło 88% wszystkich dzieci w wieku szkolnym, w latach 2002-2003 było to
89%. W ciągu następnych 10 lat należy więc dołożyć ogromnych starań, aby do 2015 roku osiągnąć milenijny
cel. Trudniejsze do realizacji jest dopasowanie jakości oferty kształcenia. Obecnie różnice między drogimi
szkołami prywatnymi a prymitywnymi szkołami wiejskimi są olbrzymie. Z tego powodu RPA jest jeszcze
daleka od zapewnienia równych szans w zakresie edukacji. Więcej informacji znajduje się na stronie
internetowej na liście haseł kluczowych.
http://www.join-the-game.org/pl/nauczyciele/materialy-dydaktyczne.html
Cel 3: Promować równość płci i awans społeczny kobiet
Z liczbą 55 000 gwałtów zgłoszonych tylko w 2007 roku RPA należy do jednego z krajów z najwyższą stopą
gwałtów na całym świecie. Jednak tylko ułamek tych wypadków trafia do sądu. Organizacje zajmujące się
prawami człowieka podają nieujawnianą publicznie liczbę prawie 1,5 miliona gwałtów rocznie. Według badań,
co czwarty Południowoafrykańczyk jeden raz lub kilka razy dokonał gwałtu.
http://www.join-the-game.org/pl/nauczyciele/materialy-dydaktyczne.html
www.join-the-game.org/pl
16
Temat 3: Milenijne Cele Rozwoju
Cel 6: Ograniczyć rozprzestrzenianie się HIV/AIDS, malarii i innych chorób
Były prezydent RPA, Thabo Mbeki, przez długi czas kwestionował związek między HIV i AIDS i dlatego jego
rząd aż do początku wieku nie prowadził żadnej skutecznej polityki zapobiegającej AIDS. Tymczasem
przyczyną jednej trzeciej zgonów w RPA jest właśnie AIDS. Dopiero na początku 2004 roku przeznaczono
państwowe środki na lekarstwa antyretrowirusowe, które wprawdzie nie leczą choroby, ale opóźniają jej
rozwój i tym samym mogą przedłużyć życie chorego. Polityka rządu w zakresie AIDS prawdopodobnie
przyczyniła się do tego, że dziś RPA należy do państw z najwyższą liczbą zarażonych.
Z tym związane są oczywiście ludzkie tragedie, których nie sposób opisać. W przypadku dużej liczby zmarłych
na AIDS dochodzi do poważnych skutków ekonomicznych. Wiele ubogich rodzin musi przeznaczyć znaczną
część swoich dochodów na pokrycie kosztów pogrzebu krewnych. Z drugiej strony wzrastające zubożenie
społeczeństwa wzmaga rozprzestrzenianie się choroby, jak niedawno podkreśliła Alison Munro z biura
koordynacji ds. AIDS podczas Konferencji Episkopatu Niemiec: „Ludzie zarażają się, ponieważ nie mają
pieniędzy. Potrzebują pieniędzy, by kupić kawałek chleba, a żeby przeżyć zrobią wszystko”.
http://www.un.org.pl/rozwoj/mdg_raport-kofi-annana.php
www.join-the-game.org/pl
17
Temat 4: Piłka nożna w RPA
Spis treści
Temat 4: Piłka nożna w RPA
2
4.1 Galeria zdjęć
2
4.2 Ankieta na temat MŚ w Piłce Nożnej 2010 w RPA
3
4.2 Bilet do RPA
5
4.3 MŚ 2010 – miasta
6
MŚ 2010 – kartoteka miast
6
Pozostałe informacje
7
Wskazówki do pracy
7
4.4 Piłka nożna w RPA
8
Gry z podziałem na role
9
4.5 Piłka nożna w RPA – historia
10
4.6 Piłka nożna w RPA – niekontrolowana dynamika
12
www.join-the-game.org/pl
1
Temat 4: Piłka nożna w RPA
4.1 Galeria zdjęć
www.join-the-game.org/pl
2
Temat 4: Piłka nożna w RPA
4.2 Ankieta na temat MŚ w Piłce Nożnej 2010 w RPA
Poniższa krótka ankieta pomoże jasno określić nasze oczekiwania względem MŚ. Poza tym będzie okazją do
rozpoczęcia dyskusji na temat zbliżającego się wydarzenia. Możesz samodzielnie wypełnić ankietę albo
wykorzystać ją jako wzór do ankiety, którą przeprowadzisz wśród innych uczniów na szkolnym podwórku lub
wśród dorosłych w twoim mieście.
Ankieta na temat MŚ w Piłce Nożnej 2010
Jestem fanką/fanem piłki nożnej: ☐tak ☐nie
Piłka nożna jest dla mnie ważna, ponieważ __________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
Interesuję się piłką nożną, ponieważ ______________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
Kiedy słyszę „MŚ w Piłce Nożnej 2010 w RPA”, to wyobrażam sobie ______________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
Od MŚ 2010 oczekuję ___________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
Przyznanie RPA MŚ w Piłce Nożnej 2010 uważam za ___________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
www.join-the-game.org/pl
3
Temat 4: Piłka nożna w RPA
Z radością czekam na MŚ 2010, ponieważ ___________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
Zastanawiam się jednak _________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
Dla fanów piłki nożnej w RPA, którzy są w moim wieku, MŚ w Piłce Nożnej 2010 we własnym kraju oznaczają
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
Mecze obejrzę ________________________________________________________________________
Mistrzem Świata 2010 zostanie ___________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
Poza tym chcę jeszcze powiedzieć, że _____________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
www.join-the-game.org/pl
4
Temat 4: Piłka nożna w RPA
4.3 Bilet do RPA
Zapisz, czego udało Ci się dowiedzieć z gry „Przygoda w Kapsztadzie” o piłce nożnej w RPA.
Jeśli nie pamiętasz lub w grze nie trafiłeś jeszcze do Khayelitsha, możesz sprawdzić w punkcie „Życie w
Khayelitsha”.
http://www.join-the-game.org/pl/gra-join-the-game.html
www.join-the-game.org/pl
5
Temat 4: Piłka nożna w RPA
4.3 MŚ 2010 – miasta
Durban – Johannesburg – Kapsztad – Mangaung/Bloemfontein – Nelson Mandela Bay/Port Elizabeth –
Nelspruit – Polokwane – Rustenburg – Tshwane/Pretoria
Źródło: http://de.fifa.com/img/tournament/fwc/cities100.jpg
Kartoteka miast MŚ. Wypisz miasta RPA zaangażowane w MŚ i wyszukaj potrzebne informacje:
Informacje na temat miasta i regionu:
Miasto:
Prowincja:
Ludność:
Powierzchnia:
Dzielnice miasta:
Bogactwa naturalne/gospodarka/przemysł:
Zabytki:
Historia:
Uwagi dotyczące okresu apartheidu:
Informacje na temat komunikacji w mieście:
www.join-the-game.org/pl
6
Temat 4: Piłka nożna w RPA
Pozostałe informacje
Przy wyszukiwaniu informacji pomocne mogą być:
- materiały drukowane: leksykony, przewodniki, prospekty turystyczne, atlasy,
- zbiór linków i katalog haseł na:
http://www.join-the-game.org/pl/nauczyciele/materialy-dydaktyczne.html
- informacje z biur podróży lub od nauczyciela geografii.
Wskazówki do pracy
Większość ludzi w RPA żyje w dużych miastach. W dziewięciu z nich odbywają się rozgrywki MŚ w Piłce
Nożnej. Informacje o tych miastach zbierzcie w klasie, najlepiej podczas pracy w grupach. Rezultaty Waszej
pracy możecie zaprezentować całej klasie na gazetce ściennej.
Zadania:
1.
Informacje o wybranym przez Was mieście wpiszcie do kartoteki miast MŚ.
2.
Za pomocą programu „Google-Earth” (http://earth.google.de/download-earth.html) obejrzyjcie to
miasto.
3.
Zróbcie plakat informacyjny. Projekt i wykonanie zależy od Waszych pomysłów. Zważcie na to, że
czasem jeden obraz mówi więcej niż tysiąc słów.
Jeśli chcecie, możecie:
1.
zaprojektować prospekt promujący wybrane przez Was miasto,
2.
napisać list do swoich rówieśników w tym mieście, zapytać o to, co Was interesuje lub udzielić im
wskazówek; w liście możecie porównać swoje rodzinne miasto z miastem w RPA,
3.
zaplanować podróż z Waszego rodzinnego miasta do wybranego miasta MŚ lub zastanowić się, czego
może oczekiwać od MŚ młoda osoba z tego miasta
Na stronie o miastach MŚ www.fifa.com i http://afryka.org/rpa2010/?mapa=2 znajdziecie kolejne wskazówki
dotyczące roli piłki nożnej w danym mieście. Możecie przygotować krótki referat na ten temat.
www.join-the-game.org/pl
7
Temat 4: Piłka nożna w RPA
4.4 Piłka nożna w RPA
Obejrzyj jeszcze raz punkt informacyjny o Bafana Bafana – południowoafrykańskiej reprezentacji. Przeczytaj
również arkusz 4.5.
(Tekst dostępny jest również w kilku różnych językach na stronie:
http://pl.wikipedia.org/wiki/Reprezentacja_Republiki_Po%C5%82udniowej_Afryki_w_pi%C5%82ce_no%
C5%BCnej )
a. Sporządź krótką tablicę chronologiczną na temat historii piłki nożnej w RPA. Opracuj trzy obszary: piłka
nożny dla białych; piłka nożna dla czarnych i kolorowych; piłka nożna dla wszystkich. (Pomocne
informacje: arkusz 4.5 i 4.6.).
b. Sporządź dwie listy:
• Lista 1: sukcesy narodowej reprezentacji RPA
• Lista 2: sukcesy narodowej reprezentacji Polski
c. Zapisz, co przychodzi Ci do głowy, kiedy widzisz te dwie listy:
• ze swojego punktu widzenia,
• z punktu widzenia młodej osoby z Khayelitsha.
• Porównaj oba napisane teksty.
d. Co ma wspólnego piłka nożna z apartheidem?
e. Czy piłka nożna przyczyniła się do upadku apartheidu? Przeczytaj na naszej stronie tekst „MŚ pomogą
nam we wspólnym spotkaniu”, który ukazał się w pierwszym newsletterze
http://www.join-the-game.org/pl/nc/nauczyciele/newsletter-1/desmond-tutu.html#c821
Jeśli chcecie, możecie:
opracować plakat: MŚ w Piłce Nożnej 2010 – największe wydarzenie roku,
napisać krótki artykuł pt. Tegoroczne MŚ w Piłce Nożnej w RPA do gazetki ściennej (oraz do gazetki
szkolnej lub do gazety lokalnej w formie listu od czytelnika),
wszystkie rezultaty pracy udostępnić też innym w formie gazetki szkolnej lub podczas gry w „klasęukładankę”.
www.join-the-game.org/pl
8
Temat 4: Piłka nożna w RPA
Gry z podziałem na role:
MŚ w RPA
Rola 1: młoda osoba z Khayelitsha
Rola 2: ty
Temat do rozmowy: Jakie znaczenie mają dla mnie MŚ 2010 w RPA?
Piłka nożna dla świata
Rola 1: młoda osoba z Khayelitsha
Rola 2: młoda osoba z Khayelitsha
Temat do rozmowy 1: Co chcemy pokazać poprzez organizację MŚ 2010?
Temat do rozmowy 2: Czym dla nas jest piłka nożna?
Nieudana młodość?
Rola 1: opiekun z salezjańskiego projektu w Khayelitsha
Rola 2: ty
Temat do rozmowy: Czy musimy zgadzać się na dyskryminację młodzieży w południowoafrykańskich
dzielnicach township?
Własna gra z podziałem na role
Rola 1: ______________________________________________________
Rola 2: ______________________________________________________
Temat do rozmowy: ______________________________________________________
Kiedy skończycie tę grę, możecie ponownie wypełnić ankietę (arkusz 4.2) i zastanowić się nad tym, czego się
dowiedzieliście.
www.join-the-game.org/pl
9
Temat 4: Piłka nożna w RPA
4.5 Piłka nożna w RP - historia
Historia piłki nożnej w RPA zaczyna się pod koniec XIX wieku wraz z założeniem pierwszego oficjalnego klubu
piłki nożnej o nazwie „Pietermaritzburg County” w 1879 roku. Zespół ten składający się wyłącznie z
imigrantów europejskich, swoje pierwsze mecze rozgrywał z reprezentacyjnymi drużynami brytyjskich
oddziałów kolonialnych.
[...]
W tym okresie czarnoskóra ludność miała zakaz gry w piłkę nożną, a w niektórych miejscowościach
zabroniono jej nawet oglądania meczów. Jednak ich fascynacja tym sportem była silniejsza i nie minęło wiele
czasu, kiedy pierwsi czarni zawodnicy zaczęli „ganiać” za skórzaną piłką. Powstała także czarna drużyna tzw.
„Orange Free State Bantu Soccer Team”, która miała zaszczyt jako pierwsza południowoafrykańska drużyna
grać poza granicami kraju. W 1898 roku drużyna ta pojechała do Anglii, gdzie stała się znana pod nieco
poniżającą, rasistowską nazwą „Kaffern”.
[...]
Aż do 1963 roku włącznie kadrę narodową RPA tworzyło jedenastu wyłącznie białych piłkarzy. Drużyna brała
udział w meczach z przyjeżdżającymi do RPA europejskimi klubami oraz w rozgrywkach międzynarodowych z
krajami takimi jak Australia, Nowa Zelandia, Holandia, Portugalia, Irlandia Północna. Ostatni międzynarodowy
mecz przed wykluczeniem RPA odbył się w 1954 roku. Jej przeciwnikiem był wówczas Izrael.
Integracyjna moc piłki nożnej od zawsze stanowiła dla każdego gracza powód do dumy. Piłka nożna z
pewnością przyczyniła się do przełamania barier rasowych apartheidu, nawet jeśli proces ten przebiegał
bardzo wolno.
W 1951 roku została założona South African Soccer Federation (Południowoafrykańska Federacja Piłki Nożnej),
która była otwarta dla wszystkich czarnych i kolorowych zawodników oraz dla Hindusów. Federacja przejęła
wiodącą rolę w walce przeciwko apartheidowi w sporcie i w 1955 roku w Paryżu po raz pierwszy została
nagrodzona za swoje działania. Międzynarodowy Komitet Olimpijski uznał ten fakt i sformułował pismo, w
którym orzekł, że „nie-biali” sportowcy są dyskryminowani w RPA.
W RPA istniał związek piłkarski FASA dostępny tylko dla białych, który wspólnie z Egiptem, Etiopią i Sudanem
w 1956 roku w hotelu w Lizbonie powołał Afrykańską Konfederację Piłki Nożnej (CAF). Jednakże RPA krótko po
tym została wykluczona z konfederacji. A na skutek wykluczenia z FIFA w 1964 roku nie została również
dopuszczona do udziału w kwalifikacjach do Mistrzostw Świata w Piłce Nożnej 1966 w Anglii. Prawie dziesięć
lat później FASA została oficjalnie wykluczona z FIFA.
W 1959 roku doszło do założenia pierwszej zawodowej ligi piłki nożnej w RPA, „białej” „National Football
League”. Z ówczesnych 15 klubów członkowskich obecnie nie działa już ani jeden.[...]
Mecze drużyn z czarnych dzielnic township przyciągały ogromne masy widzów i w ten sposób w 1971 roku
doszło do założenia ligi „National Professional Soccer League” (NSPL). Już po pierwszym sezonie Orlando
Pirates byli niewątpliwymi zdobywcami tytułu.
www.join-the-game.org/pl
10
Temat 4: Piłka nożna w RPA
W 1978 roku białe kluby przeszły do czarnej ligi NSPL, zwabione przede wszystkim ogromną liczbą widzów i
dochodami, które można było uzyskać jedynie w meczach „mieszanych”. Dzisiaj liga zawodowa nosi nazwę
„Premier Soccer League”, a niektóre z członkowskich klubów założycielskich NSPL z 1971 roku należą do
najlepszych klubów piłkarskich najwyższej klasy w RPA.
W dniu 8 grudnia 1991 roku założono Południowoafrykański Związek Piłki Nożnej – „South African Football
Association” (SAFA).
[...]
W 1992 roku RPA została ponownie przyjęta do FIFA. Członkowstwo w CAF było kolejnym krokiem i dzięki temu
RPA powróciła na światową arenę piłki nożnej.
Zaledwie miesiąc później zorganizowano w RPA pierwsze międzynarodowe rozgrywki. Reprezentacja
Kamerunu – ćwierćfinalista Mistrzostw Świata w Piłce Nożnej 1980 we Włoszech – przyjechała do RPA na
uroczystość zjednoczenia i rozegrała tam trzy mecze. We wrześniu 1992 roku południowoafrykańska
jedenastka rozegrała swoje pierwsze rozgrywki międzynarodowe juniorów – drużyna juniorów (do 16 lat)
zmierzyła się z reprezentacją Botswany w meczu w Lenasii. Dziś drużyny z RPA obecne są na każdych
rozgrywkach FIFA i CAF – poczynając od zespołów do 17 lat do reprezentacji narodowych kobiet i mężczyzn.
Po upływie zaledwie 6 lat drużyna RPA miała na swoim koncie imponujące sukcesy. Oprócz kwalifikacji do
Mistrzostw Świata w Piłce Nożnej we Francji w 1998 roku, zdobyła również Puchar Narodów Afryki w 1996
roku, występując w roli organizatora oraz dwa lata później w tym samym konkursie w Burkina Faso doszła do
samego finału. Ponadto zespołowi udało się zakwalifikować do Mistrzostw Świata w Piłce Nożnej
Korea/Japonia 2002.
Na poziomie klubów piłkarskich Orlando Pirates zwyciężyli w 1995 roku w Afrykańskiej Lidze Mistrzów
(dzisiejsza CAF Champions League); dzięki temu stali się pierwszym klubem z Południowej Afryki, któremu
udało się w ciągu ponad 30 lat trwania rozgrywek zdobyć ten tytuł. Sukces ten robi jeszcze większe
wrażenie, jeśli weźmiemy pod uwagę, że klub Orlando Pirates zdobył trofeum w czasie swojego pierwszego
udziału w tych rozgrywkach z dala od domu na Wybrzeżu Kości Słoniowej.
Źródło: http://de.fifa.com/worldcup/destination/footballsouthafrica/history.html
www.join-the-game.org/pl
11
Temat 4: Piłka nożna w RPA
4.6 Piłka nożna w RPA – niekontrolowana dynamika
Piłka nożna zyskała popularność w RPA przede wszystkim dzięki zarządcom kopalni w regionie Witwatersrand
w połowie XIX wieku. Wśród robotników w kopalni bardzo często dochodziło do zamieszek i brutalnych
konfliktów. Wprowadzenie i wspieranie nowych rodzajów sportu, muzyki, tańca miało służyć stworzeniu
możliwości wyładowania agresji i utrzymania jej jak najdalej od pracodawców. Piłka nożna zapoczątkowana
przez europejskie wojsko i misjonarzy w drugiej połowie XIX wieku postrzegana była przez establishment
jako sport proletariatu.
Szybko jednak rozpowszechniła się i rozwijała się z taką dynamiką, że ani spółki kopalniane, ani polityka nie
były w stanie sprawować nad tym kontroli. Boiska do piłki nożnej stały się ważnymi miejscami, gdzie
gromadzili się ludzie i dyskutowali nie tylko o sporcie, ale również na temat protestów politycznych. Wiodący
przedstawiciele sztuki, muzyki, inteligencji byli równocześnie piłkarzami, na cześć których wiwatowano.
Wokół klubów powstało aktywne życie społeczne, które wykraczało daleko poza granice boiska.
Piłka nożna stanowiła dla czarnej ludności aż do końca apartheidu swoistą przestrzeń, która nie była
całkowicie kontrolowana przez państwo. W ten sposób aż do lat 90. kluby takie jak „Kaizer Chiefs” czy
„Mamelodie Sundowi” oferowały nie tylko możliwość zachowania tożsamości regionalnej, ale tworzyły
również arenę do demonstracji siły i pewności siebie. Była to także sfera, w której można było pokonać
bariery rasowe. Mimo iż całe środowisko piłkarskie było podzielone według koloru skóry, przynajmniej biali
zawodnicy mogli grać w czarnych drużynach, które były lepsze zarówno pod względem technicznym, jak i
taktycznym.
Źródło: Don Bosco Bildung ohne Grenzen, Bonn 2008
www.join-the-game.org/pl
12
Temat 5: Edukacja i projekty
Spis treści
Temat 5: Edukacja i projekty
2
5.1 Galeria zdjęć
2
5.2 Poprawić warunki życia – trzy projekty
3
Wskazówki do pracy
5.3 MŚ w RPA – co robić?
4
5
Wskazówki do pracy
5
Uczymy się od siebie – peer education
6
5.4 „Life Choices” – mogę się zmienić
7
5.5 Ennerdale – edukacja sposobem na brak perspektyw
8
5.6 Eswatini Kitchen – przedsiębiorczość sposobem na niezależność
10
5.7 Instytut Salezjański – nowy start dla dzieci ulicy
12
www.join-the-game.org/pl
1
Temat 5: Edukacja i projekty
5.1 Galeria zdjęć
www.join-the-game.org/pl
2
Temat 5: Edukacja i projekty
5.2 Poprawić warunki życia – trzy projekty
Wskazówka organizacyjna: do pracy można wykorzystać metodę gry w „klasę-układankę”.
Informacje dotyczące tej metody:
http://www.join-the-game.org/pl/nauczyciele/materialy-dydaktyczne.html
Każda grupa wybiera jeden z przedstawionych projektów (arkusze: 5.4, 5.5, 5.6 i 5.7) i opracowuje
pytania. Wymiana informacji następuje za pomocą metody „klasa-układanka”.
Każda grupa może również opracować materiały na gazetkę ścienną.
Zbieranie informacji
Zapisz, czego udało Ci się dowiedzieć o projektach dotyczących pomocy
dla młodzieży z gry „Przygoda w Kapsztadzie”. Zapisz w punktach, gdzie
pozyskałaś/pozyskałeś te informacje:
www.join-the-game.org/pl
3
Temat 5: Edukacja i projekty
Wskazówki do pracy
•
Wybierz jeden tekst o projekcie i zaznacz na marginesie następujące odnośniki:
Z C = tutaj przedstawione są cele projektu
OP = tutaj dokładniej opisana jest oferta projektu
TS = tutaj można dowiedzieć się więcej na temat tła sytuacyjnego
•
Następnie uzupełnij tabelę z celami, ofertą i tłem sytuacyjnym projektu.
Napisz tekst do gazetki ściennej i wyszukaj szczegółowe informacje. Przydatne będę np. katalog haseł
(m.in. pojęcia takie jak apartheid, township, AIDS, peer education).
Znajdziesz je na: http://www.join-the-game.org/pl/nauczyciele/materialy-dydaktyczne.html
Wprowadzenie do każdego projektu znajdziesz w punktach informacyjnych w grze na DVD lub na
stronie http://www.join-the-game.org/pl/gra-join-the-game.html
(W szczególności przydatne będą fragmenty: 23. Ennerdale – długofalowa edukacja i kształcenie; 30.
Program „Life-Choices”; 31. Eswatini Kitchen – sprawiedliwy handel z Suazi; 37. Program Hostel w
Instytucie Salezjańskim).
•
Wybierz z arkusza 5.1 zdjęcia, które należą do projektu opracowywanego w Twojej grupie.
Wybranym zdjęciom nadaj tytuł i napisz do nich krótki artykuł na gazetkę ścienną.
•
Projekty pomocowe są realizowane również w Polsce – dowiedz się o tym więcej!
Dowiedz się o tym więcej na stronie: http://swm.pl
Rezultaty poszukiwań zapiszcie na gazetce ściennej.
Notowanie informacji
Projekt
•
Cele
Oferta
Tło sytuacyjne
Komentarz
Te projekty realizowane są w duchu pedagogiki księdza Bosco.
Jakie stoją za tym zasady? Sprawdź tutaj:
http://www.join-the-game.org/pl/nauczyciele/materialy-dydaktyczne.html
www.join-the-game.org/pl
4
Temat 5: Edukacja i projekty
5.3 MŚ w RPA – Działaj!
Wskazówki do pracy:
Zastanówcie się w trakcie wspólnej rozmowy (w parach, w grupie, w klasie):
•
W jaki sposób realizowany projekt nawiązuje do omówionych dotychczas problematycznych sytuacji?
Czy podejmowane są również Milenijne Cele Rozwoju?
•
Przeanalizujcie listę poniższych tez.
•
Krok 1: Zaznaczcie krzyżykiem swoje odpowiedzi.
•
Krok 2: Porównajcie odpowiedzi w swojej grupie. Zapiszcie pytania, które powstaną podczas
analizy tez.
•
Krok 3: Spróbujcie wyjaśnić sobie nawzajem powstałe wątpliwości.
•
Krok 4: Zacznijcie dyskusję: Co uważacie za pozytywne w realizacji projektów pomocowych, a co
uważacie za problematyczne? W jaki sposób pomagają one mieszkańcom RPA?
•
Krok 5: Zapiszcie wyniki – podsumujcie wyniki i umieśćcie je na gazetce ściennej.
Zdanie – Teza
1.
RPA jest daleko i nie interesuje mnie.
2.
My w Europie również ponosimy winę za sytuację w RPA. Dlatego
projekty dają nam możliwość rekompensaty i zrobienia czegoś
Tak
Nie
Nie wiem
☐
☐
☐
☐
☐
☐
☐
☐
☐
☐
☐
☐
☐
☐
☐
☐
☐
☐
dobrego.
3.
Młodzież w RPA nie jest w stanie sama sobie pomóc, dlatego
takie projekty są potrzebne.
4.
Realizowane w przeszłości projekty ułatwiały życie biednych
ludzi, ale nie przyczyniły się do ich samodzielnego, aktywnego
działania.
5.
Cały świat tak bardzo zbliża się do siebie, że problemy młodzieży
z RPA dotyczą również nas. Dlatego takie projekty są bardzo
potrzebne.
6.
Powinniśmy zastanowić się w klasie nad tym, jak my możemy
wesprzeć jeden z takich projektów.
www.join-the-game.org/pl
5
Temat 5: Edukacja i projekty
Uczymy się od siebie – peer education
Pod pojęciem edukacji globalnej kryje się nie tylko przekazywanie
wiedzy o rzeczywistości wykraczającej poza granice własnego
państwa, ale również uczenie się od siebie nawzajem. Także
uczenie się od ludzi zamieszkujących półkulę południową. Projekt
prewencyjny dotyczący AIDS – „Life-Choices” realizowany w
Kapsztadzie – jest doskonałym przykładem na to, jak młodzież
uczy się od siebie nawzajem.
Takie założenie znane jest jako „peer-education” (edukacja rówieśnicza) i oznacza, że osoby z tej samej grupy
społecznej i w tym samym wieku uczą się od siebie i wymieniają się informacjami. Z edukacją rówieśniczą
mamy do czynienia, kiedy uczniowie w roli mediatora uczestniczą w łagodzeniu sporów na szkolnym
podwórku, kiedy starsi uczniowie pomagają młodszym w zdobywaniu wiedzy i umiejętności, kiedy młodzież
udziela swoim rówieśnikom porad przy problemach z narkotykami lub kiedy młodzież tworzy filmy lub
przygotowuje przedstawienia teatralne w celu przekazania idei prewencji itd.
Szczegółowe informacje można znaleźć w katalogu haseł lub np. na stronie:
http://www.prestoproject.eu/index_p.php
www.join-the-game.org/pl
6
Temat 5: Edukacja i projekty
5.4 „Life Choices” – mogę się zmienić
Salezjanie Don Bosco w Kapsztadzie umacniają młodzież w walce z AIDS, ubóstwem i przemocą
Nomandela doskonale pamięta moment, w którym zmieniło się jej życie. „Nie dotykaj mnie! Nie masz
prawa!!” – krzyknęła 16-latka do swego ojca. Stała naprzeciwko niego i prawą rękę zacisnęła w pięść. „Jeśli
choć spróbujesz jeszcze raz to zrobić, zacznę krzyczeć tak głośno, że zbiegną się tu wszyscy sąsiedzi.
Powinieneś się wstydzić!” Od tego czasu jest spokój.
Odnośniki /
najważniejsze
hasła
Siłę do obrony własnej dał jej program „Life Choices” – ambitny projekt dotyczący prewencji AIDS, który ma
na celu egzekwowanie praw młodzieży z biednych dzielnic. Projekt „Life Choices” jest obecnie przeprowadzany
w jedenastu szkołach średnich, 13 szkołach podstawowych w centrach społecznych południowoafrykańskiej
metropolii. Najważniejsze tematy kursów to „Przemoc wobec kobiet” i „Wiara we własne możliwości i
domaganie się swoich praw”. Odbywają się one dwa razy w tygodniu przez trzy lata. To nie jest przypadek: w
olbrzymich ubogich dzielnicach miasta – township – coraz częściej dochodzi do gwałtów na kobietach i
dzieciach. Oficjalny odsetek osób zakażonych AIDS wynosi 19% i wśród kobiet jest trzy razy wyższy niż wśród
mężczyzn. „Jednak nikt się tym nie przejmuje” – mówi Sofia Neves, pomysłodawczyni projektu. „Gwałt jest
tutaj akceptowany. Kobiety uczą się od swoich matek, że nie ma sensu tego zgłaszać”.
Przemoc to w dużej mierze skutek apartheidu, mówi 30-letnia Portugalka. Do początku lat 90. rząd wypędzał
wszystkich czarnych ludzi do township – ogromnych dzielnic dla biednych ludzi, które położone są ok. 15-20
kilometrów od eleganckich centrów miasta o europejskim charakterze. Czarni mieszkańcy opuszczali swoje
dzielnice tylko wtedy, gdy udawali się do pracy jako tania siła robocza będącej w mniejszości białej ludności.
Do dzisiaj, 15 lat po upadku segregacji rasowej, ubóstwo i bezrobocie jest tutaj bardzo wysokie. Oficjalnie
stopa bezrobocia w Kapsztadzie jest niższa niż średnia krajowa i wynosi 30%. Gospodarka metropolii
przeżywa szybki rozwój! Jednakże rozkwit ten nie dotyczy mieszkańców township: prawie dwie trzecie z nich
nie ma pracy lub pracuje tylko dorywczo. Ograniczona przestrzeń – często siedmio- lub ośmioosobowa rodzina
zajmuje jeden lub dwa pokoje – i nadużywanie alkoholu prowadzą do tego, że frustracja przeradza się w
agresję i przemoc. W dzielnicach takich jak Athlone, Delft czy Manenberg pełno jest niebezpieczeństw: ostre
narkotyki, gangsterzy, nienawiść rasowa i AIDS. „Kto tutaj dorasta, praktycznie nie ma szans, by kiedykolwiek
się stąd wydostać” – twierdzi Neves.
Twórcy projektu „Life Choices” chcą to zmienić. Oprócz propagowania wiary we własne możliwości i
egzekwowania swoich praw, młodzi trenerzy proponują również cały szereg różnych strategii, m.in. „Określać
i osiągać cele”, „Zdrowie i ryzykowne zachowanie” oraz „Tolerancja etniczna”, które są realizowane w ramach
warsztatów oraz poprzez odgrywanie ról. Projekt w ciągu kolejnych pięciu lat powinien dotrzeć do 56 000
młodych ludzi. Jest on organizowany przez Salezjanów Don Bosco – wspólnoty zakonnej angażującej się na
całym świecie w działania na rzecz dyskryminowanych dzieci i młodzieży.
„Nie chodzi tylko o to, by zapobiegać przemocy i AIDS. Chcemy pokazać młodym ludziom, że istnieje jakaś
alternatywa” – wyjaśnia ojciec Pat Naughton, kierownik salezjanów w Kapsztadzie. Do aktualnego planu
strategicznego rządu RPA dotyczącego AIDS ksiądz podchodzi raczej krytycznie. Jest to wprawdzie krok w
dobrym kierunku, jednakże planowane zaopatrzenie w leki antyretrowiralne 80% wszystkich chorych na AIDS
do roku 2011 to działania ograniczające się jedynie do sektora zdrowotnego. „AIDS jest przede wszystkim
problemem społecznym” – mówi ojciec Patrick. Według aktualnych statystyk połowę ludzi zarażonych stanowi
młodzież poniżej 20 roku życia.
Projekt „Life Choices” ma na celu zmianę hierarchii wartości młodej generacji. „Każdego dnia młodzież
odczuwa tutaj, że życie ludzkie nie ma żadnej wartości” – twierdzi irlandzki ksiądz. „My staramy się przekazać
im, że to od nich zależy, czy coś się zmieni. Dzięki ich działaniom społeczeństwo może się naprawdę zmienić”.
Ten pomysł sprawdził się w przypadku Nomandeli i jej kolegów i koleżanek ze szkoły. „Dla mnie najgorsze
było to, że nie miałam z kim porozmawiać” – opowiada młoda, pełna temperamentu kobieta. W grupie
nauczyła się otwarcie rozmawiać na temat gwałtu oraz ćwiczyła poprzez odgrywanie ról, w jaki sposób może
bronić się przed ojcem. „Tutaj nauczyliśmy się, że możemy wzajemnie sobie pomagać” – przyznaje jedna z
uczennic, Queen. Ta energiczna kobieta miała zaledwie 16 lat, kiedy zaszła w niechcianą ciążę. Zmotywowana
przez „Life Choices” 20-latka postanowiła ukończyć szkołę. „Nauczyłam się czegoś na własnych błędach i
chciałabym swoje doświadczenia przekazywać innym” – wyjaśnia Queen bardzo pewna siebie. Ona,
Nomandela i 24 pozostałych uczniów Highschool w Township Athlone w ramach wolontariatu zgłosili się do
www.join-the-game.org/pl
7
Temat 5: Edukacja i projekty
działania w ramach peer education – edukacji rówieśniczej. Młodzi edukatorzy po ukończeniu treningu „Life
Choices” będą pomagali swoim koleżankom i kolegom z klasy w problemach rodzinnych. „Jako ich
rówieśniczka mam z nimi lepszy kontakt, znajdujemy wspólny język. Wiele osób ma podobne problemy do
moich” – uważa Nomandela. 16-letnia dziewczyna, aby móc zapłacić za czesne w szkole i prywatny kurs
aktorski, musi dodatkowo pracować jako kelnerka. Chce zostać aktorką i uwolnić się w końcu od tego slumsu.
„Nie dopuszczę do tego, by ktoś mi w tym przeszkodził, nawet mój ojciec”.
Źródło: http://www.jugend-dritte-welt.de/index.php?id=3064
www.join-the-game.org/pl
8
Temat 5: Edukacja i projekty
5.5 Ennerdale – edukacja sposobem na brak perspektyw
RPA to kraj kontrastów, bogactwo i ubóstwo występują tuż obok siebie. Od
czasu zniesienia apartheidu wiele zmieniło się na lepsze, jednak sytuacja
ekonomiczna jest bardzo ciężka. Ciągle jeszcze wiele ludzi żyje poniżej
granicy ubóstwa. Nieoficjalna stopa bezrobocia wynosi prawie 40%, wśród
młodych ludzi sięga nawet 45%.
Odnośniki /
najważniejsze
hasła
W Ennerdale, mieście liczącym 46 000 mieszkańców, 30 km od Johannesburga, problemy socjalne są
szczególnie widoczne. Prawie połowę ludności stanowią ludzie do 25 roku życia. Większość żyje na lub poniżej
granicy ubóstwa w osiedlach przypominających slumsy. Proste chaty z dachami z blachy falistej, najczęściej
bez prądu i wody – to ich domy. Pomimo że do Johannesburga jest bardzo blisko, ciężko jest im znaleźć pracę
w tym mieście. Publiczne środki transportu są bardzo drogie i niepewne, dlatego prawie niemożliwe jest, by
regularnie i punktualnie docierać do miejsca pracy w centrum miasta.
W życiu codziennym brakuje miejsca na naukę
Trudna sytuacja gospodarcza w Ennerdale dotyka szczególnie rodziny. Dzieci wychowują się w świecie
naznaczonym ogromnym ubóstwem i HIV/AIDS. Z powodu wyzwań, jakie niesie ze sobą codzienność, na
szkołę i naukę nie pozostaje zbyt wiele miejsca. Dzieci sporadycznie chodzą na lekcje i w związku z tym nie
mają perspektyw na zdobycie wykształcenia zawodowego i znalezienie pracy, która umożliwiłaby im
kształtowanie swojego własnego życia. Błędne koło.
Wzrasta liczba sierot chorych na AIDS i dzieci zarażonych wirusem HIV, które nie mają prawie szans na
edukację szkolną. Nie mają pieniędzy i odpowiednich dokumentów, by mogły chodzić do państwowej szkoły.
Istnieje coraz więcej gospodarstw domowych prowadzonych przez dzieci lub młodzież, tzw. child-headed
households. Ich rodzice byli chorzy na AIDS i umarli. Dzieci muszą przejąć na siebie odpowiedzialność, zarabiać
pieniądze i troszczyć się o młodsze rodzeństwo. Szkoła staje się luksusem.
Ucieczka w przestępczość
Brak perspektyw niesie ze sobą kolejne niepożądane skutki: wielu młodych ludzi ucieka w przestępczość. W
Ennerdale i w okolicy brakuje możliwości spędzania czasu wolnego czy uprawiania sportu. Dlatego też młodzi
ludzie nie mają szans, by budować wiarę we własne zdolności czy uczyć się działania w zespole.
Przerwać błędne koło
By przerwać to błędne koło, Salezjanie Don Bosco w kilku miejscach w Ennerdale oferują młodzieży kursy
kształcenia zawodowego. Obecnie budowane jest centrum, w którym mieścić się będzie szkoła i ośrodek
kształcenia zawodowego. Ma ono stworzyć wiele nowych możliwości: oprócz kształcenia szkolnego i
zawodowego niedługo będą tam również realizowane programy związane ze sportem i organizacją czasu
wolnego. W ramach specjalnych kursów „Life Skills” poruszane będą takie tematy jak HIV/AIDS,
samoorganizacja lub higiena. Przekazywanie wartości odgrywa tu również ogromną rolę.
Aż do 600 dzieci i osób młodych z najuboższych rodzin (sieroty chore na AIDS, dzieci ulicy) już niedługo będzie
tutaj miało możliwość kształcenia się w zakresie szkolnym, zawodowym, osobistym i sportowym. Projekt nie
tylko umożliwi im zdobycie kwalifikacji, by mogły zarabiać pieniądze, lecz dzięki wzmocnieniu kompetencji
społecznych ci młodzi ludzie staną się odpowiedzialnymi przedstawicielami społeczeństwa obywatelskiego w
RPA i przyczynią się do pokojowego rozwoju społeczeństwa.
Zwalczanie ubóstwa i ochrona środowiska
Jest jeszcze coś nowego w Ennerdale: Salezjanie udowadniają, że zwalczanie ubóstwa i ochrona przyrody
wcale się nie wykluczają. Uczniowie szkoły zawodowej nie tylko biorą udział w lekcjach, ale również
uczestniczą w kursach uświadamiających i programach związanych z odżywianiem. Ekologiczna uprawa,
ochrona zasobów naturalnych należą do przedmiotów obowiązkowych. W założeniu ta kompleksowa oferta
ma na celu przekazanie młodym ludziom szacunku względem stworzenia i otoczenia oraz dbałości o własne
ciało.
Źródło : http://www.jugend-dritte-welt.de/index.php?id=5356
www.join-the-game.org/pl
9
Temat 5: Edukacja i projekty
5.6 Eswatini Kitchen – przedsiębiorczość sposobem na niezależność
Jedno z założonych przez Salezjanów przedsiębiorstw dla kobiet w Suazi nie
tylko przynosi zyski, ale jest również dziełem pomocy dla dzieci ulicy.
Prawdopodobnie dla króla Suazi życie ma tylko słoneczne strony: Mswati III buduje
kolejne pałace, jeździ po kraju luksusowymi limuzynami i cieszy się ze swoich 13 żon. Dla
jego narodu każdy dzień to walka o przetrwanie, ponieważ dwie trzecie ludzi żyje poniżej
granicy ubóstwa, 70% nie ma pracy, a co drugi człowiek jest zakażony AIDS. W Suazi,
królestwie w Afryce Południowej, liczącym prawie 1,1 miliona mieszkańców jest wiele
kontrastów. Jednak Mildred Henwood jest daleka od zazdrości w stosunku do swojego
absolutystycznego władcy. „Dlaczego miałabym żałować mu jego bogactwa?” – pyta ze
zdziwieniem biznesmenka z przemysłowego miasta Manzini – „Mam swój rozum, aby myśleć i dwie ręce do
pracy. Dzięki temu mogę osiągnąć wszystko, czego chcę!”
Odnośniki /
najważniejsze
hasła
Pewna siebie 61-latka dokładnie wie, o czym mówi. Mildred kieruje wyjątkowym przedsiębiorstwem –
„Eswatini Kitchen”, produkuje się tu marmoladę, sosy i warzywa konserwowe. Z zewnątrz niepozorny
budynek w dzielnicy przemysłowej nawet nie pozwala przypuszczać, że kryje w sobie wzorowy przykład na
udane przedsięwzięcie w Afryce Południowej. Nazwa Eswatini oznacza dosłownie „własnej roboty”, a firma z
sukcesem eksportuje swoje przetwory do 13 krajów, w tym m.in. do Niemiec, Japonii, Francji i Australii.
Przedsiębiorstwo to zatrudnia wyłącznie kobiety.
„Poszukiwałem źródła finansowania dla moich dzieci”
Ojciec Larry McDonnell z zakonu Salezjanów Don Bosco wraz z anglikańską zakonnicą w 1991 roku wpadli na
pomysł rozpoczęcia produkcji marmolady w kraju położonym między RPA i Mozambikiem. „W Suazi rośnie
wiele gatunków owoców, np. pomarańcze, mango, gujawa, ananasy” – mówi 72-letni ksiądz z Irlandii, który
już prawie połowę swojego życia spędził w Manzini. „Poszukiwałem źródła finansowania dla moich dzieci”.
Jego dzieci to około 1300 dzieci ulicy, sierot AIDS i młodych ludzi z najuboższych rodzin. W ramach programu
„Manzini Youth Care” zakon finansuje im naukę w szkole lub kształcenie zawodowe w swoich warsztatach.
Kiedy Mildred dowiedziała się o „Eswatini Kitchen”, przedsiębiorstwo nie przynosiło jeszcze żadnych dochodów.
„Na początku robiliśmy wszystko według moich receptur i wszędzie oferowaliśmy nasze produkty” – Mildred
przypomina sobie z uśmiechem początki.
Dzięki organizacji humanitarnej Oxfam nawiązaliśmy kontakt z filią Fairtrade w Holandii. Holendrzy
sfinansowali komputer, chłodziarki oraz specjalistów, którzy pomogli Mildred i jej współpracowniczkom
podnieść jakość produktów. Poza tym Mildred w Amsterdamie uczestniczyła w szkoleniach z zakresu higieny,
prawa, finansów i marketingu. Wsparcie to opłacało się. „Teraz stoimy na własnych nogach” – cieszy się pani
manager. Obecnie przedsiębiorstwo dostarcza produkty do sklepów Fairtrad (sprawiedliwy handel) na całym
świecie. Każdego roku wyrabia się w Eswatini Kitchen około 500 000 słoików, asortyment w międzyczasie
rozszerzył się do 40 różnych produktów. Z osiągniętego obrotu Mildred pokrywa wynagrodzenie osób
zatrudnionych – 52 niewykształconych kobiet, będących samotnymi matkami z Manzini lub okolic. Zysk – w
2005 roku wynosił 21 000 euro – jest całkowicie przekazywany na „Manzini Youth Care”.
Wszystko bio
Mildred kupuje owoce od lokalnych farmerów. Wszystkie wyróżniają się jakością bio. Osobiście odwiedzała
wszystkich farmerów, by upewnić się, że nie stosują żadnych chemicznych nawozów ani pestycydów. Oprócz
pracowników i farmerów jeszcze około 400 innych kobiet zarabia dzięki Eswatini Kitchen na swoje utrzymanie:
zajmują się pracami ręcznymi i wykonują kolorowe koszyki z łyka na słoiczki marmolady.
Zarobki, które samotne matki z Suazi zdobywają w ten sposób dla siebie i swoich rodzin, są w ich sytuacji
niezbędne. Według oficjalnych danych stopa bezrobocia wynosi ok. 40%. „Wiele ludzi pracuje jedynie
dorywczo. W rzeczywistości bezrobocie osiąga przynajmniej 70%” – mówi ojciec Larry. Większość ludzi żyje
tutaj za mniej niż 1 euro dziennie, nie istnieje tu coś takiego jak ubezpieczenie społecznie. Kto tylko ma
możliwość, ucieka z królestwa i szuka sobie pracy w sąsiednim kraju, gdzie gospodarka prężnie się rozwija.
www.join-the-game.org/pl
10
Temat 5: Edukacja i projekty
Po upadku apartheidu przeniesiono tam wiele zakładów. Przedsiębiorstwa takie jak Eswatini Kitchen spełniają
ważną rolę, ponieważ dają ludziom perspektywę pracy w sowim kraju. Jednak pani manager Mildred chce
osiągnąć o wiele więcej. „Kobiety dzięki pracy tutaj przekonują się, że mają swoją wartość. Uczą się
odpowiedzialności, dbałości o higienę i rozporządzania pieniędzmi”.
Uświadamianie na temat AIDS to codzienność w firmie
W kraju, gdzie kobiety nie mają prawa posiadać ziemi, nie mają praw, których mogą dochodzić i muszą
zaakceptować poligamię, wiedza na temat AIDS nie jest oczywista. Na przykład Millie, zanim przyszła do
Eswatini Kitchen, bała się elektrycznego światła. Dziś samotna matka trójki dzieci odpowiedzialna jest za
obsługę trzech urządzeń technicznych. „Kontroluję, czy chłodziarki mają odpowiednią temperaturę i czy
wszystkie elektroniczne urządzenia pomiarowe w laboratorium prawidłowo funkcjonują” – wyjaśnia 28-letnia
kobieta. Poza tym w firmie dba się o to, by pracownicy byli uświadomieni na temat AIDS. W Suazi 42,6%
ludności jest HIV pozytywna. Na skutek ubóstwa, poligamii i gwałtów wirus tak się rozprzestrzenił, że
Suazyjczycy żyją przeciętnie 38 lat. To dla założyciela przedsiębiorstwa, ojca Larrego, wystarczający powód, by
szkolić współpracowników. „Zapraszamy szkoleniowców, by przeprowadzali spotkania informacyjne i
dyskusyjne na temat AIDS w naszym zakładzie – mówi ksiądz – motywujemy kobiety, by zrobiły testy”.
Eswatini Kitchen stanowi wzorowy przykład w wielu aspektach. Jednak po odliczeniu kosztów i wynagrodzeń
dla wszystkich pracowników, dochód przedsiębiorstwa nie wystarcza na pokrycie kosztów zakwaterowania i
kształcenia wielu sierot chorych na AIDS i bezdomnych dzieci na ulicach Manzini. Ojciec Larry rozpoczął więc
realizację kolejnego projektu – fabryki miodu. Pszczelarzami są młodzi ludzie, sieroty zarażone AIDS, które bez
problemu mogą zajmować się po szkole pszczelarstwem. „Każdy ma prawo poznać także słoneczną stronę
życia – w taki sposób ksiądz wyjaśnia swoje zaangażowanie – obojętne, czy jest królem, czy nie”.
Źródło: http://www.donbosco.de/aktuelles/archiv/weltfrauentag-swasiland.html
www.join-the-game.org/pl
11
Temat 5: Edukacja i projekty
5.7 Instytut Salezjański – nowy start dla dzieci ulicy
Programy realizowane w Instytucie Salezjańskim to ogromna
szansa dla dzieci ulicy na życie w społeczeństwie. Młodzi ludzie
uczą się, jak być odpowiedzialnymi za siebie i innych i
samodzielnie decydować o swoim życiu.
Odnośniki /
najważniejsze
hasła
Kapsztad – licząca prawie trzy miliony mieszkańców metropolia – jest
jednym z najważniejszych centrów przemysłowych w RPA. W niezwykle
rozwiniętym turystycznie, bogatym centrum miasta nie sposób dostrzec
oznak ubóstwa, za wyjątkiem dzieci ulicy na Long Street. W przeciwieństwie do oddalonych przedmieść, gdzie
chaty stoją jedna przy drugiej – tam ubóstwo jest wszechobecne.
Miasto robi wszystko, by przepędzić z centrum żebraków i przede wszystkim pozbyć się dzieci ulicy. Uważa
się, że zakłócają oni spokój, dlatego służby dbające o bezpieczeństwo w mieście zbierają wszystkie dzieci i
wywożą je poza centrum.
Wykorzystywanie przenosi się także na ulicę
Wiele dzieci i młodych ludzi żyjących na ulicy było wykorzystywanych i maltretowanych przez dorosłych w
swoich rodzinach. Nieufność i strach wobec dorosłych jest skutkiem takiego traktowania. Wykorzystywanie
przenosi się często także na ulicę. Życie na ulicy jest zazwyczaj jeszcze bardziej surowe niż w domu. Prostytucja
to dla dzieci ulicy jedna z niewielu możliwości, aby zarobić pieniądze.
Bardzo często młodzież na ulicy sięga po narkotyki. Dagga (marihuana) i klej pozwalają im na krótki czas
zapomnieć o ich życiu lub uczynić je bardziej znośnym – oczywiście niszcząc przy tym ich zdrowie.
Szkoła schodzi przy tym na dalszy plan. Chociaż wystarczyłoby tylko podstawowe wykształcenie, by
poprawiła się sytuacja dzieci ulicy w Kapsztadzie.
Nowy start w życie
W Instytucie Salezjańskim w Kapsztadzie Salezjanie Don Bosco umożliwiają dzieciom i młodzieży z ulicy nowy
start. W Don Bosco, jak nazywany jest potocznie Instytut Salezjański, działają cztery powiązane ze sobą
programy.
„Learn to Live School” przygotowuje dzieci do 16 roku życia, które nigdy nie chodziły lub chodziły bardzo
krótko do szkoły, do regularnej edukacji szkolnej. Jeżeli dzieci dwa lata lub dłużej żyły na ulicy, potrzebują
pomocy, by móc ponownie aktywnie włączyć się do życia w społeczeństwie. Potrzebne jest odbudowanie na
nowo poczucia własnej wartości.
Głównym wyzwaniem jest odbudowanie ich zaufania do dorosłych. Powoli muszą nauczyć się również, jak
radzić sobie z agresją i frustracją. Zazwyczaj dzieci uczą się zachowań społecznych od rodziców, starszego
rodzeństwa lub nauczycieli. Na ulicy brakuje takich autorytetów. Poza tym rozwijane są tutaj typowe
umiejętności, takie jak czytanie, pisanie, liczenie.
Technical Skills Center
Program „Technical Skills Center” skierowany jest do młodzieży i dorosłych między 16 i 25 rokiem życia. Mogą
oni wybrać jedną z ofert kształcenia zawodowego w zakresie obróbki metalu, obróbki skóry, stolarstwa,
murarstwa i produkcji karoserii.
Oprócz technicznych umiejętności przekazywane są również kompetencje społeczne, przygotowujące do życia
zawodowego. Dla byłych dzieci ulicy przyzwyczajenie się do codziennego dnia pracy, współpraca z dorosłymi i
z kolegami to prawdziwe wyzwanie. Równie ważne jest prawidłowe radzenie sobie z frustracją i agresją.
Kierownicy warsztatów muszą z tego względu odznaczać się nie tylko fachowymi, rzemieślniczymi
umiejętnościami, ale i pedagogicznym podejściem. W czasie zajęć praktycznych młodzież produkuje
przedmioty, które potem może sprzedać na rynku, np. torebki, okładki do książek, portmonetki. Po odjęciu
kosztów za zużyty materiał młodzież zachowuje dla siebie pieniądze ze sprzedaży.
www.join-the-game.org/pl
12
Temat 5: Edukacja i projekty
Szkoła życia
Program „School-of-Life” lub zwany też po prostu Hostel to internat dla młodzieży, która zdecydowała się
skończyć z życiem na ulicy. Pierwszy kontakt z nimi nawiązują pracownicy tzw. streetworker, którzy
rozmawiają z chłopcami na ulicy. Czterotygodniowy obóz wstępny przygotowuje ich do życia w internacie, a
18-miesięczny program związany ze szkołą i kształceniem przygotowuje ich do powrotu do życia w
społeczeństwie. Zachowanie, którego nauczyli się na ulicy jest w nich głęboko zakorzenione, dlatego powrót
jest dla nich o wiele większym wyzwaniem niż w przypadku młodszych dzieci ulicy.
Lecz nawet dla absolwentów tego programu życie w południowoafrykańskim społeczeństwie nie stanie się
łatwe. Problemy społeczne – ubóstwo i bezrobocie są wszechobecne. Ale byłe dzieci ulicy mogą się im
przeciwstawić.
Źródło: http://www.jugend-dritte-welt.de/index.php?id=5430
www.join-the-game.org/pl
13
Propozycje działań
Dołącz do gry! Join the Game!
Chcesz coś zmienić? Masz szansę i możliwości do tego, by wspólnie ze
swoimi przyjaciółmi zorganizować akcję, dzięki której będziecie mogli
choć trochę zmienić świat.
3 minuty dla edukacji – Champions for South Africa!
„3 minuty dla edukacji” to akcja, w którą możecie się włączyć bez
większych przygotowań. Pragniemy, by możliwie jak najwięcej
uczniów z różnych szkół w całej Polsce przyłączyło się do niej i 1
czerwca 2010 roku wystąpiło przed swoją szkołą na rzecz edukacji.
Dołączcie do nas już teraz i zapamiętajcie tę datę. Więcej
informacji otrzymacie w odpowiednim czasie w naszym
newsletterze i na stronie internetowej.
Jest jeszcze wiele innych możliwości zaangażowania na rzecz tego, by dzieci i młodzież w RPA mogły
chodzić do szkoły:
MŚ w 2010 roku w Waszej szkole
Zorganizujcie w swojej szkolne własne mistrzostwa w piłce nożnej pod hasłem
„Szkoła Twoją szansą!”.
Strzelanie bramek
Z drewna i materiału zbudujcie bramkę z otworami na piłkę. Bramka powinna mieć kształt granic RPA.
Kto strzeli najwięcej bramek, ten wygrywa.
Vuvuzela – trąbka kibica
Typową trąbkę kibica używaną na stadionach w RPA możecie zrobić sami i np. w czasie „3 minut dla
edukacji” narobić trochę hałasu, aby zwrócić uwagę na problemy RPA.
Akcja z kartkami pocztowymi
Napiszcie wszyscy razem jedną kartkę pocztową do rzeczników różnych partii w parlamencie
odpowiedzialnych za politykę na rzecz rozwoju. Napiszcie na niej hasło: „Szkoła szansą rozwoju RPA!”.
Wszyscy jesteśmy odpowiedzialni za postulaty realizowane w ramach polityki na rzecz rozwoju w
parlamencie.
Więcej informacji o naszych akcjach znajdziecie na:
http://www.join-the-game.org/pl/mlodziez.html
Wasze akcje możecie zgłosić do konkursu „Dołącz do konkursu! Join the Competition!”.
http://www.join-the-game.org/pl/gra-join-the-game/dolacz-do-konkursu.html
www.join-the-game.org/pl
1
Stopka redakcyjna – materiały lekcyjne dla uczniów w wieku 13-18 lat
Autor: Martin Geisz
Tłumaczenie: Anna Żebrowska
Redakcja: Agnieszka Borowiecka, Justyna Bukłaho
Projekt i koordynacja: Benedict Steilmann, Justyna Bukłaho
Wykonanie: iconate GmbH, Timotheus Bojarowski
Zdjęcia: Eric Miller, South African Tourism, Don Bosco Bonn lub zgodnie z podanym źródłem
Salezjański Wolontariat Misyjny
MŁODZI ŚWIATU
ul. Tyniecka 39
30-323 Kraków
Projekt zrealizowany przy wsparciu finansowym Unii Europejskiej. Projekt lub publikacja odzwierciedlają
jedynie stanowisko ich autora i Unia Europejska nie ponosi odpowiedzialności za umieszczoną w nich
zawartość merytoryczną.
www.join-the-game.org/pl

Podobne dokumenty