Transpłciowość - prezentacja autorstwa Lalki Podobińskiej

Komentarze

Transkrypt

Transpłciowość - prezentacja autorstwa Lalki Podobińskiej
3 seminarium specjalistyczne:
Gender. Transpłciowość
.
Specjalistyczna Szkoła Facylitacji Społecznej – poziom zaawansowany
30 marca 2012, Warszawa
Projekt współfinansowany ze środków UE w ramach
Europejskiego Funduszu Społecznego
TRANSPŁCIOWOŚĆ
LALKA PODOBIŃSKA
FUNDACJA TRANS-FUZJA
PŁEĆ = KONSTRUKT
WSPÓŁCZESNE BADANIA NAD PŁCIOWOŚCIĄ
POZWOLIŁY PRZEDEFINIOWAĆ POJĘCIE „PŁCI”
Płeć - wielopłaszczyznowy
konstrukt składający się z
co najmniej czterech wymiarów:
● cielesności
● roli społecznej i społecznego wizerunku
● seksualności
● tożsamości płciowej - poczucia własnego
płciowego „ja”
PŁEĆ NIE JEST
JEDNOZNACZNA
●
●
●
●
●
●
●
●
●
●
PŁEĆ
PŁEĆ
PŁEĆ
PŁEĆ
PŁEĆ
PŁEĆ
PŁEĆ
PŁEĆ
PŁEĆ
PŁEĆ
CHROMOSOMALNA (genotypowa)
GONADALNA
GONADOFORYCZNA
GENITALNA
FENOTYPOWA
HORMONALNA
METABOLICZNA
MÓZGOWA
PSYCHICZNA
SOCJALNA (metrykalna, prawna)
TOŻSAMOŚĆ PŁCIOWA
WYRAŻA SIĘ POPRZEZ SPOSÓB OSOBISTEGO
PRZEŻYWANIA, ODCZUWANIA I DOŚWIADCZANIA
REALIZOWANEJ ROLI PŁCIOWEJ
WYRAŻA SIĘ POPRZEZ EKSPRESJĘ PŁCIOWĄ
NIENORMATYWNOŚĆ
PŁCIOWA
TOŻSAMOŚĆ, ROLA BĄDŹ EKSPRESJA PŁCIOWA
RÓŻNIĄCA SIĘ OD NORM KULTUROWYCH
PRZYPISANYCH PRZEDSTAWICIELOM JEDNEJ
Z PŁCI TRADYCYJNIE ROZPOZNAWANYCH
W DANYM SPOŁECZEŃSTWIE
DYSFORIA PŁCIOWA
„ZESPÓŁ DEZAPROBATY PŁCI”
NIEZADOWOLENIE
Z WŁASNEJ PŁCI BIOLOGICZNEJ
.
I METRYKALNEJ
ORAZ
PRAGNIENIE BYCIA OSOBĄ PŁCI PRZECIWNEJ
NA STAŁE LUB CZASOWO
TO NIE TO SAMO
NIENORMATYWNOŚĆ PŁCIOWA
NIE JEST TYM SAMYM
CO DYSFORIA PŁCIOWA
ZALEDWIE CZĘŚĆ OSÓB PŁCIOWO
NIENORMATYWNYCH
DOŚWIADCZA DYSFORII PŁCIOWEJ
W PEWNYM MOMENCIE SWOJEGO ŻYCIA
TRANSPŁCIOWOŚĆ
INNA
IDENTYFIKACJA PŁCIOWA
NIŻ PRZYPISANA PRZEZ
OTOCZENIE SPOŁECZNE
LUB BRAK IDENTYFIKACJI
Z JAKĄKOLWIEK PŁCIĄ
„ZABURZENIE”
IDENTYFIKACJI PŁCIOWEJ
BARWY
TRANSPŁCIOWOŚCI
RÓŻNE NASILENIE
NIEAKCEPTACJI PŁCI
ZMIENNOŚĆ W CZASIE
POD PARASOLEM
TRANSPŁCIOWOŚCI
• OSOBY TRANSSEKSUALNE
• OSOBY TRANSGENDERYCZNE
• TRANSWESTYCI O TYPIE
PODWÓJNEJ ROLI
• OSOBY CZUJĄCE PRZYNALEŻNOŚĆ
DO OBU PŁCI
LUB
NIE CZUJĄCE PRZYNALEŻNOŚCI
DO ŻADNEJ Z PŁCI
OFICJALNE DEFINICJE
DEFINICJE FUNKCJONUJĄ
NIE „SZUFLADKUJ”
CHCESZ WIEDZIEĆ, KIM JEST OSOBA
TRANSPŁCIOWA – ZAPYTAJ JĄ!!!
PŁYNNE GRANICE MIĘDZY RODZAJAMI
ZJAWISKA TRANSPŁCIOWOŚCI
TRANSSEKSUALNOŚĆ
ROZBIEŻNOŚĆ MIĘDZY PSYCHICZNYM
POCZUCIEM PŁCI A BIOLOGICZNĄ BUDOWĄ
CIAŁA NAJCZĘŚCIEJ POŁĄCZONA Z SILNYM
PRAGNIENIEM KOREKTY CIAŁA, BY
ODPOWIADAŁO ONO PŁCI ODCZUWANEJ
DĄŻENIE - DO TRWAŁEJ ZMIANY
POSTRZEGANIA PRZEZ OTOCZENIE,
CZĘSTO ZA POMOCĄ LECZENIA
HORMONALNEGO CZY OPERACYJNEGO
TRANSSEKSUALNOŚĆ
WEDŁUG PROF. KAZIMIERZA IMIELIŃSKIEGO
TRANSSEKSUALIZM OZNACZA ROZBIEŻNOŚĆ
MIĘDZY POCZUCIEM PSYCHICZNYM PŁCI A BUDOWĄ
MORFOLOGICZNO-BIOLOGICZNĄ ORAZ PŁCIĄ
SOCJALNĄ (METRYKALNĄ), KTÓRE ODCZUWANE SĄ
JAKO OBCE I NALEŻĄCE DO PŁCI PRZECIWNEJ
TRANSSEKSUALNOŚĆ
WEDŁUG ICD-10 (F64.0)
PACJENT PRAGNIE ŻYĆ I BYĆ AKCEPTOWANYM
JAKO PRZEDSTAWICIEL PŁCI PRZECIWNEJ, CZEMU
TOWARZYSZY ZAZWYCZAJ UCZUCIE DYSKOMFORTU
Z POWODU NIEWŁAŚCIWOŚCI WŁASNYCH
ANATOMICZNYCH CECH PŁCIOWYCH ORAZ CHĘĆ
PODDANIA SIĘ LECZENIU HORMONALNEMU CZY
OPERACYJNEMU, BY WŁASNE CIAŁO UCZYNIĆ
MOŻLIWIE NAJBARDZIEJ PODOBNYM DO CIAŁA PŁCI
PREFEROWANEJ.
TRANSGENDERYZM
ROZBIEŻNOŚĆ POMIĘDZY PSYCHICZNYM
POCZUCIEM PŁCI A BIOLOGICZNĄ BUDOWĄ CIAŁA,
KTÓRA NIE WIĄŻE SIĘ JEDNAK Z CHĘCIĄ KOREKTY
OPERACYJNEJ, ABY DOSTOSOWAĆ CIAŁO DO
ODCZUWANEJ PŁCI PSYCHICZNEJ
GYNEMIMEZA CZYLI TRANSGENDERYZM TYPU M/K
ANDROMIMEZA CZYLI TRANSGENDERYZM TYPU K/M
TRANSGENDERYZM
W SZERSZYM UJĘCIU TRANSGENDERYZM MOŻNA
ROZUMIEĆ JAKO PRAKTYKĘ PRZEKRACZANIA
NORM ZWIĄZANYCH Z PŁCIĄ
W TAKIM UJĘCIU JEST TO OSOBA PREZENTUJĄCA
SWOJĄ PŁCIOWOŚĆ ODMIENNIE OD OCZEKIWAŃ
KULTUROWYCH
TRANSWESTYTYZM
O TYPIE PODWÓJNEJ ROLI
SKŁONNOŚĆ DO CZASOWEJ IDENTYFIKACJI
Z PŁCIĄ PRZECIWNĄ, WYRAŻAJĄCA SIĘ CHĘCIĄ
UPODOBNIENIA DO NIEJ PRZEZ ZAKŁADANIE JEJ
UBRAŃ ORAZ NAŚLADOWANIE JEJ ZACHOWANIA W
CELU OSIĄGNIĘCIA EMOCJONALNEJ, PSYCHICZNEJ
PRZYJEMNOŚCI
TRANSWESTYTYZM
O TYPIE PODWÓJNEJ ROLI
WEDŁUG ICD-10 (F64.1)
Przebieranie się w odzież płci przeciwnej w celu osiągnięcia
przyjemności z chwilowego odczuwania przynależności do płci
przeciwnej, jednak bez chęci bardziej trwałej zmiany płci i bez
pragnienia operacyjnego potwierdzenia tej zmiany.
Przebieraniu się nie towarzyszy podniecenie seksualne.
Zaburzenia identyfikacji płciowej w okresie dojrzewania lub
wieku dorosłym, typ nietransseksualny
Nie obejmuje: transwestytyzmu fetyszystycznego (F65.1)
FETYSZYZM
TRANSWESTYTYCZNY
WEDŁUG ICD-10 (F65.1)
Zaburzenie to polega na potrzebie noszenia ubrań płci
przeciwnej głównie po to, by osiągnąć podniecenie
seksualne i mieć wygląd osoby płci przeciwnej.
Transwestytyzm fetyszystyczny odróżnia się od
transwestytyzmu transseksualnego poprzez wyraźny
związek z seksualnym pobudzeniem i silną potrzebą zdjęcia
ubrania, kiedy pojawia się orgazm, a pobudzenie zanika.
Zaburzenie to może być wyrazem wczesnej fazy w rozwoju
transseksualizmu.
TRANS-KOBIETA
OSOBA OZNACZONA PO URODZENIU JAKO
MĘŻCZYZNA DECYDUJĄCA SIĘ NA PRZEJŚCIE
NA ŻEŃSKĄ STRONĘ GENDERU
„AKT PRZEMIANY” MOŻE DOTYCZYĆ:
● ZMIANY SAMEJ EKSPRESJI PŁCIOWEJ,
● ZMIANY CIAŁA ZA POMOCĄ RÓŻNYCH
ZABIEGÓW
● ZMIAN PRAWNYCH ZWIĄZANYCH Z PŁCIĄ
TRANS-MĘŻCZYZNA
OSOBA OZNACZONA PO URODZENIU JAKO
KOBIETA DECYDUJĄCA SIĘ NA PRZEJŚCIE NA
MĘSKĄ STRONĘ GENDERU
„AKT PRZEMIANY” MOŻE DOTYCZYĆ:
● ZMIANY SAMEJ EKSPRESJI PŁCIOWEJ,
● ZMIANY CIAŁA ZA POMOCĄ RÓŻNYCH
ZABIEGÓW
● ZMIAN PRAWNYCH ZWIĄZANYCH Z PŁCIĄ
ILE JEST OSÓB
TRANSSEKSUALNYCH?
BRAK PUBLICZNIE DOSTĘPNYCH
WIARYGODNYCH DANYCH STATYSTYCZNYCH
DOTYCZĄCYCH LICZBY OSÓB TS
STATYSTKI ZACHODNIE:
1 NA 20 000 DO 30 000 MĘŻCZYZN
1 NA 50 000 DO 100 000 KOBIET
STATYSTYKI WSCHODNIE (TAJLANDIA):
1 NA 100 OSÓB NIE CHCE OKREŚLAĆ PŁCI
ILE JEST OSÓB
TRANSSEKSUALNYCH?
SZACUNKI WAHAJĄ SIĘ
OD OKOŁO 1:100 000 DO AŻ 1:20 W MĘSKIEJ
POPULACJI (VAN KESTEREN, 1996).
KRAJE ZACHODNIE: STOSUNEK K/M DO M/K 1:3
KRAJE EUROPY ŚRODKOWO-WSCHODNIEJ:
PRZEWAGA 4-7 KROTNA K/M NAD M/K
KOREKTA PŁCI
W POLSCE
FORMALNA, PRAWNA KOREKTA PŁCI ZAPISANEJ
W DOKUMENTACH URZĘDOWYCH
KOREKTA CIAŁA DOSTOSOWUJĄCA ORGANIZM
DO PŁCI ODCZUWANEJ
W POLSCE DOPUSZCZA SIĘ KOREKTĘ PŁCI
W PRZYPADKU DIAGNOZY TRANSSEKSUALIZMU BĄDŹ
INTERSEKSUALIZMU
KOREKTĘ PŁCI MOŻNA DOKONAĆ
PO OSIĄGNIĘCIU PEŁNOLETNOŚCI
PROCES KOREKTY
PŁCI TRANSMĘŻCZYZNY
WIZYTA U SEKSUOLOGA
BADANIE PSYCHOLOGICZNE
BADANIE PSYCHIATRYCZNE
ROZPOCZĘCIE TERAPII HORMONALNEJ
POSTAWIENIE DIAGNOZY
MASTEKTOMIA
PROCES SĄDOWY I KOREKTA PŁCI PRAWNEJ
ZMIANA DANYCH OSOBOWYCH
ZMIANA DOKUMENTÓW
HISTEREKTOMIA
OPERACJA GENITALNA
PROCES KOREKTY
PŁCI TRANSKOBIETY
WIZYTA U SEKSUOLOGA
BADANIE PSYCHOLOGICZNE
BADANIE PSYCHIATRYCZNE
ROZPOCZĘCIE TERAPII HORMONALNEJ
POSTAWIENIE DIAGNOZY
PROCES SĄDOWY I KOREKTA PŁCI PRAWNEJ
ZMIANA DANYCH OSOBOWYCH
ZMIANA DOKUMENTÓW
ORCHIDEKTOMIA
POWIĘKSZENIE PIERSI
OPERACJA GENITALNA
INNY NIE OZNACZA...
GORSZY
KAŻDY CZŁOWIEK
MIMO SWEJ ODMIENNOŚCI
MA PRAWO
DO RÓWNEGO TRAKTOWANIA
NIEURAŻAJĄCEGO
JEGO GODNOŚCI
PRAWA OSÓB
TRANSPŁCIOWYCH
TOŻSAMOŚĆ CZŁOWIEKA, W TYM JEGO
TOŻSAMOŚĆ PŁCIOWA, JEST W ŚWIETLE
PRAWA JEGO DOBREM OSOBISTYM
(ART. 23 KC.)
KAŻDY CZŁOWIEK BEZ NARUSZANIA PRAW
INNYCH LUDZI MA PRAWO DOŚWIADCZAĆ
SWEJ TOŻSAMOŚCI ORAZ KREOWAĆ SWÓJ
WIZERUNEK W OTOCZENIU SPOŁECZNYM
PROBLEMY OSÓB
TRANSPŁCIOWYCH
● PRZYMUSZANIE PRZEZ HETERONORMATYWNĄ
WIĘKSZOŚĆ DO ŻYCIA W UKRYCIU.
● PRZEMOC MOTYWOWANA UPRZEDZENIAMI,
KTÓRA WYNIKA Z NEGATYWNEJ OCENY, CZĘSTO
ZWIĄZANEJ Z SILNYMI EMOCJAMI, NP. LĘKIEM,
GNIEWEM, NIENAWIŚCIĄ.
● DYSKRYMINACJA WYNIKAJĄCA Z NIERÓWNOŚCI
WOBEC PRAWA
SYTUACJA PRAWNA
OSÓB TRANSPŁCIOWYCH
W Polsce brak ustawowych regulacji prawnych
dotyczących korekty płci metrykalnej
Obecnie procedury prawne korekty płci określa tylko
i wyłącznie orzecznictwo - od roku 1995 – możliwość
wystąpienia z powództwem z art. 189 k.p.c. o ustalenie
płci.
Na podstawie orzeczenia sądu - zmiany w akcie
urodzenia.
Na podstawie skróconego odpisu aktu urodzenia zmiana danych osobowych i oznaczenia płci
w dokumentach.
SYTUACJA PRAWNA
OSÓB TRANSPŁCIOWYCH
Prawo do uzyskania dyplomu ukończenia szkoły
wyższej zawierającego nowe dane osobowe, jeśli ich
zmiana nastąpiła na podstawie orzeczenia sądu
wydanego w sprawie zmiany płci (§16 Rozp. MNiSW
w sprawie dokumentacji przebiegu studiów z dnia
2 listopada 2006 r.). Brak uregulowań prawnych dotyczących wydawania
zmienionych świadectw pracy ani świadectw
ukończenia szkół i kursów.
Społeczny system opieki zdrowotnej nie przewiduje
refundacji zabiegów związanych z korektą płci
cielesnej i hormonoterapii.
RYNEK PRACY
OSÓB TRANSPŁCIOWYCH
Zatrudnienie i wynagrodzenie otrzymywane z tego tytułu
jest podstawą dla osób transpłciowych do dostępu do
pomocy medycznej.
Długotrwały proces korekty płci - konieczność prowadzenia
podwójnego życia lub poinformowania pracodawcy oraz
współpracowników o planowanej korekcie płci wcześniej
niż jest to faktycznie niezbędne.
Problemy w miejscu pracy: wyśmiewanie, obrażanie,
nękanie przez współpracowników, odmowa korzystania
z preferowanej toalety.
RYNEK PRACY
OSÓB TRANSPŁCIOWYCH
Brak regulacji prawnej dotyczącej procesu wymiany
uzyskanych przed korektą prawną płci świadectw pracy,
dyplomów i innych dokumentów dotyczących kwalifikacji
i doświadczeń zawodowych.
Łatwość dyskryminacji wynika z konieczności ujawnienia
faktu zmiany płci, co stwarza ogromny dyskomfort
psychiczny dla osoby transpłciowej.
Dyskryminacja osoby transpłciowej na rynku pracy jest
zarówno ukryta, jak równie często jawna.
POMOC MEDYCZNA
DLA OSÓB TRANSPŁCIOWYCH
● BRAK JEDNOLITYCH PROCEDUR ORAZ KRYTERIÓW
DIAGNOSTYCZNYCH
● DIAGNOZA SPECJALISTÓW SEKSUOLOGII – PŁATNA
● BRAK REFUNDACJI HORMONOTERAPII
● PŁATNE ZABIEGI FEMINIZUJĄCE I MASKULINIZUJĄCE
.
DEPATOLOGIZACJA
TRANSPŁCIOWOŚCI
● BYCIE OSOBĄ TRANSPŁCIOWĄ LUB PŁCIOWO
NIENORMATYWNĄ JEST KWESTIĄ
RÓŻNORODNOŚCI, A NIE PATOLOGII
● STYGMATYZACJA, KTÓREJ OFIARAMI PADAJĄ
OSOBY PŁCIOWO NIENORMATYWNE, JEST
CZĘSTO PRZYCZYNĄ TZW. „STRESU
MNIEJSZOŚCI”- WIĘKSZE NARAŻENIE NA
PROBLEMY PSYCHOLOGICZNE – DEPRESJĘ
ORAZ LĘKI
NOWOCZESNE POJĘCIE
TRANSPŁCIOWOŚĆ
ROZBICIE DWUBIEGUNOWOŚCI
TOŻSAMOŚCI PŁCIOWEJ
I ORIENTACJI SEKSUALNEJ
HARMONIA W RÓŻNORODNOŚCI
PŁEĆ JAKO DOBRO OSOBISTE
PODLEGAJĄCE WŁASNEJ INTERPRETACJI
ORGANIZACJE DLA
OSÓB TRANSPŁCIOWYCH
TRANS-FUZJA FUNDACJA NA RZECZ OSÓB
TRANSPŁCIOWYCH
KAMPANIA PRZECIW HOMOFOBII
STOWARZYSZENIE LAMBDA
STOWARZYSZENIE PRACOWNIA RÓŻNORODNOŚCI
POSTULATY
FUNDACJI TRANS-FUZJA
● JASNE PRZEPISY DOTYCZĄCE KOREKTY PŁCI
● DEPATOLOGIZACJA TRANSSEKSUALNOŚCI
● REFUNDACJA HORMONOTERAPII
● PENALIZACJA MOWY I ZBRODNI
Z NIENAWIŚCI
● REFUNDACJA FINALNEJ OPERACJI
GENITALNEJ OSÓB TRANSEKSUALNYCH
TRANSPŁCIOWOŚĆ
W SIECI
www.transfuzja.org
www.transeksualizm.pl
www.crossdressing.pl
LEKTURY
● Imieliński K, Dulko S., Apokalipsa płci, Szczecin 1989.
● Imieliński K, Dulko S., Galernicy seksu, Kraków 2002.
● Imieliński K., Dulko S., Przekleństwo Androgyne. Transseksualizm: mity i
rzeczywistość, Kraków 2001.
● Imieliński K, Dulko S., Zbłąkana płeć, Kraków 2002.
● Imieliński K., Dulko S., Filar M., Transpozycje Płci. Transseksualizm i inne
zaburzenia identyfikacji płciowej, Kraków 2001.
● Jeglińska A., Jegliński W., W obcym ciele…, „Wiedza i Życie”, 7, 1997.
● Fajkowska-Stanik M., Transseksualizm. Definicje, klasyfikacje i
symptomatologia zjawiska, „Psychiatria Polska”, 33, 5, 1999.
● Fajkowska-Stanik M., Transseksualizm i rodzina. Przekaz pokoleniowy
wzorów relacyjnych w rodzinach transseksualnych kobiet, Warszawa 2001.
● Prawa osób transseksualnych. Rozwiązania modelowe a sytuacja w Polsce
- wyd. Wolters Kluwer Polska, 2010
POŚRÓD NAS ŻYJĄ
OSOBY TRANSPŁCIOWE
TRANSPŁCIOWOŚĆ
W POLITYCE
ANNA
GRODZKA
GEORGINA
BEYER
VLADIMIRA
LUXURIA
DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ
www.transfuzja.org

Podobne dokumenty