PLAN ODNOWY MIEJSCOWOŚCI BUDZISZÓW WIELKI

Komentarze

Transkrypt

PLAN ODNOWY MIEJSCOWOŚCI BUDZISZÓW WIELKI
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr 2/09
Zebrania wiejskiego Sołectwa Budziszów Wielki
z dnia 26 sierpnia 2009 r.
PLAN ODNOWY MIEJSCOWOŚCI
BUDZISZÓW WIELKI
POŁOśONEJ W GMINIE WIEJSKIEJ WĄDROśE WIELKIE
NA DOLNYM ŚLĄSKU
Na lata 2009-2016
PLAN REALIZUJE STRATEGIĘ ROZWOJU SPOŁECZNO-GOSPODARCZEGO
GMINY WĄDROśE WIELKIE
BUDZISZÓW WIELKI, SIERPIEŃ 2009
-2–
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
SPIS TREŚCI:
WSTĘP
4
I CHARAKTYSTYKA MIEJSCOWOŚCI
1. Ogólna charakterystyka miejscowości
2. Ludność
3. Rys historyczny
4. Struktura przestrzenna miejscowości
5
II INWENTARYZACJA ZASOBÓW
SŁUśĄCYCH ODNOWIE MIEJSCOWOŚCI
1. Zasoby przyrodnicze
2 Zasoby dziedzictwa kulturowego
3 Obiekty i tereny
4 Infrastruktura Społeczna
4.1 Oświata
4.2 Ochrona zdrowia
4.3 Kultura
4.4 Sport i rekreacja
5. Infrastruktura techniczna
5.1 Infrastruktura drogowa i komunikacja
5.2 Telekomunikacja
5.3 Zaopatrzenie w ciepło, gaz, wodę
5.4 Kanalizacja
5.5 Gospodarka odpadami
6. Gospodarka
7. Rolnictwo
8. Rynek Pracy
9. Kapitał społeczny i ludzki
III ANALIZA SWOT
Analiza SWOT
Wizja
Misja
10
29
IV OPIS PLANOWANYCH ZADAŃ INWESTYCYJNYCH ORAZ
PRZEDSIĘWZIĘĆ W PERSPEKTYWIE 7 LAT OD DNIA
PRZYJĘCIA PLANU ODNOWY MIEJSCOWOŚĆ
30
V REALIZACJA PLANU
34
Zasady realizacji Planu Odnowy
Sposoby monitorowania Planu Odnowy
Sposoby oceny i aktualizacji Planu Odnowy
Komunikacja społeczna
SPIS TABEL I RYSUNKÓW
36
-3–
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
WSTĘP
Odnowa wsi jest w chwili obecnej waŜną napędową siłą rozwoju obszarów wiejskich,
skutecznie przeobraŜającą tereny nią objęte i stanowiącą istotny składnik procesów
rozwojowych na poziomie lokalnym i regionalnym. Zdaniem Ryszarda Wilczyńskiego,
uznanego w Polsce autorytetu w tej dziedzinie, „Odnowa wsi to proces kształtowania
warunków Ŝycia ludzi na obszarach wiejskich, którego animatorem i podmiotem jest
społeczność lokalna. Oddziałuje on na standard Ŝycia i jego jakość oraz źródła
utrzymania mieszkańców, jednocześnie zachowując toŜsamość wsi wyraŜającą się
wartościami Ŝycia wiejskiego, wzmacnianiem i rozwojem dziedzictwa duchowego,
kulturowego i materialnego wsi”.
Podstawą rozwoju miejscowości Budziszów Wielki w procesie odnowy wsi jest dokument pn.
„Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki”, który określa misję, cele i kierunki
działania wraz z zadaniami inwestycyjnymi na lata 2009-2016. Dokument ten został
opracowany w głównej mierze przez członków Grupy Odnowy Wsi, którzy uczestniczyli
w warsztatach pn.: „Planowanie w procesie odnowy wsi” i przedłoŜony do oceny
mieszkańców, a następnie przyjęty przez Zebranie Wiejskie.
Współautorzy Planu Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki :
1. Krystyna Gadek
2. Iwona Tarka
3. Wanda Banach
4. ElŜbieta Plewa
5. Urszula Jędrasik
6. BoŜena Balcerzak
7. Anna Lachmirowicz
8. Waldemar Stęcel
9. Józef Rokita
10. Zdzisław Osak
Plan Odnowy Miejscowości jest dokumentem o charakterze planowania strategicznego.
Opracowanie a następnie wdroŜenie planu odnowy wiąŜe się z określonymi korzyściami dla
społeczności lokalnej:
• moŜliwość korzystania z funduszy strukturalnych i innych zewnętrznych źródeł
finansowania działań rozwojowych;
• zdynamizowanie rozwoju społeczno – gospodarczego miejscowości, dzięki
pojawiającym się nowym moŜliwościom podejmowania działań rozwojowych;
• wzrost atrakcyjności Ŝycia społeczno – kulturalnego;
• wdraŜanie pozytywnych zmian akceptowanych przez mieszkańców;
• wzrost wartości majątku komunalnego - nieruchomości;
• aktywizacja społeczności lokalnej – wzrost toŜsamości z miejscem zamieszkania
i stopnia integracji mieszkańców wokół działania na rzecz własnego środowiska –
miejscowości;
• stworzenie lokalnego forum wymiany informacji i doświadczeń.
-4–
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
I. CHARAKTYSTYKA MIEJSCOWOŚCI BUDZISZÓW WIELKI
1. Ogólna charakterystyka miejscowości
Budziszów Wielki połoŜony jest w Gminie WądroŜe Wielkie, w Powiecie Jaworskim,
w Województwie Dolnośląskim.
Gmina WądroŜe Wielkie leŜy na pograniczu dwóch makroregionów Polski
Południowo-Zachodniej:
Sudeckiego.
Część
Niziny
Śląsko-ŁuŜyckiej
południowa
obszaru
oraz
makroregionu
gminy naleŜy do
Przedgórza
mezoregionu
Wzgórz
Strzegomskich, natomiast część północna zaliczona została do mezoregionu Wysoczyzny
Średzkiej. Rzeźba terenu jest umiarkowanie urozmaicona, na ogół płaska, z kulminacjami
rzędu 150 - 160 m.n.p.m.
Budziszów Wielki to duŜa wieś
połoŜona
we
wschodniej
części
gminy w odległości około 12 km od
siedziby gminy-WądroŜa Wielkiego,
15 km od Jawora, 26 km od Legnicy
i
51
km
od
Wrocławia.
Jej
powierzchnia wynosi 950,30 ha.
Przez
wieś
przebiega
droga
Rys. 1 Wjazd do wsi od Jawora i autostrady A4.
wojewódzka 345 relacji Strzegom –
Rawicz z 2 mostami, droga powiatowa 2797 D Budziszów Mały – Budziszów Wielki oraz
autostrada A4 – dawny szlak handlowy Via Regia. Jest to najkrótsze połączenie na linii Berlin
– Lwów. Atutem wynikającym z połoŜenia jest, więc łatwy dostęp mieszkańców wsi do
sąsiadujących krajów i łatwy dostęp potencjalnych turystów do Budziszowa Wielkiego.
Zwłaszcza, Ŝe po wykonaniu jej modernizacji i wprowadzeniu odpłatności za przejazdy,
z dwóch funkcjonujących
na
terenie gminy węzłów
pozostanie tylko
jeden -
w Budziszowie Wielkim, co daje duŜe moŜliwości rozwoju bazy okołoturystycznej.
Przez teren Budziszowa Wielkiego przepływa Cicha Woda wpadająca bezpośrednio do Odry
w okolicy LubiąŜa. Cicha Woda odwadnia wschodnią i północną część obszaru gminy. Ma
rozbudowaną sieć bezimiennych dopływów, które wraz z rowami melioracyjnymi
odprowadzają wody z całego obszaru.
-5–
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
Rys.2 Mapa Gminy WądroŜe Wielkie
2. Ludność
Budziszów Wielki zamieszkuje 611 osób ( stan na 30.06.2009 r.)
Przekrój statystyczny struktury ludności w miejscowości Budziszów Wielki przedstawia
poniŜsza tabela.
Tab. 1 Mieszkańcy miejscowości Budziszów Wielki – stan na 30.06.2009 r.
WYSZCZEGÓLNIENIE
WARTOŚCI
Stan ludności ogółem, w tym
611
kobiety
333
męŜczyźni
278
ludność w wieku przedprodukcyjnym ( 0-17 lat )
140
ludność w wieku produkcyjnym
kobiety (18-59 lat) / męŜczyźni ( 18-64 lat)
392
ludność w wieku poprodukcyjnym
kobiety (60 lat i więcej) / męŜczyźni (65 lat i więcej)
Źródło: Urząd Gminy WądroŜe Wielkie
-6–
79
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
3. Rys historyczny
Nazwa wsi Budziszów Wielki, wywodząca się od słowiańskiego imienia -Budziwoj dowodzi polskich korzeni. Większość badaczy lokalizuje tu plemię Trzebowian. Potwierdza
to dokument dla biskupa praskiego z 1086 r. W średniowieczu wieś znajdowała się na szlaku
handlowym z Wrocławia do Lipska, zwanym Wysoką albo Górną Drogą.
Pod koniec XII w. Budziszów Wielki naleŜał do zakonu Kanoników Regularnych we
Wrocławiu. Najstarsze zachowane źródło pisane mówiące o Budziszowie Wielkim pochodzi
z 1193 roku. PapieŜ Celestyn III na prośbę Alarda, opata Klasztoru Kanoników Regularnych
we Wrocławiu na Piasku "... bierze klasztor pod opiekę Stolicy Apostolskiej i zatwierdza ich
uposaŜenie... Viliam in Budischov".
W 1221 roku odbyła się lokacja wsi na prawie niemieckim. W posiadaniu klasztoru
Budziszów Wielki był do roku 1330. Następnym właścicielem wsi był ksiąŜe Henryk V, który
podarował ją Władysławowi von Meschow.
Od von Meschowa odkupił ją Tylo von Ledivhose. W owym czasie wieś nazywała się
Niemieckim Budziszowem. W 1341 roku powrócono jednak do starej nazwy.
W tym czasie przekazał ksiąŜę wszystkie swoje prawa do tej miejscowości swojemu
zaufanemu rycerzowi Stefanowi von Parchwicz, jego synom i wszystkim jego spadkobiercom
jako lenno na wieczne czasy.
Następny właściciel majątku, starosta na Brzegu i Oławie Conez Romnitz rozpoczął
w Budziszowie Wielkim około XV w.
budowę
zachodniego
skrzydła
dwukondygnacyjnego
pałacu
usytuowanego na wyraźnym wzniesieniu.
Następne wiadomości o
wsi pochodzą
z XVIII wieku, kiedy stanowiła ona
własność państwową, naleŜącą do skarbu
Cesarstwa Austriackiego.
Rys. 3 Gazon przed fasadą pałacu, wg zdjęcia z ok. 1909 r.
Po aneksji Śląska w 1740 stała się własnością państwa pruskiego.
Do okresu powojennego większość mieszkańców wsi Budziszów Wielki stanowili Niemcy.
Wieś nosiła nazwę Gross Baudiss.
Po 28 maja 1945 r. – przybyli pierwsi osadnicy. PrzewaŜnie była to ludność z województwa
kieleckiego, tarnowskiego, Polski centralnej i robotnicy rolni powracający z Niemiec.
-7–
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
Rys. 4 Budziszów Wielki w okresie przed 1945 r.
Pierwszymi
osadnikami
we
wsi
Budziszów Wielki byli: Tadeusz Widyma,
Edward Kumor, Jan Przepiórka, Antoni
Pochopień, Stanisław Podsiedlik, Edward
Schabowski, Antoni Osak, Mikołaj Sztuk
i Stanisław Ola.
28 marzec 1946 r. po tułaczce wojennej
do Budziszowa Wielkiego los rzucił Marię
Ditchen. To ona zorganizowała tu szkołę,
w budynku usytuowanym na przeciwko
kościoła.
Po tygodniowych przygotowaniach szkoła
zaczęła funkcjonować 3 kwietnia 1946 r.
Szkoła
ta
była
jedyną
w
okolicy,
uczęszczały do niej dzieci z pobliskich
wsi:
Budziszowa
Małego,
Bielaw
(Bielan), Janowiczek (Jenkowa), Kolebic
(Kosisk), Postolic, Rąbienic i Granowic.
Rys. 5 Budziszów Wielki w okresie przed 1945 r.
-8–
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
Według stanu na 15 czerwca 1947 r. do szkoły w Budziszowie Wielkim uczęszcza 133
uczniów. W roku następnym utworzono klasę siódmą i nadano szkole nazwę Podstawowa
Szkoła Ogólnokształcąca. Jej obwód obejmował gromady: Budziszów Wielki, Budziszów
Mały i Bielany.
Wieś leŜy w bliskim sąsiedztwie autostrady A4 – dawnego traktu handlowego – tzw. drogi
królewskiej Via Regia, która biegła z Norymbergi do Odessy. Via Regia była drogą
ponadregionalną sprzyjającą rozwojowi
stosunków
i
kontaktów
państw
europejskich, którą przed wiekami
ludzie z towarami, kulturą,
religią
i obyczajami przemierzali karawanami
kupieckimi
tysiące
kilometrów
dzielących Europę i Azję. Obecnie
powołano do Ŝycia inicjatywę "VIA
REGIA - Europejska Droga Kultury”,
Rys. 6 Zjazd z autostrady A4 do Budziszowa Wielkiego
która stała się symbolem jedności
europejskiej na poziomie kulturowym, turystycznym i gospodarczym. Przebiegając
symbolicznie m.in. po polskiej, niemieckiej i francuskiej autostradzie A4, łączy ze sobą wiele
krajów rozwijającej się Unii Europejskiej i słuŜy ponownie wymianie handlowej. Pierwotnie
biegnący z zachodu na wschód szlak handlowy przysparzał wielkich dochodów wędrującym
kupcom i mieszkańcom okolicznych miejscowości.
Współczesne przeobraŜenia w międzynarodowej wymianie handlowej między Wschodem a
Zachodem oraz rodzące się nowe rynki wschodnie stwarzają dogodne moŜliwości rozwoju
równieŜ dla przyległych do autostrady miejscowości – np. Budziszowa Wielkiego, w którym
z sukcesem moŜe rozwinąć się baza gastronomiczno-noclegowa oraz sfera usług dla tranzytu.
4. Struktura przestrzenna miejscowości
Budziszów Wielki to jedna z największych wsi w gminie, ciągnąca się wzdłuŜ drogi
wojewódzkiej 345 relacji Strzegom – Rawicz z 2 mostami, odchodzących od niej dróg
gminnych oraz drogi powiatowej 2797 D Budziszów Mały – Budziszów Wielki.
Główną dominantą krajobrazową wsi jest zabytkowy Kościół pw. Dobrego Pasterza połoŜony
w centralnej części wsi.
-9–
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
Zabudowa wsi jest zwarta, są to typowe poniemieckie domostwa z wieloma kompleksami
gospodarczymi. WzdłuŜ drogi gminnej Budziszów Wielki – Rąbienice powstało 4 blokowe
osiedle mieszkaniowe, natomiast przed zjazdem na autostradę A4 – 2 wielorodzinne budynki.
Rys. 7 Panorama wsi
We wsi znajdują się: Gimnazjum z przylegającą do niego halą sportową, Filia Szkoły
Podstawowej im. Jana Kochanowskiego w WądroŜu Wielkim i Filia Gminnej Biblioteki
Publicznej w WądroŜu Wielkim oraz nowo wybudowana Remiza Ochotniczej StraŜy wraz ze
świetlica wiejską. Funkcjonuje Gospodarstwo Rolne T.Młynko, Z. Osak. zatrudniające
mieszkańców wsi, a takŜe zakłady drobnej wytwórczości i handlu, działają sklepy spoŜywcze
i apteka.
Budziszów Wielki posiada miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przyjęty
Uchwałą Nr IX /37/03 Rady Gminy WądroŜe Wielkie z dnia 11 czerwca 2003 r.
II. INWENTARYZACJA ZASOBÓW SŁUśĄCYCH ODNOWIE
MIEJSCOWOŚCI
1. Zasoby przyrodnicze
Wieś Budziszów Wielki charakteryzuje bardzo niski wskaźnik lesistości. Niewielką
powierzchnię zajmuje lasek pomiędzy Budziszowem Wielkim a Budziszowem
Małym
i między Budziszowem Wielkim i Rąbienicami.
Na terenie wsi znajduje się park wokół zabytkowego pałacu z XV w., a takŜe duŜy staw,
połoŜony po zachodniej stronie pałacu. Droga dojazdowa do pałacu z końcem XIX w.
obsadzona została lipami. Obecnie skromne zadrzewienie około pałacowe tworzą ok. 100-
- 10 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
letnie lipy drobnolistne i kasztanowce białe
oraz młodsze posadzone po II wojnie topole
kanadyjskie. Aklimatyzowanym gatunkiem
jest jedlica Douglasa odmiany zielonej .
ZałoŜenie pałacowe obecnie
jest prywatną
własnością niedostępną dla zwiedzających.
W granicach obszaru Budziszów Wielki
Rys. 8 Staw
znajduje się zasługujący na ochronę obiekt
o walorach przyrodniczych - jesion wyniosły (Fraxinus exellsior), usytuowany przy
skrzyŜowaniu dróg, w części wschodniej wsi.
Gatunkiem pod częściową ochroną jest Konwalia majowa Convallaria majalis występująca w lesie na pd.-wsch. od Budziszowa Wielkiego.
Przez teren Budziszowa Wielkiego przepływa Cicha Woda wpadająca bezpośrednio do Odry
w okolicy LubiąŜa. Cicha Woda odwadnia wschodnią i północną część obszaru gminy. Rzeka
ma rozbudowaną sieć bezimiennych dopływów, które wraz z rowami melioracyjnymi
odprowadzają wody z całego obszaru.
Ichtiofauna Cichej Wody wynika
głównie
bliskości
z
oddziaływania
innych
nań
wód
powierzchniowych, i ma charakter
przewaŜnie okresowy. W wyniku
opuszczania wody ze stawów, do
rzeki
z
przedostają się ryby, które
uwagi na niski poziom wody
w rzece, spływają do Odry. W
okresie tarła do
Rys. 9 Rzeka Cicha woda
przyujściowych
odcinków Cichej Wody migrują z Odry gatunki niespotykane tu w innych okresach. Do nich
naleŜą: krąp, jaź, ukleja, kleń i sporadycznie leszcz. W okresach jesienno-zimowych ostatnich
kilku lat zaobserwowano wstępowanie do Cichej Wody pojedynczych egzemplarzy troci
wędrownej. Stałymi gatunkami tej rzeki są głównie gatunki karpiowate i sporadycznie
drapieŜne (szczupak).
- 11 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
Tab 2. Ryby odnotowane w rzece Cicha Woda.
Lp
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.
9.
Gatunek
Ciernik
Karaś srebrzysty
Karaś
Słonecznica
Czebaczek amurski
Śliz
Troć wędrowna
Kleń
Amur
Nazwa łacińska
Gasterosteus aculeatus
Carassius auratus
Carassius carassius
Leucaspius delineatus
Pseudorasbora parva
Nemachilus barbatulus
Salmo trutta trutta
Leuciscus cephalus
Ctenopharyngodon
Lp.
10.
11.
12.
13.
14.
15.
16.
17.
18.
Gatunek
kiełb
lin
płoć
karp
okoń
ukleja
leszcz
jaź
szczupak
Nazwa łacińska
Gobio gobio
Tinca tinca
Rutilus rutilus
Ciprinus carpio
Perca fluviatilis
Albarnus albarnus
Abramis brama
Leuciscus idus
Esox lucius
śródło: Opracowanie – „Inwentaryzacja Gminy WądroŜe Wielkie”.
Na terenie wsi i w jej obrębie stwierdzono występowanie następujących ptaków:
Myszołów, Kuropatwa, Przepiórka, Łyska, Czajka, Grzewacz, Sierpówka, Kukułka,
Dzięciołek, Skowronek, Dymówka, Oknówka, Pliszka Ŝółta, Pliszka siwa, Słowik rdzawy,
Kopciuszek, Zaganiacz, Cierniówka, Piegrza, Muchołówka szara, Bogatka, Wilga, Gąsiorek
(zagroŜony w Europie), Sroka, Wróbel, Mazyrek, Zięba, Kulczyk, Dzwoniec, Szczygieł,
Makolągwa, Trznadel i Potrzeszcz.
Zaobserwowano ssaki – gatunki pod ochroną ścisłą:
JeŜ, Kret, Ryjówka aksamitna i Ryjówka malutka
Ssaki stwierdzone nie objęte ochroną to:
PiŜmak, Kuna domowa, Tchórz, Łasica, Sarna, Jeleń i Dzik
W miejscowości Budziszów Wielki nie ma przemysłu, który powodowałby emisję
zanieczyszczeń do powietrza. Jedynym źródłem zanieczyszczeń są tylko, w okresie zimowym
lokalne i domowe kotłownie, które powodują wzrost, tzw. niskiej emisji.
2. Zasoby dziedzictwa kulturowego
Wśród zachowanych zabytków Budziszowa Wielkiego wpisanych do rejestru zabytków
dominuje:
- 12 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
- Kościół pw. Dobrego Pasterza wznoszący się w centrum wsi na niewielkim wyniesieniu,
na południe od drogi lokalnej biegnącej
równolegle do cieku wodnego zw. Cichą
Wodą. Kościół zajmuje centralne miejsce na
otoczonym kamiennym murem zamkniętym
cmentarzu.
O
istnieniu
kościoła
pw.
Dobrego Pasterza wzmiankowano juŜ w
1250r. w dokumencie papieŜa Innocentego
IV, potwierdzającym nadania klasztorne ze
wsi i istnienie kościoła parafialnego, bez
wymieniania patrymonium. Z XIII w.
pochodzi takŜe cmentarz przykościelny.
W 1335 wymieniony w rejestrze dziesięcin
nuncjusza
Galharda.
Datę
powstania
pierwszego kościoła moŜna określić na lata
Rys. 10 Kościół pw. Dobrego Pasterza
przed 1250, jednak jego relikty nie zachowały się. Od 1540 roku kościół jest kościołem
ewangelickim naleŜącym do wspólnoty gminnej obejmującej Mały i Wielki Budziszów.
Wizytacja z 7 maja 1651 roku opisuje kościół jako budowlę z kamienną wieŜą, murami
ceglanymi z dachami pokrytymi gontem. Sklepiona zakrystia, inne pomieszczenia nakryte są
stropem drewnianym. Z wyposaŜenia kościoła wymienia się bardzo stary ołtarz (der Altar
sehr alt) – prawdopodobnie pochodzący z XIV wiecznego wyposaŜenia oraz nową
(XVI/XVII) chrzcielnicę i ambonę.
Wymienia się takŜe cmentarz wraz
z
kościołem
otoczony
murem
z bramkami. W połowie XIX wieku
rozpoczęły się prace zmierzające do
rozbudowy kościoła. 6 października 1851
uzyskano zgodę ministerstwa na budowę.
Prace rozpoczęli mistrzowie murarscy
Vogt ze Środy
Rys. 11 Mur przykościelny
Śląskiej i Jauernick
z Budziszowa. PoniewaŜ dopatrzono się
błędów w ich pracach prowadzonych przez Jauernicka – dokumentacja budowlana z lat 1853
– 1856 w kilku miejscach sygnalizuje problem z fundamentami kościoła (1853 – odkrywki,
1855) kierownictwo prac przejął mistrz murarski Hoffmann.
- 13 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
Kościół w latach 1853-1857 gruntownie przebudowano wg projektów kierownika budowy
Hellego. Alternatywny projekt z 1856 roku proponował zastosowanie w dekoracji piętra
dzwonów wieŜy repertuaru form neogotyckich – trifori, wysmukły, ostrosłupowy hełm, pełno
postaciowe figury świętych na zwieńczeniach sterczyn. Ostatecznie zachowano XV wieczną
murowaną wieŜę, nadbudowując na niej w 1853 roku attykowy szczyt, sterczyny wieńcząc
smukłymi obeliskami. Skromny wystrój architektoniczny elewacji ma formy eklektyczne
z wykorzystaniem elementów rundbogenstil. Przebudowę prowadził wspomniany Hoffmann
– mistrz murarski z Kostomłotów, cieśla Nitsche z Prochowic i stolarz Polster z Budziszowa
Wielkiego. Dokumentacja budowlana w aktach Konsystorza Ewangelickiego. W obu
projektach nie przewidziano naroŜnych skarp flankujących wieŜę. Prawdopodobnie skarpy te
są one wynikiem późniejszych prac budowlanych prowadzonych w latach 30-tych XX wieku
i mają funkcję wzmacniającą konstrukcję wieŜy. TakŜe wtedy dobudowano przedsionek
empor od strony południowej.
- Cmentarz przykościelny z XIII w. i parafialny,
- Pałac z XV w. – budowę jego zachodniego skrzydła dwukondygnacyjnego usytuowanego
na wyraźnym wzniesieniu rozpoczął właściciel majątku, starosta na Brzegu i Oławie Conez
Romnitz r. W 1527 r. Conez Romnitz prowadził pertraktacje z Christophen von der Leipe
w związku z biegiem rzeki. Jego córki Margarita i Anna potwierdziły, Ŝe ich prawa do spadku
zostały zaspokojone przez brata Hansa Romnitza z Gross Baudiss. Po roku 1550 właścicielem
majątku został Melchior Romnitz. Był on oŜeniony jak głosi epitafium w kościele
ewangelickim w Budziszowie Wielkim, z Anną Landseroninow von Riegel zmarłą w 1567
roku. Dwór początkami sięgający renesansu
pełnił
funkcję
siedziby
zarządu
dóbr.
Zapewne juŜ wtedy istniał duŜy staw
hodowlany, połoŜony po zachodniej stronie
rezydencji, oraz przylegający do niego od
południa
ogród
gospodarczy,
otoczony
kamiennym murem. Z początkiem XIX w.
prawdopodobnie ok. 1806 r. dwór poddany
został rozbudowie (dobudowano skrzydło
Rys. 12 Pałac z XV w.
wschodnie ) oraz modernizacji, przeprowadzonej dla rodziny Du Port. Z końcem tegoŜ
stulecia, kiedy majątek we wsi naleŜał do Paula Müllera - Baudissa, nastąpiła adaptacja
niewielkiego otoczenia rezydencji na cele rekreacyjne.
- 14 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
Pałac dwukondygnacyjny został załoŜony na planie zbliŜonym do podkowy. Budynek kryje
czterospadowy dach z lunkarnami. Główne wejście znajdujące się pośrodku skrzydła
centralnego (dobudowanego w XVI w.). Elewacje podzielone są na dwie kondygnacje
płaskim gzymsem obiegającym budynek dookoła. RównieŜ okienka typu powiek
obramowane zostały prostymi opaskami. Wg Webera najstarsze zachodnie skrzydło pałacowe
powstało w połowie XV wieku, do niego dobudowano w połowie XVI wieku część środkową,
zaś skrzydło wschodnie zbudowane zostało z początkiem XIX wieku. Sądząc na podstawie
nadzwyczaj oszczędnego wystroju podporządkowanego funkcjonalizmowi budynku, uznać
moŜna, Ŝe jego architektura odpowiada ogólnym tendencjom do uproszczenia jakie
zaznaczyły się w pruskim klasycyzmie na przełomie XVIII/XIX w. Zapewne z początkiem
XIX wieku został załoŜony niewielki park krajobrazowy. W końcu XIX stulecia duŜy staw
hodowlany przekształcono w ozdobny, zaopatrując go pośrodku w maleńką wysepkę, na
której posadzono wierzby płaczące. Brzegi stawu, z trzech stron ukształtowane regularnie,
umocnione zostały kamiennym murem. Natomiast w części zachodniej brzegom, obsadzonym
z czasem topolami kanadyjskimi, nadano lekko wijącą się linię. W tym teŜ zapewne okresie
przed
fasadą pałacu urządzono niewielki gazon, wydzielony niskim ceglanym murem
z folwarcznego majdanu. Na boku gazonu oraz w jego części centralnej załoŜono koliste
klomby z kwiatami. Prawdopodobnie w owym czasie nie funkcjonowała juŜ fosa, otaczająca
dwór. Jej istnienie zaznacza się jeszcze dzisiaj niewielkim obniŜeniem terenu, przy czym
poszerzenie w części wschodniej wskazuje, iŜ w miejscu tym fosa zaczęła z czasem pełnić
równieŜ funkcję stawu. Z końcem XIX w. stara droga dojazdowa biegnąca od północy na
folwark (między stawem a budynkiem rezydencji) obsadzona została lipami, tworzącymi
aleję.
W Budziszowie Wielkim znajdują się takŜe obiekty będące w ewidencji dóbr kultury, nie
wpisane do rejestru zabytków:
1) oficyna mieszkalna przy pałacu - koniec XIX w.,
1) oficyna mieszkalna I przy pałacu - 2-ga połowa XIX w.,
2) oficyna mieszkalna II przy pałacu - 2-ga połowa XIX w.,
3) dom mieszkalny nr 2 - koniec XIX w.,
4) dom mieszkalno-gospodarczy nr 22 - XIX/XX w.,
5) dom mieszkalny nr 25 - 3-cia ćwiartka XIX w.,
6) dom mieszkalny nr 29 - lata 80-te XIX w.,
- 15 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
7) dom mieszkalny nr 40 - początek XIX w.,
8) stodoła (na przeciw nr 46) - koniec XIX w.,
9) dom mieszkalny nr 49 - koniec XIX w.,
10) dom mieszkalny nr 60 - lata 80-te XIX w.,
11) dom mieszkalny nr 63 - 2-ga połowa XIX w.,
12) zagroda nr 64:
a) dom mieszkalny - 1837 r.,
b) budynek gospodarczy I - koniec XIX w.,
c) budynek gospodarczy II - około 1834 r.,
d) stodoła I - 1834 r.,
e) stodoła II - około połowy XIX w.,
13) dom mieszkalny nr 69 - lata 80-te XIX w.
W obrębie Budziszowa Wielkiego znajdują się następujące stanowiska archeologiczne:
1) znalezisko luźne (okres wpływów rzymskich); nr 1/61,
2) osada (epoka brązu); nr 2/60,
3) osada (okres wpływów rzymskich); nr 3/62,
4) znalezisko luźne (epoka kamienia); nr 4/2,
5) cmentarzysko (epoka brązu – halsztat); nr 5/71
6) cmentarzysko (okres wpływów rzymskich); nr 6/72
7) osada (wczesne średniowiecze); nr 7/73
8) ślad osadnictwa (pradziejowe), osada (wczesne średniowiecze); nr 8/3,
9) osada (okres wpływów rzymskich); nr 9/4,
10) ślad osadnictwa (pradziejowe), osada (czasy nowoŜytne); nr 10/5,
11) osada (epoka brązu – halsztat), ślad osadnictwa (wczesne średniowiecze); nr 11/6,
12) osada (epoka brązu – halsztat), osada (wczesne średniowiecze); nr 1/12,
13) osada (epoka brązu – halsztat), ślad osadnictwa (wczesne średniowiecze); nr 13/8,
14) osada (epoka brązu – halsztat), ślad osadnictwa (późne średniowiecze); nr 14/9,
15) ślad osadnictwa (pradziejowe), ślad osadnictwa (średniowiecze); nr 15/10,
16) osada (epoka brązu – halsztat); nr 16/11,
17) ślad osadnictwa (pradziejowe), osada (epoka brązu – halsztat), ślad osadnictwa
(wczesne średniowiecze); nr 17/55,
18) osada (halsztat); nr 18/56,
- 16 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
19) osada (halsztat); nr 19/57,
20) luźne (epoka kamienia), osada (epoka brązu – halsztat), nieokreślone (XV-XVI w.);
nr 3/58,
21) ślad osadnictwa (pradziejowe); nr 14/59,
22) osada (kultura łuŜycka i pradzieje); nr 20/105.
3. Obiekty i tereny
Zabudowania wsi w większości pochodzą
sprzed 1945 r. Po 1977 r. postawiono 2 bloki
wielorodzinne przed zjazdem na autostradę
A4 oraz 4 bloki wielorodzinne przy drodze
gminnej
relacji
Budziszów
Wielki
–
Rąbienice.
W
centrum
wsi
znajduje
się
Rys. 13 Osiedle mieszkaniowe
zabytkowy Kosciół pw. Dobrego Pasterza
wraz z przylegającym do niego cmentarzem, przystanek autobusowy, apteka i sklep
spoŜywczy. W bliskim sąsiedztwie znajduje się Gimnazjum wraz z halą sportową.
Rys. 14 Panorama wsi
Obiekt sportowy oddany do uŜytku w 2006 r. jest nie tylko miejscem ćwiczeń i rywalizacji
sportowej, ale staje się punktem integracji środowiska lokalnego oraz regionalnego. Świadczy
o tym rosnąca liczba druŜyn, zawodników, jak równieŜ kibiców podczas gminnych lub
otwartych zawodów w róŜnych dyscyplinach.
W budynku Gimnazjum mieści się takŜe Filia Szkoły Podstawowej w WądroŜu Wielkim oraz
Filia Gminnej Biblioteki Publicznej w WądroŜu Wielkim.
- 17 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
W niedalekiej odległości od kościoła znajduje się remiza Ochotniczej StraŜy PoŜarnej wraz ze
świetlicą wiejską. Jest to nowo wybudowany obiekt w czynie społecznym przez członków
OSP i mieszkańców wsi. Obecnie w remizie
działa Internetowe Centrum Edukacyjno –
Oświatowe,
które
połączono
z
Gminnym
Centrum Informacji.
Świetlica wiejska słuŜy nie tylko lokalnej
społeczności
do
organizacji
rodzaju spotkań, imprez
wszelkiego
okolicznościowych
i integracyjnych, ale takŜe organizowane są tu
Rys. 15 Remiza OSP wraz ze świetlicą wiejską
szkolenia i warsztaty dla mieszkańców gminy.
Wieś posiada teŜ swoje boisko, na
którym organizowane są imprezy sportowe
i okolicznościowe dla wsi i gminy. Boisko
nie
posiada
jednak
odpowiedniej
infrastruktury i nie spełnia oczekiwań
amatorów spotkań na otwartej przestrzeni.
Mieszkańcom
wsi
brakuje
zielonych
skwerów z ławkami, miejsc dostosowanych
do wspólnego spotkania przy ognisku czy
Rys. 16 DoŜynki Gminne na boisku wiejskim
grillu, nie ma teŜ bezpiecznego i dobrze wyposaŜonego placu zabaw dla dzieci. We wsi nie
ma oznakowanych ścieŜek rowerowych.
We wsi, przy drodze prowadzącej na osiedle mieszkaniowe mieści się Posterunek
Energetyczny, dzięki czemu awarie napowietrznych linii energetycznych w miarę szybko są
usuwane.
Na obrzeŜach Budziszowa Wielkiego przy
drodze wojewódzkiej 345 w kierunku Postolic
znajduje się budynek
w którym
Ośrodka Zdrowia,
funkcjonuje gabinet
stomatologiczny,
zabiegowy
i
lekarski,
poradnia
dziecięca.
W 2008 r. z inicjatywy straŜaków OSP i
radnych przeprowadzony został kapitalny
remont tej placówki.
Rys. 17 Ośrodek Zdrowia
- 18 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
Wymieniono instalację elektryczną, instalację wodno-kanalizacyjną, wykafelkowano ściany,
wylano posadzki i połoŜono kafelki w gabinecie zabiegowym, lekarskim i stomatologicznym.
Zamontowano nowy wiatrołap i wykonano nowe pomieszczenie rejestracji. Cześć środków na
remont przeznaczyła gmina, część materiałów do remontu zakupił pracujący w ośrodku
zdrowia lekarz stomatolog, a pozostałe środki zebrano w trakcie zorganizowanej zbiórki od
mieszkańców Budziszowa Wielkiego, Budziszowa Małego, Postolic, Rąbienic i Bielan.
W roku bieŜącym zostanie takŜe zakupiony nowoczesny fotel do gabinetu stomatologicznego.
W chwili obecnej w Ośrodku Zdrowia naleŜałoby wykonać termodernizację.
4. Infrastruktura Społeczna
4.1 Oświata
W Budziszowie Wielkim
Gimnazjum,
do
którego
funkcjonuje
uczęszcza
młodzieŜ z terenu całej gminy. Placówka
ta jest dobrze wyposaŜona, jest tu
pracownia
komputerowa,
biblioteka
szkolna, siłownia, stołówka i od 2006 r.
hala sportowa. Szkoła posiada takŜe
swoje boisko sportowe. MłodzieŜ do
szkoły dowoŜona jest autobusami.
Rys. 18 Gimnazjum
W Budynku Gimnazjum mieści się takŜe Filia Szkoły Podstawowej w WądroŜu Wielkim oraz
Filia Gminnej Biblioteki Publicznej w WądroŜu Wielkim.
W
remizie
OSP
działa
Internetowe
Centrum Edukacyjno –Oświatowe, które
powstało w ramach projektu: „Internetowe
centra edukacyjno – oświatowe na wsi”
współfinansowanego ze środków Unii
Europejskiej w ramach Europejskiego
Funduszu Społecznego i budŜetu państwa,
Sektorowego
Programu
Operacyjnego
Rys. 19 Zajęcia w ICEO
Rozwój Zasobów Ludzkich 2004 – 2006.
- 19 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
ICEO umoŜliwia lokalnej społeczności
korzystanie z nowoczesnych form kształcenia, a
zwłaszcza kształcenia na odległość. Utworzone Centrum pełni w naszej wsi rolę ośrodka
edukacyjno – społeczno – kulturalnego. Centrum udostępnia:
•
szkolenia na odległość oraz wspomagające materiały dydaktyczne,
•
organizuje procesy edukacyjne nauczania na odległość, we współpracy z jednostkami
kształcenia na odległość,
•
organizuje kursy na odległość i egzaminy,
•
organizuje szkolenia zdalne z wykorzystaniem wyspecjalizowanego oprogramowania
oraz okresowe seminaria.
W ICEO działało takŜe Centrum
Kariery i Sukcesu przy OSP.
Centrum powstało dzięki środkom
pozyskanym z Ministerstwa Pracy i
Polityki
Społecznej
w
ramach
Funduszu Inicjatyw Obywatelskich.
Zgodnie z ideą FIO opartej na
zapisach
Strategii
Wspierania
Społeczeństwa Obywatelskiego, która
Rys. 20 Szkolenie w remizie straŜackiej
otwiera moŜliwości wyrównywania
szans rozwoju inicjatyw obywatelskich, Centrum to umoŜliwiło dostęp do szerokiej
informacji, poradnictwa i doradztwa zawodowego mieszkańcom z terenu naszej gminy przy
wykorzystaniu bazy i zasobów remizy straŜackiej posiadającej dostęp do Internetu oraz salę
konferencyjną wyposaŜoną w sprzęt multimedialny (rzutnik + laptop) oraz Szkolnego
Ośrodka Kariery przy Gimnazjum w Budziszowie Wielkim.
Realizowane zadania to, m.in.:
1.
Organizacja kursu dla dorosłych „Podstawy obsługi komputera”
2.
„W
internetowej sieci” – kurs dla mieszkańców gminy z wykorzystaniem
przeglądarek i komunikatorów internetowych.
3.
Warsztaty:
–
„Struktura systemu edukacyjnego w Polsce”,
–
„Umiejętna autoprezentacja”
–
„Fundusze strukturalne i programy pomocowe UE”
–
„Prawne aspekty zatrudnienia na terenie Unii Europejskiej”.
- 20 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
W chwili obecnej do ICEO przeniesiono Gminne Centrum Informacji, które świadczy usługi
z zakresu :
1. Udostępniania informacji zawartych w internecie.
2. Pomoc bezrobotnym, w zakresie :
•
udzielanie informacji bezrobotnym i poszukującym o ofertach pracy znajdujących
się w Powiatowym Urzędzie Pracy a zawartych na stronie internetowej Urzędu,
•
wyszukiwanie ofert pracy we wszystkich dostępnych
serwisach internetowych
dotyczących pracy
•
Pomoc przy przygotowaniu własnej oferty: CV, listu motywacyjnego.
3. Udostępnianie dzieciom i młodzieŜy bezpłatnego korzystania z komputera w ramach
nauki obsługi komputera i do gier komputerowych,
4. Świadczenie usług biurowych (pisanie podań na zlecenie, kserowanie, faksowanie,
drukowanie),
4.2 Ochrona zdrowia
Mieszkańcy korzystają z usług medycznych świadczonych w miejscowym Ośrodku Zdrowia
gdzie pacjentów przyjmuje 2 lekarzy rodzinnych oraz stomatolog. Mieszkańcy mogą takŜe
uczestniczyć w róŜnego rodzaju programach profilaktycznych: słuchu, wzroku, cukrzycy,
cholesterolu i
badaniach specjalistycznych w ramach akcji promocji zdrowia, np.
osteoporozy, onkologicznych, usg piersi.
4.4 Kultura
W Budziszowie Wielkim w 2008 roku oddano do uŜytku wybudowaną w czynie społecznym
przez członków OSP oraz mieszkańców wsi remizę straŜacką wraz ze świetlicą wiejską.
Świetlica jest miejscem organizowania zebrań sołeckich, a takŜe spotkań integracyjnych
mieszkańców czy teŜ imprez okolicznościowych i kulturalnych. Wiele imprez dla
mieszkańców organizują straŜacy z OSP, oraz społeczność szkolna miejscowego Gimnazjum
i Szkoły Podstawowej.
W budynku Gimnazjum mieści się Filia Gminnej Biblioteki Publicznej. Ze zgromadzonych tu
woluminów korzystają zarówno młodsi, jak i starsi mieszkańcy wsi.
Bardzo często w Budziszowie Wielkim na boisku organizowane są DoŜynki Gminne. Do ich
przygotowania mieszkańcy chętnie się włączają poprzez wykonanie dekoracji placu
- 21 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
doŜynkowego czy teŜ wieńca doŜynkowego, niejednokrotnie nagradzanego w konkursie na
„Najładniejszy Wieniec DoŜynkowy”.
kulturalne
śycie
wsi
zaspakaja
teŜ
znajdujący się tu Kościół pw. Dobrego
Pasterza. Dzięki przychylności proboszcza
parafii w trakcie mszy, czy tuŜ
zakończeniu,
przedstawienia
Jasełka,
odbywają
się
okolicznościowe,
montaŜe słowno
–
po jej
róŜne
np.
muzyczne
Rys. DoŜynki Gminne w Budziszowie Wielkim
upamiętniające Ŝycie i śmierć papieŜa Jan Pawła II, Odzyskanie Niepodległości przez Polskę.
Do stałego kalendarza imprez organizowanych przez księdza proboszcza ma wejść festyn, na
którym w tym roku, w dniu BoŜego Ciała, po południu zgromadzeni mieszkańcy wsi świetnie
się bawili. Uzyskany dochód z imprezy przeznaczono na remont kościoła. Zabytkowy
kościół wymaga kapitalnego remontu, w tym naprawę dachu i odnowienia elewacji.
Przy kościele powstał w 2002 zespół muzyczny LAUDATE DOMINUM, który akompaniuje
wiele uroczystościom . Repertuar zespołu to przede wszystkim pieśni i piosenki religijne, ale
chętnie wykonują teŜ inne utwory. Dziewczęta są bardzo aktywne i pełne inicjatywy.
Przygotowują inscenizacje z róŜnych okazji np.: Dzień Matki czy Wspomnienie Jana Pawła
II.
MoŜna je było zobaczyć i usłyszeć na DoŜynkach Gminnych czy Targach Chleba
w Jaworze. Osiągnęły sukces na Przeglądzie Piosenki Pielgrzymkowej i Turystycznej, pt.
„Pójdę do nieba piechotą” w roku 2005, gdzie jako debiutantki zajęły I miejsce. Zespół
odnosił takŜe sukcesy na powiatowych festiwalach muzyki kościelnej i turystycznej.
4.5 Sport i rekreacja.
Hala sportowa przy Gimnazjum w Budziszowie Wielkim prowadzi swoją działalność od
listopada 2006 roku. Jest nie tylko miejscem ćwiczeń i rywalizacji sportowej, ale staje się
punktem integracji środowiska lokalnego oraz regionalnego. Świadczy o tym rosnąca liczba
druŜyn, zawodników, jak równieŜ kibiców podczas gminnych lub otwartych zawodów w
róŜnych dyscyplinach.
Do tej pory zorganizowano następujące imprezy rekreacyjno-sportowe dla mieszkańców
gminy:
- 22 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
• Turniej Piłki Siatkowej o Puchar Wójta Gminy WądroŜe Wielkie
• Wiosenny Turniej Piłki Siatkowej MęŜczyzn
• Wiosenny Turniej Piłki Siatkowej Kobiet
• Nocny Wakacyjny Turniej Piłki Siatkowej DruŜyn Mieszanych
• Jesienny Turniej Piłki Siatkowej MęŜczyzn
• Jesienny Turniej Piłki Siatkowej Kobiet
• Mistrzostwa Gminy w Tenisie Stołowym
• Halowy Turniej Piłki NoŜnej
Rys. 22 Zawody sportowe na hali
Hala sportowa umoŜliwia, bez względu na pogodę, organizację imprez sportowych i
rekreacyjnych nie tylko dla młodzieŜy z terenu gminy, ale równieŜ imprez o zasięgu
powiatowym oraz udział w akcjach ogólnokrajowych.
Do chwili obecnej zorganizowano:
-
Miedzypowiatowy Turniej Sportowo-Rekreacyjny z okazji Dnia Dziecka,
-
„Ale Akcja – Rusz się człowieku” – ogólnopolska akcja finansowana przez PZU,
-
Powiatowy Halowy Turniej Piłki NoŜnej,
-
Powiatowy Turniej Piłki Siatkowej (zawody otwarte).,
- 23 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
-
Ogólnopolski program „Trzymaj formę” realizowany pod patronatem Wojewódzkiej
Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej we Wrocławiu,
-
Program „Trener gminny” -program finansowany jest ze środków Ministerstwa Sportu
i Turystyki oraz Urzędu Marszałkowskiego.
Istotne znaczenie dla funkcjonowania i rozwoju hali sportowej miało pozyskanie 38 111 zł
z MEN na wyposaŜenie hali w sprzęt sportowy. Dzięki pozyskanym środkom obiekt
wyposaŜony jest w nowoczesny sprzęt i urządzenia, które umoŜliwiają wszechstronny rozwój
ćwiczących, jak równieŜ atrakcyjne zajęcia sportowo-rekreacyjne (badminton, ringo,
unihokej, itp.). Przeniesiona i doposaŜona siłownia zamyka kompleks sportowy przy
Gimnazjum w Budziszowie Wielkim.
Przy Gimnazjum działa Stowarzyszenie UKS Olimp. Treningi odbywają się w hali sportowej
oraz na szkolnym boisku.
Rys. 23 Rozgrywki sportowe na boisku
Wieś posiada teŜ swoje boisko, na
którym organizowane są imprezy sportowe
i okolicznościowe dla wsi i gminy. Boisko nie posiada jednak odpowiedniej infrastruktury i
nie spełnia oczekiwań amatorów spotkań na otwartej przestrzeni. Mieszkańcom wsi brakuje
zielonych skwerów z ławkami, miejsc dostosowanych do wspólnego spotkania przy ognisku
czy grillu, nie ma teŜ bezpiecznego i dobrze wyposaŜonego placu zabaw dla dzieci. We wsi
nie ma oznakowanych ścieŜek rowerowych.
- 24 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
5. Infrastruktura techniczna
5.1 Infrastruktura drogowa i komunikacja
Budziszów Wielki posiada dobrze rozwiniętą sieć dróg. Główną arterią wsi jest droga
wojewódzka 345 Rawicz – Strzegom z dwoma mostami ( w chwili obecnej w przebudowie).
Przez wieś przebiega odchodząca od drogi wojewódzkiej droga gminna oraz
droga
powiatowa 2797 D Budziszów Mały – Budziszów Wielki. Stan dróg wsi ulega sukcesywnie
poprawie. W ostatnim czasie został wyremontowany odcinek od zjazdu z autostrady A4 do
pierwszego mostu, przy której zarządca drogi wojewódzkiej wyremontował równieŜ chodnik.
Wieś połoŜona jest przy autostradzie A4. Jest to najkrótsze połączenie na linii Berlin – Lwów.
Atutem wynikającym z połoŜenia jest więc łatwy dostęp mieszkańców wsi do sąsiadujących
krajów i łatwy dostęp potencjalnych turystów do Budziszowa Wielkiego.
Wieś posiada drogowe połączenia komunikacyjne z Wrocławiem, Legnicą, Jaworem i Środą
Śląską.
5.2 Telekomunikacja
Obszar Budziszowa Wielkiego obsługiwany jest przez centralę telefoniczną w Legnicy.
Mieszkańcy mogą równieŜ korzystać z telefonii komórkowej.
Dostęp do Internetu posiada tylko część mieszkańców wsi. Zapewnia go częściowo TP S.A.
i DIALOG. Mieszkańcy mogą korzystać z Internetu wykorzystując łącza radiowe.
Osoby nie posiadające w domu komputera z dostępem do internetu mogły skorzystać
z oferty Gminnego Centrum Informacyjnego wyposaŜonego w 6 stanowisk komputerowych,
a obecnie z Internetowego Centrum Edukacyjno –Oświatowego przy OSP. Dzieci i młodzieŜ
mają moŜliwość
korzystania z sieci internetowej w pracowni
komputerowej oraz
w Internetowym Centrum Informacji Multimedialnej Gimnazjum.
5.3 Zaopatrzenie w ciepło, gaz, wodę
W Budziszowie Wielkim nie ma dostępu do gazu sieciowego. Gospodarstwa domowe
korzystają z gazu ciekłego propan-butan. Zaopatrzenie w ciepło opiera się głównie na
indywidualnym sposobie ogrzewania. Mieszkańcy wykorzystują jako paliwo przede
wszystkim węgiel i drewno.
Wieś jest zwodociągowana. Przesył wody uzdatnionej z Zakładu Produkcji Wody
„Przybków” w Legnicy odbywa się wodociągiem obsługującym gminy: WądroŜe Wielkie Legnickie Pole.
- 25 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
5.4 Kanalizacja
Generalnie wieś nie posiada kanalizacji sanitarnej. Ścieki są głównie gromadzone
w przydomowych zbiornikach bezodpływowych. Istniejąca oczyszczalnia w Budziszowie
Wielkim obsługuje jedynie bloki popegeerowskie, gimnazjum i posterunek energetyczny.
W przyszłości planuje się budowę sieci kanalizacyjnej dla całej wsi i przerzut ścieków do
systemu kanalizacyjnego gminy Udanin.
5.5 Gospodarka odpadami
W Budziszowie Wielkim jak i w całej gminie, nie ma czynnych składowisk odpadów
komunalnych. Zgodnie z ustawą z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku
w gminie (Dz. U.05236.2008) oraz Uchwałą Nr XLI/177/06 Rady Gminy w WądroŜu
Wielkim z dnia 25 października 2006 r. kaŜdy właściciel nieruchomości jest zobowiązany do
wyposaŜenia jej w urządzenia słuŜące do gromadzenia odpadów (pojemniki, kontenery,
worki). Zgromadzone odpady z gospodarstw domowych odbierają firmy zewnętrzne z Jawora
i Legnicy na podstawie indywidualnych umów podpisanych ze zleceniodawcami.
Na terenie wsi niestety powstają dzikie wysypiska, co świadczy o tym, Ŝe nie wszystkim
zaleŜy na czystym środowisku, w którym Ŝyją. Dowodem na to są zaśmiecone rowy, drogi.
6. Gospodarka
Największym przedsiębiorstwem funkcjonującym na terenie wsi i zatrudniającym 10
pracowników jest Gospodarstwo Rolne T.Młynko, Z. Osak. We wsi znajdują się teŜ zakłady
drobnej wytwórczości i handlu, działają sklepy spoŜywcze i apteka.
Istotnym elementem mającym duŜy wpływ na rozwój
i promocję wsi jest jej
połoŜenie w bliskiej odległości od autostrady A4. Rozwój przedsiębiorczości oraz usług
okołoturystycznych, w tym agroturystyki moŜe okazać się doskonałym źródłem zwiększenia
dochodów mieszkańców Budziszowa Wielkiego.
7. Rolnictwo
Budziszów Wielki to miejscowość typowo rolnicza. UŜytki rolne zajmują tu 573 ha,
natomiast uŜytki zielone ponad 37 ha. Wśród gruntów rolnych dominują gleby o dobrej
przydatności rolniczej, zaliczane do II-IV klasy.
- 26 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
W 43 gospodarstwach rolnych, w tym w 1 wielohektarowym uprawia się głównie zboŜa,
buraki cukrowe, kukurydzę i rzepak natomiast hodowla obejmuje głównie bydło mleczne.
8. Rynek Pracy
PowaŜnym problemem społecznym gminy WądroŜe Wielkie jest bezrobocie. Jest ono przede
wszystkim skutkiem transformacji systemowej, jaka miała miejsce w Polsce po 1989 r. Nie
bez znaczenia jest równieŜ „utajnione” przez długi czas bezrobocie w rolnictwie.
Gwałtowność procesu przemian społeczno-gospodarczych oraz brak większych nowych
inwestycji, które mogłyby zrównowaŜyć braki na rynku pracy spowodowały, Ŝe duŜa liczba
mieszkańców gminy WądroŜe Wielkie pozostaje bezrobotna.
W wielu miejscowościach gminy, w tym teŜ i w Budziszowie Wielkim, po PGR –ach
pozostały osiedla zamieszkałe przez byłych pracowników oraz ich rodziny. Wielu z nich do
tej pory ma problemy ze znalezieniem nowego miejsca pracy. NiemoŜność podjęcia pracy
wynikająca z niskich kwalifikacji zawodowych, nieumiejętność przekwalifikowania się,
a takŜe trudności w dostosowaniu się do panującej rzeczywistości powodują brak środków
finansowych nie tylko na utrzymanie rodziny, ale równieŜ na zapewnienie odpowiedniego
wykształcenia własnym dzieciom.
Niedostateczny lokalny rynek pracy zmusza mieszkańców wsi do poszukiwania jej poza
miejscem zamieszkania. Wielu z nich musiało podjąć ją pod Wrocławiem w Kobierzycach,
pod Środą Śląską czy teŜ w Jaworze i Legnicy.
Tab. 3 Bezrobotni w Budziszowie Wielkim na tle Gminy WądroŜe Wielkie
Wyszczególnienie
Bezrobotni w Gminie WądroŜe
Wielkie zarejestrowani w PUP
Jawor , w tym:
w Budziszowie Wielkim
Ogółem
stan na: 30.06.2009 r.
161
Kobiety
MęŜczyźni
77
84
10
5
5
Źródło: Powiatowy Urząd Pracy w Jaworze
- 27 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
9. Kapitał społeczny i ludzki
Mieszkańcy wsi Budziszów Wielki są aktywną społecznością lokalną. Dzięki ich inicjatywie
realizowane są czyny społeczne, przyczyniające się do wyremontowania, czy teŜ powstania
nowych obiektów uŜyteczności publicznej.
Takim
sposobem
dzięki
zaangaŜowaniu
i
ofiarności
miejscowej
społeczności
wyremontowano Ośrodek Zdrowia i zbudowano remizę straŜacką ze świetlicą wiejską.
PręŜnie działająca Ochotnicza StraŜ PoŜarna nie tylko niesie pomoc poszkodowanym
w poŜarach czy teŜ w wypadkach komunikacyjnych, ale takŜe organizuje wiele imprez
integrujących społeczność wsi jak: Dzień Kobiet, Andrzejki, Mikołajki, Sylwester.
Inicjatorem wielu uroczystości i imprez kulturalnych dla swoich uczniów i ich rodziców oraz
pozostałych mieszkańców Budziszowa Wielkiego jest Gimnazjum i Filia Szkoły
Podstawowej.
03 marca 2009 r. powołano do Ŝycia Grupę Odnowy wsi Budziszów Wielki w ramach
regionalnego programu „Odnowa wsi w Województwie Dolnośląskim”.
14 i 15 maja br. jej członkowie brali udział w warsztatach: „Planowanie w procesie odnowy
wsi”, które odbyły się w świetlicy
w Mierczycach.
Zebrane
wcześniej
i
przygotowane
materiały
dotyczące
naszej wsi oraz wypracowane
podczas
podstawą
warsztatów
do
były
opracowania
Sołeckiej Strategii Rozwoju Wsi
Budziszów
Wielki
oraz
niniejszego Palnu Odnowy.
Rys. 24 Warsztaty „Planowanie w procesie odnowy”
We
wsi
powstało
Stowarzyszenie
„Nad Cichą Wodą”,
którego celem
jest
aktywizowanie i integrowanie środowiska lokalnego, promocja wsi oraz pozyskiwanie
funduszy zewnętrznych na realizację ujętych w Planie Odnowy projektów.
- 28 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
III. ANALIZA SWOT
Przedstawiona poniŜej analiza mocnych i słabych stron oraz szans i zagroŜeń jest syntezą
poszczególnych obszarów Ŝycia społeczno - gospodarczego wsi. PoniŜszy zbiór informacji
o mocnych i słabych stronach wsi i stojących przed nim szansach i zagroŜeniach jest
uzgodnioną wypadkową wiedzy o stanie i potrzebach Budziszowa Wielkiego. Analiza SWOT
jest kontynuacją i podsumowaniem diagnozy stanu wsi.
MOCNE STRONY
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
SŁABE STRONY
obiekty zabytkowe (pałac, kościół,
cmentarz przykościelny)
rzeka Cicha Woda, staw
dobre połoŜenie komunikacyjne przy
autostradzie A4, szlak turystyczny
Berlin-Lwów
tereny inwestycyjne przy autostradzie A4
wykształcona młodzieŜ
pręŜnie działająca jednostka OSP,
organizacja Dnia Kobiet, Andrzejków,
Sylwestra, Mikołajki, udział w świętach
kościelnych
walory przyrodnicze
bliska odległość do aglomeracji
miejskich: Wrocław, Legnica
połoŜenie przy drodze wojewódzkiej 345
dobra infrastruktura techniczna:
wodociąg, częściowa kanalizacja
rozwinięte rolnictwo
dobrze rozwinięta infrastruktura
społeczna: gimnazjum, filia szkoły
podstawowej, biblioteka szkolna oraz
filia b biblioteki publicznej
ośrodek zdrowia, apteka, remiza
straŜacka ze świetlicą
dobry dostęp do Internetu
powstanie grupy odnowy wsi i
stowarzyszenia nad Cichą Wodą
SZANSE
• Powstanie nowego stowarzyszenia,
które przyczyni się do pozyskania
środków na działania lokalne dla
całej wsi
• Napływ inwestorów z zewnątrz
• Dopłaty bezpośrednie dla rolników,
moŜliwość pozyskania środków na
modernizacje gospodarstw
• Ściągnięcie turystów
• MoŜliwość utworzenia ścieŜki
rowerowej
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
migracja do miast i za granicę
brak miejsc pracy w miejscu
zamieszkania
słaba oferta spędzania wolnego czasu
mała ogólna aktywność społeczna
trudności w pozyskiwaniu środków
finansowych
słaba komunikacja autobusowa i busowa
niedostateczna ilość publikacji na temat
historii miejscowości i jej zabytków
słaba infrastruktura turystyczna i
sportowo turystyczna
niski poziom dochodów ludności
brak gospodarstw agroturystycznych
brak bazy noclegowej
brak punktów gastronomicznych
brak chodników (do Ośrodka Zdrowia)
ZAGROśENIA
• Migracja młodych ludzi
• Niska opłacalność produkcji rolnej
(niska cena zboŜa)
• NiŜ demograficzny
• Wysokie podatki
• Zabezpieczenie przed powodzią
• Mała aktywność społeczna
Tab. 4 Analiza SWOT miejscowości Budziszów Wielki
- 29 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
WIZJA ROZWOJU MIEJSCOWOŚCI BUDZISZÓW WIELKI
Budziszów Wielki – to wieś czysta i zadbana,
kultywująca
tradycje,
atrakcyjna
dla
turystów i mieszkańców, z zadbanymi obiektami o szczególnym znaczeniu kulturowym oraz
z rozwiniętą bazą do spędzania czasu wolnego, rozwijającą się w zgodzie ze środowiskiem
naturalnym. A nasze motto brzmi: „ Tu nasze miejsce, tu jest nasz dom, tu chcemy Ŝyć
kaŜdego dnia”.
MISJA ROZWOJU MIEJSCOWOŚCI BUDZISZÓW WIELKI
Stworzenie warunków dla rozwoju społeczno - ekonomicznego Budziszowa Wielkiego
i aktywizacji lokalnej społeczności przez działania wpływające na poprawę jakości Ŝycia
mieszkańców przez:
•
rozwój toŜsamości i zachowanie dziedzictwa kulturowego wsi,
•
podniesienie atrakcyjności turystycznej i inwestycyjnej wsi,
•
zaspokojenie potrzeb społecznych i kulturalnych mieszkańców.
IV. OPIS PLANOWANYCH ZADAŃ INWESTYCYJNYCH ORAZ
PRZEDSIĘWZIĘĆ W PERSPEKTYWIE 7 LAT OD DNIA PRZYJĘCIA
PLANU ODNOWY MIEJSCOWOŚĆ
W 2008 r. Sołtys wraz z Radą Sołecką zaprosili mieszkańców wsi Budziszów Wielki do
wzięcia udziału w badaniach ankietowych. W przygotowanych przy pomocy Urzędu Gminy
w WądroŜu Wielkim i rozdanych ankietach naleŜało wskazać jakie działania przyczyniające
się do poprawy Ŝycia na wsi, ich zdaniem zaliczyliby do priorytetowych i niezbędnych do
realizacji. W wyniku analizy wypełnionych ankiet oraz podczas zebrań roboczych
mieszkańcy określili priorytety i przyporządkowali im konkretne działania, które zostały
usystematyzowane w oparciu o następujące kryteria:
- stopnia waŜności projektu dla społeczności wsi
- stopnia technicznego i organizacyjnego przygotowania projektu
- moŜliwości sfinansowania projektu
- wpływu projektu na podniesienie atrakcyjności inwestycyjnej i turystycznej wsi.
- 30 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
Nazwa
zadania/przedsięwzięcia
Harmonogram
realizacji
Szacunkow
y koszt
[PLN]
Przewidywane
źródła
Finansowania
Odpowiedzialny
za realizację
+ współpracownicy
Cel 1. ZACHOWANIE TOśSAMOŚCI WSI I WARTOŚCI śYCIA WIEJSKIEGO
1. Remont kościoła i terenu 2010-2011
przy kościele
800 000 zł
2. Promocja wsi
14 000 zł
2009-2016
Fundusze z
UE, Dotacje
Ministerialne,
UMWD,
granty
krajowe,
składki
lokalnej
społeczności
Fundusz
sołecki,
budŜety szkół,
budŜet gminy,
sponsorzy,
donatorzy
Fundusz
sołecki,
mieszkańcy
Proboszcz parafii,
Rada Parafialna,
Sołtys i Rada
sołecka, Radni,
Placówki
oświatowe, gmina,
proboszcz
3.Przekazywanie
2009- 2016
młodszemu
pokoleniu
miejscowych
tradycji
(wykonanie co rok wieńca
doŜynkowego)
7 000 zł
4. Organizacja festynów,
imprez okolicznościowych
tj. dzień Kobiet, Andrzejki,
Mikołajki, Sylwester
2009-2016
35 000 zł
Fundusz
sołecki,
mieszkańcy,
OSP,
sponsorzy,
budŜet szkół
Sołtys i Rada
sołecka, Radni,
NGO, Placówki
szkolne
5. Kultywowanie
straŜackich obyczajów –
udział w zawodach
gminnych i powiatowych
2009-2016
14 000 zł
OSP, Zarząd
Wojewódzki
OSP, dotacje,
sponsorzy,
gmina
-
Prezes i Zarząd
OSP
6.Współpraca
z 2009-2016
organizacjami
pozarządowymi i wspólna
realizacja
projektów
słuŜących
rozwojowi
funkcji
turystycznych
miejscowości.
-
- 31 –
Sołtys i Rada
sołecka, Radni
Gmina, NGO
mieszkańcy.
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
Cel 2. POPRAWA STANDARDU śYCIA WSI
1. Utworzenie ścieŜki
rowerowej
2009-2016
300 000 zł
2. Wykonanie placu zabaw
dla dzieci, postawienie
ławek, uporządkowanie
terenu
3. Przebudowa przystanku
we wsi oraz budowa
nowego dla mieszkańców
osiedla
4. Budowa chodników przy
drodze wojewódzkie 345
5. Termomodernizacja
Ośrodka Zdrowia
6. Zadbanie o wygląd
zewnętrzny budynków
wiejskich
7. Budowa kanalizacji dla
całej wsi.
8. Powstanie nowych firm
usługowych,
w
tym
związanych z turystyką –
agroturystyka,
noclegi,
gastronomia.
2010-2011
2009-2011
2010
2011
2009-2016
2009-2016
2009-2016
Cel 3. POPRAWA JAKOŚCI śYCIA WSI
1. Działalność
Stowarzyszenia „Nad
2009-2016
Cichą Wodą”, które
przyczyni się do
pozyskania środków na
załoŜone cele
130 000 zł
15 000 zł
UG, Fundusz
sołecki,
UMWD,
Fundusze UE,
sponsorzy
MEN,
Fundusz
sołecki, UG
Fundusz
sołecki,
budŜet gminy,
UMWD
200 000 zł BudŜet gminy,
budŜet Doln.
+ środki
SłuŜ. Dróg i
Doln. SłuŜ Kolei we
Dróg
i Wrocławiu
Kolei we
Wrocławiu
BudŜet gminy,
800 000 zł Fundusze UE,
Ustala
właściciel
2,9 ml zł
Ustala
inwestor
7 000 zł
- 32 –
Środki własne
właścicieli
posesji
Sołtys, Rada
sołecka, Urząd
Gminy
Kierownictwo
placówek
oświatowych, Wójt
Gminy, Sołtys,
Rada sołecka,
Radni Gminy
Sołtys i Rada
Sołecka, Urząd
Gminy, Radni
Gminy
Wójt Gminy, Rada
Gminy, Doln. SłuŜ.
Dróg i Kolei we
Wrocławiu
Wójt Gminy,
Radni Gminy,
Kierownictwo
Ośrodka Zdrowia
mieszkańcy
BudŜet gminy, Wójt Gminy
UMWD,
Fundusze UE,
WFOŚiGW
Mieszkańcy i inni
Fundusze
inwestorzy
prywatne,
fundusze UE
Składki
Prezes i Zarząd
członkowskie, Stowarzyszenia
sponsoring,
„Nad Cichą Wodą”
granty, dotacje
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
2. Organizacja imprez
kulturalnych i sportowych
(turnieje i rozgrywki
sportowe, zawody
straŜackie)
3. Organizacja szkoleń i
warsztatów
2009-2016
2009-2016
15 000 zł
45 000 zł
4. Monitoring wsi
5. Likwidacja
wysypisk
2009-2016
150 000 zł
2009-2012
20 000 zł
dzikich
6. Wspieranie rozwiązań
preferujących
wykorzystanie
energii
odnawialnych, technologii
mniej szkodliwych dla
atmosfery i ograniczania
strat ciepła np. baterii
słonecznych, pomp ciepła
itd.
2010-2016
Ustala
inwestor
BudŜet
placówek
oświatowych,
NGO, Men,
OSP, UG
Szkoły, NGO,
Urząd Gminy,
Zarząd OSP,
Sołtys i Rada
sołecka
NGO, dotacje,
granty,
fundusze UE,
Zarząd OSP
Fundusze UE,
dotacje
rządowe,
sponsoring,
UG, NGO,
UMWD
BudŜet gminy,
fundusze UE
WFOŚiGW
BudŜet gminy
fundusze UE,
środki
prywatne
NGO, OSP,
Szkoły, Urząd
Gminy
UG, NGO,
lokalni
przedsiębiorcy
, właściciele
gospodarstw
rolnych, małe
lokalne firmy
UG, NGO,
lokalni
przedsiębiorcy
, właściciele
gospodarstw
rolnych, małe
lokalne firmy
Wójt Gminy,
NGO, ICEO,
przedsiębiorcy,
Sołtys i Rada
sołecka, OSP,
Szkoły, Radni
Gminy
Urząd Gminy,
mieszkańcy
Gmina,
mieszkańcy
Cel 4. POPRAWA BYTU MIESZKAŃCÓW WSI
1.Promocja miejsc pracy,
przedsiębiorczości i
podwyŜszanie własnych
kwalifikacji
2. Organizowanie szkoleń i
kursów
zgodnie
z
zapotrzebowaniem
2009 -2016
2009 -2016
200 000 zł
10 000 zł
- 33 –
Wójt Gminy,
NGO, ICEO,
przedsiębiorcy,
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
Projekami priorytetowymi, przeznaczonymi do realizacji w latach 2009-2011, są projekty:
•
Remont zabytkowego kościoła pw. Dobrego Pasterza.
•
Budowa placu zabaw dla dzieci
•
Budowa chodników przy drodze wojewódzkiej 345
•
Termomodernizacja Ośrodka Zdrowia
•
Utworzenie ścieŜki rowerowej
•
Organizacja okolicznościowych imprez , szkoleń, konferencji
V. REALIZACJA PLANU ODNOWY
Zasady realizacji planu odnowy:
• Plan stanowi drogę do osiągnięcia celu rozwoju wsi.
• WaŜnymi uczestnikami realizacji Planu są mieszkańcy. Osiąganie kolejnych celów
w duŜej mierze będzie uzaleŜnione od aktywności osobistej mieszkańców.
• Bardzo istotne będą działania organizacji pozarządowych, w których mieszkańcy będą
działali lub, które zachęcą do współpracy.
• Gmina będzie aktywnym ośrodkiem pobudzającym i wspierającym realizację Planu
Odnowy.
• Coroczne spotkania związane z oceną realizacji Planu będą równieŜ słuŜyły do
planowania działań na najbliŜszy rok. Na spotkanie mieszkańcy zaproszą wszystkich,
którzy chcą i mogą im pomóc, a zwłaszcza organizacje pozarządowe, władze gminy,
sąsiadów z zaprzyjaźnionych wsi.
• Wspólnie z innymi miejscowościami z gminy opracowane zostaną zasady wymiany
doświadczeń i wspólnego działania dla jeszcze bardziej efektywnego realizowania Planu.
• Władze Gminy będą uczestniczyły w spotkaniach organizowanych przez sołectwo,
organizacje pozarządowe i aktywne grupy mieszkańców. Spotkania będą zwoływane
przez bezpośrednio zainteresowane grupy, a ich tematem będą wspólne działania
związane z realizacją Planu.
Sposoby monitorowania Planu Odnowy
•
•
Monitorowanie przedsięwzięcia – czyli dbanie o prawidłowy jego przebieg przez cały
czas jego trwania, będzie polegało na systematycznym zbieraniu, zestawianiu i ocenie
informacji rzeczowych i finansowych, które opisują postęp i efekty jego realizacji.
Monitoring polegał będzie na przedkładaniu mieszkańcom wsi w trakcie zebrania oraz
Radzie Gminy raportu z przebiegu realizacji projektów i zadań ujętych w Planie
Odnowy. Raport powinien zawierać zestawienie zadań wraz z informacją o stopniu
zaawansowania rzeczowo-finansowego ich realizacji.
Sposoby oceny i aktualizacji Planu Odnowy
•
Skuteczność Planu Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki będzie poddawana
przede wszystkim bieŜącej ocenie dokonywanej przez mieszkańców wsi oraz Radę
Gminy.
- 34 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
•
•
Częścią tej oceny będzie określenie słabych i mocnych stron oraz szans i zagroŜeń
w obszarze rozwoju społeczno-gospodarczego na tle Gminy WądroŜe Wielkie.
Mieszkańcy w miarę potrzeby i konieczności urzeczywistnienia zaplanowanych
przedsięwzięć do realizacji będą aktualizowali Plan Odnowy w trakcie zwołanych
zebrań przy ogólnej akceptacji ich uczestników.
Komunikacja społeczna.
•
•
•
•
•
Wójt Gminy i sołtys wsi Budziszów Wielki, jako główni animatorzy realizacji
Planu, będą systematycznie informowali opinię publiczną o działaniach związanych
z realizowanymi przedsięwzięciami.
Główną drogą informowania będzie lokalna prasa, radio, telewizja i Internet.
Komunikaty będą kierowane do mieszkańców Budziszowa Wielkiego i gminy jak
równieŜ do odbiorców regionalnych i ogólnokrajowych.
Największy nacisk zostanie połoŜony na informacje skierowane do odbiorców
lokalnych.
W przekazywaniu informacji do mieszkańców zostaną wykorzystane równieŜ środki
przekazu obowiązujące w gminie (tablica ogłoszeń, informowanie na spotkaniach,
informacja przekazywana przez sołtysa itp.).
- 35 –
Plan Odnowy Miejscowości Budziszów Wielki
SPIS TABEL
Tab. 1 Mieszkańcy miejscowości Budziszów Wielki – stan na 30.06.2009 r.
Tab 2 Ryby odnotowane w rzece Cicha Woda.
Tab. 3 Bezrobotni w Budziszowie Wielkim na tle Gminy WądroŜe Wielkie
Tab. 4 Analiza SWOT miejscowości Budziszów Wielki
SPIS RYSUNKÓW
Rys. 1 Wjazd do wsi od Jawora i autostrady A4.
Rys. 2 Mapa Gminy WądroŜe Wielkie
Rys. 3 Gazon przed fasadą pałacu, wg zdjęcia z ok. 1909 r.
Rys. 4 Budziszów Wielki w okresie przed 1945 r. ( pobrano.- http://wroclaw.hydral.com.pl)
Rys. 5 Budziszów Wielki w okresie przed 1945 r. ( pobrano- http://wroclaw.hydral.com.pl)
Rys. 6 Zjazd z autostrady A4 do Budziszowa Wielkiego
Rys. 7 Panorama wsi
Rys. 8 Staw
Rys. 9 Rzeka Cicha woda
Rys. 10 Kościół pw. Dobrego Pasterza
Rys. 11 Mur przykościelny
Rys. 12 Pałac z XV w.
Rys. 13 Osiedle mieszkaniowe
Rys. 14 Panorama wsi
Rys. 15 Remiza OSP wraz ze świetlicą wiejską
Rys. 16 DoŜynki Gminne na boisku wiejskim
Rys. 17 Ośrodek Zdrowia
Rys. 18 Gimnazjum
Rys. 19 Zajęcia w ICEO
Rys. 20 Szkolenie w remizie straŜackiej
Rys. 21 DoŜynki Gminne w Budziszowie Wielkim
Rys. 22 Zawody sportowe na hali
Rys. 23 Rozgrywki sportowe na boisku
Rys. 24 Warsztaty „Planowanie w procesie odnowy”
- 36 –

Podobne dokumenty