Raport o oddziaływaniu na środowisko dalszej

Komentarze

Transkrypt

Raport o oddziaływaniu na środowisko dalszej
Wykonawca:
Usługi Geologiczne Ewa Gurzęda
81-572 Gdynia, ul. W. Szefki 9L/4
RAPORT O ODDZIAŁYWANIU NA ŚRODOWISKO
dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego
z części złoża „LINIA II”
miejsc. Linia
działki nr 130/1, 131/1, 132/1, 132/2, 136, 137, 138, 140/2, 141/2,
142/2, 143/6, 143/8, 143/11
gm. Linia
pow. wejherowski
woj. pomorskie
Zleceniodawca: „KRUSZYWO” sp z o.o.
84 – 223 LINIA
Autorzy opracowania:
mgr Ewa Gurzęda
mgr Ewa Prussak
dr Wojciech Prussak
mgr inż. Michał Schmidt
mgr Kamila Szeniawska
mgr inż. Emilia Święczkowska
- Gdynia, 2011 r. -
SPIS TREŚCI
Str.
1. Wstęp
5
5
6
6
7
7
1.1. Podstawy formalno – prawne wykonywanego raportu
1.2. Cel i zakres opracowania
1.3. Stosunki własnościowe i prawne
2. Opis planowanego przedsięwzięcia
2.1. Charakterystyka złóż w sąsiedztwie żwirowni „Linia II”
2.2. Ogólna charakterystyka historii złoża „Linia II” krótki rys historii dokumentowania
i eksploatacji złoża
7
2.3. Charakterystyka całego przedsięwzięcia i wykorzystywania terenu w fazie
realizacji i eksploatacji
8
2.3.1. Podstawowe dane charakteryzujące złoże
8
2.3.2. Podstawowe dane charakteryzujące zakład przeróbczy
9
2.3.3. Wykorzystywanie terenu w fazie realizacji i eksploatacji
9
2.4. Główne cechy charakterystyczne procesów produkcyjnych
10
2.4.1.Granice eksploatacji złoża
10
2.4.2. Prace przygotowawcze udostępniające złoże do eksploatacji
11
2.4.3. Sposób eksploatacji kruszywa
11
2.4.4. Ochrona kopaliny ze złoża
12
2.4.5. Projektowana wielkość wydobycia kopaliny i przerobu kopaliny,
ilość wykorzystanej energii
12
2.4.6. Zaplecze socjalne
13
2.4.7. Technologia przerobu kruszywa
13
2.5. Przewidywane wielkości emisji, wynikające z funkcjonowania planowanego
Przedsięwzięcia
14
3. Opis elementów przyrodniczych środowiska objętych zakresem przewidywanego
oddziaływania planowanego przedsięwzięcia
15
3.1. Morfologia terenu , cechy krajobrazu i zagospodarowanie terenu
15
3.2. Warunki hydrograficzne, geologiczne i hydrogeologiczne w rejonie inwestycji
17
3.2.1 Wody powierzchniowe
17
3.2.2. Budowa geologiczna
17
3.2.3.Wody podziemne
18
3.2.4. Klimat
20
3.3. Roślinność
21
3.3.1. Charakterystyka szaty roślinnej
21
3.3.2. Waloryzacja szaty roślinnej ze szczególnym uwzględnieniem siedlisk
przyrodniczych i taksonów szczególnej troski
23
3.3.3. Ocena występowania grzybów na obszarze opracowania
25
3.4. Charakterystyka fauny na terenie opracowania
26
3.5. Charakterystyka obszarów objętych prawnymi formami ochrony przyrody w rejonie planowanej inwestycji oraz wpływ inwestycji na formy ochrony przyrody.
27
3.6. Opis istniejących w sąsiedztwie lub bezpośrednim zasięgu oddziaływania
planowanego przedsięwzięcia zabytków chronionych na podstawie przepisów
o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
29
4. Opis przewidywanych skutków dla środowiska w przypadku nie podejmowania
Przedsięwzięcia
30
5. Opis analizowanych wariantów, w tym:
a) wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu
alternatywnego,
31
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
2
b). najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem ich wyboru
6. Określenie przewidywanego oddziaływania na środowisko analizowanych wariantów,
w tym również w wypadku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej,
a także możliwego transgranicznego oddziaływania na środowisko
7. Uzasadnienie wybranego przez wnioskodawcę wariantu ze wskazaniem jego
oddziaływania na środowisko, a w szczególności na:
7.1.Ludzi,
7.2. Szatę roślinną, zwierzęta
7.3.Wodę
7.4. Powietrze
7.5. Klimat akustyczny
7.5.1. Zakres opracowania
7.5.2. Dopuszczalny poziom hałasu w środowisku
7.5.3. Charakterystyka akustyczna opisywanych obiektów
7.5.4. Stan akustyczny otoczenia obiektu
7.5.5. Zasięg oddziaływania żwirowiska
7.5.6. Wnioski
7.6.Powierzchnię ziemi, z uwzględnieniem ruchów masowych ziemi, klimat,
krajobraz
7.7. Dobra materialne
7.8. Zabytki i krajobraz kulturowy, objęte istniejącą dokumentacją, w szczególności
rejestrem lub ewidencją zabytków
7.9. Wzajemne oddziaływanie między w/w elementami
7.10. Odpady
8. Opis przewidywanych znaczących oddziaływań planowanego przedsięwzięcia
na środowisko, obejmujący bezpośrednie , pośrednie, wtórne, skumulowane,
krótko-, średnio- i długoterminowe, stałe i chwilowe oddziaływania
na środowisko. wynikające z:
a) istnienia przedsięwzięcia
b) wykorzystywania zasobów środowiska
c) emisji
d) oraz opis metod prognozowania zastosowanych przez wnioskodawcę
9. Opis przewidywanych działań mających na celu zapobieganie, ograniczenie
lub kompensację przyrodniczą negatywnych oddziaływań na środowisko
10. Skumulowane oddziaływania planowanego przedsięwzięcia
11.Jeżeli planowane przedsięwzięcie jest związane z użyciem instalacji, porównanie
z zastrzeżeniem ust. 2 proponowanej technologii z technologią spełniającą wymagania
o których mowa w art. 143 POŚ
12.Wskazanie czy dla planowanego przedsięwzięcia konieczne jest ustanowienie
obszaru ograniczonego użytkowania oraz określenie granic takiego obszaru,
ograniczeń w zakresie przeznaczenia terenu, wymagań technicznych dotyczących
obiektów budowlanych i sposobu korzystania z nich
13. Przedstawienie zagadnień w formie kartograficznej w skali odpowiadającej
przedmiotowi i szczegółowości analizowanych w raporcie zagadnień
oraz umożliwiającej kompleksowe przedstawienie przeprowadzonych analiz
oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz w formie graficznej
14. Analiza możliwych konfliktów społecznych związanych z planowanym
Przedsięwzięciem
156. Przedstawienie propozycji monitoringu oddziaływania planowanego
przedsięwzięcia na etapie budowy i eksploatacji
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
33
33
34
35
36
37
39
49
49
50
51
53
53
59
59
60
60
61
61
62
65
65
65
66
68
68
68
69
69
70
3
16. Wskazanie trudności wynikających z niedostatków techniki lub luk we współczesnej
wiedzy, jakie napotkano, opracowując raport
17. Streszczenie w języku niespecjalistycznym informacji zawartych
w raporcie
18. Nazwisko osoby lub osób sporządzających raport
19. Źródła informacji stanowiące podstawę sporządzenia raportu
20.Wnioski
70
70
80
80
82
Załączniki Tekstowe
Zał. nr 1
Zał. nr 2 – 2g
Zał. nr 3
Zał. nr 4
Odpis pisma przyjmującego dodatek nr 2 do dokumentacji geologicznej
Odpis koncesji na wydobywanie kopaliny
Odpis pozwolenia wodno-prawnego
Pismo WIOŚ w Gdańsku przedstawiające stan zanieczyszczenia
powietrza w rejonie inwestycji
Zał. nr 4
Decyzja o kierunku rekultywacji
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
4
1. Wstęp
1.1 Podstawy formalno – prawne wykonywanego Raportu
Raport o oddziaływaniu na środowisko dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego ze złoża
„Linia II” zalegającego na działkach nr 740, 128, 130/1, 131/1, 131/2, 132/1, 132/2, 136, 137,
138, 140/2, 141/2, 142/2, 143/6, 143/8, 143/10, 143/11 obręb Linia, opracowany został na zlecenie firmy „KRUSZYWO” sp z o.o. 84 – 223 Linia. (dawna nazwa „Wakoz-Kruszywo” sp z o.o.).
Celem formalnym niniejszego opracowania jest spełnienie wymagań związanych ze zmianą przez Marszałka Województwa Pomorskiego koncesji na dalsze wydobywanie kopaliny ze
złoża „Linia II”, w miejscowości Linia, gminie Linia, powiecie wejherowskim. Zmiana koncesji
wynika z udokumentowania w 2011 r złoża poniżej dna obecnego wyrobiska oraz poszerzenia
złoża o północne części działek nr 136, 138 , 140/2 i 141/2.
Według obowiązującego aktualnie Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 09.11.2010 r. w
sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko” (Dz.
U. Nr 213 poz.1397,) zgodnie z par. 2 ust. 1 pkt. 26. pkt. 27. podpunkt „a” omawiana inwestycja eksploatacja piasku ze żwirem (kruszywa naturalnego) z powierzchni >od 25 ha (powierzchnia
złoża przeznaczonego do eksploatacji wynosi 49,3 ha) i jego przeróbka zalicza się do inwestycji
mogących zawsze pogorszyć stan środowiska, dla których sporządzenie raportu o oddziaływaniu
przedsięwzięcia na środowisko jest obligatoryjne.
Zgodnie z załącznikiem I do dyrektywy Rady 85/337/EWG z dnia 27 czerwca 1985 r.
zmienionej Dyrektywą Rady 97/11/WE z dnia 3 marca 1997 r., Dyrektywą 2003/35/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 maja 2003 r. oraz Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i
Rady 2009/31/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne, przedsięwzięcie zakwalifikowano jako punkt 19. „Kamieniołomy i kopalnie odkrywkowe w przypadku, gdy powierzchnia
zakładów przekracza 25 ha lub wydobycia torfu w zakładzie o powierzchni przekraczającej 150
ha.”, i są to przedsięwzięcia podlegające przepisom art. 4 ust. 1 dyrektywy - podlegające ocenie
zgodnie z art. 5 - 10 dyrektywy.
1.2. Cel i zakres opracowania
Celem merytorycznym raportu jest określenie skutków środowiskowo – przestrzennych
związanych z dalszą eksploatacją kruszywa z części złoża znajdującego się na terenie działek nr
130/1, 131/1, 132/1, 136, 137, 138, 140/2, 141/2, 142/2, 143/6, 143/8, 143/11 obręb Linia o powierzchni 49,3 ha oraz określenie warunków, jakie winny być spełnione w trakcie eksploatacji
tak, by zapewnić bezpieczeństwo ludzi oraz ochronę poszczególnych elementów środowiska.
W niniejszym raporcie określono:
- charakter i skalę przedsięwzięcia;
- rolę istniejącego przedsięwzięcia w obrębie gminy oraz konieczność jego kontynuacji;
- celowość realizacji inwestycji;
- skutki zaprzestania eksploatacji i przeróbki kruszywa ze złoża dla lokalnej społeczności
oraz dla środowiska;
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
5
- uwarunkowania przestrzenne, środowiskowe i społeczne planowanego przedsięwzięcia;
- wielkość i znaczenie potencjalnych oddziaływań środowiskowych w czasie eksploatacji i
przerobu kruszywa oraz w fazie likwidacji kopalni i zakładu przeróbczego;
- możliwości ograniczania niekorzystnych wpływów inwestycji na środowisko;
- przeprowadzenie rekultywacji terenu;
- możliwość prowadzenia monitoringu środowiska.
Uwzględniono uwarunkowania i wymagania wynikające z:
-obecnego stanu środowiska, przyrody i krajobrazu;
- obecnego użytkowania i zagospodarowania terenów w otoczeniu żwirowni „Linia II”;
- zasobów i walorów środowiska przyrodniczego oraz dziedzictwa kulturowego;
- wymogów ochrony przyrody oraz krajobrazu.
W ocenie oddziaływań środowiskowych istniejącego i planowanego przedsięwzięcia szczególną
uwagę zwrócono na:
- zagrożenia dla walorów przyrodniczych oraz krajobrazowych i wartości kulturowych;
- zagrożenia zdrowia i warunków życia ludzi, przede wszystkim w wyniku emisji substancji
do powietrza atmosferycznego i emisji hałasu;
- zalecenia dotyczące sposobu eksploatacji kruszywa jako podstawowego sposobu ograniczania potencjalnych negatywnych oddziaływań środowiskowych, a także rekultywacji terenu.
W niniejszym raporcie dokonano także analizy oddziaływania pracy maszyn zakładu przeróbczego, maszyn urabiających, oraz pojazdów ciężarowych poruszających się po terenie złoża „Linia
II”, które będą źródłem emisji substancji do powietrza atmosferycznego.
1.3. Stosunki własnościowe i prawne
Poniższa tabela przedstawia sytuację własnościową poszczególnych działek na których położona
jest część złoża przeznaczona do eksploatacji:
Nr działki
130/1
132/1
136
137
138
131/1, 140/2, 141/2, 143/11,
143/8, 142/2, 143/6
Własność
Piotr Wicki, Edmund Wicki , Jacek Wicki, Ireneusz Wicki
Piotr Wicki, Edmund Wicki , Jacek Wicki, Ireneusz Wicki,
„WAKOZ” sp z.o.o., „Wakoz-Beton” Sp. z o.o.”
„KRUSZYWO” sp z.o.o.,
Edmund Wicki , Jacek Wicki, Ireneusz Wicki
Piotr Wicki, Edmund Wicki , Jacek Wicki, Ireneusz Wicki
Piotr Wicki, Edmund Wicki , Jacek Wicki, Ireneusz Wicki
„KRUSZYWO” sp z.o.o.,
Do eksploatacji nie przewidziana jest część złoża znajdująca się na terenie działek leśnych nr
131/1 , 132/2 które są własnością osób prywatnych oraz na terenie działki nr 740 , która jest własnością Skarbu Państwa, władającym jest Nadleśnictwo Strzebielino oraz na terenie działki rolnej
nr 143/10, która nie jest własnością przedsiębiorcy.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
6
Złoże znajduje się w poza granicami obszarów podlegających ochronie na podstawie ustawy „O
ochronie przyrody” z dnia 16.04.2004 r. W sąsiedztwie złoża, w odległości ponad 250 m na południe, biegną północne granice otuliny Kaszubskiego Parku Krajobrazowego, a około 1,2 km na
wschód od złoża biegną granice Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Łeby.
Dla terenu zalegania złoża zgodnie z wymogami ustawy „Prawo geologiczne i górnicze”
opracowano miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru funkcjonalnego fragmentu wsi Linia. Opracowaniem objęto obszar o powierzchni 55 ha obejmujący działki zalegania
złoża Linia II”. Obejmuje on grunty pod eksploatację powierzchniową, tereny składowe i przeróbcze surowca , technologicznych wód otwartych oraz tereny zieleni izolacyjnej.
Plan miejscowy został uchwalony uchwałą Rady Gminy nr 50/VI/IV/2003 r z dnia 8 maja 2003 r
(Dz. Urz. Nr 91, poz. 1594 z 2003 r.)
2. Opis planowanego przedsięwzięcia
2.1. Charakterystyka złóż w sąsiedztwie żwirowni „Linia II”
Na obszarze gminy Linia już w drugiej połowie XX wieku były prowadzone intensywne
prace poszukiwawcze za złożami kruszywa grubego, czyli złóż żwirowo – piaszczystych i piaszczysto-żwirowych. W rejonie Linii udokumentowano złoża: „Linia”, „Linia I”, „Linia III”, „Niepoczołowice”, „Niepoczołowice I”, „Tłuczewo” „Zakrzewo” .
Lokalizację złóż znajdujących się w sąsiedztwie złoża „Linia II” przedstawiono na mapie w skali
1 : 25 000 (załącznik nr 1a)
2.2. Ogólna charakterystyka historii złoża „Linia II”, krótki rys historii dokumentowania i
eksploatacji złoża
Pierwsze prace badawcze w rejonie Linii prowadzone były w 1974 r. Wykonane wówczas
pozytywne wiercenia w rejonie Linii były podstawą do dalszych prac badawczych, której rezultatem było wykonanie w 1974 r. „Dokumentacji geologicznej złoża kruszywa naturalnego Linia w
kat. C2”, a w 1976 r. „Dokumentacji geologicznej złoża kruszywa naturalnego w kat C1 LINIA”.
Ogółem dla rozpoznania złoża „LINIA” wykonano: w 1974 roku 179 otworów o metrażu 1 532,2
mb i w 1976 roku 104 otwory o łącznym metrażu 1 077,9 mb. „Dokumentacją geologiczną złoża
kruszywa naturalnego LINIA w kat. C1 z rozpoznaniem jakości w kat B w 1976 roku ustalono
zasoby: 6 061 378 ton zasobów bilansowych i 4 141 308 ton zasobów pozabilansowych. Powierzchnia złoża wynosiła 115 ha. Wykonawcą wszystkich prac geologicznych w poszczególnych
etapach było Gdańskie Przedsiębiorstwo Produkcji Kruszyw i Usług Geologicznych
„KRUSZGEO”.
Omawiane obecnie złoże „Linia II” jest częścią złoża „Linia”, a Dokumentacja geologiczna złoża kruszywa naturalnego „Linia II” sporządzona została w oparciu o materiały geologiczne zawarte w „Dokumentacji geologicznej w kat. C1 ze zbadaniem jakości kopaliny w kat. B
złoża kruszywa naturalnego „LINIA” opracowanej w 1976 roku.
Złoże „LINIA II” udokumentowane zostało w formie „Dokumentacji geologicznej w kat C1” w
2004 roku, do której w 2006 r wykonano Dodatek nr 1. a w 2011 r dodatek nr 2 do dokumentacji.
Zasoby złoża wg dodatku nr 2 do dokumentacji ustalone na 31.12.2010 r. wynoszą
14 193,1 tys. ton piasku i piasku ze żwirem o śr. punkcie piaskowym 82,1%.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
7
Dodatek nr 2 do dokumentacji został przyjęty decyzją Marszałka Woj. Pomorskiego pismem nr DROŚ.G.7427.2011 z dnia 30.08.2011. (zał. tekstowy nr 1).
Powierzchnia złoża wynosi 53,5 ha w tym powierzchnia złoża przeznaczonego do eksploatacji to
49,3 ha. Poza terenem przeznaczonym do eksploatacji znajduje się las na terenie działek nr 131/2,
132/2 i 740, Działki nr 131/2, 132/2 i sa własnością prywatną natomiast działka nr 740 jest Własnością Skarbu Państwa, tj. Lasów Państwowych Nadleśnictwo Strzebielino.
Eksploatacja kruszywa ze złoża „Linia II” prowadzona jest w oparciu o koncesję na wydobywanie kruszywa naturalnego nr O-IV-8514/53/92 wydanej przez Wojewodę Gdańskiego dnia 09 lipca 1992 r, zmienionej decyzją nr ŚR/Ś-IV-74125/53/03 wydaną przez Wojewodę Pomorskiego dnia 31 lipca 2003 r., zmienionej decyzją Wojewody Pomorskiego nr ŚR/ŚIV-75125/53/03 z dnia 28 sierpnia 2003 r., zmienioną decyzją Wojewody Pomorskiego nr
ŚR/Ś-IV-75125/53/04 z dnia 02 lutego 2004 r., a następnie zmienionej decyzją Wojewody
Pomorskiego nr ŚR/Ś-IV-75125/53/04 z dnia 01 czerwca 2004 r. oraz decyzją nr
DROŚ.G.JU-75121-21/08/09 z dnia 16.01.2009 r. Koncesja ważna jest do 31 grudnia 2030r.
(zał. tekstowy nr 2).
2.3. Charakterystyka całego przedsięwzięcia i wykorzystywania terenu w fazie
realizacji i eksploatacji
2.3.1. Podstawowe dane charakteryzujące złoże
Niniejszy raport dotyczy części złoża „Linia II”, zalegającego poza terenami leśnymi .
Złoże zalega w formie pokładowej i zbudowane jest z przewarstwiających się wzajemnie
osadów piaszczystych, piaszczysto – żwirowych, żwirowo-piaszczystych, miejscami występują
żwiry. Obecne rozpoznanie złoża pozwala stwierdzić, że seria piaszczysto-żwirowa występuje na
różnych głębokościach, w przeciwieństwie do wcześniejszego rozpoznania, gdzie z reguły piaski
ze żwirem występowały bezpośrednio pod powierzchnią terenu lub pod niewielkim nadkładem.
Pośród serii złożowej na różnych głębokościach występują cienkie wkładki gliny piaszczystej i
pylastej.
W czynnym wyrobisku znajdującym się w centralnej części złoża brak jest nadkładu.
W jego wschodniej części zlokalizowane jest zwałowisko piasku z odsiewki. Na pozostałym obszarze złoża nadkład wykształcony jest w postaci gleby i piasków gliniastych, gliny, piasków i
żwirów zaglinionych. Grubość nadkładu wynosi więc od 0,0 m (otwory nr 7/11, 9/11, 11/11,
14/11, 18-pl/11, 20-pl/11, 21/11, 22/11, 23-pl/11, 24/11, 25/11, 26/11) do 3,1 m (otwór nr N4/74), średnio 0,7 m.
Poniżej spągu złoża występują piaski pylaste, glina pylasta, glina piaszczysta, piaski gliniaste, piaski bardzo drobno-, drobnoziarniste, miejscami zapylone i zaglinione.
Omawiane złoże charakteryzuje się następującymi parametrami:
Powierzchnia złoża wynosi 53,5 ha; w tym :
Powierzchnia złoża przeznaczona do eksploatacji wynosi 49,3 ha;
Grubość nadkładu waha się od 0,0 m do 3,1 m, średnio 0,7 m;
Miąższość złoża waha się od 6,5 m do 31,5 m, średnio 16,9 m;
Zawartość frakcji o średnicy < 2,0 mm wynosi od 71,5% do 89,8%, średnio 82,1%;
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
8
Zawartość pyłów mineralnych waha się od 0,7% do 1,5% ; śr. 1,1% ;
Strop złoża zalega na rzędnych od 148,0 m n.p.m. do 162,7 m n.p.m.;
Spąg złoża zalega na rzędnych od 126,3 m n.p.m. do 150,3 m n.p.m.
Udokumentowane złoże piasku i piasku ze żwirem na większości obszaru jest złożem suchym. Wodę na różnych głębokościach od 5,8 do 25,5 m p.p.t. tj. na rzędnych od 137,5 do 145,2
m n.p.m nawiercono w dwóch, zlokalizowanych przy zachodniej granicy złoża otworach – nr
8/11, 9/11. Jest to woda o zwierciadle swobodnym. W sześciu otworach o numerach 2/11, 15/11,
24/11, 25/11, 26/11, na głębokości od 7,0 do 28,5 m p.p.t. w trakcie wiercenia zanotowano sączenie wody. Należy pamiętać, że wody gruntowe w utworach sandrowych są w dużym stopniu zasilane opadami atmosferycznymi, dlatego też mogą zaznaczać się wahania poziomu wód gruntowych w granicach +/- 1 m. Może to powodować sytuację, w której miąższość warstwy suchej,
jak i zawodnionej, będzie na przestrzeni czasu miejscami ulegać zmianie.
2.3.2. Podstawowe dane charakteryzujące zakład przeróbczy
W zakładzie górniczym „LINIA II” kopalina przerabiana jest w wyrobisku i zakładzie
przeróbczym. W wyrobisku wstępna przeróbka odbywa się na sucho na powierzchni kruszywo
przerabiane jest na mokro. Zakład przeróbczy stały znajduje się w południowo-wschodniej części
złoża, na powierzchni terenu. Kruszywo w wyrobisku poddane jest wstępnej selekcji i piasek
frakcja 0-2 mm przenośnikiem taśmowym odstawiana jest na składowisku w wyrobisku. Frakcje
2-23mm i >23mm wywożone są do zakładu przeróbczego usytuowanego na powierzchni terenu i
produkującego mieszanki i grysy oraz do zakładu przeróbczego znajdującego się w wyrobisku w
rejonie otworu nr M-11, gdzie produkowane jest kruszywo łamane. Transport surowca odbywa się
przy pomocy samochodów ciężarowych. Zakład przeróbczy pracuje tylko w porze dziennej, tj. w
godzinach 6 -22.
2.3.3. Wykorzystywanie terenu w fazie realizacji i eksploatacji
Całkowita powierzchnia złoża to 53,5 ha a powierzchnia przewidziana do eksploatacji
wynosi 49,3 ha. Z eksploatacji wyłączone są i będą tereny leśne zajmujące działki nr 131/2 i
132/2 i 740, które nie są własnością Przedsiębiorcy. Eksploatacja kruszywa ze złoża trwa już od
1992 r, czego śladem jest wyrobisko górnicze o ścianach dochodzących miejscami do ponad 10 m
wysokości. Obecnie złoże eksploatowane jest na podstawie koncesji która jest ważna jest do 31
grudnia 2030r. (zał. tekstowy nr 2). Obecnie eksploatacja złoża prowadzona jest w jego północnej części. Dno wyrobiska znajduje się na rzędnych w granicach 148,2 – 153,7 m n.p.m. Zachodnią część wyrobiska zajmują piaski z odsiewki. Poza wyrobiskiem powierzchnię złoża zajmują
nieuprawiane grunty rolne klasy V i VI (ze zdecydowaną przewagą klasy VI), użytki kopalne oraz
tereny leśne na działkach nr 128, 131/2, 132/2 i 740 obejmujące północno-wschodnią część złoża.
Wyrobisko, które powstanie wskutek dalszej eksploatacji będzie miało maksymalną głębokość 31,7 m poniżej pierwotnej powierzchni terenu, która kształtowała się w granicach 157-164
m npm.. Skarpy końcowe wyrobiska nachylone będą pod kątem ca 350, w części suchej i pod
kątem ca 270 w części zawodnionej. Rzędna dna wyrobiska kształtować się będzie na wysokości
od 126,3 m n.p.m. do 150,3 m n.p.m. Wyrobisko na znacznej powierzchni suche będzie, tylko w
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
9
zachodniej części tj. w rejonie otworów nr 8/11, 9/11 dno wyrobiska będzie zawodnione. Warstwa zawodniona w tych otworach ma grubość 2,5 – 5,2 m.
Dalsza eksploatacja złoża odbywać się będzie sukcesywnie począwszy od istniejącego wyrobiska w kierunku północnym i południowym.
Zakład przeróbczy stały znajduje się w południowo wschodniej części złoża, na powierzchni terenu.
Wjazd na teren wyrobiska i zakładu przeróbczego odbywa się z drogi asfaltowej WejherowoStrzepcz – Linia – Lębork biegnącej na południe od złoża, a następnie w kierunku północnym
drogą asfaltową prowadzącą wzdłuż granicy działki nr 142/2 wprost na teren żwirowni. Przed
wjazdem na teren wyrobiska znajduje się kontener z zapleczem biurowo-socjalnym oraz parking
dla pracowników i klientów żwirowni.
2.4. Główne cechy charakterystyczne procesów produkcyjnych
2.4.1.Granice eksploatacji złoża
Dalsza eksploatacja prowadzona będzie z obszaru o powierzchni 49,3 ha. z terenu działek
nr 130/1, 131/1, 132/1, 136, 137, 138, 140/2, 141/2, 142/2, 143/6, 143/8, 143/10, 143/11, obręb
Linia. Z eksploatacji wyłączona jest północno wschodnia część złoża, którą zajmują lasy położone
na działkach nie będących we władaniu przedsiębiorcy oraz działka nr 143/10 znajdująca się w
południowo-zachodniej części złoża.
Ze względu na sąsiadujące z obszarem eksploatacji inne nieruchomości, drogę gruntową
oraz las konieczne jest wyznaczenie pasów ochronnych zgodnych z wymogami normy górniczej
PN-G-02100 „Szerokość pasów ochronnych wyrobisk odkrywkowych”:
- min. 6 m od granic własności w zachodniej części złoża;
- min. 10 m od drogi nr 145 biegnącej wzdłuż wschodniej granicy złoża;
- min. 30 m od lasów w północnej, północno zachodniej i północno wschodniej granicy złoża.
Poziome granice eksploatacji wyznaczają strop i spąg złoża według „Dodatku nr 2 do dokumentacji…”. W trakcie eksploatacji należy bezwzględnie przestrzegać zaprojektowanych w niniejszym raporcie granic eksploatacji.
Pionowe granice eksploatacji przedstawione zostały na Mapie sytuacyjno - wysokościowej z elementami zagospodarowania złoża (zał. nr 3), Granice poziome złoża przedstawiono na przekrojach geologicznych (zał. nr 4a-d).
Granice obszaru i terenu górniczego
Zgodnie z prawem geologiczno-górniczym:
Obszar Górniczy stanowi przestrzeń w granicach której może być prowadzona eksploatacja kruszywa;
Teren górniczy jest przestrzenią objętą przewidywanymi szkodliwymi wpływami robót
górniczych zakładu górniczego.
Decyzją Wojewody Pomorskiego nr ŚR/Ś-IV-74125/53/03 z dnia 28 sierpnia 2003 r. został
utworzony obszar i teren górniczy „Linia II” Powierzchnia obszaru górniczego wynosi 454 083
m2. (45,4 ha). Powierzchnia terenu górniczego wynosi 527 762,5 m2. (52,78 ha). Prawie cała
powierzchnia złoża, poza jego południową i północną częścią znajduje się w wyznaczonym obRaport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
10
szarze górniczym „Linia II” (granice obszaru górniczego przedstawia Mapa ewidencyjna rejonu
złoża, zał. nr 2). W przyszłości ustanowiony będzie nowy obszar górniczy tak, by w jego granicach znalazła się całość przeznaczonego do eksploatacji złoża (49,3 ha). W jego granice włączona
zostanie południowa część złoża, na której obecnie znajduje się zakład przeróbczy oraz północna
część działek nr141/2, 140/2, 138, 137 w granicach złoża.
2.4.2. Prace przygotowawcze udostępniające złoże do eksploatacji
Pierwszym etapem - przygotowaniem do eksploatacji - jest udostępnienie złoża. Polega
ono na przygotowaniu terenu prowadzenia przyszłej eksploatacji kruszywa. Ze względu na fakt,
że złoże „Linia II” jest w ciągłej eksploatacji, nie przewiduje się z prac przygotowawczych wyłączony zostanie teren wyrobiska. Dalsza eksploatacja rozpocznie się w miejscu istniejącego wyrobiska (centralna część złoża).
Na obszarze poza wyrobiskiem prace przygotowawcze polegać będą na zdjęciu nadkładu
(tzw. skrywaniu złoża), który wykształcony jest w postaci gleby i piasków gliniastych, gliny, piasków i żwirów zaglinionych. Przewiduje się oddzielenie gleby od pozostałych warstw nadkładu.
Grubość nadkładu na obszarze poza wyrobiskiem wynosi od 0,2 m do 3,1. Masy nadkładowe w
części złożone będą na tymczasowych zwałowiskach nadkładu zlokalizowanym przed ścianą eksploatacyjną, w części zostaną złożone na zwałowiskach zlokalizowanych w pasach ochronnych
dla lasu, drogi gruntowej, częściowo złożone w dnie wyrobiska w tych rejonach, gdzie kopalina
została wyeksploatowana do spągu a ubytek rozliczony operatem ewidencyjnym.
2.4.3. Sposób eksploatacji kruszywa
Eksploatacja złoża prowadzona jest i będzie odkrywkowo, bez użycia materiałów wybuchowych wyrobiskiem wgłębnym, systemem ścianowym. Eksploatacja kruszywa prowadzona
będzie przy użyciu typowego sprzętu (koparki, ładowarki, spycharki).
Urabianie złoża prowadzone będzie dwoma – trzema piętrami eksploatacyjnymi. Warstwa
sucha urabiana będzie koparką łyżkową i ładowarką, z niewielkiej powierzchni warstwa zawodniona eksploatowana będzie tylko koparką łyżkową W rejonach występowania zawodnionej warstwy kruszywa należy, w celu umożliwienia eksploatacji spod wody, w trakcie eksploatacji pozostawić min 0,5 m półkę ochronną nad poziomem wody. Wysokość ściany eksploatowanej spod
wody nie przekroczy 5,0 m.
Przedsiębiorcy i kierownik ruchu zakładu górniczego dostosują wszystkie parametry urabiania, zwłaszcza pasy bezpieczeństwa, szerokość poziomu roboczego, wysokość urabianego
piętra przez ładowarkę i koparkę do parametrów zastosowanych do urabiania maszyn oraz do
geologiczno-górniczych warunków urabiania.
Nadkład poza istniejącym wyrobiskiem zdejmowany będzie przy użyciu spycharki i koparki łyżkowej. Nadkład gromadzony będzie na tymczasowych zwałowiskach nadkładu zlokalizowanym przed ścianą eksploatacyjną, w części zostaną złożone na zwałowiskach zlokalizowanych w pasach ochronnych dla lasu, drogi gruntowej, częściowo złożone w dnie wyrobiska w tych
rejonach, gdzie kopalina została wyeksploatowana do spągu a ubytek rozliczony operatem ewidencyjnym.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
11
Nachylenie skarp eksploatacyjnych suchych wynosić będzie do 600, zawodnionych ca 270,
a skarp poeksploatacyjnych suchych 350 i zawodnionych 270. Skarpy nadkładu prowadzone będą
pod kątem 350. W trakcie eksploatacji nie będą powstawały odpady. Transport surowca odbywał
się będzie przy pomocy samochodów ciężarowych. Eksploatacja kruszywa odbywa się w porze
dziennej, a w sytuacji zwiększonego zapotrzebowania rynku na kruszywo odbywa się także w
nocy. Praca zakładu przeróbczego odbywa się w porze dnia.
2.4.4. Ochrona kopaliny ze złoża
Zasoby geologiczne stanowią tę część zasobów naturalnych przyrody, które ulegają wyczerpaniu. Kruszywo naturalne ma charakter pospolity i nie wymaga ochrony innej, niż optymalne wykorzystanie go. Prawidłowy sposób ochrony, właściwe wykorzystanie zasobów a także właściwa gospodarka złożem oraz kierunki eksploatacji, zostanie przedstawiony w projekcie zagospodarowania złoża oraz planie ruchu zakładu górniczego.
2.4.5. Projektowana wielkość wydobycia kopaliny i przerobu kopaliny, ilość wykorzystanej
energii
Wielkość planowanego wydobycia w skali roku szacuje się na 500 tys. ton kruszywa.
Wielkość wydobycia jest uzależniona od zapotrzebowania na kopalinę. Przewidywany okres eksploatacji wynosi ca 30 lat (zakończenie eksploatacji ok. 2040 r.).
Eksploatacja kruszywa prowadzona będzie przy użyciu typowego sprzętu- koparki i ładowarki.
Eksploatacja części suchej prowadzona będzie koparką przedsiębierną i ładowarką, Nadkład
zdejmowany będzie przy użyciu spycharki i ładowarki kołowej. Nadkład będzie zwałowany na
obrzeżach kopalni w obrębie pozostawionych pasów ochronnych. Eksploatacja warstwy zawodnionej prowadzona będzie koparką podsiębierną. W rejonach występowania zawodnionej warstwy
kruszywa należy w trakcie eksploatacji pozostawić min. 0,5 m półkę ochronną nad poziomem
wody w celu umożliwienia eksploatacji spod lustra wody. Obszar eksploatacji zawodnionego kruszywa jest niewielki i znajdować się będzie tylko w zachodniej części złoża w rejonie otworów nr
8/11, 9/11.
W zakładzie górniczym „LINIA II” kopalina przerabiana jest w wyrobisku i zakładzie
przeróbczym. W wyrobisku wstępna przeróbka odbywa się na sucho na powierzchni kruszywo
przerabiane jest na mokro. Zakład przeróbczy stały znajduje się poza obszarem górniczym w południowo-zachodniej części złoża, na powierzchni terenu. Kruszywo w wyrobisku poddane jest
wstępnej selekcji i piasek frakcja 0-2 mm przenośnikiem taśmowym odstawiana jest na składowisku w wyrobisku. Frakcje 2-23mm i >23mm wywożone są do zakładu przeróbczego usytuowanego na powierzchni terenu i produkującego mieszanki i grysy oraz do zakładu przeróbczego znajdującego się w wyrobisku w rejonie otworu nr M-11, gdzie produkowane jest kruszywo
łamane.
W trakcie eksploatacji Przedsiębiorcy nie będą korzystać z żadnych surowców poza paliwem,
energią elektryczną i materiałami eksploatacyjnymi dla maszyn pracujących w zakładzie. Przy
założeniu pracy 8-16/h dzień i planowanym wydobyciu ok. 500 tys. t/rok maszyny zakładu górniczego będą zużywać około 500 l paliwa dziennie. Paliwo nie jest przechowywane w zakładzie
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
12
górniczym. Tankowanie paliwa do maszyn pracujących w zakładzie górniczym odbywa się z
samochodu na którym znajduje się kontener (o pojemności ca 1000 l) z dystrybutorem paliwa.
Zakład Górniczy „LINIA II” zasilany jest w energię elektryczną z transformatora T-95196 podłączonego z linii napowietrznej średniego napięcia SN-15KV .
Zapotrzebowanie na energię elektryczną w zakładzie górniczym wynosi 5000-9000 KW dziennie.
2.4.6. Zaplecze socjalne
Dla potrzeb eksploatacji i przeróbki kopaliny ze złoża Przedsiębiorca ogólnie zatrudnia 12
osób. Zaplecze socjalne dla zatrudnionych osób stanowią kontenery biurowo-socjalne. Woda do
celów konsumpcyjnych i higienicznych pobierana jest z gminnej sieci wodociągowej. Ścieki bytowe wytworzone przez pracowników stałych na terenie zakładu górniczego gromadzone są w
szczelnym zbiorniku, z którego wybierane są przez wyspecjalizowane firmy na podstawie umowy. Dla potrzeb grzewczych i przygotowywania ciepłych posiłków wykorzystana jest elektryczność.
2.4.7. Technologia przerobu kruszywa
W zakładzie górniczym „Linia II” kopalina przerabiana jest w wyrobisku i zakładzie przeróbczym. W wyrobisku wstępna przeróbka odbywa się na sucho, w zakładzie przeróbczym znajdujacym się poza wyrobiskiem kruszywo przerabiane jest na mokro.
Kruszywo w wyrobisku poddane jest wstępnej selekcji i piasek frakcja 0-2 mm przenośnikiem taśmowym odstawiana jest na składowisku w wyrobisku. Frakcje 2-23mm i >23mm wywożone są do zakładu przeróbczego usytuowanego na powierzchni terenu i produkującego mieszanki i grysy oraz do zakładu przeróbczego znajdującego się w wyrobisku w rejonie otworu nr
M-11, gdzie produkowane jest kruszywo łamane..
W zakładzie przeróbczym na powierzchni terenu znajdują się dwa ciągi: żwirowy i grysowy.
Grysy: Urobek po wstępnym odsianiu frakcji piaskowych z przesiewacza Chieftain dostarczany
jest z wyrobiska transportem oponowym na silos-zasypnik skąd przenośnikiem czołowym i przenośnikiem górniczym PTG 800/30 podawany jest na kruszarkę szczękową R-40.15, w której następuje rozdrobnienie podawanego materiału na ziarna nie przekraczające 100 mm. Ten półprodukt przenośnikiem PTG 800/30 podawany jest na przesiewacze wibracyjne WPB-821 (2 st.) na
których uzyskuje się grysy 2-8 mm i 8-16 i 16-31,5 mm, oraz nadziarno 20-100 mm. Grysy odstawiane są przenośnikami na składowiska terenowe, zaś nadziarno na okresowo podstawiana
kruszarkę TAESAB o napędzie spalinowym. Po przekruszeniu materiał ten ponownie podawany
jest procesowi sortowania i płukania. W procesie przesiewania, sita WPB-821 są zraszane wodą,
która wypłukuje z kruszywa frakcje pylaste i piaskowe. Powstały piasek łamany po wyselekcjonowaniu z odwadniacza OKP-90 kierowany jest taśmociągiem na składowisko. Woda popłuczna
zanieczyszczona zawiesiną pylastą odprowadzana jest rurociągiem do odstojnika terenowego w
celu sedymentacji zawiesiny.
Żwiry Produkcja żwirów budowlanych odbywa się w linii składającej się z zasypnika wraz z podajnikiem oraz zespołu przesiewacza typu MK-II o napędzie hydraulicznym, który najczęściej
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
13
produkuje frakcje 2-8mm, 8-16mm i 0-2mm. Gotowe produkty trafiają taśmociągami na stożki.
Frakcja 0-2mm podawana jest do odwadniacza, z której po wypłukaniu frakcji pyłowej odzyskuje
się frakcję 0-2 mm. Miał kamienny (0-2mm) trafia na odwadniacz i następnie na stożek. Nadziarno >16 mm podawane jest na poprzeczny taśmociąg i trafia ponownie do kruszarki i znowu
podawane jest do przesiewacza. Mobilne przesiewacze oraz kruszarki pracujące w wyrobisku są
spalinowe natomiast stacjonarna kruszarka na powierzchni terenu jest elektryczna. Woda do
przesiewaczy i kruszarek pobierana jest z własnego ujęcia wody, poprzez gruntowy zbiornik wody, gdzie znajduje się pompa, skąd doprowadzana jest rurociągiem o sr. 200 mm na sortownię,
następnie do odwadniacza wraz z pulpą. Z odwadniacza kierowana jest do zbiorników sedymentacyjnych . Po osadzeniu się frakcji mułkowej i pyłowej z osadników przepustem wspomaganym
pompą pływającą , przelewana jest do kolejnego osadnika. Pompa OS-150 zaspakaja maksymalne zapotrzebowanie na wodę przemysłową. Osad jako mułki i pyły wybierany jest kilkakrotnie
w ciągu roku z osadników i wywożony do wyrobiska i wykorzystywany do jego rekultywacji.
Przedsiębiorca uzyskał pozwolenie wodno-prawne na pobór i zrzut wody (zał. tekst. nr 3).
Produkcja kruszywa łamanego
Linia ta składa się z mobilnych kruszarek: szczękowej (PEGSON) i młotkowej (TAESAB),
przesiewacza PP-2 oraz przenośników taśmowych 17/650. Alternatywnie możliwe jest zastosowanie innych typów kruszarek. Pozyskiwany ze złoża kamień podawany jest na ustawione potokowo kruszarkę szczękową i młotkową oraz przesiewacz. Przenośniki taśmowe służa do przenoszenia urobku między kolejnymi maszynami oraz do odstawy gotowego produktu w postaci grysów łamanych. Kruszarki posiadają niezależny napęd spalinowy, przesiewacz PP-2 i przenośniki
napęd elektryczny. Gotowe produkty składowane są na tymczasowych składowiskach terenowych
w wyrobisku górniczym.
W kopalni kruszywa „LINIA II” woda do celów przeróbczych jest pobierana ze studni głębinowej zlokalizowanej na terenie zakładu górniczego. Woda ze studni początkowo trafia do zbiornika wodnego stanowiącego część zakładu przeróbczego. Po przesianiu kruszywa, woda z częściami pyłowymi (pulpa) trafia do osadników. Zapotrzebowanie na wodę do celów przeróbczych
wynosi około 11m3/dobę.
W procesie produkcji kruszywa woda technologiczna nie zostaje skażona substancjami szkodliwymi dla środowiska.
Warunki korzystania z wody do procesu przeróbczego są określone w operacie wodnoprawnym oraz w pozwoleniu wodno-prawnym na pobór wody podziemnej z utworów czwartorzędowych (zał. tekst. nr 3). Pozwolenie ważne jest do 30.stycznia 2015 r. Dopuszczalny średni
pobór dobowy wynosi 32,0 m3/24h, zaś maksymalny pobór dobowy określono na 324m3/24h.
Woda ze studni głębinowych (po napełnieniu zbiornika wodnego ) wykorzystywana jest na pokrycie strat powstałych wskutek naturalnego parowania i strat technologicznych.
2.5. Przewidywane wielkości emisji wynikające z funkcjonowania planowanego przedsięwzięcia
Zanieczyszczenie powietrza atmosferycznego podczas ruchu zakładu górniczego ma charakter
emisji pyłów podczas załadunku mas ziemnych i ich przemieszczania oraz podczas przejazdu
pojazdów drogami technologicznymi. Są to źródła emisji nieciągłej o ograniczonym charakterze.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
14
Emisja spalin wydzielana przez pracujące w zakładzie maszyny i środki transportu z uwagi na
niewielką ich ilość oraz rozproszenie na dużym obszarze, nie ma istotnego wpływu na zanieczyszczenia miejsc pracy i atmosfery. Z uwagi na niewielką zawartość pyłów mineralnych w kopalinie oraz naturalną wilgotność surowca emisja pyłu do atmosfery będzie znikoma. Wzrostu
zapylenia będzie można spodziewać się tylko w okresach długotrwałej bezdeszczowej pogody,
głównie w obrębie kopalni oraz w trakcie wywozu kopaliny drogami gruntowymi.
Wykorzystywane w trakcie eksploatacji urządzenia i maszyny powinny mieć ważne pozwolenia na dopuszczenie do ruchu, zgodnie z obowiązującymi przepisami i aktami prawnymi. Silniki
stosowane w urządzeniach powinny być atestowane w zakresie składu spalin i szczelności układu
paliwowego. Wszystkie maszyny Przedsiębiorcy spełniają rygorystyczne normy emisji spalin
EURO 3 lub EURO 4. Wszystkie sprawne technicznie maszyny i pojazdy - a tylko takie mogą
być użytkowane w kopalniach - emitują spaliny w ilości nie stanowiącej problemu.
Zgodnie z przeprowadzonymi obliczeniami, stwierdza się, że emisja substancji do powietrza
atmosferycznego powodowana ruchem samochodów ciężarowych i maszyn ciężkich na terenie
złoża spełniać będzie warunki w zakresie ochrony powietrza, określone w Załączniku nr 1 do rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 3 marca 2008 r. w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 47 poz. 281) oraz w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 5
grudnia 2002 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z
2003 r. Nr 1, poz. 12).
3. Opis elementów przyrodniczych środowiska objętych zakresem przewidywanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia
Ze względu na specyfikę ocenianego przedsięwzięcia poniżej scharakteryzowano elementy środowiska podlegające zwykle zmianom w wyniku eksploatacji kruszywa naturalnego:
- morfologia terenu, walory krajobrazowe;
- zagospodarowanie terenu;
- budowa geologiczna, warunki wodne rejonu złoża;
- obszary objęte prawnymi formami ochrony przyrody;
- szata roślinna i fauna.
3.1. Morfologia terenu, cechy krajobrazu i zagospodarowanie terenu,
Morfologia terenu, cechy krajobrazu
Pod względem morfologicznym rejon złoża stanowi lekko pofalowaną równinę o długości
około 3 m i szerokości 1,5 km leżącą bezpośrednio na północ od zabudowań Linii. Na północ od
charakteryzowanej równiny znajduje się obniżenie ( sucha dolina), za którą znajdują się wzgórza
morenowe o bardzo urozmaiconej morfologii. Na południe od złoża, w rejonie Potęgowa w odległości około 3- 4 km występuje ciąg jezior rynnowych.
W ujęciu regionalnym, pod względem przyrodniczym gmina Linia położona jest w obrębie
makroregionu Pojezierze Wschodniopomorskie i mezoregionu Pojezierze Kaszubskie.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
15
Morfologicznie, złoże znajduje się na rozległej równinie sandru należącego do systemu
sandrowego tzw. Pradoliny Pomorskiej. Jest to pole piasków i żwirów wodnolodowcowych,
utworzone przez wody powstałe podczas topnienia lądolodu stadiału górnego zlodowacenia Wisły. Równina sandrowa urozmaicona jest niewielkimi obniżeniami powstałymi w wyniku wytopienia brył martwego lodu. Generalnie powierzchnia sandru w rejonie złóż jest prawie płaska.
Wysokości bezwzględne terenu oscylują w granicach 150-163 m n.p.m.
Powierzchnia terenu złoża jest przekształcona antropogenicznie przez prowadzoną od lat
eksploatację kruszywa.
Pojezierze Kaszubskie jest regionem najbardziej zróżnicowanym przyrodniczo w granicach woj.
pomorskiego. Do podstawowych, specyficznych jego cech należą:
genetyczne i morfometryczne urozmaicenie rzeźby terenu;
występowanie złożonych układów form dolinnych;
znaczny udział terenów bezodpływowych powierzchniowego;
duży wpływ jezior na kształtowanie się obiegu wody w zlewniach;
ograniczenie od północnego wschodu szeroką, silnie "porozcinaną" dolinami erozyjnymi
strefą krawędziową;
mozaika litologiczno-glebowa i roślinna.
Na Pojezierzu Kaszubskim przeważają formy morfologiczne w postaci falistych i pagórkowatych wysoczyzn morenowych. Kulminację osiągają one na Wzniesieniach Szymbarskich, z najwyższym szczytem - Wierzycą (329 m n.p.m.). Silne zróżnicowanie ukształtowania terenu wprowadzają głęboko wcięte rynny subglacjalne, w wielu miejscach wypełnione wodami jezior.
Szczególne ich zagęszczenie ma miejsce w centralnej części Pojezierza Kaszubskiego, w rejonie
zespołu Jezior Raduńsko-Ostrzyckich.
Duże urozmaicenie środowiska abiotycznego jest przyczyną ukształtowania się na Pojezierzu Kaszubskim wielu zbiorowisk roślinnych. Wśród zbiorowisk leśnych przeważają na obszarach morenowych lasy bukowo-dębowe, a na obszarach sandrowych lasy sosnowe. Znacznie
mniejszą powierzchnię zajmują lasy dębowo-grabowe (grądy) i łęgi, związane z siedliskami den
dolinnych i dolinnych partii zboczy. W mozaikowym rozproszeniu występują zbiorowiska roślinne torfowisk, łąk i muraw oraz zbiorowiska wodne.
Ze względu na swoje położenie gmina Linia obfituje w walory sprzyjające turystyce i rekreacji. Czyste, bogate w gatunki ryb wody jeziora Potęgowskiego czy rzeki Łeby stwarzają doskonałe warunki dla uprawiania wędkarstwa, przyciągają także miłośników kajakarstwa. Urozmaicona rzeźba terenu z wzniesieniami – Szczeliną Lechicką i punktem widokowym w Miłoszowie
sprzyjają spacerom i rowerowym wycieczkom. Na terenie gminy działają liczne ośrodki turystyczne i agroturystyczne.
Zagospodarowanie terenu
Złoże położone jest w środkowej części woj. pomorskiego, na gruntach miejscowości Linia, gmina Linia, w odległości około 18 km na południowy – wschód od Lęborka i około 30 km
na południowy – zachód od Wejherowa.
Złoże leży na terenie rolniczym, poza zwartą zabudową wsi Linia (od południowych granic złoża do najbliższych zabudowań Linii jest około 55 m). Złoże ma dogodne połączenie z sąRaport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
16
siednimi miejscowościami, ponieważ w Linii łączą się drogi asfaltowe z Wejherowa, Potęgowa,
Niepoczołowic, Lęborka. W odległości ok. 75 m na południe od złoża przebiega droga asfaltowa
prowadząca w kierunku północno wschodnim do Wejherowa, a w kierunku zachodnim do centrum Linii i dalej do Lęborka
W sąsiedztwie rejonu złoża „Linia II” znajdują się :
- od wschodu droga gruntowa o numerze ewidencyjnym 145
- od północy lasy państwowe i prywatne
- od wschodu uprawiane działki rolne
- od południa tereny rolne
Rzędne powierzchni nie eksploatowanej wynoszą od 148,6 do 163,9 m n.p.m. Rzędne
dna wyrobiska w granicach złoża „Linia II” wahają się od ca 149,9 m n.p.m. do 154,0 m n.p.m. a
jego ściany dochodzących miejscami do >10 m wysokości. Rzędne powierzchni zwałowiska piasku z odsiewki zlokalizowanego w Zachodniej części złoża kształtują się w granicach 159 – 163
m n.p.m. Przeznaczoną do eksploatacji powierzchnię złoża poza wyrobiskiem zajmują grunty
rolne V i VI klasy bonitacyjnej oraz użytki kopalne.
W granicach złoża nie występują obiekty budowlane i inne elementy infrastruktury technicznej
wymagające ochrony.
Złoże położone jest poza granicami obszarów przyrodniczych prawnie chronionych. W
odległości ponad 250 m na południe od złoża biegną północne granice otuliny Kaszubskiego Parku Krajobrazowego, a około 1,2 km na wschód granice Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny
Łeby.
3.2. Warunki hydrograficzne, geologiczne i hydrogeologiczne w rejonie inwestycji
3.2.1 Wody powierzchniowe
Teren złoża Linia II zlokalizowany jest w strefie wododziałowej zlewni Łeby. Łeba przepływa w odległości około 2,0 km – 3,0 km na wschód od granic złoża. Poziom wód rzeki Łeby
znajduje się na rzędnej 106,7 m n.p.m. W odległości około 1,5 km na południe od granic złoża
przebiega wododział pomiędzy zlewniami Łeby i Bukowiny będącej prawobrzeżnym dopływem
Łupawy. Zlewnia Łeby w obrębie gminy charakteryzuje się brakiem większych zbiorników wodnych i podmokłości, obszar w rejonie złoża jest pozbawiony wód powierzchniowych.
Według badań przeprowadzonych przez WIOŚ w 2000 roku jakość wód rzeki Łeby w
ujęciu fizyko-chemicznym odpowiadała II klasie, zdecydowała o tym zawartość związków fosforu, substancji organicznych rozkładanych chemicznie, azotu azotanowego, zawiesiny i fenoli lotnych. Stan sanitarny odpowiadał III klasie czystości.
3.2.2. Budowa geologiczna
Budowa geologiczna w rejonie złoża Linia II została rozpoznana na podstawie profili archiwalnych otworów hydrogeologicznych zlokalizowanych w Linii i Strzepczu. oraz geologicznych otworów złożowych.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
17
Otwory hydrogeologiczne są to lokalne ujęcia wody. Ujęcia w Linii–Zakrzewie i Strzepczu zostały przedstawione na Mapie hydrogeologicznej Polski (MhP) 1:50 000 ark. Sierakowice
(24); numery otworów: 5 i 18 [Prussak, 2000], ujęcie wody w Linii (numery lokalne otworów 1 i
2 ) należy do Inwestora [Stróżyk, 2004]. Otwory geologiczne złożowe przedstawione zostały w
dokumentacji złoża [Gurzęda, 2011]. Według Szczegółowej mapy geologicznej Polski (SMGP) w
skali 1:50 000 ark. Sierakowice (24) [Prussak, 2004] złoże Linia II zlokalizowane jest w obrębie
kompleksu osadów czwartorzędowych, występujących ciągłą pokrywą na całej powierzchni wysoczyzny polodowcowej Pojezierza Kaszubskiego. Są to głównie utwory glacjalne i fluwioglacjalne stadiału górnego zlodowacenia Wisły. Budowę geologiczną omawianego rejonu ilustruje
przekrój hydrogeologiczny A-B (załącznik graficzny 6).
Na omawianym terenie w profilu geologicznym od powierzchni terenu występuje seria
osadów wodnolodowcowych piaszczysto-żwirowych. Miąższość tej serii jest zależna od ukształtowania powierzchni terenu i powierzchni stropowej osadów podścielających i zmienia się w granicach od kilku do ponad 30 m, średnio około 20-30 m. W ich obrębie udokumentowano złoże
Linia II, którego miąższość zmienia się od 6,5 do 31,5 m.
Osady wodnolodowcowe podścielone są kompleksem glin zwałowych i zastoiskowych
mułków piaszczystych. Wspomniane gliny zwałowe rozprzestrzeniają się w opisywanym rejonie
warstwą miąższości na ogół od kilku do około 60 m, miejscami jest nieciągła, gliny zostały zniszczone przez procesy erozyjne Mułki piaszczyste również nie stanowią ciągłej warstwy lecz wypełniają obniżenia w stropie glin. Ich miąższość zmienia się od kilku do ponad 30 m. Poniżej tego
kompleksu w rejonie położonym na zachód i na wschód od złoża wyklinowuje się seria osadów
piaszczystych, zmiennej miąższości od kilku do około 20 m. W rejonie złoża bezpośrednio pod
glinami zwałowymi na głębokości około 80 m, tj. na rzędnej około 80 m n.p.m., występuje kulminacja stropu utworów trzeciorzędowych, zbudowanych z piasków bardzo drobnoziarnistych z
węglem brunatnym w stropie, przewarstwionych mułkiem piaszczystym. Ich strop zapada w kierunku wschodnim, w Strzepczu zalega na głębokości około 100 m, tj. na rzędnej około 50 m
n.p.m. i łączy się z serią czwartorzędowych piasków podglinowych.
Złoże „Linia II” zalega w formie pokładowej i zbudowane jest z przewarstwiających się wzajemnie osadów piaszczystych, piaszczysto – żwirowych, żwirowo-piaszczystych, miejscami występują żwiry. Seria piaszczysto-żwirowa występuje na różnych głębokościach. W obrębie wyrobiska nawiercono piaski, które ku spągowi przechodzą w piaski zapylone oraz piaski pylaste
Miejscami piaski zalegają bezpośrednio na glinie piaszczystej i pylastej. Pośród serii złożowej na
różnych głębokościach występują cienkie wkładki gliny piaszczystej i pylastej.
3.2.3. Wody podziemne
Warunki hydrogeologiczne występujące w rejonie przedmiotowego złoża przedstawiono
na podstawie wizji lokalnej, archiwalnych materiałów geologicznych i hydrogeologicznych, opracowań dokumentacyjnych oraz rozpoznania hydrogeologicznego. Przeprowadzona analiza hydrogeologiczna pozwoliła stwierdzić w rejonie przedmiotowego złoża występowanie trzeciorzędowego poziomu wodonośnego a także występowanie w osadach czwartorzędowych jednego poziomu wodonośnego oraz lokalnie zawodnionych przypowierzchniowych piasków sandrowych.
Ze względu na niewielkie ich rozprzestrzenienie nie stanowią one poziomu wodonośnego. IlustruRaport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
18
je to przekrój hydrogeologiczny A-B (załącznik graficzny nr 6). Jego przebieg przedstawiono na
mapie w skali 1 : 25 000 (załącznik nr 1a) i na wycinku Mapy hydrogeologicznej Polski w skali
1:50 000, arkusz Sierakowice (24) (załącznik nr 5).
Osady sandrowe zbudowane głównie z piasków różnej granulacji i żwirów stadiału górnego zlodowacenia Wisły są lokalnie zawodnione. Wody gruntowe gromadzą się jedynie w obniżeniach powierzchni stropowej osadów słabo przepuszczalnych, podścielających sandr. Ich występowanie zostało rozpoznane jedynie w 3 otworach dokumentujących złoże Linia II, w jego zachodniej części. Swobodne zwierciadło wody nawiercono tu na głębokości od 5,8 w dnie wyrobiska do 25,5 m poza wyrobiskiem, tj. na rzędnych 137,5 – 145,2 m n.p.m. W otworach studziennych wykonanych na terenie złoża Linia II piaski sandrowe są suche.
Złoże Linia II jest więc częściowo tylko zawodnione. Miąższość zawodnionych piasków
w złożu zmienia się w granicach od 0 do około 5,2 m, w zależności od ukształtowania stropu
kompleksu słabo przepuszczalnych osadów podścielających (glin zwałowych i mułków piaszczystych). Na wyniesieniach stropu warstwa zawodniona zanika.
Głębokość położenia swobodnego zwierciadła wody jest ściśle uzależniona od intensywności opadów i temperatury powietrza, gdyż wody gruntowe zasilane są jedynie poprzez infiltrację opadów atmosferycznych i topniejącego śniegu, a ze względu na ograniczone rozprzestrzenienie i lokalne występowanie nie mają żadnego znaczenia użytkowego. W związku z powyższym
istnieje tu głównie przepływ pionowy, z góry ku dołowi, a przepływ poziomy jest ograniczony.
Ze względu na brak wód powierzchniowych brak jest kontaktów hydraulicznych zawodnionych piasków sandrowych z wodami powierzchniowymi.
Opisywane sandrowe piaski ze żwirami zalegają na glinach zwałowych i mułkach piaszczystych stadiału górnego zlodowacenia Wisły. Gliny zwałowe rozprzestrzeniają się warstwą
miąższości na ogół od kilku do około 60 m, w rejonie złoża około 50-60 m, miejscami warstwa ta
jest nieciągła, gliny zostały zniszczone przez procesy erozyjne. Mułki piaszczyste również nie
stanowią ciągłej warstwy lecz wypełniają obniżenia w stropie glin. Ich miąższość zmienia się od
kilku do ponad 30 m.
Pod glinami i lokalnie pod mułkami piaszczystymi występuje poziom wodonośny zbudowany z różnowiekowych piasków wodnolodowcowych należących do zlodowacenia Wisły i zlodowaceń środkowopolskich. Został on rozpoznany na znacznym obszarze, między innymi w rejonie miejscowości Bukowina, Linia-Zakrzewo, Strzepcz, i stanowi na tym terenie główny użytkowy poziom wodonośny (GUPW). Jednak wykonany na terenie złoża otwór studzienny nr 1 nie
wykazał obecności tego poziomu aż do spągu czwartorzędu, a w otworze nr 2 miąższość tego
poziomu jest zredukowana do 5 m. To wskazuje, że w rejonie złoża poziom ten ulega wyklinowaniu i w tym rejonie nie wykazuje ciągłości. Miąższość GUPW wynosi od kilku do około 20 m.
Jego strop w rejonie Linii-Zakrzewa zalega na rzędnej około 100 m n.p.m., w rejonie Strzepcza
około 75 m n.p.m. Zwierciadło wody jest napięte i stabilizuje się na rzędnych około 110-140 m
n.p.m. Poziom wodonośny zasilany jest lateralnie z wysoczyzny z kierunku południowowschodniego oraz pośrednio, na drodze przesączania opadów atmosferycznych i pokrywy śniegowej przez wyżej ległe osady przepuszczalne (piaski) i słabo przepuszczalne (gliny zwałowe i
mułki). Przepływ wody w tym poziomie odbywa się w kierunku północno-wschodnim, gdzie bazą
drenażu jest rzeka Łeba.
Na terenie złoża pod miąższym kompleksem glin zwałowych stwierdzono występowanie
zawodnionych piasków trzeciorzędowych, bardzo drobnoziarnistych, z przewarstwieniami mułRaport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
19
ków i węglem brunatnym w stropie. Piaski te zostały nawiercone na głębokość 20 m. Strop trzeciorzędowego poziomu wodonośnego w Linii zalega na rzędnej 83 m n.p.m. i zapada w kierunku
wschodnim do rzędnej 52 m n.p.m. w Strzepczu. Zwierciadło wody jest napięte i stabilizuje się na
rzędnej około 140 m n.p.m. Trzeciorzędowy poziom wodonośny nie został ujęty i nie został przebadany, w związku z tym nie zostały określone jego parametry hydrogeologiczne oraz jakość wody. W rejonie Strzepcza zawodnione piaski wieku trzeciorzędowego zalegają bezpośrednio pod
osadami piaszczystymi GUPW i lokalnie stanowią wspólny czwartorzędowo-trzeciorzędowy poziom wodonośny.
Jakość wody gruntowej występującej w obrębie sandru nie została rozpoznana badaniami.
Na podstawie wyników analiz fizykochemicznych wód podziemnych głównego poziomu
użytkowego ocenia się, że ich jakość jest dobra, wymagają prostego uzdatniania ze względu na
stężenia jonów żelaza i manganu przekraczające wartości dopuszczalne Rozporządzeniem Ministra Zdrowia w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi z dnia 29 marca
2007 r. (Dz. U. 2007/61/417). Poziom ten stanowi podstawę zaopatrzenia w wodę ujęć zlokalizowanych w rejonie Bukowiny, Linii, Okalic, Strzepcza.
Jego usytuowanie na głębokości około 60 m, pod osadami słabo przepuszczalnymi, powoduje że GUPW jest dobrze chroniony przed zanieczyszczeniami pochodzenia antropogenicznego z powierzchni terenu. Dotyczy to również nie eksploatowanego trzeciorzędowego
poziomu wodonośnego.
3.2.4. Klimat
Obszar gminy Linia pod względem dzielnic klimatycznych należy do dzielnicy pomorskiej
(Woś A., 1996). Średnia roczna temperatura na terenie gminy to około 7°C. Najchłodniejszym
miesiącem jest luty ze średnią poniżej 2,5°C, a najcieplejszym – lipiec, ze średnią temperaturą
około 17°C. Średnie roczne wahania temperatur wynoszą około 19,5°C. Liczba dni mroźnych (30
w Lęborku i 53 w Kartuzach) oraz dni przymrozkowych (118 w Lęborku i 133 w Kartuzach)
wzrasta wyraźnie wzrasta z zachodu na wschód. W kierunku zachodnim wzrasta liczba dni gorących (z temperaturą ponad 25°C). Niezbyt wysokie temperatury wpływają na krótki (poniżej 200
dni) okres wegetacyjny, porównywalny z północno-wschodnimi regionami kraju. Rozkład opadów jest dość wyrównywany a szacuje się go na około 650 mm rocznego opadu, z maksimum w
okresie letnim - w lipcu często przekraczającym 100 mm. Na obszarze gminy, szczególnie w
okresie letnim, dominują wiatry z sektora zachodniego. W okresie zimowym liczba dni z wiatrami
zachodnimi jest porównywalna z liczbą dni z wiatrami z kierunku północno-zachodniego. Cechą
charakterystyczną okresu letniego jest prawie dwukrotny wzrost, w stosunku do okresu zimowego, liczby dni z wiatrami z kierunku północnego. Odmienną tendencję wykazują wiatry z kierunku południowego. Małą zmienność wykazują wiatry z kierunku wschodniego, stosunkowo najwyższy ich udział w ogólnej liczbie dni wietrznych zauważalny jest wiosną. Na najbliżej zlokalizowanej stacji meteorologicznej - w Lęborku - zanotowano około 12 dni bezwietrznych. Ich liczba wzrasta w kierunku wschodnim.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
20
3.3.Roślinność
3.3.1. Charakterystyka szaty roślinnej
Złoże kruszywa naturalnego „Linia II” o powierzchni całkowitej 535 084 m2 (53,5 ha),
znajduje się na działkach ewidencyjnych nr 128, 130/1, 131/1, 131/2, 132/1, 132/2, 136, 137, 138,
140/2,141/2, 142/2, 143/6, 143/8, 143/10, 143/11, 740 (dawniej działka nr 316/4). Do dalszej eksploatacji przeznaczona jest część złoża o powierzchni 49,3 ha. Poza terenem eksploatacji znajdować się będą jak dotychczas działki nr 740, 131/2 i 132/2 oraz działka nr 413/10. Od południa i
zachodu granica złoża sąsiaduje z polami użytkowanymi rolniczo. Północno-wschodnia granica
złoża przebiega przy granicy lasu, północna przez pola rolnicze, na których zaniechano użytkowania zaś północno-zachodnia granica przebiega przez teren leśny. Wschodnia granica przebiega
w całości wzdłuż drogi gruntowej.
Według mapy ewidencyjnej, na przeważającej części przedmiotowych działek znajduje się
kopalnia (dawne pola uprawne poniżej IV klasy bonitacyjnej), na obrzeżach kopalni znajdują się
grunty rolne V i VI klasy bonitacyjnej (z dominacją klasy VI) – powierzchnia tego obszaru wynosi 49,5 ha. Dodatkowe 4 ha stanowią tereny leśne V i VI klasy bonitacyjnej.
Na obszarze występowania złoża funkcjonuje od 1992 roku wyrobisko, które sukcesywnie
zwiększa swój areał i obecnie zajmuje 75% obszaru złoża (ok. 40 ha). Pozostała powierzchnia
zajęta jest przez kopalnię, nieduże fragmenty pól użytkowanych rolniczo pod uprawę ziemniaków
oraz przez nieużytki, zlokalizowane głównie w północnej części złoża. Na obszarze otaczającym
kopalnię od zachodu są pola użytkowane rolniczo, od południa pastwiska, natomiast od wschodu
znajdują się pola uprawne, łąki, nieużytki oraz połacie roślinności psammofilnej.
Występująca tu roślinność w znacznym stopniu ma charakter typowo synantropijny. Związana jest z obszarem otaczającym kopalnię, czyli z uprawami, ogródkami przydomowymi, terenami przemysłowymi, ale także z pobliskim lasem i łąkami.
Obszar złoża od północy oraz północnego-wschodu graniczy, a od północnego-zachodu
przebiega przez stosunkowo niewielki, wydłużony kompleks leśny, porastający północny kraniec
strefy krawędziowej Pojezierza Kaszubskiego. Jest to bór sosnowy typowy dla podłoży mineralnych, zaliczany do związku Dicrano-Pinion. Charakteryzuje się on dominacją sosny zwyczajnej
(Pinus sylvestris) w drzewostanie. W domieszce, głównie na obrzeżu, występuje tu brzoza brodawkowata (Betula pendula) i dąb szypułkowy (Quercus robur). W skład podszytu wchodzą
głównie odnowienia gatunku lasotwórczego, a także świerk pospolity (Picea abies), który występuje tu poza swoim naturalnym zasięgiem, buk zwyczajny (Fagus sylvatica), dąb szypułkowy
oraz jałowiec pospolity (Juniperus communis). W runie zaś dominuje widłoząb miotlasty (Dicranum scoparium), rokiet cyprysowaty (Hypnum cupressiforme), rokietnik pospolity (Pleurozium
schreberi), śmiałek pogięty (Deschampsia flexuosa), borówka czarna (Vaccinium myrtillus), borówka brusznica (Vaccinium vitis-idaea), orlica pospolita (Pteridium aquilinum) i mniej licznie
chrobotek wysmukły (Cladonia gracilis), chrobotek gwiazdkowaty (Cladonia uncialis), nerecznica krótkoostna (Dryopteris carthusiana), siódmaczek leśny (Trientalis europaea). Zbiorowisko to
charakteryzuje się widocznym przekształceniem typu – nasadzenie drzewostanu sosnowego, równowiekowego (obecnie około 50-letniego) i drzewostanem występującym w domieszce około 4050-letnim. Przy północnej granicy złoża dosadzono modrzewia europejskiego (Larix decidua),
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
21
który miejscowo występuje dość licznie. Natomiast na obrzeżach lasu, przy granicy złoża dominują samosiewy brzozy brodawkowatej, wierzby iwy (Salix caprea), sosny zwyczajnej pochodzącej z naturalnego obsiewu oraz jałowca.
Między północną granicą wyrobiska a ścianą lasu są pozostałości dawnych pól uprawnych,
na których dawno zaniechano użytkowania. Obecnie skutecznie obsiewa się tu sosna o czym
świadczą dość zwarte podrosty sosnowe. Wolne połacie porasta głównie jastrzębiec kosmaczek
(Hieracium pilosella) i płonnik jałowcowaty (Polytrichum juniperinum) oraz mniej licznie występujące tu: wrzos zwyczajny (Calluna vulgaris), jasieniec piaskowy (Jasione montana), wiechlina
łąkowa (Poa pratensis), chrobotek wysmukły, chrobotek gwiazdkowaty, pawężnica psia (Peltigera canina), krwawnik pospolity (Achillea millefolium), dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum), kocanki piaskowe (Helichrysum arenarium), kostrzewa czerwona (Festuca rubra), fiołek
trójbarwny (Viola tricolor), sit skupiony (Juncus conglomeratus), wyka ptasia (Vicia cracca),
babka lancetowata (Plantago lanceolata).
Na terenie kopalni znajduje się wał nakładu z piasków gliniastych, gliny, zaglinionego
piasku oraz żwiru, który został utworzony ponad 5 lat temu dla ochrony przed hałasem i pyłami
pochodzącymi z terenu wyrobiska. Nasyp ten porastają liczne rośliny, przede wszystkim dominują gatunki pionierskie, ruderalne, jak i segetalne pochodzące z sąsiadujących pól oraz lasu. Odnotowano również obecność pojedynczych gatunków stricte ogrodowych, których występowanie
można tłumaczyć pobliską zabudową wiejską.
Obszar objęty opracowaniem porastają typowe zbiorowiska synantropijne dla terenów
przekształconych. Dużą część nasypu, szczególnie wschodnio-południową i zachodnią część, porastają zbiorowiska roślinności zaliczane do pierwszego typu zasiedlania terenów ruderalnych, są
nimi: zespół starca i podbiału pospolitego (Senecioni-Tussilaginetum), który cechuje się sezonową
zmiennością zależną od rytmu rozwoju podbiału pospolitego (Tussilago farfara). Bezlistne pędy
kwiatostanowe podbiału pojawiają się wczesną wiosną, natomiast dopiero po zakończeniu kwitnienia wyrastają ulistnione pędy wegetatywne. Kolejnym zbiorowiskiem jest zespół bylicy i wrotycza pospolitego (Artemisio-Tanacetetum vulgaris), który to rozwija się niezwykle spontanicznie
na polach w okresie 2-3 lat po zaprzestaniu uprawy. Punktowo występuje również zespół życicy
trwałej (Lolium perenne) i babki pospolitej (Plantago major). Odnotowano także gatunki charakterystyczne dla zespołu Erysimo-Melilotetum, tj. cykoria podróżnik, bylica piołun, nostrzyk żółty,
dla podklasy Artemisienea vulgaris, tj. lnica pospolita, bylica pospolita, bniec biały oraz dla podklasy Artemisietea vulgaris, tj. ostrożeń polny, pokrzywa zwyczajna, szczeć pospolita, bylica pospolita.
Ponadto na nasypie rozwinęło się zbiorowisko z dominacją nitrofilnych roślin jednorocznych i dwuletnich. Dominuje tu zespół rudbekii i nawłoci późnej (Rudbeckio-Solidaginetium),
który zajmuje znaczne połacie wału nakładu zarówno po wschodnio-południowej oraz zachodniej
stronie. Ponadto do nitrofitów odnotowanych w największej liczbie na terenie żwirowni należą
także: pokrzywa żegawka (Urtica urens), tasznik pospolity (Capsella bursa-pastoris), rdest ptasi
(Polygonum aviculare), przymiotno kanadyjskie (Conyza canadensis).
Znaczną część wału nakładu zarówno po wschodniej, wschodnio-północnej jak i zachodniej stronie porastają także nitrofilne zbiorowiska zaliczane do klasy Epilobietea angustifolii. Klasa ta wyróżnia się gatunkami charakterystycznymi, które występują także na terenie inwestycji,
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
22
zaliczają się do nich: trzcinnik piaskowy, centuria pospolita, poziomka pospolita, naparstnica purpurowa, wierzba iwa, a także brzoza brodawkowata i podagrycznik pospolity. Gatunki te są zarazem taksonami wyróżniającymi w poszczególnych zespołach. Ponadto klasa ta cechuje się występowaniem treofitów, bylin oraz krzewów inicjujących wtórną sukcesję. Dominują tu traworośla
(Calamagrostietum epigeji) z panującym trzcinnikiem piaskowym, występujące również w północnej części wału nakładu.
Dodatkowo na obrzeżach nasypu występują rośliny segetalne, tj. chaber bławatek (Centaurea cyanus), mak piaskowy (Papaver argemone), mak wątpliwy (Papaver dubium), owies głuchy
(Avena fatua), rumian polny (Anthemis arvensis), rumianek pospolity (Matricaria chamomilla),
chłodek drobny (Arnoseris minima), mlecz kolczasty (Sonchus asper).
Poszczególne zespoły często się przenikają i mieszają tworząc jednolite zbiorowiska ruderalne. Miejscami można również spotkać gatunki preferujące siedliska wilgotne, są nimi np.:
trzcina pospolita (Phragmites australis), sit skupiony, sit rozpierzchły (Juncus effusus), sit siny
(Juncus inflexus) oraz pałka szerokolistna (Typha latifolia). Szczególnie ostatnie gatunki występują w obniżeniach terenu, dołkach, gdzie okresowo stagnuje woda.
Po stronie wschodniej, na skraju pola uprawnego (N cześć działki nr 140/2) jest mały warzywnik,
w którego skład wchodzą: dynia, kabaczek, brukselka, słonecznik, marchew, buraki ćwikłowe,
mak, kalarepa i kapusta.
Ponadto miejscowo w północnej części wału nakładu stwierdzono występowanie taksonów spotykanych w zbiorowiskach zaliczanych do klasy Koelerio glaucae-Corynephoretea canescentis. Klasa ta obejmuje murawy suchych i raczej ubogich piaszczystych lub żwirowych siedlisk niewapiennych. Do gatunków charakterystycznych dla tej klasy, jednocześnie odnotowanymi na terenie omawianej kopalni odkrywkowej, należą: jasieniec piaskowy (Jasione montana),
koniczyna polna (Trifolium arvense), fiołek tróbarwny (Viola tricolor), szczaw polny (Rumex
acetosella), kocanki piaskowe (Helichrysum arenarium), babka lancetowata, kostrzewa owcza
(Festuca ovina), mietlica pospolita (Agrostis capillaris).
Na terenie eksploatacji kruszywa stwierdzono także występowanie zarośli wierzbowych z
wierzbą iwą. Ulokowane są one głównie na skarpie w południowej części wyrobiska oraz przy
drodze, wzdłuż wschodniej granicy wału nakładu, jak i na samym wale w jego południowej części. W domieszce miejscowo występuje brzoza brodawkowata. Punktowo na zboczach wyrobiska
i na nasypie występuje również sosna zwyczajna. Wszystkie wymienione gatunki drzew są samosiewami w zróżnicowanym przedziale wiekowym, nie przekraczającym 10 lat.
3.3.2. Waloryzacja szaty roślinnej ze szczególnym uwzględnieniem siedlisk przyrodniczych i
taksonów szczególnej troski
Rejon udokumentowanego złoża usytuowany jest na Pojezierzu Kaszubskim. Zarówno obszar złoża, jak i obszar z nim sąsiadujący, znajduje się na lekko pofalowanej równinie na północ
od zabudowań wsi Linia. Na północ od charakteryzowanej równiny znajduje się niewielka dolina,
a za nią rozpościerają się wzgórza morenowe o niezwykle urozmaiconej morfologii. Na obszarze
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
23
objętym inwestycją brak jest wód powierzchniowych. Najbliżej granicy złoża znajduje się rzeka
Łeba, która przepływa około 2-2,5 km na wschód od złoża oraz ciąg jezior rynnowych w rejonie
wsi Potęgowo, oddalonych o około 3-4 km na południe od złoża.
Rejon złoża przebiega poza granicami obszarów przyrodniczych objętych ochroną prawną.
Należy jednak zaznaczyć, iż w sąsiedztwie złoża, w odległości około 250 m biegnie północna
granica otuliny Kaszubskiego Parku Krajobrazowego, a w odległości około 1,2 km na wschód od
omawianej kopalni kruszywa, przebiega granica Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Łeby.
Aktualnie obszar znajdujący się w granicach występowania złoża jest terenem o silnie
zdegradowanych walorach przyrodniczych i tylko na niewielkiej powierzchni o przeciętnych walorach przyrodniczych. Od 1992 roku prowadzone jest wydobycie kruszywa rzędu 300 tys. ton
rocznie. W wyniku tego działania 75% terenu (ok. 40 ha) zajęte jest przez czynne wyrobisko.
Dodatkowo ok. 5% obszaru zajmują: droga wywozu urobku, parking, budynki biurowe, sztucznie
utworzone zbiorniki wodne oraz teren zajęty przez maszyny wykorzystywane do przerobu kruszywa.
Z mapy ewidencyjnej wynika, iż przed utworzeniem wyrobiska, występowały na tym obszarze grunty rolne V i VI klasy bonitacyjnej, których część zachowała się jeszcze na niewielkiej
powierzchni w południowej części złoża. Prowadzenie gospodarki rolnej na tym obszarze już w
znacznym stopniu przyczyniło się do degradacji szaty roślinnej, poprzez zniszczenie naturalnej
roślinności i utworzenie monokultur roślin uprawnych. Dlatego też można przypuszczać, iż obszar ten przed powstaniem kopalni nie przejawiał wysokich walorów przyrodniczych i utworzenie
wyrobiska na tym obszarze nie wpłynęło w znacznym stopniu na degradacje szaty roślinnej tego
terenu.
Na inwentaryzowanym obszarze odnotowano występowanie 159 gatunków roślin naczyniowych, w tym jeden takson rośliny naczyniowej objęty ścisłą ochroną gatunkową – centuria pospolita (Centaurium erythraea) i jeden znajdujący się pod częściową ochroną gatunkową – kocanki piaskowe (Helichrysum arenarium) oraz 7 gatunków mszaków, w tym dwa
objęte ochroną częściową – rokietnik pospolity (Pleurozium schreberi) i widłoząb miotlasty
(Dicranum scoparium). Gatunki te nie widnieją na „Czerwonej liście roślin naczyniowych Polski”
oraz w „Polskiej czerwonej księdze roślin”, dwóch pierwszych gatunków nie wykazano także w
zestawieniu „Ginących i zagrożonych roślin naczyniowych Pomorza Gdańskiego”. Populacja centurii pospolitej zlokalizowana jest na nasypie zarówno po wschodniej jak i zachodniej stronie wyrobiska; wchodzi tu w skład zbiorowisk z klasy Epilogietea angustifolii i jej łączna liczebność nie
przekracza 50 osobników. Natomiast populacja kocanek piaskowych rozmieszczona jest głównie
w północnej części między wyrobiskiem a lasem i wchodzi w skład występującej tu roślinności
psammofilnej. Pojedyncze egzemplarze tego gatunku występują także w północno-wschodniej
części nasypu. Łączna liczba osobników mieści się w przedziale między 50-100 pędów kwiatostanowych. Stwierdzone chronione gatunki mszaków występują w nielicznych płatach na nasypie
po zachodniej stronie wyrobiska (rokietnik pospolity) oraz jako składnik runa w borze przy północno-wschodniej granicy złoża (widłoząb miotlasty). Warto zaznaczyć, ze kocanka piaskowa
należy do gatunków objętych częściową ochroną ze względu na swoje właściwości lecznicze.
Gatunek ten wykorzystywany jest w medycynie. Ponad to występuje w rejonie złoża tylko i wyłącznie dlatego, że prowadzona na tym obszarze eksploatacja stworzyła mu warunki do swobodnego rozwoju. Kocanka piaskowa często występuje na piaszczystych nieużytkach starszych odłogów, piaskowni czy żwirowni. Gdyby na omawianym obszarze nadal prowadzono uprawę roli a
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
24
nie eksploatację kruszywa, prace związane z uprawą gruntów nie pozwoliłyby na jej rozwój. W
przypadku objętych ochroną mszaków ich występowanie wynika z faktu iż północną część złoża
zajmuje młodnik sosnowy. Gdyby w przeszłości nie dokonano tu nasadzenia sosen, grunty nadal
przeznaczone były by pod uprawę roli a mszysty podszyt nie byłby w stanie się na nich wykształcić. Powstania nowych antropogenicznych siedlisk o charakterze zbliżonym do siedlisk naturalnych dla chronionych gatunków fauny, flory i porostów należy bezwzględnie zaliczyć do kompensacji przyrodniczej negatywnego oddziaływania na przyrodę.
Najliczniejszym pod kątem różnorodności gatunkowej jest przede wszystkim wał nakładu
wokół wyrobiska. Występująca tu szata roślinna, poza wymienionymi powyżej wyjątkami,
nie przejawia wysokich walorów przyrodniczych. Dominują tu zbiorowiska roślinności synantropijnej, w tym ruderalnej, np. Senecioni-Tussilaginetum, Artemisio-Tanacetetum vulgaris, Rudbeckio-Solidaginetium czy z klasy Epilogietea angustifoli, które w dużym stopniu się przenikają,
co też powoduje trudności w wyznaczeniu dokładnych granic poszczególnych zbiorowisk roślinnych. Pod kątem typu zbiorowisk roślinnych, jak i flory wyróżnia się jedynie północna część złoża, między wyrobiskiem a lasem, który to fragment porastają psammofilne gatunki roślin z dominacją jastrzębca kosmaczka i płonnika jałowcowatego. Występują tu również podrosty sosnowe z
naturalnego obsiewu, natomiast przy północno-wschodniej granicy znajduje się płat subatlantyckiego boru sosnowego świeżego (Leucobryo-Pinetum).
Zarówno na terenie złoża, jak i na terenach przyległych do granicy złoża nie stwierdzono występowania siedlisk „naturowych” wymienionych w załączniku I Dyrektywy Rady
92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 roku w sprawie ochrony siedlisk naturalnych oraz dzikiej
fauny i flory.
Rozmieszczenie głównych zbiorowisk roślinnych oraz gatunków chronionych przedstawione zostało na Mapach ewidencyjnych w skali 1: 5000 (zał. nr 2a i 2b).
3.3.3. Ocena występowania grzybów na obszarze opracowania
Na terenie objętym inwentaryzacją stwierdzono umiarkowane występowanie grzybów (10
gatunków) jak i porostów (7 gatunków). Na nasypie po północno-wschodniej i wschodniej stronie
wyrobiska odnotowano niewielkie skupiska następujących gatunków grzybów: tęgoskór pospolity
(Scleroderma citrinum), klejówka lepka (Gomphidius rutilus), purchawka chropowata (Lycoperdon perlatum) i grzybówka potażowa (Mycena stipata) oraz porostów: pustułka pęcherzykowata
(Hypogymnia physodes), złotorost ścienny (Xanthoria parietina), pawężnica psia (Peltigera canina) i pawężnica drobna (Peltigera didactyla). W większej ilości grzyby oraz porosty odnotowano
jedynie w północnej części złoża, wśród psammofilnej roślinności oraz w sosnowym podroście.
Występowały tu takie gatunki grzybów jak: koźlarz babka (Leccinum scabrum), maślak zwyczajny (Suillus luteus), muchomor czerwony (Amanita muscaria), wilgotnica purpurowa (Hygrocybe
miniata), klejówka lepka (Gomphidius rutilus), mleczaj rydz (Lectarius deliciosus) i czubajka
kania (Macrolepiota procera), zaś wśród porostów zanotowano: tarczownice bruzdkowaną (Parmelia sulcata), dwa gatunki chrobotków: wysmukły (Cladonia gracilis) oraz gwiazdkowaty (Cladonia uncialis), a także pawężnice psią (Peltigera canina). Spośród stwierdzonych gatunków
grzybów nie odnotowano gatunków objętych ochroną gatunkową, natomiast wśród porostów odnaleziono dwa gatunki znajdujące się pod ścisłą ochroną gatunkową, należą do nich: pawężnica
psia (Peltigera canina) i pawężnica drobna (Peltigera didactyla). Oba te gatunki zajmowały nieliczne punktowo rozrzucone miejsca na wyżej wymienionych lokalizacjach. W przypadku wystęRaport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
25
powania gatunków porostów objętych ochroną warto dodać, że podobnie jak mchy przedstawione
w podrozdziale 3.8. ich występowanie związane jest z nasadzeniem w północnej części złoża
młodnika sosnowego. Gdyby w przeszłości nie dokonano tu nasadzenia sosen, grunty nadal przeznaczone były by pod uprawę roli i nie byłoby warunków do wykształcenie się porostów.
3.4. Charakterystyka fauny na terenie opracowania
Zarówno skład gatunkowy, jak i struktura przestrzenna oraz liczebność gatunków fauny są
odbiciem istniejącego, już przekształconego krajobrazu oraz dominacją szaty roślinnej o charakterze antropogenicznym.
Podczas prac terenowych na obszarze objętym projektowaną inwestycją oraz na terenach
sąsiednich stwierdzono 6 gatunków ssaków stale lub okresowo występujących na omawianym
obszarze. Większość z nich związana jest z terenami leśnymi lub ekotonalnymi. Z grupy ssaków
drobnych odnotowano jedynie kreta (Talpa europaea). Z grupy ssaków łownych na omawianym
terenie zaobserwowano zająca szaraka (Lepus capensis) i sarne (Capreolus capreolus), znaleziono także ślady bytowania lisa (Vulpes vulpes) (ekskrementy), dzika (Sus scrofa) (tropy) i jelenia
szlachetnego (Cervus elaphus) (spałowanie).
Na omawianym obszarze, w trakcie obserwacji terenowych, stwierdzono występowanie 16
gatunków ptaków. Z uwagi na specyfikę terenu, większość awifauny to gatunki preferujące strefy
ekotonowe lasu i pól uprawnych, tereny otwarte, polno-łąkowe, a także związane z obecnością
człowieka. Trzon awifauny składał się ze skowronka zwyczajnego (Alauda arvensi), sroki zwyczajnej (Pica pica), białorzytki zwyczajnej (Oenanthe oenanthe), dzierlatki (Galerida cristata),
mazurka (Passer montanus), kopciuszka zwyczajnego (Phoenicurus ochruros), trznadla zwyczajnego (Emberiza citrinella). Mniej liczne były: piegża zwyczajna (Sylvia curruca) oraz myszołów
zwyczajny (Buteo buteo). Z taksonów preferujących tereny zalesione, głównie drzewostany iglaste (młodszych i starszych klas wiekowych) odnotowano: ziębę zwyczajną (Fringilla coelebs),
rudzika zwyczajnego (Erithacus rubecula), pierwiosnka zwyczajnego (Phylloscopus collybita),
dzięcioła dużego (Dendrocopos major), kosa (Turdus merula) oraz gołębia grzywacza (Columba
palumbus), który jest gatunkiem łownym i w okresie od 15 sierpnia do 30 listopada można na
niego polować.
Spośród innych zwierząt kręgowych, podczas inwentaryzacji przyrodniczej odnotowano 1
gatunek gada – jaszczurkę zwinkę (Lacerta agilis) oraz jeden gatunek płaza – ropuchę paskówkę
(Bufo calamita). Oba taksony zaobserwowano tylko na jednym stanowisku na odsłoniętym zboczu, po wschodniej stronie wyrobiska. Istniejące tu warunki siedliskowe z dominacją piasków
gliniastych, gliny, jak i żwirów w podłożu, wyraźnie sprzyjają bytowaniu jaszczurek, które preferują wygrzewanie się na nagrzanych piaskach, jak i ropuchom, które w tego typu skałach wykopują nory i zimują. Na omawianym stanowisku, zdecydowanie liczniejsza była populacja ropuch,
których liczebność mieściła się w przedziale ok. 20-30 osobników, natomiast populacja jaszczurek obejmowała ok. 10 osobników.
Na inwentaryzowanym obszarze zaobserwowano także występowanie fauny bezkręgowców – 14 gatunków owadów oraz 1 gatunek mięczaka. Wszystkie stwierdzone gatunki są pospolite i często występują w zbiorowiskach roślinnych łąkowych, psammofilnych oraz synantropijnych
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
26
na terenie całego kraju. Wzdłuż drogi dojazdowej do wyrobiska oraz na wale nakładowym odnotowano następujące gatunki owadów: pluskwiaka – tarczówkę rudonogą (Pentatoma rufipes),
chrząszcze: biedronkę mączniakówkę (Psyllobora vigintiduopunctata) i trzyszcza polnego (Cicindela campestris), muchówki: kwiatówkę zmierzchnicowatą (Myathropa florea), bzyga prążkowanego (Episyrphus balteatus), gnojkę wytrwałą (Eristalis tenax), plujkę pospolitą (Calliphora vicina) oraz zgniłówkę pokojową (Fannia canicularis), motyla - niedźwiedziówkę kaję (Arctia caja),
prostoskrzydłe – pasikonik zielony (Tettigonia viridissima) oraz mięczaka – ślimaka gajowego
(Cepaea nemoralis). Na północ od wyrobiska, wśród roślinności psammofilnej odnotowano tylko
prostoskrzydłe: pałkowiaka plamistego (Myrmeleotettix maculatus), konika polnego (Chorthippus
dorsatus), konika ciepluszka (Chorthippus apricarius) i łatczyna brodawnika (Decticus verrucivorus).
Spośród wymienionych powyżej taksonów fauny występującej na obszarze objętym inwestycją oraz na terenach przyległych, 14 gatunków ptaków (wszystkie poza sroką, kosem i grzywaczem), a także jaszczurka zwinka i ropucha paskówka objęte są ścisłą ochroną gatunkową. Jednocześnie nie stwierdzono występowania gatunków wymienionych w załączniku I
Dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 roku w sprawie ochrony siedlisk naturalnych oraz dzikiej fauny i flory.
3.5. Charakterystyka obszarów objętych prawnymi formami ochrony przyrody w rejonie
planowanej inwestycji oraz wpływ inwestycji na formy ochrony przyrody.
Złoże położone jest poza granicami obszarów przyrodniczych prawnie chronionych.
Obszary chronione w rejonie złoża to:
Kaszubski Park Krajobrazowy utworzony został Uchwałą Wojewódzkiej Rady Narodowej w Gdańsku 15.06.1983 r. i zajmuje powierzchnię 33 202 ha. Otulina KPK ma powierzchnię 32 494 ha. Obejmuje centralną część Pojezierza Kaszubskiego zdominowaną
przez wysoczyzny i wzgórza morenowe porośnięte lasami bukowymi i bukowo – dębowymi, rynny polodowcowe, których stoki porasta żyzna lub kwaśna buczyna niżowa,
równiny sandrowe porośnięte borami sosnowymi i doliny rzeczne. Na torfowiskach wykształciły się bory bagienne i brzezina bagienna. Do wyjątkowo cennych przyrodniczo należą zbiorowiska buczyny storczykowej i łęgi źródliskowe. We florze występującej na terenie KPK znajdują się 43 gatunki roślin objętych ścisłą ochroną. Pod względem faunistycznym najliczniejszą grupę występującą w KPK stanowią ptaki a ich najcenniejszym
przedstawicielem są tracze, sowa włochatka i orzeł bielik (www.kpk.org.pl).
Granice KPK przebiegają w odległości ca 2,5 m na wschód, ca 3,0 km na południe i ca
4,0 km na południowy-zachód od złoża, natomiast granica otuliny KPK biegnie w odległości . ca 250 m od złoża.
obszar Natura 2000 „Lasy Mirachowskie”PLB220008, położony ok. 6 km na południowy wschód od złoża, obejmuje największy, zwarty kompleks lasów leżących w centralnej części Pojezierza Kaszubskiego , krajobraz ostoi charakteryzuje niezwykle urozmaicona rzeźba terenu, z charakterystycznymi głęboko wciętymi rynnami jezior, dolinami
małych strumieni oraz stromymi stokami opadającymi ku dolinom rzecznym, przeważającymi siedliskami są lasi mieszane świeże, bory mieszane świeże, bory mieszane bagienne i
lasy świeże a w drzewostanie dominuje sosna, mniejszy jest udział świerka, buka i brzozy,
występuje tu co najmniej 19 gatunków ptaków wymienionych w Załączniku I Dyrektywy,
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
27
4 gatunki zamieszczone zostały na liście ptaków zagrożonych w Polskiej czerwonej księdze zwierząt (www.natura2000.gdos.gov.pl);
Obszar Chronionego
Krajobrazu Doliny Łeby
złoże “Linia II”
Otulina Kaszubskiego
Parku Krajobrazowego
Rez. Szczelina
Lechicka
Rez.Lubygość
Kaszubski Park Krajobrazowy
O. Ch. K. Fragment Pradoliny Łeby
na poludnie od Lęborka
PLB220008 Lasy Mirachowskie
Źródło: www/natura2000.gdos.gov.pl
Ryc. 1 Mapa przedstawiająca lokalizację obszarów objętych formami ochrony przyrody w rejonie
złoża „Linia II”
obszar Natura 2000 PLH220014 „Kurze Grzędy”, położony ok. 6,5km na południowy
wschód od złoża, obejmuje duży, zwarty kompleks leśny, zlokalizowany w krajobrazie
postglacjalnym, rzeźba terenu jest urozmaicona, wzniesienia morenowe zwykle porośnięte
są buczynami, w obniżeniach znajduje się część zespołu Jezior Potęgowskich, a także
kompleks torfowisk wysokich i przejściowych oraz jeziorka dystroficzne, na obszarze dobrze zachowały się nieleśne i leśne zbiorowiska torfowiskowe, stwierdzono 10 typów siedlisk z Załącznika I Dyrektywy Rady 92/43/EWG, które zajmują prawie cały obszar, występuje tu bogata populacja małża Unio crassus z Załącznika II Dyrektywy Rady
92/43/EWG, obserwowano tu także wydrę, dość bogata jest flora roślin naczyniowych z
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
28
licznymi gatunkami rzadkimi, zagrożonymi, reliktowymi i chronionymi prawnie w Polsce
(www.natura2000.gdos.gov.pl);
obszar Natura 2000 PLH220006 „Dolina Górnej Łeby”, położony ok. 1,2 km na
wschód od złoża, obejmuje dolinę rzeki Łeby, rozcinającą silnie sfałdowaną morenę denną, sandry i moreny czołowe, na dnie doliny panują wielogatunkowe wilgotne łąki, zachowały się też lasy łęgowe o cechach podgórskich oraz śródleśne i nieleśne wysięki i
źródliska, w dolnych częściach stoków doliny między Stryszą Budą a Strzepczem licznie
występują wiszące torfowiska źródłowe, na zboczach doliny dominują lasy - w górnym
odcinku buczyny a w dnie doliny grądy i łęgi, w dolnym - mieszane lasy z dużym udziałem sosny i świerka, w granicach obszaru wyróżniono 8 rodzajów siedlisk z Załącznika I
Dyrektywy Rady 92/43/EWG, zajmujących ponad 90% powierzchni, są wśród nich bardzo
rzadkie na niżu zespoły źródliskowe, dobrze zachowane kompleksy łąk trzęślicowych i
torfowisk oraz rozległe kompleksy typowo wykształconych buczyn i grądów, znajdują się
tu również stanowiska rzadkich gatunków roślin źródliskowych, łąkowych i leśnych, w
tym reliktów borealnych i górskich (www.natura2000.gdos.gov.pl);
również w odległości 1,2 km na wschód od złoża znajduje się Obszar chronionego Krajobrazu Doliny Łeby,
obszar Natura 2000 PLH220002 „Białe Błoto”, położony ok.3 km na północny-zachód
od złoża, stanowi otoczone lasem torfowisko kotłowe, położone w krajobrazie sandrowym, w centralnej, wypiętrzającej się części torfowiska dominuje roślinność wysokotorfowiskowa, Stosunkowo dużą powierzchnię zajmują zbiorowiska dolinkowe, obszar w
części zajęty jest przez siedlisko z Załącznika I Dyrektywy Rady 92/43/EWG, doskonale
zachowało się typowo wykształcone torfowisko kotłowe z cennymi zbiorowiskami roślinnymi i bardzo dużymi populacjami rzadkich i ginących gatunków torfowiskowych, można
tu obserwować czynny proces torfotwórczy (www.natura2000.gdos.gov.pl);
Obszar Chronionego Krajobrazu „Fragmentu Pradoliny Łeby i Wzgórz Morenowych na południe od Lęborka”, położony ok. 5,5 km na południowy-zachód od złoża, w
większości obszar pagórkowaty z wyraźną rzeźbą młodoglacjalną z licznymi jeziorami w
zagłębieniach terenu, urozmaiceniem krajobrazu jest szeroka pradolina Łeby na północy
oraz przełomy rzek płynących z południa, wzgórza morenowe porastają lasy o urozmaiconym składzie gatunkowym i zróżnicowanej strukturze wiekowej, gatunkami lasotwórczymi są tu sosna, buk, dąb, świerk oraz olsza i brzoza;
Wyżej wymienione tereny chronione nie znajdują się w bezpośrednim sąsiedztwie omawianego złoża w związku z czym eksploatacja nie może na nie oddziaływać bezpośrednio ani pośrednio.
3.6. Opis istniejących w sąsiedztwie lub bezpośrednim zasięgu oddziaływania planowanego
przedsięwzięcia zabytków chronionych na podstawie przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Na podstawie art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad
zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.) przez „zabytek” rozumie się nieruchomość lub rzecz
ruchomą, ich części lub zespoły, będące dziełem człowieka lub związane z jego działalnością i
stanowiące świadectwo minionej epoki bądź zdarzenia, których zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną lub naukową.
Zgodnie z ustawą „otoczeniem” jest teren wokół lub przy zabytku, wyznaczony w decyzji
o wpisie tego terenu do rejestru zabytków w celu ochrony wartości widokowych zabytku oraz
jego ochrony przed szkodliwym oddziaływaniem czynników zewnętrznych.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
29
Na terenie gminy Linia występuje wiele cmentarzysk, osad i innych zabytków archeologicznych
(14 obiektów wpisanych jest do rejestru zabytków Województwa Pomorskiego) co świadczy o
bogatej i długiej historii tych ziem, są to między innymi:
ruiny pieców nowożytnych w Lewinie;
cmentarzyska płaskie ze wczesnej epoki żelaza, m.in. w Linii (Kobylarzu), Linii –
Igrzycznej, Miłoszowie, Smażynie;
osady wczesnośredniowieczny m.in. w Pobłociu i Strzepoczu;
cmentarzysko kurhanowe z epoki brązu w Lewinie.
Zgodnie z art. 7 ustawy formami ochrony zabytków są:
1.
2.
3.
4.
wpis do rejestru zabytków;
uznanie za pomnik historii;
utworzenie parku kulturowego;
ustalenia ochrony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
Na podstawie art. 8 rejestr zabytków, dla zabytków znajdujących się na terenie województwa,
prowadzi wojewódzki konserwator zabytków.
Na terenie planowanej eksploatacji brak jest zabytków i dóbr materialnych chronionych na podstawie przepisów o ochronie zabytków.
W sytuacji natrafienia na znalezisko archeologiczne należy postąpić zgodnie z zapisem art., 32
pkt. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami:
„Kto w trakcie prowadzenia robót budowlanych lub ziemnych odkrył przedmiot , co do którego
istnieje przypuszczenie, iż jest on zabytkiem jest zobowiązany:
1). Wstrzymać wszelkie roboty mogące uszkodzić lub zniszczyć odkryty przedmiot
2). Zabezpieczyć, przy użyciu dostępnych środków ten przedmiot i miejsce jego odkrycia
3). Niezwłocznie zawiadomić o tym właściwego wojewódzkiego konserwatora zbytków, a jeśli nie
jest to możliwe właściwego wójta gminy (burmistrza, prezydenta miasta)
4. Opis przewidywanych skutków dla środowiska w przypadku nie podejmowania przedsięwzięcia;
Eksploatacja kruszywa ze złoża „Linia II” trwa już od kilkunastu lat, kruszywo nieustanne
wykorzystywane jest do celów budowlanych i drogowych czyli zaspokaja potrzeby lokalnej społeczności. Piaskownie i żwirownie są dość częstym elementem krajobrazu w tym regionie, a wydobywane w nich kopaliny są i będą stale potrzebne ludności. Niewątpliwie z działalnością tego
typu wiąże się przeobrażenie (w większym czy mniejszym stopniu) środowiska, szczególnie widoczne są zmiany krajobrazu, a skala tych zmian zależy od wielkości terenu przeznaczonego pod
eksploatację. Powierzchnia planowanej eksploatacji wynosi 49,3 ha.
Zaniechanie realizacji przedsięwzięcia polegającego na dalszym eksploatowaniu złoża kruszywa naturalnego ze złoża „Linia II” spowoduje utrzymanie obecnego stanu zagospodarowania
działek nr 130/1, 131/1, 132/1, 132/2, 136, 137, 138, 140/2, 141/2, 142/2, 143/6, 143/8, 143/11, z
których większość stanowi czynne wyrobisko. Pozostałe powierzchnie działek zajmują użytki
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
30
kopalne lub grunty rolne. Pozostawienie części działek, których powierzchnię zajmują obecnie
tereny rolne bez jakiegokolwiek przeobrażania, w żaden sposób nie wpłynęłoby na stan środowiska naturalnego. Z kolei nieeksploatowanie złoża z tych działek, które już zostały zaewidencjowane jako użytki kopalne mijałoby się z celem. Zaniechanie realizacji przedsięwzięcia niewątpliwie spowoduje zubożenie strumienia dostarczanego na rynek kruszywa, wykorzystywanego dla
celów drogownictwa i budownictwa ogólnego. Ponadto zaniechanie wydobycia kruszywa na tym
terenie, w sytuacji gdy jest to zgodne z miejscowym planem zagospodarowania powoduje, że jest
ono do dyspozycji i może ono być eksploatowane w przyszłości. Brak możliwości eksploatacji i
przeróbki kruszywa naturalnego z udokumentowanego złoża spowoduje pozbawienie budżetu
gminy wpływów z opłat eksploatacyjnych za wydobycie kopaliny. Zaniechanie realizacji przedsięwzięcia, spowoduje również zubożenie strumienia dostarczanego na rynek kruszywa, wykorzystywanego dla celów lokalnych. Zaprzestanie eksploatacji kruszywa z tego złoża uruchomi eksploatację kruszywa w innym rejonie.
Istotnym skutkiem nie realizowania przedsięwzięcia, czyli potencjalne nie otrzymanie zmiany
koncesji na eksploatację kruszywa z działającego już od kilkunastu lat złoża „Linia II” będzie
skutkowało tym, że:
eksploatacja złoża ograniczy się do powierzchni istniejącego obszaru górniczego wynoszącej 45,5 ha. Docelowo planuje się powiększenie obszaru górniczego do 49,3 ha .
ze złoża nie zostanie wyeksploatowane kruszywo zalegające w głównej mierze pod powierzchnią obecnego wyrobiska czyli z terenu już znacznie przekształconego antropogenicznie
zasoby które są obecnie do dyspozycji -w granicach koncesji to ca 2 mln ton, ilość ta zostanie wyeksploatowana w ciągu najbliższych 5 lat. Po wyczerpaniu zasobów objętych aktualna koncesją Przedsiębiorca przystąpi do likwidacji zakładu w którym zatrudnionych
jest 12 osób. Likwidacja miejsc pracy będzie skutkowała wzrostem bezrobocia w gminie.
5. Opis analizowanych wariantów, w tym:
a) wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego
Trudno jest w przypadku złóż kruszywa rozpatrywać wariantowość inwestycji, bowiem inwestycja ta jest specyficzna. Jest to złoże piasku, które znajduje się w konkretnym miejscu i które
może być tylko i wyłącznie przedmiotem eksploatacji. Rozpatrywanie w przypadku tego złoża
możliwość innej lokalizacji kopalni, też jest nierealne, ponieważ przeprowadzone prace geologiczne wykazały istnienie złoża, a badania laboratoryjne określiły przydatność kopaliny do celów
budownictwa ogólnego i drogowego. Przedsiębiorca jest zdeterminowany prowadzić dalszą eksploatację kruszywa ze złoża i jego przeróbkę.
W związku z tym w przypadku tego złoża wariantować można sposób eksploatacji, szerokość pasów ochronnych, dróg, trasy wywozu kruszywa. Jednak pasy ochronne trasa wywozu
zostały już ustalone i nie przewiduje się zmian w tym zakresie. Sposób eksploatacji raczej nie
podlega wariantowaniu w przypadku tego złoża ponieważ złoże jest eksploatowane już kilkanaście lat i sposób eksploatacji został dostosowany do warunków geologiczno-górniczych.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
31
Również zmiana ilości wydobywanego kruszywa nie może decydować o ewentualnej wariantowości przedsięwzięcia, gdyż uzależniona jest ona od zapotrzebowania rynku, w tym przypadku
wydobycie wynosi ca 0,5 mln ton na rok. Taki poziom wydobycia kształtuje się od kilkunastu
lat, co oznacza że taka ilość kruszywa jest wchłonięta w obieg gospodarczy. Zmniejszenie wydobycia może spowodować zachwianie równowagi na ryku wydobywczym co z kolei może skutkować uruchomienie kilku innych źródeł pozyskiwania kopalin (kopalina jest też dobrem chronionym) nie koniecznie na podstawie koncesji na eksploatację . Może to być po prostu „dzika” eksploatacja., która niesie za sobą nie kontrolowaną dewastację środowiska.
Przedstawione powyżej możliwe warianty są mało znaczące dla tego typu inwestycji, gdyż
każdy prowadzi do eksploatowania, a w efekcie końcowym do wyeksploatowania złoża i dlatego
(zdaniem autora raportu) mogą być pomijane w toku rozważań raportowych. Jako jedyny wariant
alternatywny można rozważyć ewentualne przeniesienie zakładu przeróbczego produkującego
żwiry i grysy do wyrobiska.
Przedsiębiorca nie przewiduje innego (niż eksploatacja kruszywa i jego przeróbka) wariantu działalności na analizowanym terenie. Jest to podyktowane uwarunkowaniami gospodarczymi - dużym zapotrzebowaniem kruszywa do celów budowlanych i drogowych.
Szczegółowo charakterystyka przedsięwzięcia została przedstawiona w punkcie 2.4 niniejszego
raportu.
W skrócie charakterystyka przedsięwzięcia przedstawia się następująco:
Powierzchnia złoża do eksploatacji wynosi 48,3 ha,
wielkość planowanego wydobycia: wydobycie roczne na poziomie 500 tys. t
do eksploatacji przewidziana jest warstwa kruszywa o grubości od 6,5m do 31,5 m,
urabianie złoża prowadzone będzie sposobem odkrywkowym, wyrobiskiem wgłębnym,
bez użycia materiałów wybuchowych, eksploatacja kruszywa prowadzona będzie przy
użyciu typowego sprzętu (koparka, ładowarka), dwoma – trzema piętrami eksploatacyjnymi,
nadkład znajdujący się poza wyrobiskiem usuwany będzie systematycznie, wraz z postępem prac wydobywczych, zdejmowany będzie przy pomocy koparki i spycharki,
gleba z nadkładu składana będzie na tymczasowych zwałowiskach nadkładu zlokalizowanych wzdłuż granic eksploatacji
wywóz kruszywa ze złoża jak dotychczas tzn. drogą asfaltową wzdłuż działki nr 142/2 i
dalej drogami ogólnie dostępnymi do ruchu publicznego
przeróbka kruszywa jak dotychczas czyli częściowo w wyrobisku częściowo w zakładzie
przeróbczym zlokalizowanym na powierzchni terenu
Należy dodać, że droga wywozu kruszywa na odcinku wyrobisko - droga asfaltowa biegnąca
przez wieś, jest jedyną możliwą drogą wywozu, gdyż została zbudowana na potrzeby zakładu
górniczego „Linia II”.
Jako wariant nr 2 – alternatywny
- eksploatacja i transport złoża z powierzchni 48,3 ha – jak w wariancie nr 1
zmiana lokalizacji zakładu przeróbczego produkującego żwiry i grysy do wyrobiska
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
32
b). najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem ich wyboru
Przedsiębiorca nie przewiduje innego wariantu działalności na analizowanym terenie niż eksploatacja kruszywa i jego przeróbka. Jest to podyktowane uwarunkowaniami gospodarczymi dużym zapotrzebowaniem kruszywa do celów lokalnych. Niewątpliwie z działalnością tego typu
wiąże się przeobrażenie środowiska w większym czy mniejszym stopniu, szczególnie widoczne są
zmiany krajobrazu. Skala tych zmian zależy od wielkości terenu przeznaczonego pod eksploatację. Wyeksploatowanie całości zasobów z tego złoża spowoduje bardzo znaczące zmiany w środowisku. W wyniku eksploatacji powstanie wyrobisko, które go dno miejscami będzie zawodnione. Zostanie ono zrekultywowane (po uzgodnieniach Przedsiębiorcy ze Starostą Wejherowskim) najprawdopodobniej w kierunku leśnym i rolnym z pozostawieniem zawodnionej części
wyrobiska jako oczko wodne.
W sytuacji gdy złoże to jest eksploatowane od 1992 r, a eksploatacja ta powiększona zostanie
głównie w głąb wyrobiska to dalsza eksploatacja w tego złoża wydaje się być najkorzystniejsza
dla środowiska gdyż nie powoduje , że ta sama ilość wydobywanego kruszywa ca 500 tys. ton w
skali roku nie jest pozyskiwana z terenów dotąd nie naruszonych eksploatacją tylko z terenu gdzie
eksploatacja trwa od szeregu lat.
6. Określenie przewidywanego oddziaływania na środowisko analizowanych wariantów, w
tym również w wypadku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej, a także możliwego
transgranicznego oddziaływania na środowisko
Wariant nr 1 -proponowany przez wnioskodawcę
Jak już wspomniano wyżej, nie przewiduje się innego rozwiązania lokalizacyjnego niż
eksploatacja surowca z tego złoża dla zaspokojenia lokalnych potrzeb rynkowych.
Analizą wpływu na środowisko objęto wariant polegający na eksploatacji kruszywa ze złoża o
powierzchni 49,3 ha.
Zaprojektowana eksploatacja złoża z punktu widzenia racjonalności eksploatacji surowców naturalnych jest rozwiązaniem optymalnym i zgodna z literą prawa (ustawa Prawo ochrony środowiska):
Art. 125. Złoża kopalin podlegają ochronie polegającej na racjonalnym zagospodarowaniu ich
zasobami oraz kompleksowym wykorzystaniu kopalin, w tym kopalin towarzyszących
Art. 126.1. Eksploatację kopaliny prowadzi się w sposób gospodarczo uzasadniony, przy zastosowaniu środków ograniczających szkody w środowisku i przy zapewnieniu racjonalnego wydobycia
i zagospodarowania kopaliny
1. Podejmujący eksploatację złóż kopaliny lub prowadzący tę eksploatację jest zobowiązany
przedsiębrać środki niezbędne do ochrony zasobów złoża, jak również do ochrony powierzchni ziemi oraz wód powierzchniowych i podziemnych, sukcesywnie prowadzić rekultywację terenów poeksploatacyjnych oraz przywracać do właściwego stanu inne elementy
przyrodnicze.
Przeróbka kruszywa jest ściśle powiązana z eksploatacją złoża. Zlokalizowanie zakładu przeróbczego przerabiającego całość wydobytej kopaliny w granicach złoża jest korzystna dla środowiska, ponieważ do minimum skraca drogę wywozu kruszywa .
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
33
Eksploatacja surowca spowoduje trwałe zmiany obecnego stanu środowiska i zagospodarowania terenu. Istniejące wyrobisko o powierzchni ca 40 ha zostanie powiększone do powierzchni ca 49 ha. Docelowe wyrobisko w zachodniej części na niewielkiej powierzchni ( w
rejonie otworów nr 8/11 i 9/11) będzie zawodnione. Czynne skarpy wyrobiska nachylone będą
pod kątem ca 600 w części suchej i pod kątem ca 270 w części zawodnionej.
W ramach rekultywacji przewiduje się zepchnięcie do wyrobiska zwałowanego nadkładu
oraz pozostałej nie przerobionej części niezbywalnych piasków z odsiewki co spowoduje jego
spłycenie oraz złagodzenie skarp do kąta około 250 .
Dla terenu poeksploatacyjnego złoża najodpowiedniejszym kierunkiem rekultywacji będą nawiązujące do sąsiednich obszarów kierunki leśny i rolny.
W podsumowaniu można stwierdzić, że prowadzenie eksploatacji przy jednoczesnym dbaniu o
bieżącą rekultywację w dużym stopniu niweluje negatywny wpływ na środowisko działalności
zakładu górniczego eksploatującego kruszywo naturalne.
wariant nr 2 – alternatywny
- eksploatacja złoża z powierzchni 48,3 ha – jak w wariancie nr 1
zmiana lokalizacji zakładu przeróbczego produkującego żwiry i grysy do wyrobiska
W przypadku wariantu nr 2 eksploatacja kruszywa ze złoża powoduje takie same skutki środowiskowe jak w wariancie nr 1.
Przeniesienie zakładu przeróbczego w całości do wyrobiska spowoduje zmniejszenie emisji hałasu do środowiska, co niewątpliwie jest bardziej korzystne dla mieszkańców w sąsiedztwie złoża..
Wystąpienie poważnej awarii przemysłowej
Prawidłowy sposób prowadzenia eksploatacji i warunki środowiskowe, w których będzie
się ona odbywać, nie będą powodować sytuacji awaryjnych. Jedynie źle prowadzona eksploatacja
może doprowadzić do zagrożeń dla bezpieczeństwa ludzi, ze strony pracujących maszyn oraz
stromych skarp wyrobisk.
Pod pojęciem awarii przemysłowej należy rozumieć zdarzenia np. pożar, eksplozja, rozszczelnienie instalacji, wydostanie się substancji zanieczyszczających w dużych ilościach do środowiska mogących wywołać niekorzystne zmiany w jakości jego komponentów. Działalność wydobywcza kruszywa z powierzchni złoża „Linia II” nie będzie przyczyną wystąpienia
poważnej awarii przemysłowej.
Planowane przedsięwzięcie ma charakter wyłącznie lokalny – stąd nie obowiązują wymagania przeprowadzenia procedury postępowania transgranicznego oddziaływania na środowisko.
7. Uzasadnienie wybranego przez wnioskodawcę wariantu ze wskazaniem jego oddziaływania na środowisko, a w szczególności na:
7.1. Ludzi
7.2. Szatę roślinną, zwierzęta
7.3. Wodę
7.4. Powietrze
7.5. Klimat akustyczny
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
34
7.6. Powierzchnię ziemi, z uwzględnieniem ruchów masowych ziemi, klimat, krajobraz,
7.7. Dobra materialne
7.8. Zabytki i krajobraz kulturowy, objęte istniejącą dokumentacją, w szczególności
rejestrem lub ewidencją zabytków
7.9 Wzajemne oddziaływanie między elementami, o których mowa w pkt.7.1.-7.8
7.10. Odpady
W raporcie wybranym wariantem jest eksploatacja i przeróbka kruszywa ze złoża ”Linia
II”. Eksploatacja ze złoża trwa już od kilkunastu lat, a zapotrzebowania na kruszywo jest na tyle
duże, że Przedsiębiorca postanowił poszerzyć ją o części działek nr 138, 136, 140/2, 141/2, znajdujących się dotychczas poza granicami złoża oraz dokonać interpolacji spągu złoża w pięciu
otworach archiwalnych w północno wschodniej części złoża. Kontynuacja eksploatacji w rejonie,
gdzie od lat pozyskiwane jest kruszywo w sposób zaproponowany przez Przedsiębiorcę oraz lokalizowanie w wyrobisku zakładu przeróbczego wydaje się być rozsądnym rozwiązaniem zarówno
dla środowiska, jak również dla lokalnej społeczności - istnienie tej żwirowni to także utrzymanie
na dotychczasowym poziomie miejsc pracy w gminie.
Dalsza eksploatacja kruszywa z niniejszego złoża jest konsekwencją dotychczasowych decyzji
władz gminnych - przeznaczenia części terenu złoża w miejscowym planie zagospodarowania
gminy pod powierzchniową eksploatację.
Zaniechanie realizacji przedsięwzięcia byłoby przejawem nieracjonalnej gospodarki surowcami naturalnymi przeczyłoby założeniu zasady zrównoważonego rozwoju obowiązującego
w ochronie środowiska, a polegającego na łączeniu priorytetów ochrony środowiska z rozwojem gospodarczym i uwarunkowaniami społecznymi. Wariant taki byłby sprzeczny z zapisami „Programu ochrony środowiska dla gminy Linia” zakładającym racjonalne gospodarowanie zasobami naturalnymi.
7.1. Oddziaływanie na ludzi
Wpływ eksploatacji złoża na ludzi należy rozpatrywać jako:
1) wpływ na zdrowie mieszkańców w sąsiedztwie żwirowni i zakładu przeróbczego
2) wpływ na zdrowie pracowników.
Ad. 1 Jako że eksploatacja ze złoża „Linia II” prowadzona jest już od kilkunastu lat można
stwierdzić, że inwestycja ta w znacznym stopniu wtopiła się już w krajobraz gminy a także przyzwyczaiła do siebie mieszkańców pobliskiej wsi. Pojedyncza zabudowa Linii znajduje się ok. 50
m od rejonu złoża. Zwarta zabudowa wsi Linia znajduje się ok. 500 m na południowy zachód od
rejonu złoża.
Inwestycja może mieć wpływ na mieszkańców czy turystów czasowo przebywających w
jej okolicy, czy to w trakcie pieszych, czy rowerowych spacerów. Jednak jako że eksploatacja ze
złoża „Linia II” trwa już od kilkunastu lat, rejon ten nie zmieni swojej funkcji – mieszkańcy są
przyzwyczajeni, że na tym obszarze znajduje się kopalnia kruszywa i nie wykorzystują go w celach rekreacji czy turystyki. Ponadto okoliczne tereny zajmowane są głównie przez rolnictwo i
zdecydowanie nie są atrakcyjne dla uprawiania turystyki i rekreacji – nie ma tu zbiorników wodnych czy ścieżek rowerowych. Atrakcyjne szlaki turystyczne (piesze czy kajakowe) związane są
tu ze zlokalizowaną ok. 1,5 km na wschód od złoża doliną Łeby.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
35
Przedsięwzięcie to nie będzie miało negatywnego wpływy na zdrowie mieszkańców Linii,
ponieważ eksploatacja kruszywa nie powoduje emisji do atmosfery szkodliwych substancji.
Ad.2 Eksploatacja złoża zgodnie z przepisami BHP obowiązującymi w odkrywkowych zakładach
górniczych wydobywających kopaliny pospolite oraz odpowiednie zabezpieczenie i kontrola stanu skarp, nie powinny wpłynąć w negatywny sposób na zdrowie pracowników. Na stanowiskach
pracy, na których przekroczone zostaną normy hałasu, operatorzy maszyn zostaną wyposażeni w
ochraniacze słuchu.
Największe oddziaływanie omawianych przedsięwzięć (eksploatacji kruszywa ze złoża
oraz zakładu przeróbczego) będzie miało w fazie normalnej pracy gdyż w tym okresie będzie pracowało najwięcej maszyn, a dodatkowo faza przygotowywania złoża do eksploatacji nakłada się z
fazą normalnej pracy zarówno w obrębie żwirowni jak i w zakładzie przeróbczym. Tylko w fazie
rekultywacji (likwidacji) oddziaływanie na ludzi będzie niewielkie gdyż będzie pracowało zaledwie kilka maszyn w obrębie złoża.
7.2. Oddziaływanie na szatę roślinną i zwierzęta
Silny negatywny wpływ na roślinność całości przedsięwzięcia związany jest z eksploatacją
kopaliny ze złoża oraz towarzysząca temu przedsięwzięciu jego przeróbka w obrębie czynnego
wyrobiska.
Z uwagi na przebieg procesów związanych z procesami wydobycia oddziaływanie na szatę roślinną wystąpi tu w dwóch fazach:
przygotowania i prowadzenia eksploatacji
likwidacji (rekultywacji terenów powyrobiskowych).
Fazy te są nieco odmienne od tradycyjnie ujmowanych w metodyce ocen oddziaływania na
środowisko (budowa, eksploatacja, likwidacja). Zasadnicze oddziaływanie na szatę roślinną będzie mieć miejsce w trakcie przygotowania złoża do eksploatacji i jej prowadzenia. Etap likwidacji będzie się wiązał z rekultywacją terenów powyrobiskowych i odtworzeniem warunków umożliwiających zasiedlenie terenu przez roślinność. Charakterystykę wpływu na szatę roślinną obu
w.w. faz działalności przedsięwzięcia przedstawiono poniżej.
Faza budowy i eksploatacji
Zasadniczy bezpośredni negatywny wpływ przedsięwzięcia na szatę roślinna związany będzie
z przygotowaniem złoża do eksploatacji (ale tylko w części poza istniejącym wyrobiskiem).
Wpływ kopalni odkrywkowych na szatę roślinną jest silnie negatywny - podczas prac przygotowawczych do udostępnienia złoża następuje całkowita eliminacja roślinności z całej powierzchni
terenu górniczego. Generalnie można wyróżnić następujące główne czynniki bezpośrednio wpływające na roślinność na terenie złoża i w otoczeniu:
całkowita fizyczna eliminacja roślinności na obszarze złoża (terenie górniczym);
całkowite zniszczenie gleb i siedlisk leśnych;
trwałe przekształcenie warunków siedliskowych na skutek zmiany konfiguracji terenu, charakteru podłoża litologicznego, warunków występowanie wód podziemnych (płytkie występowanie wód w dnach wyrobisk, lub powstanie zbiorników wodnych).
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
36
Eksploatacja kruszywa doprowadzi do całkowitego usunięcia naturalnej pokrywy glebowej z projektowanego obszaru objętego inwestycją. Zniszczeniu ulegną gleby o niskim potencjale produkcyjnym tj. klasy V i VI (z przewagą klasy VI).
Na omawianym terenie można mówić o stratach w szacie roślinnej zarówno w kontekście
strat gospodarczych wynikających z dotychczasowego, rolniczego użytkowania terenu, jak i miejscowo w odniesieniu do strat przyrodniczych. Zniszczeniu ulegnie szata roślinna o charakterze
synantropijnym z pojedynczym udziałem chronionych gatunków roślin lub porostów, które wykształciły się już w czasie prowadzonej eksploatacji (wcześniej był to teren użytkowany rolniczo).
Na podstawie obserwacji działalności wydobywczej kruszywa naturalnego w innych żwirowniach metodą odkrywkową, można stwierdzić, że skutki fizyczne w środowisku są widoczne
jedynie w obszarze prowadzonej działalności oraz wzdłuż dróg wywozu urobku. Nie należy się
więc spodziewać negatywnego wpływu na faunę w przypadku prowadzenia działalności wydobywczej w zaprojektowanych granicach. Zauważalnym skutkiem eksploatacji kruszywa może być
zmniejszenie siedlisk jak i żerowisk dla zwierząt i ptaków żerujących na polach uprawnych oraz
w strefie ekotonowej lasu i pól uprawnych. Jednak ze względu na coraz częstsze przejawy synantropizacji nie tylko flory ale także i fauny, działania związane z eksploatacją kruszywa mogą
przyczynić się nie tylko do zniszczenia, ale także do powstania nowych antropogenicznych siedlisk o charakterze zbliżonym do siedlisk naturalnych, ze względu na typ wydobywanego kruszywa. Na inwentaryzowanym obszarze odnotowano występowanie tego rodzaju siedlisk, zlokalizowanych na wale nakładu dla dwóch taksonów objętych ścisłą ochroną gatunkową (jaszczurki
zwinki i ropuchy paskówki). Aktualnie brak jest zagrożeń wynikających z planowanych prac
związanych z eksploatacją kruszywa dla wymienionych taksonów. Dlatego też nie ma przeciwwskazań odnośnie dalszej realizacji przedsięwzięcia jakim jest eksploatacja kruszywa ze
złoża „Linia II”.
Faza likwidacji (rekultywacji)
Faza likwidacji obszarów przekształconych w wyniku odkrywkowej eksploatacji kruszywa
wiąże się z rekultywacją tych terenów. W końcowym etapie działań rekultywacyjnych następuje
wprowadzenie roślinności. W przypadku analizowanego obszaru złoża „Linia II” rekultywacja
przeprowadzona zostanie w kierunku leśnym i rolnym z pozostawieniem zawodnionych części
wyrobiska jako oczka wodne. Kierunek rekultywacji zostanie ustalony przez Przedsiębiorcę ze
Starostą Wejherowskim. Docelowo zatem na obszarze złoża odtworzone zostaną zbiorowiska
typowe dla powierzchni rolnej, które nie będą odbiegały od roślinności obecnie zajmującej nieeksploatowaną dotąd część złoża.
7.3. Oddziaływania na wodę
Wody gruntowe występują lokalnie i nie mają charakteru ciągłej warstwy wodonośnej. Ich
rozprzestrzenienie jest ograniczone i związane z występowaniem obniżeń w powierzchni stropu
osadów słabo przepuszczalnych podścielających utwory sandrowe. Przewidziane do eksploatacji
złoże kruszywa Linia II jest lokalnie (w rejonie dwóch otworów) zawodnione. W wyniku eksploatacji piasku ze żwirem w części zachodniej złoża w rejonie otworów nr 7/11, 8/11 odsłonięte
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
37
zostanie zwierciadło wód gruntowych i nastąpi bezpośredni do nich dostęp. Zwierciadło wody
gruntowej zalega tam na rzędnych od 139,0 do 145,2 m n.p.m. W związku z tym eksploatacja
surowca powinna odbywać się w sposób zapewniający ochronę tych wód. W rejonie otwru nr
17/11 zwierciadło wody nawiercono poniżej spągu złoża, więc w rejonie tego otworu dno wyrobiska będzie suche.
Ze względu na brak wód powierzchniowych brak jest kontaktów hydraulicznych zawodnionych piasków sandrowych z wodami powierzchniowymi.
Eksploatacja kruszywa odbywać się będzie bez poboru wód gruntowych występujących w
złożui co za tym idzie, bez obniżania naturalnego położenia zwierciadła wód gruntowych. Oznacza to, że nie zostanie wytworzony lej depresyjny. W związku z tym stosunki wodne, tj. dynamika
i reżim przepływu wód podziemnych nie zostaną naruszone (istnieje tu głównie przepływ pionowy, z góry ku dołowi, a przepływ poziomy jest ograniczony).
Opady atmosferyczne będą, jak dotychczas, zasilać wody gruntowe na drodze infiltracji
przez warstwę gruntu i a także bezpośrednio, w miejscu zawodnionej niecki.
Przewidziany sposób eksploatacji nie będzie stanowił istotnego zagrożenia jakości wód
gruntowych w rejonie złoża. Oznacza to, że nie pogorszy dotychczasowej jakości wód gruntowych sandru. Tym samym nie wpłynie negatywnie na głębiej położony główny użytkowy poziom
wodonośny i poziom trzeciorzędowy.
Prowadzona eksploatacja nie będzie miała wpływu na wielkość zasobów wodnych i jakość
wód podziemnych głównego użytkowego poziomu wodonośnego, stanowiącego podstawę zaopatrzenia w wodę okolicznej ludności, gdyż jest chroniony od powierzchni terenu warstwą osadów
słabo przepuszczalnych miąższości ponad 40 m, a bezpośrednio pod złożem ulega wyklinowaniu.
Trzeciorzędowy, nie ujmowany do eksploatacji poziom wodonośny jest również dobrze chroniony kompleksem osadów słabo przepuszczalnych miąższości 50-60 m.
Jednym z podstawowych zadań podczas eksploatacji kruszywa będzie niedopuszczenie
do zanieczyszczenia gruntu i wód gruntowych substancjami ropopochodnymi.
Wykorzystywanie przy eksploatacji i transporcie kruszywa maszyn o napędzie spalinowym może stanowić potencjalne zagrożenie dla wód podziemnych jedynie w sytuacjach awaryjnych, związanych z rozlaniem substancji ropopochodnych. Istnieje wtedy pewne niebezpieczeństwo zanieczyszczenia związkami ropopochodnymi gruntu a następnie wód gruntowych. Zagrożenie zanieczyszczeniem można zminimalizować poprzez utrzymywanie maszyn w dobrym stanie
technicznym i składowanie paliw poza terenem eksploatacji. Wszelkie uzupełnianie paliwa, smarowanie, przeglądy, naprawy i konserwacje maszyn oraz pojazdów należy wykonywać w miejscu
specjalnie do tego przeznaczonym i zabezpieczonym przed przedostawaniem się produktów ropopochodnych do gruntu i dalej do wód gruntowych. W przypadku awarii połączonej z rozlaniem i
wyciekiem substancji ropopochodnych i co za tym idzie, z zanieczyszczeniem gruntu, należy zastosować odpowiednie środki neutralizujące i nie dopuścić do przedostania się substancji ropopochodnych do wód gruntowych
W wyrobisku zabrania się również składowania jakichkolwiek odpadów i wylewania ścieków.
Zachowanie wymienionych wyżej warunków zapewni, iż eksploatacja nie będzie stanowiła istotnego zagrożenia dla warunków występowania i jakości wód podziemnych i powierzchniowych w rejonie złoża.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
38
Ponieważ stosunki wodne, tj. dynamika i reżim przepływu wód podziemnych nie zostaną
naruszone więc nie ulegną zmianie i nie wystąpią zmiany reżimu gruntowo-wodnego na sąsiadujących polach uprawnych.
W kopalni kruszywa „Linia II” woda do celów przeróbczych pobierana jest ze studni głębinowej zlokalizowanej na terenie zakładu górniczego. Woda wykorzystywana jest w obiegu zamkniętym, tzn że całość pobranej wody jest wykorzystywana w procesie technologicznym. Woda
ze studni początkowo trafia do zbiornika wodnego skąd pobierana jest do produkcji. Po przesianiu kruszywa, woda z częściami pyłowymi (pulpa) trafia do osadników, najpierw do górnego,
gdzie po osadzeniu na dnie części pyłowych przelewa się do osadnika dolnego skąd na powrót
trafia do procesu technologicznego.
W procesie produkcji kruszywa woda technologiczna nie zostaje skażona substancjami szkodliwymi dla środowiska. Warunki korzystania z wody do procesu przeróbczego są określone w
operacie wodno-prawnym oraz w pozwoleniu wodno-prawnym na pobór wody podziemnej z
utworów czwartorzędowych. Pozwolenie ważne jest do 30.stycznia 2015 r. Dopuszczalny średni
pobór dobowy wynosi 32,0 m3/24h, zaś maksymalny pobór dobowy określono na 324m3/24h.
Woda ze studni głębinowych (po napełnieniu zbiornika wodnego ) wykorzystywana jest na pokrycie strat powstałych wskutek naturalnego parowania i strat technologicznych.
Wnioski
Analiza oddziaływania eksploatacji złoża kruszywa „Linia II” oraz przerobu tego kruszywa na
stosunki wodne tego obszaru pozwala stwierdzić, że:
dotychczasowa eksploatacja złoża nie wywołała zmian w położeniu zwierciadła wody;
dalsza eksploatacja kruszywa odbywać się będzie bez poboru wód podziemnych,
eksploatacja i przerób kruszywa nie będzie miała negatywnego wpływu na wody podziemne ponieważ:
— nie spowoduje obniżenia zwierciadła wód gruntowych i pomniejszenia ich zasobów a także
negatywnego wpływu na głębiej zalegający czwartorzędowy główny użytkowy poziom
wodonośny i trzeciorzędowy poziom wodonośny,
— nie spowoduje zmian reżimu gruntowo-wodnego na sąsiadujących polach uprawnych więc
nie wpłynie na jakość i ilość plonów na działkach sąsiadujących,
jednym z podstawowych zadań podczas eksploatacji złoża będzie niedopuszczenie do zanieczyszczenia gruntu i wód gruntowych substancjami ropopochodnymi i ściekami,
eksploatacja surowca powinna odbywać się w sposób zapewniający ochronę jakości wód
podziemnych,
nie będzie miała wpływu na wody powierzchniowe, gdyż w tym rejonie nie występują,
7.4.Oddziaływanie na powietrze
EMISJA PYŁÓW I GAZÓW DO POWIETRZA
Emisja niezorganizowana gazów lub pyłów do powietrza ze żwirowni, związana jest ze
spalaniem paliw w silnikach spalinowych podczas ruchu maszyn ciężkich (ładowarka, spycharka,
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
39
koparka) oraz samochodów ciężarowych odbierających surowiec ze żwirowni. Źródłem emisji
zorganizowanej będzie praca zakładu przeróbczego.
Spaliny pochodzące z silników spalinowych zawierają w składzie m. in.:
• Tlenek węgla,
• Tlenki azotu,
• Tlenki siarki,
• Aldehydy,
• Węglowodory alifatyczne i aromatyczne.
Skład spalin oraz wielkość emisji pochodzącej od pojazdów są funkcją wielu czynników.
Największa emisja gazów i pyłów odbywa się podczas małej prędkości obrotowej silnika (rozruch oraz jazda z minimalną prędkością).
Czynniki wpływające na wielkość i skład emisji:
• typ silnika,
• wiek silnika,
• stan techniczny,
• skład paliwa,
• rodzaj paliwa,
• obciążenie silnika,
• montaż katalizatora.
Najbardziej szkodliwymi substancjami, pochodzącymi ze spalania, paliw jest tlenek węgla
oraz tlenki azotu. Dla samochodów z zapłonem samoczynnym w typowych warunkach eksploatacji, emisja tlenku węgla na jednostkę paliwa jest znacznie mniejsza, niż dla samochodów z zapłonem iskrowym. Wyższa jest jednakże emisja dwutlenku siarki oraz tlenków azotu. Tlenek węgla
emitowany jest w największych ilościach podczas prędkości pojazdu równej ok. 10 km/h. Założono, że z taką prędkością będą poruszały się pojazdy po żwirowni.
Założono następujący ruch pojazdów i maszyn:
pojazdy osobowe – 10 samochodów osobowych w ciągu doby,
pojazdy ciężarowe – 96 samochodów ciężarowych w ciągu doby, przyjęto maksymalnie 4
samochody ciężarowe na godzinę,
praca maszyn ciężkich – ciągły ruch ładowarki, koparki i spycharki w ciągu doby.
Emisja niezorganizowana – ruch samochodów ciężarowych
Ruch samochodów ciężarowych odbierających surowiec jest źródłem emisji niezorganizowanej gazów i pyłów do powietrza. Pojazdy, od momentu wjazdu na żwirownię do momentu
wyjazdu, mogą pokonać maksymalnie 900 m. Rocznie po terenie żwirowni przejedzie maksymalnie około 35 400 samochodów ciężarowych.
W wyniku spalania 1 kg oleju napędowego z silnika samochodu ciężarowego emitowane są zanieczyszczenia :
pył ogółem
4,3 g/kg
tlenek węgla
23,0 g/kg
dwutlenek siarki
6,0 g/kg
dwutlenek azotu
76,0 g/kg
węglowodory alifatyczne
13,0 g/kg
węglowodory aromatyczne
6,0 g/kg
Przykład obliczeń emisji pyłu ogółem dla samochodu ciężarowego:
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
40
Ilość oleju napędowego spalana na terenie żwirowni w ciągu jednej godziny 0,0003 kg/1 m
(ilość paliwa zużywana na przejechanie 1 m) x 900 m x 4 pojazdy (maksymalna ilość pojazdów
przejeżdżających w ciągu jednej godziny) = 1,08 kg/h.
Skoro emisja pyłu ogółem wynosi 4,3 g na kg to z 1,08 kg spalanego oleju napędowego
na godzinę, emitowane będzie: 1,08 x 4,3g = 4,64 g/h = 0,00464 kg/h – emisja pyłu ogółem z 4
samochodów ciężarowych.
Zakłada się maksymalny czas pracy żwirowni na około 8760 godzin w ciągu roku.
W poniższej tabeli przedstawiono emisję maksymalną godzinową oraz emisję roczną dla
4 samochodów ciężarowych na godzinę.
Substancja zanieczyszczająca Emisja maksymalna [kg/h] Emisja roczna [Mg/rok]
Tlenek węgla
0,2484
2,176
Dwutlenek siarki
0,0064
0,056
Dwutlenek azotu
0,082
0,718
Węglowodory alifatyczne
0,014
0,123
Węglowodory aromatyczne
0,006
0,053
Pył zawieszony PM10
0,0046
0,040
Pył ogółem
0,0046
0,040
Emisja niezorganizowana – praca ładowarki, koparki oraz spycharki,
Ruch oraz praca ładowarki, koparki oraz spycharki jest źródłem emisji niezorganizowanej
gazów i pyłów do powietrza.
Zastosowano następujące wskaźniki emisji:
W wyniku spalania 1 kg oleju napędowego z silnika maszyny ciężkiej emitowane są zanieczyszczenia:
pył ogółem
4,0 g/kg
tlenek węgla
20,0 g/kg
dwutlenek siarki
6,0 g/kg
dwutlenek azotu
25,0 g/kg
węglowodory alifatyczne
5,5 g/kg
węglowodory aromatyczne
2,5 g/kg
Przykład obliczeń dla emisji pyłu ogółem:
W obliczeniach źródło emisji jakim są maszyny ciężkie zostało przyjęte jako źródło liniowe.
Można przyjąć, że maksymalna emisja substancji z określonego obszaru będzie odpowiadać emisji z pracy maksymalnie trzech maszyn ciężkich i taką ilość przyjęto do dalszych obliczeń.
Szacunkowe zużycie oleju napędowego wynosi 40 l/d (dla jednej maszyny), co jest równe
34 kg/d = 3,4 kg/h. Godzinowe zużycie oleju napędowego z trzech maszyn wynosi zatem: 3 maszyny x 3,4 kg/h = 10,2 kg oleju napędowego na godzinę.
Skoro emisja pyłu ogółem wynosi 4,0 g na kg to z 10,2 kg spalanego oleju napędowego będzie emitowane: 10,2 x 4,0 g = 40,8 g/h = 0,0408 kg/h – emisja pyłu ogółem z 3 maszyn.
Przyjmuje się, że jedna maszyna ciężka pokona w ciągu godziny 500 m.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
41
W poniższej tabeli przedstawiono emisję maksymalną godzinową oraz emisję roczną dla 3
maszyn:
Substancja zanieczyszczająca Emisja maksymalna [kg/h] Emisja roczna [Mg/rok]
Tlenek węgla
0,204
1,787
Dwutlenek siarki
0,060
0,526
Dwutlenek azotu
0,255
2,234
Węglowodory alifatyczne
0,0555
0,4862
Węglowodory aromatyczne
0,0015
0,0131
Pył zawieszony PM10
0,0408
0,357
Pył ogółem
0,0408
0,357
Wielkość emisji substancji do powietrza atmosferycznego określono na podstawie wskaźników emisji spalania paliw w silnikach spalinowych, na podstawie założeń szacunkowych, czasu
pracy ładowarki, koparki i spycharki oraz poruszających się po terenie żwirowni samochodów
ciężarowych, a także na podstawie zużycia oleju napędowego.
Źródłem do obliczeń emisji z wyżej wymienionych pojazdów są:
1. Emisja z pojazdów ciężarowych wg norm EURO.
2. Wskaźniki emisji tlenków azotu i tlenku węgla z procesów spalania paliw, Ministerstwo Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska.
3. Emisja zanieczyszczeń gazowych w spalinach silnikowych, Opracowanie: doc. dr inż.
Maciej Bernhardt, Politechnika Warszawska.
Przy korzystaniu z wyżej wymienionych źródeł wzięto pod uwagę specyfikę pojazdów (wiek, stan
techniczny oraz model).
Emisja zorganizowana – praca zakładu przeróbczego (przesiewacz, kruszarka, odwadniacz)
Praca przesiewacza, kruszarki oraz odwadniacz jest źródłem emisji zorganizowanej gazów
i pyłów do powietrza.
Zastosowano następujące wskaźniki emisji:
W wyniku spalania 1 kg oleju napędowego z silnika maszyny ciężkiej emitowane są zanieczyszczenia:
pył ogółem
4,0 g/kg
tlenek węgla
20,0 g/kg
dwutlenek siarki
6,0 g/kg
dwutlenek azotu
25,0 g/kg
węglowodory alifatyczne
5,5 g/kg
węglowodory aromatyczne
2,5 g/kg
Przykład obliczeń dla emisji pyłu ogółem:
W obliczeniach źródło emisji jakim są maszyny ciężkie zostało przyjęte jako źródło liniowe. Można przyjąć, że maksymalna emisja substancji z określonego obszaru będzie odpowiadać
emisji z pracy maksymalnie trzech maszyn ciężkich i taką ilość przyjęto do dalszych obliczeń.
Szacunkowe zużycie oleju napędowego wynosi 40 l/d (dla jednej maszyny), co jest równe
34 kg/d = 3,4 kg/h. Godzinowe zużycie oleju napędowego z trzech maszyn wynosi zatem: 3 maszyny x 3,4 kg/h = 10,2 kg oleju napędowego na godzinę.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
42
Skoro emisja pyłu ogółem wynosi 4,0 g na kg to z 10,2 kg spalanego oleju napędowego
będzie emitowane: 10,2 x 4,0 g = 40,8 g/h = 0,0408 kg/h – emisja pyłu ogółem z 3 maszyn.
Zakłada się maksymalny czas pracy zakładu przeróbczego na 5824 godziny w ciągu roku.
W poniższej tabeli przedstawiono emisję maksymalną godzinową oraz emisję roczną dla 3
maszyn:
Substancja zanieczyszczająca Emisja maksymalna [kg/h] Emisja roczna [Mg/rok]
Tlenek węgla
0,204
1,188
Dwutlenek siarki
0,060
0,349
Dwutlenek azotu
0,255
1,485
Węglowodory alifatyczne
0,0555
0,323
Węglowodory aromatyczne
0,0015
0,0087
Pył zawieszony PM10
0,0408
0,2376
Pył ogółem
0,0408
0,2376
Emisja będzie odbywać się poprzez rurę wydechową każdej z maszyn.
Przyjęto następującą charakterystykę emitorów (E-1 – E-3 – 3 maszyny ciężkie):
Wysokość
Średnica
Temp. gazów
Prędkość
Czas pracy
1,0-6,0 m
0,05-0,2 m
383,0 K
0,0 m/s
8760 h/rok
Obliczenia w programie komputerowym zostały przeprowadzone dla najbardziej niekorzystnych z
punktu widzenia emisji zanieczyszczeń do powietrza parametrów emitorów (najmniejsza wysokość oraz największa średnica).
Emisja z ruchu pojazdów osobowych została pominięta ze względu na znikomy udział w
całkowitej emisji pochodzącej z maszyn ciężkich oraz ruchu pojazdów ciężarowych.
Szorstkość terenu
Współczynnik szorstkości terenu zo obliczono wg pkt 2.3. „Aerodynamiczna szorstkość terenu” załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 16, poz. 87).
Wysokość najwyższego emitora wynosi hmax = 1 m, zatem zasięg niezbędny do obliczeń
współczynnika szorstkości wynosi 50 m.
Do obliczeń przyjęto wartość współczynnika aerodynamicznej szorstkości terenu
zo = 0,49
Aktualny stan jakości powietrza
Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Gdańsku pismem z dnia 24.10.2011 r., nr
WM.7016-2.123.2011.js/7427, podał aktualny stan zanieczyszczenia powietrza w rejonie inwestycji – Załącznik tekstowy nr 4
Aktualny stan zanieNazwa substancji
Jednostka
czyszczenia powietrza
Benzen
2,0
μg/m3
Dwutlenek azotu
5,0
μg/m3
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
43
Dwutlenek siarki
5,0
μg/m3
Tlenek węgla
800,0
μg/m3
Pył zawieszony PM10
15,0
μg/m3
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r.,
w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 16,
poz. 87), Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska określa aktualny stan jakości powietrza dla
substancji, dla których określone są dopuszczalne poziomy w powietrzu, jako stężenie uśrednione
dla roku. Dla pozostałych substancji tło uwzględnia się w wysokości 10% wartości odniesienia
uśrednionej
dla
roku.
Poziomy
dopuszczalne
określone
są w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 3 marca 2008 r. w sprawie poziomów niektórych
substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 47, poz. 281).
Warunki meteorologiczne
Obliczenia stanu zanieczyszczenia powietrza spowodowanego emisją substancji
z terenu żwirowni wykonano programem komputerowym OPA03, opracowanym na podstawie
metodyki referencyjnej modelowania poziomów substancji w powietrzu, przedstawionej w załączniku nr 3 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 16, poz. 87).
W obliczeniach została uwzględniona emisja zanieczyszczeń z pojazdów i maszyn ciężkich poruszających się i pracujących na terenie żwirowni.
Obliczenia rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń dla rozpatrywanego obiektu
w
przyziemnej warstwie atmosfery, przeprowadzono w oparciu o statystyki stanów równowagi,
prędkości i kierunki wiatrów wg danych meteorologicznych dla stacji Gdańsk.
Do obliczeń przyjęto:
• wysokość anemometru ha = 14 m,
• temperatura powietrza T = 280,7 K (rok).
Obliczenia rozkładów przestrzennych stężeń 1-godzinowych i średniorocznych
substancji, częstości przekroczeń założonych poziomów stężeń substancji wykonano w sieci obliczeniowej o wymiarach:
• Xmin = 200 m ; Xmax = 2000 m,
• Ymin = -400 m ; Ymax = 1800 m,
• skok siatki = 200 m.
Obliczenia stężeń wykonano na poziomie ziemi, tj. z = 0 m, z tego względu, iż
w odległości mniejszej niż 10h od pojedynczego emitora, nie znajdują się wyższe niż parterowe
budynki mieszkalne.
Zgodnie z zasadami określonymi w art. 144 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo
ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm.) i załączniku nr 3
do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia
dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 16, poz. 87), interpretację wyników obliczeń
stanu zanieczyszczenia powietrza przeprowadzono dla receptorów usytuowanych poza terenem,
do którego Inwestor posiada tytuł prawny.
Obliczenia stanu zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego w sieci receptorów
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
44
OBLICZENIA PEŁNE z = 0 m
Z.U.O. "EKO - SOFT"
93-554 Łódź ul. Rogozińskiego 17/7
tel. 042 648 71 85
OBLICZANIE STANU ZANIECZYSZCZENIA POWIETRZA ATMOSFERYCZNEGO
SYSTEM OPA03 PROGRAM OPA03 WERSJA 4.0 DLA PC
według metodyki referencyjnej
DZ.U. Nr 16 poz. 87 z 03.02.2010
___________________________________________________________________________
Właściciel licencji: Biuro Projektowo-Konsultingowe "SONEKO"
Michał Schmidt
ul. Kcyńska 29/19 85-304 Bydgoszcz
Licencja: MS/By/C/07/10 z dnia 24.03.2007
Obiekt: Linia
PROGRAM OPA03 DANE WEJŚCIOWE
---------------------------I.1 Współczynnik aerodynamicznej szorstkości terenu z0 [m]
-------------------------------------Współczynnik szorstkości z0
Rok
Zima
Lato
======================================
0.49000
I.2 Stacja meteorologiczna: GDANSK
Obserwacje meteorologiczne: niemodyfikowane
II. Wartości odniesienia (Dz.U.Nr 16/2010 poz. 87) lub
dopuszczalne poziomy substancji łącznie z marginesami
tolerancji dla danego roku (Dz.U. Nr 47 z 2008 r. poz. 281
uśrednione dla 1 godziny (D1) oraz roku kalendarzowego (Da)
-----------------------------------------------------------------------------------------Lp | Nr | Nr wg CAS |
Wartości odniesienia substancji
| Tło
|
|
|
|----------------------------|------------------------| subs- |
|D zU |
|uśrednione dla 1 godziny D1 | uśrednione dla roku Da | tancji |
|
|
|----------------------------|------------------------|--------|
|
|
|
[ug/m3]
|
[ug/m3]
| [ug/m3]
==========================================================================================
153
150
630-08-0
Tlenek węgla
30000.000
73
72
7446-09-5
Dwutlenek siarki
350.000
20.000
5.000
71
70
10102-44-0
Dwutlenek azotu
200.000
40.000
5.000
167
164
Węglowodory alifatyczne
3000.000
1000.000
100.000
168
165
Węglowodory aromatyczne
1000.000
43.000
4.300
140
137
Pył zawieszony PM10
280.000
40.000
15.000
II./a Skład frakcyjny pyłu
Pył nr 3 Pył drobny
---------------------------------------Srednia predkosc | Udzial wagowy
opadania frakcji | frakcji
pylu
|
---------------------|-----------------m/s
|
%
========================================
0.0010
50.00
0.0010
50.00
Tło opadu pyłu =
20.0 g/m2 rok
III/P. Emitory punktowe
---------------------------------------------------------------------------------------|
|
Współrzędne
| Wyso |Średni-|Temp.
|Cieplo
|
Lp |
|-------------------------| kość |ca wylo|wylotowa|wlasciwe |
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
45
|
Nazwa emitora
|
x
|
y
|
|towa
|gazów
|gazow
|
|
|------------|------------|------|-------|--------|---------|
|
|
m
|
m
|
m |
m
| st.K |kJ/m3 K |
========================================================================================
1
E-1
1078
394
1.0
0.20
383.0
2
E-2
1088
377
1.0
0.20
383.0
3
E-3
1097
353
1.0
0.20
383.0
III/L. Emitory liniowe
------------------------------------------------------------------------|
|
Współrzędne źródła [m]
| Wysokość|
Lp |
Nazwa
|------------------------------------------| źródła |
|
emitora
|
początek
|
koniec
|
|
|
|------------------------------------------|---------|
|
|
x1
|
y1
|
x2
|
y2
|
[m]
|
=========================================================================
1
1
802
945
929
280
1.00
2
1
1
929
280
912
1075
1.00
3
1
2
912
1075
1059
308
1.00
4
1
3
1059
308
1012
1162
1.00
5
1
4
1012
1162
1140
325
1.00
6
1
5
1140
325
1095
1193
1.00
7
1
6
1095
1193
1206
474
1.00
8
1
7
1206
474
1178
1213
1.00
9
1
8
1178
1213
1252
582
1.00
10
1
9
1252
582
1261
1194
1.00
11
1 10
1261
1194
1289
673
1.00
12
1 11
1289
673
1334
1178
1.00
13
1 12
1334
1178
1327
778
1.00
14
1 13
1327
778
1400
1142
1.00
15
1 14
1400
1142
1410
971
1.00
16
1 15
1410
971
1459
1161
1.00
17
1 16
1459
1161
1466
1104
1.00
18
1 17
1466
1104
1504
1166
1.00
IV. Emisja gazowa
----------------------------------------------------------------------------------Substancja
| Emisja 1-godz. |Efektywny
------------------------------------------------------|----------------|czas
|
|
[kg/h]
|emisji
Lp
|
Nazwa
|em. liniowe :
|substancji
|
|[kg/(h x 100 m)]| [h]
===================================================================================
153
73
71
167
168
140
Charakterystyka emisji nr 1
1/rok,1
1/rok,1
2/rok,1
3/rok,1
4/rok,1
5/rok,1
6/rok, ...
---------------------------------------------------------------------Tlenek węgla
0.05480
Dwutlenek siarki
0.00870
Dwutlenek azotu
0.04310
Węglowodory alifatyczne
0.00900
Węglowodory aromatyczne
9.0E-0004
Pył zawieszony PM10
0.00600
8760
8760
8760
8760
8760
8760
153
73
71
167
168
140
Charakterystyka emisji nr 2
E-1/rok,E-2/rok,E-3/rok
--------------------------Tlenek węgla
Dwutlenek siarki
Dwutlenek azotu
Węglowodory alifatyczne
Węglowodory aromatyczne
Pył zawieszony PM10
8760
8760
8760
8760
8760
8760
0.20400
0.06000
0.25500
0.05550
0.00150
0.04080
IV.a Emisja pyłu całkowitego
--------------------------------------------------------------------------Nr rodzaju pylu
| Emisja
| Efektywny czas
(charakterystyki
| (wszystkie frakcje )
| emisji pyłu opadającego
frakcyjnej)
|---------------------------|
| Emitory punkt. kg/h
|------------------------|
kg/(h x100 m) 100 m |
h
===========================================================================
Charakterystyka emisji
3
nr 1
0.0060
8760
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
46
Charakterystyka emisji
3
nr 2
0.0408
8760
V. Podokres nr 1 : rok
Długość podokresu w godz. = 8760
Dane meteorologiczne sezonu : rok
Średnia temperatura podokresu = 280.7 st.K
Emitory czynne w podokresie: rok
-------------------------------------------------------------|Typ | Nr |
| Numer
| Prędkość
Lp |emi- |emi | Nazwa emitora | charakterystyki | wylotowa
|tora |tora|
| emisji
| gazow
|P/L/A|
|
|
| gazów
------------------------------------------------------------|
|
|
|
|
m/s
==============================================================
1
L
1
1
1
0.00
2
L
2
1
1
1
0.00
3
L
3
1
2
1
0.00
4
L
4
1
3
1
0.00
5
L
5
1
4
1
0.00
6
L
6
1
5
1
0.00
7
L
7
1
6
1
0.00
8
L
8
1
7
1
0.00
9
L
9
1
8
1
0.00
10
L
10
1
9
1
0.00
11
L
11
1 10
1
0.00
12
L
12
1 11
1
0.00
13
L
13
1 12
1
0.00
14
L
14
1 13
1
0.00
15
L
15
1 14
1
0.00
16
L
16
1 15
1
0.00
17
L
17
1 16
1
0.00
18
L
18
1 17
1
0.00
19
P
1
E-1
2
0.00
20
P
2
E-2
2
0.00
21
P
3
E-3
2
0.00
Podział podokresów obliczeniowych z punktu V na odcinki równoczesnej pracy emitorów
1. Tlenek węgla
--------------Nie zachodzi potrzeba podziału
2. Dwutlenek siarki
------------------Nie zachodzi potrzeba podziału
3. Dwutlenek azotu
-----------------Nie zachodzi potrzeba podziału
4. Węglowodory alifatyczne
-------------------------Nie zachodzi potrzeba podziału
5. Węglowodory aromatyczne
-------------------------Nie zachodzi potrzeba podziału
6. Pył zawieszony PM10
---------------------Nie zachodzi potrzeba podziału
VI. Granice terenu zakładu
Współrzędne wieloboku [m]
------------------------------------|
Lp
|
x
|
y
|
=====================================
1
1085
16
2
1034
221
3
936
201
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
47
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
903
768
819
803
871
865
945
891
923
945
990
986
1028
1013
1113
1121
1082
1086
1204
1189
1597
1614
1532
1532
1481
214
965
971
1064
1071
1088
1103
1382
1398
1292
1293
1318
1337
1456
1458
1375
1358
1332
1342
1466
1460
1261
1131
1096
1037
Koniec danych
WARTOSCI NAJWIĘKSZE Z OBLICZONYCH
------------------------------------------------------------------------------------|
Wielkość
Miano
Wartość najWartość
Współrzędne [m]
|
|
wieksza spośród
odniesienia
punktu wystąpienia |
|
obliczonych
lub wartość
największej wartości|
|
dopuszczalna
x
y
z |
=====================================================================================
Tlenek węgla
1. Stężenie 1-godzinowe (występuje w okresie rok)
ug/m3
231.204
1600
1200
0.0
2. Stężenie średnioroczne
ug/m3
23.414
1400
800
0.0
3. Roczna częstość przekroczeń wartości odniesienia D1 = 30000.00 ug/m3
%
0.0
0.200
------------------------------------------------------------------------------------Dwutlenek siarki
1. Stężenie 1-godzinowe (występuje w okresie rok)
ug/m3
42.182
1000
0
0.0
2. Stężenie średnioroczne
ug/m3
3.784
Da - R = 15.000
1400
800
0.0
3. Roczna częstość przekroczeń wartości odniesienia D1 = 350.00 ug/m3
%
0.0
0.274
------------------------------------------------------------------------------------Dwutlenek azotu
1. Stężenie 1-godzinowe (występuje w okresie rok)
ug/m3
199.116
1000
0
0.0
2. Stężenie średnioroczne
ug/m3
18.644
Da - R = 35.000
1400
800
0.0
3. Roczna częstość przekroczeń wartości odniesienia D1 = 200.00 ug/m3
%
0.0
0.200
------------------------------------------------------------------------------------Węglowodory alifatyczne
1. Stężenie 1-godzinowe (występuje w okresie rok)
ug/m3
42.104
1000
0
0.0
2. Stężenie średnioroczne
ug/m3
3.899
Da - R = 900.000
1400
800
0.0
3. Roczna częstość przekroczeń wartości odniesienia D1 = 3000.00 ug/m3
%
0.0
0.200
------------------------------------------------------------------------------------Węglowodory aromatyczne
1. Stężenie 1-godzinowe (występuje w okresie rok)
ug/m3
3.797
1600
1200
0.0
2. Stężenie średnioroczne
ug/m3
0.380
Da - R = 38.700
1400
800
0.0
3. Roczna częstość przekroczeń wartości odniesienia D1 = 1000.00 ug/m3
%
0.0
0.200
------------------------------------------------------------------------------------Pył zawieszony PM10
1. Stężenie 1-godzinowe (występuje w okresie rok)
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
48
ug/m3
14.478
1000
0
0.0
2. Stężenie średnioroczne
ug/m3
1.304
Da - R = 25.000
1400
800
0.0
3. Roczna częstość przekroczeń wartości odniesienia D1 = 280.00 ug/m3
%
0.0
0.200
------------------------------------------------------------------------------------Koniec obliczeń
OBLICZENIA OPADU PYŁU
Pył ogółem - warunki zaniechania obliczeń opadu pyłu
----------------------------------------------------Średnia emisja pyłu od zespołu emitorów
Emisja progowa Epg = 334805208.343 mg/s
Ef =
Warunek 1) Ef < Epg
Warunek 2) Roczna emisja pyłu ogółem =
Obliczenie opadu pyłu jest zbyteczne.
64.000 mg/s
2.018 Mg/rok <
10000.000 Mg/rok
Koniec obliczeń
Przedstawienie wyników obliczeń rozprzestrzeniania zanieczyszczeń w powietrzu w formie graficznej znajduje się w Załączniku nr 8.
W trakcie eksploatacji złoża nie przewiduje się zwiększenia zapylenia powietrza. Nadmienić należy, że ilość samochodów ciężarowych dojeżdżających do żwirowiska stanowić będzie
tylko część, poruszających się aktualnie po okolicznych drogach, pojazdów.
Wnioski
W niniejszym opracowaniu dokonano analizy oddziaływania pracy maszyn ciężkich oraz
pojazdów ciężarowych poruszających się po terenie złoża „Linia II”, które będą źródłem emisji
substancji do powietrza atmosferycznego.
Z powyższej analizy wynika, że dotrzymane będą dopuszczalne poziomy substancji
w powietrzu poza terenem, do którego Inwestor posiada tytuł prawny – ustalone w załączniku nr 1
do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 3 marca 2008 r. w sprawie poziomów niektórych
substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 47, poz. 281), a także dotrzymane będą dopuszczalne wartości
odniesienia w powietrzu dla terenu kraju, wynikające z załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra
Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w
powietrzu (Dz. U. Nr 16, poz. 87)
Wykonane obliczenia rozprzestrzeniania się substancji w powietrzu wykazały,
że emisja substancji z pojazdów ciężarowych oraz maszyn ciężkich pracujących na terenie żwirowni, nie będzie powodować przekroczeń standardów jakości środowiska oraz wartości odniesienia.
7.5. Oddziaływanie na klimat akustyczny
7.5.1. Zakres opracowania
Opracowanie dotyczące oddziaływania akustycznego opisywanego obiektu zawiera:
• charakterystykę terenu, na którym położone są obiekty oraz tereny przyległe będące w zasięgu oddziaływania,
• aktualny stan akustyczny na terenie wokół opisywanych obiektów,
• wykaz źródeł hałasu oraz rozkład czasu pracy dla tych źródeł w porze dnia i porze nocy,
• określenie poziomów mocy akustycznej dla źródeł hałasu,
• obliczenia poziomu imisji hałasu,
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
49
•
przedstawienie obliczeń i symulacji w postaci graficznej (załącznik).
7.5.2. Dopuszczalny poziom hałasu w środowisku
Polskie wymagania prawne w zakresie ochrony środowiska przed hałasem odnoszą się
osobno do dwóch pór doby:
• 16 godzin w porze dziennej w przedziale od 6.00 do 22.00,
• 8 godzin w porze nocnej w przedziale od 22.00 do 6.00.
Wartości dopuszczalnych poziomów dźwięku (równoważnych, oznaczanych LAeq)
w środowisku, zarówno dla pory dziennej, jak i nocnej, sprecyzowane są w załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów
hałasu w środowisku (Dz. U. Nr 120, poz. 826). Poziomy te odnoszą się do terenów wymagających ochrony przed hałasem. Czas uśredniania (wyznaczania, czy pomiaru wartości poziomu LAeq) przyjęto w rozporządzeniu na 8 godzin dnia i 1 godzinę nocy dla hałasu emitowanego przez
instalacje (hałas przemysłowy).
Wartości poziomów dopuszczalnych są zależne od funkcji urbanistycznej, jaką spełnia dany teren. Ich zakres podzielono na 4 klasy. Dla terenów wymagających intensywnej ochrony
przed hałasem określane są najniższe poziomy dopuszczalne, natomiast dla terenów, gdzie ochrona przed hałasem nie jest zagadnieniem krytycznym, poziomy dopuszczalne są najwyższe. Przyjęta podstawa kategoryzacji terenów (jego funkcja urbanistyczna) wskazuje na ścisłe związki między ochroną środowiska przed hałasem a zagospodarowaniem przestrzennym.
Najbliższe tereny akustycznie chronione, tj. tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, występują w odległości ok. 55 m na południowy-zachód od granicy złoża kruszywa naturalnego.
Zgodnie, więc z p. 2 Tabeli, dopuszczalny poziom dźwięku A, od źródeł hałasu instalacyjnego, przenikający do środowiska dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej wynosi
odpowiednio:
• LAeqD = 50 dB dla kolejnych 8 godzin pory dnia,
• LAeqN = 40 dB dla jednej najmniej korzystnej godziny nocy.
Opisywana żwirownia pracować będzie w porze dnia oraz w porze nocy.
Tabela. Dopuszczalne poziomy hałasu w środowisku powodowanego przez poszczególne grupy
źródeł hałasu, z wyłączeniem hałasu powodowanego przez starty, lądowania i przeloty statków
powietrznych oraz linie elektroenergetyczne, wyrażone wskaźnikami LAeq D i LAeq N, które to
wskaźniki mają zastosowanie do ustalania kontroli warunków korzystania ze środowiska, w odniesieniu do jednej doby
Lp
Przeznaczenie terenu
.
1
a. Strefa ochronna „A” uzdrowiska
b. Tereny szpitali poza miastem
Dopuszczalny poziom hałasu w [dB]
Pozostałe obiekty i działalność będąca
Drogi lub linie kolejowe
źródłem hałasu
LAeq D
przedział czasu
LAeq D
LAeq N
LAeq N
przedział
odniesienia równy przedział czasu
przedział
czasu od8 najmniej
odniesienia rówczasu odnieniesienia
korzystnym godzi- ny 1 najmniej
sienia równy
równy 16
nom dnia, kolejno korzystnej go8 godzinom
godzinom
po sobie następujądzinie nocy
cym
50
45
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
45
40
50
a. Tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej
b. Tereny zabudowy związanej ze
2
stałym lub czasowym
pobytem dzieci i młodzieży
c. Tereny domów opieki społecznej
d. Tereny szpitali w miastach
a. Tereny zabudowy mieszkaniowej
wielorodzinnej i zamieszkania
zbiorowego
3 b. Tereny zabudowy zagrodowej
c. Tereny rekreacyjnowypoczynkowe
d. Tereny mieszkaniowo-usługowe
Tereny w strefie śródmiejskiej miast
4
powyżej 100 tys. mieszkańców
55
50
50
40
60
50
55
45
65
55
55
45
7.5.3. Charakterystyka akustyczna opisywanych obiektów
Lokalizacja obiektu
Planowane przedsięwzięcie zlokalizowane zostanie w obrębie granicy złoża naturalnego
„Linia II” zalegającego na terenie działek 128, 130/1, 131/1, 231/2, 132/2, 136, 137, 138, 140/2,
141/2, 142/2, 143/6, 143/8, 143/10, 143/11, 740 w miejscowości Linia, gmina Linia, powiat wejherowski.
Źródła hałasu
Źródła bezpośrednie stacjonarne (praca tylko w ciągu pory dnia):
•
zakład przeróbczy, składający się z następujących elementów:
zasypnik grysu,
podajnik,
taśmociągi – 11 szt.,
kruszarki – 2 szt.,
sita – 2 szt.,
odwadniacz,
zasypnik żwiru,
wibrator,
podajnik,
przesiewacz,
odwadniacz,
taśmociąg,
przesiewacz strunowy,
Charakterystyka źródeł bezpośrednich stacjonarnych wraz z wyszczególnieniem godzin pracy:
Oznaczenie źródła hałasu
na załączniku
graficznym
1
2, 3
czerwona linia
Pełna nazwa źródła
zasypnik grysu
podajnik – 2 szt.
taśmociągi – 12 szt.
Równoważny
poziom A mocy akustycznej
źródła, dB
94,6
92,2
92,0
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
Maksymalny czas
aktywności źródła
[h]
16
16
16
51
4, 5
6, 7
8, 9
10
11
12
13
kruszarki – 2 szt.
sita – 2 szt.
odwadniacz – 2 szt.
zasypnik żwiru
wibrator
przesiewacz
przesiewacz strunowy
94,0
90,0
86,6
91,2
94,7
93,4
95,0
16
16
16
16
16
16
16
Moc akustyczną źródeł bezpośrednich stacjonarnych przyjęto na podstawie danych o urządzeniach o podobnej charakterystyce co planowane do instalacji na obiekcie oraz na podstawie
pomiarów hałasu na obiekcie podobnym do opisywanego.
Źródła bezpośrednie ruchome (ruch pojazdów):
Na przedmiotowym terenie poruszać się będą pojazdy ciężarowe w maksymalnej ilości ok.
96 pojazdów w ciągu doby, pojazdy osobowe w ilości ok. 10 pojazdów w ciągu doby oraz pracować będą 3 maszyny ciężkie – ładowarka, koparka, spycharka, przez 16 godzin w ciągu doby.
Zestawienie bezpośrednich źródeł hałasu:
L.p. Źródło
1
2
3
Maszyna ciężka
(ładowarka, koparka, spycharka)
nr na załączniku graficznym:
96-161 w porze dnia,
83-148 w porze nocy
Pojazd ciężarowy
nr na załączniku graficznym:
14-95 w porze dnia,
1-82 w porze nocy
Pojazd osobowy
nr na załączniku graficznym:
162-167 w porze dnia,
149-154 w porze nocy
Równoważny poziom A mocy
akustycznej źródła, dB
Czas aktywności źródła w
h
Przyjęto czas pracy:
3 maszyn ciężkich (ładowarka, koparka, spycharka) jako 16 godzin ciągłej
pracy w ciągu doby
105
Start
105
Hamowanie
100
Jazda po terenie
100
Start
Hamowanie
97
94
Jazda po terenie,
94
Przyjęto ruch:
96 pojazdów ciężarowych
w ciągu doby
Przyjęto ruch:
10 pojazdów osobowych
w ciągu doby
Poziom mocy akustycznej pojazdów ciężarowych został określony na podstawie poradnika
Instytut Techniki Budowlanej „Metoda określania emisji i imisji hałasu przemysłowego w środowisku”.
Poziom mocy akustycznej maszyn ciężkich został określony na podstawie mocy akustycznej podobnego sprzętu ciężkiego oraz na podstawie pomiarów wykonywanych w innych żwirowniach, gdzie pracował tego typu sprzęt ciężki.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
52
7.5.4. Stan akustyczny otoczenia obiektu
Hałas w otoczeniu opisywanej inwestycji wywoływać będą również pojazdy poruszające
się drogami zlokalizowanymi w sąsiedztwie terenu, na którym eksploatowane jest złoże oraz maszyn rolniczych pracujących na sąsiednich polach uprawnych.
7.5.5. Zasięg oddziaływania żwirowiska
Metodyka obliczeń
Zastosowanie metod obliczeniowych polega na określeniu wartości żądanych parametrów
klimatu akustycznego za pomocą matematycznych zależności wychodząc ze znajomości:
• poziomów mocy akustycznej bezpośrednich źródeł hałasu,
• charakterystyki terenu,
• elementów ekranujących (budynki, wały ziemne, zbiorniki i inne elementy występujące na
kierunku propagacji hałasu w środowisku).
Zgodnie z Załącznikiem nr 6 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 4 listopada
2008 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów
ilości pobieranej wody (Dz. U. Nr 206, poz. 1291) metody obliczeniowe hałasu z zakładu oparte
są o model rozprzestrzeniania się hałasu w środowisku zawarty w normie PN ISO 9613-2
„Akustyka. Tłumienie dźwięku podczas propagacji w przestrzeni otwartej”. Podstawowymi
danymi źródłowymi do obliczeń poziomów dźwięku w oparciu o powyższy model, wymieniony
w normie PN ISO 9613-2, są moce akustyczne źródeł hałasu (instalacji i urządzeń) na obszarze
zajmowanym przez żwirownię.
Obliczenia zasięgu oddziaływania akustycznego żwirowni, wykonano w oparciu o
program komputerowy LEQ Professional ver. 6.0 – „Prognozowanie hałasu przemysłowego”.
Licencję posiada BPC Ekoter Andrzej Schmidt. Przyjęty w programie model obliczeniowy poziomu imisji hałasu w środowisku od instalacji jest zgodny z normą PN ISO 9613-2. Błąd określenia poziomu równoważnego wynikający z przyjętego modelu obliczeniowego nie przekracza
+/-2 dB.
Przy obliczeniach oddziaływania akustycznego wzięto pod uwagę maksymalne moce akustyczne zarówno pojazdów ciężarowych, pojazdów osobowych, jak i sprzętu ciężkiego.
Dane do obliczeń – dane wejściowe
Pora dnia
Źródła bezpośrednie
Nr
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
X [m]
1301.5
1301.8
1286.4
1304.9
1299.6
1301.8
1312.7
1319.7
1287.2
1285.3
1284.4
1290.6
1295.6
1227.0
Y [m]
618.3
615.2
613.5
589.4
578.8
554.4
556.4
559.8
600.1
621.6
619.4
599.0
722.0
475.0
Z [m]
4.0
3.0
3.0
3.0
3.0
4.0
4.0
1.0
1.0
4.0
2.0
2.0
3.0
0.5
Pma
94.6
92.2
92.2
94.0
94.0
90.0
90.0
86.6
86.6
91.2
94.7
93.4
95.0
92.8
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
53
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
52
53
54
55
56
57
58
59
60
61
62
63
64
65
66
67
68
69
70
71
72
1211.9
1196.8
1181.7
1166.6
1151.4
1136.3
1121.2
1106.1
1091.0
1116.0
1106.2
1096.4
1086.7
1076.9
1067.1
1057.3
1047.6
1037.8
1028.0
1266.0
1256.3
1246.7
1237.0
1227.3
1217.7
1208.0
1198.3
1188.7
1179.0
1359.0
1346.1
1333.2
1320.3
1307.4
1294.6
1281.7
1268.8
1255.9
1243.0
1433.0
1421.8
1410.6
1399.3
1388.1
1376.9
1365.7
1354.4
1343.2
1332.0
1483.0
1475.7
1468.3
1461.0
1453.7
1446.3
1439.0
1431.7
1424.3
558.2
641.4
724.7
807.9
891.1
974.3
1057.6
1140.8
1224.0
685.0
736.7
788.3
840.0
891.7
943.3
995.0
1046.7
1098.3
1150.0
718.0
779.1
840.2
901.3
962.4
1023.6
1084.7
1145.8
1206.9
1268.0
718.0
791.3
864.7
938.0
1011.3
1084.7
1158.0
1231.3
1304.7
1378.0
667.0
748.2
829.4
910.7
991.9
1073.1
1154.3
1235.6
1316.8
1398.0
847.0
906.7
966.3
1026.0
1085.7
1145.3
1205.0
1264.7
1324.3
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
92.8
92.8
92.8
92.8
92.8
92.8
92.8
92.8
92.8
87.6
87.6
87.6
87.6
87.6
87.6
87.6
87.6
87.6
87.6
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
89.2
89.2
89.2
89.2
89.2
89.2
89.2
89.2
89.2
89.2
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
54
73
74
75
76
77
78
79
80
81
82
83
84
85
86
87
88
89
90
91
92
93
94
95
96
97
98
99
100
101
102
103
104
105
106
107
108
109
110
111
112
113
114
115
116
117
118
119
120
121
122
123
124
125
126
127
128
129
130
131
132
133
134
135
136
137
1417.0
1542.0
1535.7
1529.4
1523.1
1516.9
1510.6
1504.3
1498.0
1597.0
1590.0
1583.0
1576.0
1644.0
1647.5
1651.0
1702.0
1706.0
1248.0
1316.0
1384.0
1253.0
1243.0
1091.0
1081.1
1071.2
1061.3
1051.4
1041.6
1031.7
1021.8
1011.9
1002.0
1153.0
1140.6
1128.1
1115.7
1103.3
1090.9
1078.4
1066.0
1236.0
1221.7
1207.4
1193.1
1178.9
1164.6
1150.3
1136.0
1328.0
1311.9
1295.7
1279.6
1263.4
1247.3
1231.1
1215.0
1413.0
1395.9
1378.7
1361.6
1344.4
1327.3
1310.1
1293.0
1384.0
996.0
1051.9
1107.7
1163.6
1219.4
1275.3
1331.1
1387.0
1146.0
1211.0
1276.0
1341.0
1354.0
1292.0
1230.0
1377.0
1322.0
516.0
526.5
537.0
559.0
652.0
682.0
733.4
784.9
836.3
887.8
939.2
990.7
1042.1
1093.6
1145.0
708.0
781.1
854.3
927.4
1000.6
1073.7
1146.9
1220.0
697.0
776.1
855.3
934.4
1013.6
1092.7
1171.9
1251.0
717.0
809.3
901.6
993.9
1086.1
1178.4
1270.7
1363.0
626.0
735.0
844.0
953.0
1062.0
1171.0
1280.0
1389.0
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
88.3
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.0
87.0
87.0
85.3
85.3
87.4
87.4
87.4
87.6
87.6
84.7
84.7
84.7
84.7
84.7
84.7
84.7
84.7
84.7
84.7
86.1
86.1
86.1
86.1
86.1
86.1
86.1
86.1
86.5
86.5
86.5
86.5
86.5
86.5
86.5
86.5
87.1
87.1
87.1
87.1
87.1
87.1
87.1
87.1
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
55
138
139
140
141
142
143
144
145
146
147
148
149
150
151
152
153
154
155
156
157
158
159
160
161
162
163
164
165
166
167
1463.0
1451.1
1439.3
1427.4
1415.6
1403.7
1391.9
1380.0
1516.0
1507.8
1499.7
1491.5
1483.3
1475.2
1467.0
1572.0
1564.7
1557.3
1550.0
1629.0
1622.0
1615.0
1684.0
1684.0
1244.0
1237.5
1231.0
1290.0
1338.0
1386.0
803.0
888.1
973.3
1058.4
1143.6
1228.7
1313.9
1399.0
970.0
1039.7
1109.3
1179.0
1248.7
1318.3
1388.0
1103.0
1179.7
1256.3
1333.0
1208.0
1275.0
1342.0
1306.0
1369.0
498.0
568.5
639.0
501.0
509.0
517.0
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
86.7
86.7
86.7
86.7
86.7
86.7
86.7
86.7
85.8
85.8
85.8
85.8
85.8
85.8
85.8
85.6
85.6
85.6
85.6
84.5
84.5
84.5
83.0
83.0
55.8
55.8
55.8
54.2
54.2
54.2
Źródła liniowe
Nr
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
X1 [m]
1290.0
1308.0
1302.0
1314.0
1322.0
1311.0
1300.0
1305.0
1304.0
1287.0
1280.0
1284.0
Y1 [m]
542.0
553.0
552.0
553.0
559.0
561.0
557.0
588.0
594.0
603.0
604.0
599.0
X2 [m]
1300.0
1311.0
1300.0
1323.0
1333.0
1306.0
1293.0
1295.0
1301.0
1286.0
1269.0
1274.0
Y2 [m]
553.0
541.0
539.0
542.0
555.0
582.0
573.0
576.0
614.0
611.0
615.0
596.0
Z [m]
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
Pma [dB]
92.0
92.0
92.0
92.0
92.0
92.0
92.0
92.0
92.0
92.0
92.0
92.0
Pora nocy
Źródła bezpośrednie
Nr
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
X [m]
1227.0
1211.9
1196.8
1181.7
1166.6
1151.4
1136.3
1121.2
1106.1
1091.0
1116.0
Y [m]
475.0
558.2
641.4
724.7
807.9
891.1
974.3
1057.6
1140.8
1224.0
685.0
Z [m]
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
Pma
92.8
92.8
92.8
92.8
92.8
92.8
92.8
92.8
92.8
92.8
87.6
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
56
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
52
53
54
55
56
57
58
59
60
61
62
63
64
65
66
67
68
69
70
71
1106.2
1096.4
1086.7
1076.9
1067.1
1057.3
1047.6
1037.8
1028.0
1266.0
1256.3
1246.7
1237.0
1227.3
1217.7
1208.0
1198.3
1188.7
1179.0
1359.0
1346.1
1333.2
1320.3
1307.4
1294.6
1281.7
1268.8
1255.9
1243.0
1433.0
1421.8
1410.6
1399.3
1388.1
1376.9
1365.7
1354.4
1343.2
1332.0
1483.0
1475.7
1468.3
1461.0
1453.7
1446.3
1439.0
1431.7
1424.3
1417.0
1542.0
1535.7
1529.4
1523.1
1516.9
1510.6
1504.3
1498.0
1597.0
1590.0
1583.0
736.7
788.3
840.0
891.7
943.3
995.0
1046.7
1098.3
1150.0
718.0
779.1
840.2
901.3
962.4
1023.6
1084.7
1145.8
1206.9
1268.0
718.0
791.3
864.7
938.0
1011.3
1084.7
1158.0
1231.3
1304.7
1378.0
667.0
748.2
829.4
910.7
991.9
1073.1
1154.3
1235.6
1316.8
1398.0
847.0
906.7
966.3
1026.0
1085.7
1145.3
1205.0
1264.7
1324.3
1384.0
996.0
1051.9
1107.7
1163.6
1219.4
1275.3
1331.1
1387.0
1146.0
1211.0
1276.0
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
87.6
87.6
87.6
87.6
87.6
87.6
87.6
87.6
87.6
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
89.2
89.2
89.2
89.2
89.2
89.2
89.2
89.2
89.2
89.2
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
88.3
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
57
72
73
74
75
76
77
78
79
80
81
82
83
84
85
86
87
88
89
90
91
92
93
94
95
96
97
98
99
100
101
102
103
104
105
106
107
108
109
110
111
112
113
114
115
116
117
118
119
120
121
122
123
124
125
126
127
128
129
130
131
132
133
134
135
136
1576.0
1644.0
1647.5
1651.0
1702.0
1706.0
1248.0
1316.0
1384.0
1253.0
1243.0
1091.0
1081.1
1071.2
1061.3
1051.4
1041.6
1031.7
1021.8
1011.9
1002.0
1153.0
1140.6
1128.1
1115.7
1103.3
1090.9
1078.4
1066.0
1236.0
1221.7
1207.4
1193.1
1178.9
1164.6
1150.3
1136.0
1328.0
1311.9
1295.7
1279.6
1263.4
1247.3
1231.1
1215.0
1413.0
1395.9
1378.7
1361.6
1344.4
1327.3
1310.1
1293.0
1463.0
1451.1
1439.3
1427.4
1415.6
1403.7
1391.9
1380.0
1516.0
1507.8
1499.7
1491.5
1341.0
1354.0
1292.0
1230.0
1377.0
1322.0
516.0
526.5
537.0
559.0
652.0
682.0
733.4
784.9
836.3
887.8
939.2
990.7
1042.1
1093.6
1145.0
708.0
781.1
854.3
927.4
1000.6
1073.7
1146.9
1220.0
697.0
776.1
855.3
934.4
1013.6
1092.7
1171.9
1251.0
717.0
809.3
901.6
993.9
1086.1
1178.4
1270.7
1363.0
626.0
735.0
844.0
953.0
1062.0
1171.0
1280.0
1389.0
803.0
888.1
973.3
1058.4
1143.6
1228.7
1313.9
1399.0
970.0
1039.7
1109.3
1179.0
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
87.8
87.0
87.0
87.0
85.3
85.3
87.4
87.4
87.4
87.6
87.6
84.7
84.7
84.7
84.7
84.7
84.7
84.7
84.7
84.7
84.7
86.1
86.1
86.1
86.1
86.1
86.1
86.1
86.1
86.5
86.5
86.5
86.5
86.5
86.5
86.5
86.5
87.1
87.1
87.1
87.1
87.1
87.1
87.1
87.1
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
87.8
86.7
86.7
86.7
86.7
86.7
86.7
86.7
86.7
85.8
85.8
85.8
85.8
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
58
137
138
139
140
141
142
143
144
145
146
147
148
149
150
151
152
153
154
1483.3
1475.2
1467.0
1572.0
1564.7
1557.3
1550.0
1629.0
1622.0
1615.0
1684.0
1684.0
1244.0
1237.5
1231.0
1290.0
1338.0
1386.0
1248.7
1318.3
1388.0
1103.0
1179.7
1256.3
1333.0
1208.0
1275.0
1342.0
1306.0
1369.0
498.0
568.5
639.0
501.0
509.0
517.0
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
0.5
85.8
85.8
85.8
85.6
85.6
85.6
85.6
84.5
84.5
84.5
83.0
83.0
55.8
55.8
55.8
54.2
54.2
54.2
Obliczenia
Obliczenia zostały przedstawione w postaci graficznej w załączniku nr 7 i 7a. Na rysunkach wyszczególnione zostały źródła hałasu. Obliczenia imisji hałasu wykonano na wysokości
z = 4 m w siatce obliczeniowej o wymiarach 2000 m x 2000 m. Oddziaływanie zostało przedstawione dla pory dnia i pory nocy za pomocą izolinii równoważnego poziomu dźwięku A. W celu
lepszego odwzorowania ruchu źródeł ruchomych, zastępcze źródła hałasu zastąpiono taką ilością
źródeł cząstkowych, aby ich wypadkowa moc akustyczna była taka sama jak źródła zastępczego.
Źródła o największej mocy akustycznej (maszyny ciężkie) zostały umiejscowione w jak najbliższej odległości od zabudowy chronionej, aby wykazać maksymalne oddziaływanie akustyczne na
tereny chronione.
7.5.6. Wnioski
•
Z punktu widzenia emisji hałasu do środowiska przedsięwzięcie nie będzie stanowić ponad
normatywnej uciążliwości akustycznej dla środowiska,
• Przedsięwzięcie nie będzie stanowić istotnego źródła wibracji,
• Na terenie żwirowni dopuszcza się pracę zgodnie z warunkami określonymi
w tabeli dotyczącej źródeł przedstawionej powyżej,
• Przedsięwzięcie nie będzie stanowić istotnego źródła emisji wibracji do środowiska,
• Najbliższe tereny akustycznie chronione, tj. tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej
znajdują się poza zasięgiem izolinii o poziomie równoważnym 50 dB w porze dnia oraz 40
dB w porze nocy,
Oddziaływanie akustyczne związane z przedsięwzięciem nie przekracza dopuszczalnych
norm sprecyzowanych w załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14
czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. Nr 120,
poz. 826).
7.6. Oddziaływanie na powierzchnię ziemi, z uwzględnieniem ruchów masowych ziemi, klimat, krajobraz
W trakcie eksploatacji kruszywa mogą powstawać skarpy i strome powierzchnie narażone
na powstawanie ruchów masowych ziemi. Procesy te będą zachodziły jedynie w obrębie wyrobiRaport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
59
ska eksploatacyjnego. Zagrożenia te będą miały charakter czasowy tj. tylko w okresie eksploatacji.
W celu przeciwdziałania ujemnym skutkom działalności górniczej na środowisko należy stosować
odpowiednią profilaktykę górniczą pozwalającą w optymalnym stopniu wykorzystać zasoby udokumentowanego złoża i jednocześnie zapewnić maksymalną ochronę terenów sąsiednich.
Profilaktyka górnicza powinna obejmować następujące środki:
- w celu uniknięcia osuwisk i obrywów w skarpach wyrobiska górniczego nachylenie części
suchej skarpy wyrobiska w końcowej (docelowej) fazie eksploatacji nie powinno przekraczać
kąta 350, natomiast części skarpy zawodnionej 270,Maksymalne nachylenie skarp eksploatacyjnych suchych wynosić będzie 600, a skarp zawodnionych 270;
- w celu ochrony otaczających terenów przed ujemnym skutkiem eksploatacji należy, w trakcie
jej prowadzenia przestrzegać prowadzenia eksploatacji tylko w wyznaczonych granicach,
szczególnie należy zadbać o pozostawienie pasów ochronnych dla drogi, lasów i granic własności;
- dbać o właściwy i sprawny sprzęt technologiczny służący do urabiania, przeróbki i transportu
kopaliny, zapewnić właściwą i bezpieczną obsługę sprzętu.
Eksploatacja kruszywa ze złoża „Linia II” nie spowoduje zmian klimatycznych w rejonie złoża.
7.7. Oddziaływanie na dobra materialne
Eksploatacja kruszywa nie będzie zagrażała żadnym obiektom stałym, gdyż przed przystąpieniem do eksploatacji wyznaczone zostaną niezbędne pasy ochronne dla drogi gruntowej – min.
10,0 m, granic własności – min. 6,0 m i lasów – min.30,0 m, które zapewnią ochronę tych obiektów przed wpływem eksploatacji.
7.8. Oddziaływanie na zabytki i krajobraz kulturowy objęte istniejącą dokumentacją w
szczególności rejestrem lub ewidencją zbytków
Na terenie planowanej eksploatacji brak jest zabytków i dóbr materialnych chronionych na podstawie przepisów o ochronie zabytków.
W przypadku natrafienia na obiekty i zabytki archeologiczne podczas prowadzonej eksploatacji
należy:
wstrzymać wszelkie roboty mogące uszkodzić lub zniszczyć odkryty przedmiot,
zabezpieczyć, przy użyciu dostępnych środków, ten przedmiot i miejsce jego odkrycia,
niezwłocznie zawiadomić o tym właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków, a
jeśli nie jest to możliwe - właściwego wójta.1
Wojewódzki konserwator zabytków jest zobowiązany do dokonania oględzin znalezionego
przedmiotu i miejsca jego znalezienia w terminie 5 dni od dnia otrzymania informacji, a w przypadku, gdy to nie nastąpi roboty mogą być wznowione. Po dokonaniu oględzin wojewódzki konserwator zabytków decyduje o dalszym postępowaniu. W przypadku, gdy odkryty przedmiot nie
1
art. 32 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
60
jest zabytkiem lub jest on zabytkiem, ale dalsze prace budowlane nie doprowadzą do jego zniszczenia lub uszkodzenia, może on zezwolić na kontynuację przerwanych robót. Natomiast jeżeli
odkryty zabytek posiada wyjątkową wartość konserwator zabytków może wydać decyzję o przedłużeniu okresu wstrzymania robót oraz w razie potrzeby nakazać przeprowadzenie na koszt
Przedsiębiorcy ratunkowych badań archeologicznych w obrębie stanowiska. Badania ratunkowe
wstrzymujące prace inwestycyjne nie mogą trwać dłużej niż miesiąc od dnia doręczenia decyzji
wojewódzkiego konserwatora zabytków. Jeśli jednak znaleziska te posiadają wyjątkową wartość
może on wydać decyzję o przedłużeniu okresu wstrzymania robót, jednak całkowity czas nie może być dłuższy niż 6 miesięcy. Po zakończeniu badań archeologicznych właściwy konserwator
wydaje pozwolenie na wznowienie przerwanych prac.
7.9. Wzajemne oddziaływanie między w/w elementami
Wzajemne oddziaływanie poszczególnych elementów na siebie jest uzależnione tylko i
wyłącznie od działalności człowieka, gdyż zaprojektowana eksploatacja jest działalnością prowadzoną przez człowieka. Wzajemne oddziaływanie np. powierzchni ziemi na zwierzęta czy roślinność itp. jest wynikiem tylko i wyłącznie działalności wynikającej z eksploatacji, która powstanie
wyniku zamysłu człowieka.
Podczas eksploatacji kruszywa ze złoża nie przewiduje się wzajemnego oddziaływania
w/w elementów na siebie np. powierzchni ziemi na zwierzęta, zwierząt na roślinność, klimatu na
zwierzęta czy klimatu na powietrznię terenu itp.
7.10. Odpady
W związku projektowaną, dalszą eksploatacją kruszywa ze złoża „Linia II” nie powstaną
odpady w rozumieniu Ustawy o odpadach. Usunięty nadkład będzie wykorzystywany na miejscu
dla potrzeb rekultywacji, co oznacza że nie będzie zakwalifikowany jako odpad.
W zakładzie powstawały będą tak, jak do tej pory, niewielkie ilości odpadów niebezpiecznych i
odpadów innych niż niebezpieczne. Wytwarzanie odpadów niebezpiecznych związane będzie z
pojazdami i urządzeniami, których silniki zasilane są olejem napędowym lub benzyną. Wśród
odpadów niebezpiecznych znajdować się będą:
syntetyczne oleje silnikowe, przekładniowe i smarowne (kod 13 02 06);
filtry olejowe (kod 16 01 07);
płyny hamulcowe (kod 16 01 13);
płyny zapobiegające zamarzaniu (kod 16 01 14);
baterie i akumulatory ołowiowe (kod 16 06 01);
sorbenty, tkaniny do wycierania (szmaty), ścierki, ubrania robocze (kod 15 02 02).
Odpady te są gromadzone w odpowiednio przygotowanych miejscach poza terenem eksploatacji kruszywa i przekazywane uprawnionym firmom do utylizacji. Odpady komunalne natomiast są
gromadzone w pojemnikach i odstawiane na wysypisko śmieci. Na terenie Zakładu Górniczego
Linia II nie składuje się i nie przewiduje się składowania odpadów niebezpiecznych.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
61
8. Opis przewidywanych znaczących oddziaływań planowanego przedsięwzięcia na środowisko, obejmujący bezpośrednie , pośrednie, wtórne, skumulowane, krótko-, średnio- i
długoterminowe, stałe i chwilowe oddziaływania na środowisko. wynikające z:
a) istnienia przedsięwzięcia
b) wykorzystywania zasobów środowiska
c) emisji
d) oraz opis metod prognozowania zastosowanych przez wnioskodawcę
Każda eksploatacja odkrywkowa w sposób trwały i przejściowy ingeruje w naturalne komponenty środowiska i zmienia ukształtowanie terenu. Wpływ działalności górniczej na środowisko
przyrodnicze można podzielić na wpływy bezpośrednie i pośrednie. Do wpływów bezpośrednich
zalicza się trwałe wyłączenie z dotychczasowego użytkowania gruntów rolnych oraz trwałe zmiany w rzeźbie terenu. Wpływy pośrednie, krótkotrwałe i chwilowe o charakterze przemijającym
związane są ze stosowaną technologią urabiania, transportu i składowania nadkładu. Zaliczane są
do nich wpływy związane ze stosowaniem techniki górniczej, wynikające z pracy maszyn, a powodujące emisję hałasu bądź wzrost zanieczyszczenia powietrza.
a) istnienia przedsięwzięcia
Faza budowy i eksploatacji - złoże i zakład przeróbczy
Oddziaływanie na stan powietrza atmosferycznego i klimat akustyczny
W trakcie przygotowywania złoża do eksploatacji uciążliwość prac w fazie realizacji
sprowadzi się głównie do hałasu związanego z robotami ziemnymi. Prace w fazie realizacji przedsięwzięcia polegać będą na przygotowaniu złoża do eksploatacji. Emisję hałasu na tym etapie
należy zakwalifikować do oddziaływań bezpośrednich i krótkoterminowych,
Podczas eksploatacji wystąpią emisje hałasu, które będą oddziaływaniami bezpośrednimi i
długoterminowymi. Źródłem emisji będą maszyny i urządzenia służące do eksploatacji złoża,
przesiewania kopaliny oraz transportu. Emisje do środowiska występowały będą w sposób ciągły
przez cały okres eksploatacji złoża.
Powstające ilości pyłu oraz zanieczyszczeń gazowych (spaliny silnikowe), powinny ograniczyć
się swoim oddziaływaniem do terenu części złoża przygotowywanego do eksploatacji i eksploatowanego.
Zdejmowanie nadkładu, wydobywanie kruszywa i jego przesiewanie są pracami powodującymi
pylenie. Emisje pyłów mineralnych będą miały charakter oddziaływań bezpośrednich i długoterminowych trwającymi przez cały okres eksploatacji złoża.
Podczas eksploatacji wystąpią też emisje do powietrza zanieczyszczeń z procesów spalania paliw
w silnikach maszyn, urządzeń i pojazdów (emisje niezorganizowane). Podobnie jak pylenie, będą
one oddziaływaniami bezpośrednimi i długoterminowymi.
Z uwagi na charakter kopaliny, która ma naturalną wilgotność i odkrywkowy wgłębny
sposób eksploatacji złoża, nie przewiduje się wystąpienia ponadnormatywnych stężeń zanieczyszczeń pyłowych w rejonie złoża.
Wykorzystywane w trakcie eksploatacji urządzenia i maszyny powinny mieć ważne pozwolenia na dopuszczenie do ruchu, zgodnie z obowiązującymi przepisami i aktami prawnymi.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
62
Silniki stosowane w urządzeniach powinny być atestowane w zakresie składu spalin i szczelności
układu paliwowego.
Jedynie podczas wywozu kruszywa drogami technologicznymi w obrębie wyrobiska, w
czasie dłuższej bezdeszczowej pogody może nastąpić zapylenie powietrza, ale będzie to uciążliwość krótkotrwała. Jedynym sposobem minimalizacji tej uciążliwości będzie zraszanie tych dróg
podczas przewozu kruszywa w okresie suszy.
Oddziaływanie hałasu związane z fazą budowy i normalnej pracy przedsięwzięcia będzie występowało w trakcie prowadzonych prac ziemnych przez ciężki sprzęt mechaniczny, jednakże nie
będzie występowało przekroczenie dopuszczalnych norm w tym zakresie poza terenem do którego Inwestor ma tytuł prawny.
Przeróbka kruszywa odbywa się częściowo w wyrobisku poniżej terenu (ca 10 m), dlatego też
pracujący sprzęt posiadać będzie naturalne ekrany akustyczne – skarpy, hałdy nadkładu).
Częściowo przeróbka kruszywa jest prowadzona na powierzchni terenu i dlatego należy wokół
żwirowni tam gdzie nie ma wałów ziemnych takie wały w trakcie odsłaniania złoża do eksploatacji umieścić.
Szczegółowo oddziaływanie na stan powietrza i klimat akustyczny zostało opisane w rozdziale
7.4. Oddziaływanie na powietrze oraz 7.5. Oddziaływanie na klimat akustyczny
Oddziaływanie na wody powierzchniowe, podziemne
Teren, na którym planowana jest eksploatacja złoża, położony jest poza zasięgiem gminnych ujęć wodnych i ich stref ochronnych. Wpływ prowadzonych robót ziemnych (w fazie budowy i eksploatacji) na wody podziemne i powierzchniowe powinien ograniczyć się do niewielkich
spływów zanieczyszczeń niesionych z wodami opadowymi. Prawidłowo prowadzona eksploatacja
złoża oraz jego przeróbka nie powinna spowodować zanieczyszczenia wód podziemnych. Potencjalne zagrożenia dla tych wód mogą stworzyć sytuacje awaryjne - rozlewy substancji ropopochodnych używanych maszyn i urządzeń, dlatego szczególną uwagę należy zwrócić na organizację robót i właściwe wykonawstwo. Używany sprzęt powinien być sprawny technicznie (bez wycieków oleju). Zagrożenie zanieczyszczenia wód można wyeliminować poprzez utrzymywanie
maszyn w dobrym stanie technicznym i składowanie paliw poza rejonem eksploatacji. Wszelkie
uzupełnianie paliwa, smarowanie, przeglądy, naprawy i konserwacje maszyn oraz pojazdów powinny być wykonywane w miejscu do tego specjalnie przygotowanym i zabezpieczonym przed
przedostaniem się substancji ropopochodnych do gruntu. W przypadku awaryjnych wycieków
należy bezzwłocznie przystąpić do usuwania skutków i przyczyn awarii. W wyrobisku niedopuszczalne jest składowanie jakichkolwiek odpadów i wylewanie do niego ścieków (szczegółowo oddziaływanie na wody podziemne zostało opisane w rozdziale 7.3.).
Oddziaływanie na zdrowie ludzi
Zabudowania Linii znajdują się w odległości ca 55 m i więcej od południowo-zachodniej
granicy złoża. Aby zminimalizować uciążliwe oddziaływanie akustyczne maszyn zakładu górniczego należy wzdłuż granic dalszej eksploatacji umieścić tymczasowe zwałowiska nadkładu (wały ziemne) o wysokości ca 2 m, które skutecznie obniżą poziom hałasu tak, jak ma to miejsce w
przypadku obecnie istniejących wałów ziemnych, które w wystarczającym stopniu zapewniają
zachowanie klimatu akustycznego na granicy zabudowy zgodnie z poziomem normatywnym.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
63
Eksploatacja złoża zgodnie z przepisami BHP obowiązującymi w odkrywkowych zakładach górniczych wydobywających kopaliny pospolite oraz odpowiednie zabezpieczenie i kontrola
stanu skarp, nie powinny wpłynąć w negatywny sposób na zdrowie pracowników. Na stanowiskach pracy, na których przekroczone zostaną normy hałasu, operatorzy maszyn zostaną wyposażeni w ochraniacze słuchu.
Miejsca prowadzenia prac powinny być oznakowane i zabezpieczone przed wejściem osób
postronnych. Okresowa uciążliwość związana z charakterem robót, powinna być zredukowana
przez właściwą organizację pracy.
Oddziaływanie na dobra materialne i zabytki
Na obszarze inwestycji nie występują zabytki i dobra materialne, tak więc nie przewiduje się żadnego oddziaływania fazy realizacji inwestycji na w/w obiekty.
Oddziaływanie na krajobraz
Do znaczących oddziaływań wynikających z istnienia przedsięwzięcia zaliczyć należy
przekształcenie powierzchni terenu w wyniku dalszej eksploatacji złoża. Przekształcenie powierzchni będzie oddziaływaniem bezpośrednim i stałym, które pozostanie po zakończeniu działalności górniczej. Po wydobyciu kopaliny powstanie wyrobisko wgłębne. Prowadzona na bieżąco
rekultywacja polegała będzie na częściowym wypełnieniu ich masami nadkładowymi. Po zakończeniu rekultywacji powierzchnia terenu nie odzyska w pełni swojego naturalnego ukształtowania.
Oddziaływaniem bezpośrednim i krótkoterminowym będzie w początkowym etapie eksploatacji zajmowanie powierzchni ziemi pod tymczasowe zwałowiska zewnętrzne nadkładu. W
miarę postępu robót górniczych masy ziemne będą przemieszczane do wyeksploatowanej części
złoża, w ramach wstępnej rekultywacji (tak, jak miało to miejsce do tej pory).
Do oddziaływań pośrednich związanych z przekształceniem powierzchni terenu należy zaliczyć zmianę powierzchni terenu, zmianę krajobrazu rejonu złoża, która będzie oddziaływaniem
stałym zmieniającym swoją formę w czasie. Krajobraz w obrębie eksploatowanego już złoża będzie nadal zmieniał się z krajobrazu rolnego na krajobraz przemysłowy a po zakończeniu eksploatacji złoża i wykonaniu rekultywacji za kilkadziesiąt lat ponownie uzyska cechy krajobrazu leśnego i rolnego z pozostawionymi oczkami wodnymi.
Faza likwidacji
Środowisko w przypadku powierzchniowej eksploatacji kruszywa do czasu likwidacji zakładu górniczego jest już w maksymalnym stopniu przekształcone a od czasu zakończenia eksploatacji następuje powolne odbudowywanie jego poszczególnych elementów.
Prace związane z likwidacją zakładu górniczego ograniczą się do usunięcia sprzętu pracującego oraz do rekultywacji powstałego wyrobiska i terenów zajętych pod zwały. W związku z
tym, że prace rekultywacyjne będą prowadzone sukcesywnie po wyeksploatowaniu części złoża
do spągu, końcowa rekultywacja wyrobiska będzie obejmowała tylko część powierzchni złoża. W
ramach prac rekultywacyjnych można załagodzić skarpy poeksploatacyjne poprzez zasypanie
jego obrzeży zwałowanym nadkładem oraz zlikwidować niepotrzebne drogi wewnątrzzakładowe.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
64
W fazie likwidacji na terenie żwirowni pracuje znacznie mniej maszyn typu koparka, ładowarka czy spycharka w związku z tym zarówno emisja zanieczyszczeń, jak również natężenia
hałasu jest znacznie mniejsza w stosunku do fazy normalnej pracy zakładu górniczego. Likwidacja zakładu przeróbczego polegała będzie na rozbiórce urządzeń i jego przewóz w inne miejsce,
związane będzie to z czasowym zwiększeniem ruchu samochodów ciężarowych, jednak jest to
bez znaczenia gdyż będzie to trwało krótki okres czasu (ok. kilku miesięcy). Oddziaływanie zakładu przeróbczego na poszczególne elementy środowiska w fazie likwidacji nie będzie miało
większego znaczenia - likwidacja prowadzona będzie wtedy, gdy nie będzie prowadzone wydobycie.
Zabytki i krajobraz kulturowy, objęte istniejącą dokumentacją, w szczególności rejestrem lub ewidencją zabytków
Przedsięwzięcie polegające na wydobywaniu kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego oraz jego przeróbka w zakładzie zlokalizowanym w wyrobisku górniczym nie jest zlokalizowane na
terenie objętym ochroną konserwatorską.
b). wykorzystywania zasobów środowiska
Istotą analizowanego przedsięwzięcia jest wykorzystywanie zasobów środowiska w postaci surowców mineralnych dla potrzeb budowlanych. Działanie ta ma charakter okresowy. Po kilkudziesięciu latach kruszywo zostanie wyeksploatowane, a działalność w tym zakresie zostanie zakończona. Charakter okresowy będą miały działania przygotowawcze złoża, w wyniku których
poza istniejącym już wyrobiskiem zostanie usunięta gleba i obecna szata roślinna. Po zakończeniu
eksploatacji gleba zostanie wykorzystana do ponownego ukształtowania podłoża dla rekultywacji
wyrobiska.
c). emisji
Źródła emisji zanieczyszczeń do atmosfery oraz emisja zanieczyszczeń opisana została szczegółowo w rozdziale 7.4.
d) opis metod prognozowania zastosowanych przez wnioskodawcę
Niniejszy raport wykonano wykorzystując istniejącą dokumentację geologiczną (w tym „Dodatek nr 2 do dokumentacji…”), , dostępne mapy tematyczne – geologiczne, hydrogeologiczne. W
sierpniu, wrześniu i październiku przeprowadzono wizję w terenie, podczas której dokonano obserwacji charakterystycznych cech środowiska terenu złoża oraz przygotowano dokumentację
fotograficzną. W dalszej kolejności określono wpływ działalności górniczej na środowisko w
okresie eksploatacji oraz likwidacji zakładu górniczego. Ostatecznie określono rodzaj i skalę
przeobrażeń powstałych w wyniku eksploatacji kruszywa oraz możliwości ich minimalizacji.
Na załączonej mapie w skali 1 : 2 000 przedstawiono podstawowe dane o złożu (grubość nadkładu, miąższość złoża i zmiany jakie niesie za sobą eksploatacja, projektowane skarpy po wyeksploatowaniu złoża), inne mapy oprócz powierzchni złoża przedstawiają tereny sąsiadujące ze złożem. Poniżej przedstawiono oszacowanie oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w odniesieniu do możliwych aspektów funkcjonowania.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
65
Do oddziaływania zaprojektowanego przedsięwzięcia na poszczególne elementy środowiska przyjęto następujące kryteria:
x
xx
xxx
pomijalnie małe oddziaływanie
małe oddziaływanie
średnie oddziaływanie
oddziaływanie istotne
L.p.
Element
1.
ludzi
zwierzęta i
rośliny
powierzchnię
ziemi
wody podziemne
powietrze
klimat akustyczny
klimat
dobra materialne i dobra
kultury
krajobraz
Poważna awaria przemysłowa
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.
9.
10
12
13
14
15
odpady
hałas
emisja substancji gazowych
ścieki
Oddzia łyDługo
Wtór Skumu
Krótko
Średnio
wanie
Pośrednie
termi
ne lowane terminowe terminowe
bezpośrednie
nowe
Oddziaływanie na:
Istnienie przedsięwzięcia
xxx
xx
xx
Stałe
Chwilowe
x
-
xx
xx
-
-
-
-
xx
xx
-
xxx
-
-
-
-
-
xxx
xxx
-
x
x
-
-
-
-
-
-
-
xx
-
-
-
-
-
x
-
-
xx
x
-
-
-
-
x
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
xxx
-
-
-
-
-
xxx
xxx
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
xx
xx
-
-
-
x
x
-
-
xx
xx
-
-
-
-
x
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Emisja
-
9. Opis przewidywanych działań mających na celu zapobieganie, ograniczenie lub kompensację przyrodniczą negatywnych oddziaływań na środowisko
Podstawowym działaniem kompensującym negatywne oddziaływanie eksploatacji na środowisko przyrodnicze, będzie przeprowadzenie rekultywacji terenu poprzez odpowiednie ukształtowanie skarp wyrobiska oraz odtworzenie warstwy glebowej w suchych częściach wyrobiska.
Takie działanie umożliwi ponowny rozwój szaty roślinnej na tym obszarze, która jednocześnie
posłuży do powstania siedlisk i żerowisk dla zwierząt.
Eksploatacja kruszywa jest sama w sobie istotną ingerencją w środowisko. W celu minimalizacji
negatywnych dla środowiska skutków eksploatacji zaleca się:
przeniesienie chronionych gatunków gadów i płazów na inne stanowisko o możliwie zbliżonych warunkach siedliskowych;
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
66
granica eksploatacji powinna przebiegać w odległości nie mniejszej niż 30 m od granicy
lasu;
prace eksploatacyjne w kopalni powinny być prowadzone w jak najkrótszym okresie;
należy racjonalnie wykorzystać zasoby złoża;
w miarę możliwości należy ograniczyć hałas, pylenie oraz rozwiewanie kruszywa, zarówno w trakcie prac wydobywczych jak i w czasie transportu;
należy zadbać o właściwą eksploatację i używanie w pełni sprawnych maszyn wykorzystywanych do prac wydobywczych i transportowych;
materiały eksploatacyjne (paliwa, smary) powinny być składowane poza terenem eksploatacji;
glebę z nadkładu należy wykorzystać do przeprowadzenia rekultywacji;
wstępną rekultywację powinno się przeprowadzać w trakcie trwania eksploatacji, aby
ograniczyć do minimum wielkość wyrobiska i jego wpływ na krajobraz;
w trakcie rekultywacji, powstałe wyrobisko należy odpowiednio uformować tak, aby
płynnie wkomponowało się w otoczenie, w tym celu przede wszystkim konieczne jest
maksymalne złagodzenie skarp i wypłycenie wyrobiska;
przy dokonywaniu nasadzeń rekultywacyjnych, inwestor powinien zadbać o właściwy dobór gatunkowy flory, należy ograniczyć się do taksonów rodzimych oraz zgodnych pod
kątem siedliskowym;
podczas zalesień sukcesywnie należy wprowadzać sosnę lub pozostawić część obszaru do
naturalnego obsiewu, dążąc do odtworzenia roślinności nawiązującej składem do związku
boru sosnowego (Dicrano-Pinion); wskazane jest połączenie nowo powstałego zalesienia
z istniejącym kompleksem leśnym przy północnej granicy złoża;
należy nie dopuścić do składowania jakichkolwiek odpadów i wylewania ścieków na terenie wyrobiska;
w przypadku powstania zanieczyszczenia należy natychmiastowo zastosować środki neutralizujące substancje węglowodorowe (takie jakich używa się do neutralizacji drobnych
rozlewów na stacjach paliw).
Skuteczność minimalizacji zagrożeń zależy od:
- doboru właściwych technologii i materiałów chroniących środowisko;
- solidności i fachowości wykonawstwa inwestycji;
- przestrzegania, w trakcie eksploatacji, obowiązujących przepisów prawa
w zakresie ochrony środowiska i zdrowia ludzi.
Obowiązek rekultywacji terenów poeksploatacyjnych wynika z przepisów ustawy Prawo
geologiczne i górnicze (art. 80, ust. 1, pkt 5 – w razie likwidacji zakładu górniczego Przedsiębiorca zobowiązany jest przedsięwziąć niezbędne środki w celu ochrony środowiska oraz rekultywacji gruntów i zagospodarowania terenów po działalności górniczej).
Z punktu widzenia ochrony walorów krajobrazowych nie nastąpi istotne pogorszenie fizjonomii krajobrazu w rejonie projektowanej eksploatacji –gdyż zmiana taka została już dokonana obecne wyrobisko wraz z powierzchnią zajętą pod zwały nadkładu osiągnęło powierzchnię ca
45 ha. (40 ha wyrobisko i ca 5 ha tereny zajęte pod zwały nadkładu i częściowo odsłonięte do
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
67
eksploatacji)
Prawidłowo prowadzona eksploatacja kruszywa naturalnego oraz rekultywacja wyrobiska
nie powinna negatywnie wpłynąć na środowisko, a wpływy eksploatacji ograniczą się do obszaru
górniczego wyznaczonego dla części złoża przewidzianego do eksploatacji nie przekraczając granicy projektowanego terenu górniczego.
Stosownie do decyzji Wójta Gminy Linia z dnia 7 grudnia 2001 r znak G.VI.6015/44/2001
tereny poeksploatacyjne działek nr 142/2, 141/2 i 140/2 zostaną zrekultywowane i zagospodarowane jako tereny leśne. Dla pozostałych terenów przedsiębiorca wystąpił z wnioskiem o wydanie
decyzji ustalającej rolny kierunek ich zagospodarowania. (zał. tekst. nr 5).
Ochrona wód powierzchniowych i podziemnych będzie polegała na nadzorze nad urządzeniami
tak, aby substancje toksyczne i niebezpieczne, przede wszystkim ropopochodne, nie przedostały
się do gruntu i do wód gruntowych
10. Skumulowane oddziaływania planowanego przedsięwzięcia
Analizując skumulowane oddziaływanie inwestycji bierze się pod uwagę sąsiedztwo
obiektów o podobnym charakterze oraz ich powiązania i łączny wpływ na środowisko.
Inne czynne złoże w sąsiedztwie omawianej inwestycji to złoże „Linia III” znajdujące się w odległości ca 1,5 km na zachód. Jest to złoże o wydobyciu nie przekraczającym 20 tys. m 3/rok, Taka
ilość wydobycia w stosunku do wydobywanych ca 500 tys. ton/rok ze złoża „Linia II” jest znikoma. W związku z tym, nie przewiduje się skumulowanego oddziaływania przedsięwzięcia w
stosunku do takich elementów środowiska jak: roślinność, wodę , powierzchnię ziemi, hałas i
inne.
11. Jeżeli planowane przedsięwzięcie jest związane z użyciem instalacji, porównanie z zastrzeżeniem ust. 2 proponowanej technologii z technologią spełniającą wymagania o których mowa w art. 143 POŚ;
Projektowana eksploatacja nie jest związana z użyciem instalacji.
12. Wskazanie czy dla planowanego przedsięwzięcia konieczne jest ustanowienie obszaru
ograniczonego użytkowania oraz określenie granic takiego obszaru, ograniczeń w zakresie przeznaczenia terenu, wymagań technicznych dotyczących obiektów budowlanych i
sposobu korzystania z nich
Dla planowanego przedsięwzięcia nie występują merytoryczne ani prawne przesłanki ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania. Skutki prowadzonej działalności zamkną się w granicach terenu górniczego, który zostanie ustanowiony w decyzji – koncesji i który nie przekroczy
granic co do których przedsiębiorca posiada tytuł prawny.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
68
13. Przedstawienie zagadnień w formie kartograficznej w skali odpowiadającej przedmiotowi i szczegółowości analizowanych w raporcie zagadnień oraz umożliwiającej kompleksowe przedstawienie przeprowadzonych analiz oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko
Mapa topograficzna rejonu złoża w skali 1 : 10 000 przedstawiająca zagospodarowanie terenu
wokół planowanej inwestycji (zał. nr 1)
Mapa topograficzna rejonu złoża w skali 1 : 25 000 z elementami hydrogeologii i ochrony środowiska (zał. nr 1a)
Mapa ewidencyjna w skali 1:5 000 z zaznaczeniem rozmieszczenia głównych zbiorowisk roślinnych występujących w rejonie złoża (zał. nr 2a)
Mapa ewidencyjna w skali 1:5 000 z zaznaczeniem rozmieszczenia chronionych gatunków występujących w rejonie złoża (zał. nr 2b)
Mapa ewidencyjna rejonu złoża w skali 1:5 000 (zał. nr 2c)
Mapa sytuacyjno – wysokościowa w skali 1 : 2 000 przedstawiająca zagospodarowanie złoża
(zał. nr 3)
Wycinek z mapy hydrogeologicznej w skali 1 : 50 000 ark. nr 24 Sierakowice (zał. nr 5)
i graficznej
Charakterystyczne przekroje geologiczne przez złoże w skali 1 : 1000 – pozioma i 1 : 200 – pionowa (zał. nr 4a-c)
Przekrój hydrogeologiczny (zał. nr 6)
Mapa rozprzestrzeniania się hałasu dla pory dnia (zał. nr 7)
Mapa rozprzestrzeniania się hałasu dla pory nocy (zał. nr 7a)
Wyniki obliczeń rozprzestrzeniania zanieczyszczeń w powietrzu (zał. nr 8)
Zdjęcie satelitarne rejonu złoża (zał. nr 9)
Fotografie z rejonu złoża (zał. nr 10)
14. Analiza możliwych konfliktów społecznych związanych z planowanym przedsięwzięciem
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie,
udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania
na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.) daje każdemu, bez względu na obywatelstwo
czy interes prawny, prawo do informacji o środowisku i jego ochronie oraz zapewnia udział społeczeństwa w postępowaniach z zakresu ochrony środowiska, polegających na prawie składania
uwag i wniosków, w tym również w postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania zaprojektowanego przedsięwzięcia na środowisko.
Społeczność lokalna ma prawo do współdecydowania w kwestiach dotyczących inwestycji,
mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Mogą być one postrzegane przez tę społeczność
jako potencjalne zagrożenie integracji ich środowiska społeczno-przyrodniczego lub też jako ryzyko ekologiczno-zdrowotne zagrażające ich dotychczasowej egzystencji.
Spostrzegane czy też spodziewane przez mieszkańców ryzyko ekologiczno-zdrowotne w
ich środowisku lokalnym, może być przez nich oceniane jako przekraczające możliwości jego
zaakceptowania. Dlatego też jednym z elementów obniżających ryzyko zaistnienia konfliktów jest
prowadzenie akcji informacyjnych o zaprojektowanym przedsięwzięciu wśród mieszkańców danego terenu, zwracając uwagę na omówienie zarówno pozytywnego jak i negatywnego oddziaływania inwestycji na środowisko, w tym na zdrowie ludzi.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
69
Eksploatacja kruszywa z części złoża „Linia II” nie będzie miała wpływu na zdrowie okolicznej
mieszkańców.
Dla bezpieczeństwa osób postronnych obszar wyrobiska należy pamiętać o oznakowaniu tablicami informacyjnymi o zakazie przebywania na jego terenie osobom nieupoważnionym.
Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich obejmuje w szczególności:
- dostęp do dróg publicznych
- ochronę przed pozbawieniem korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej
oraz ze środków łączności,
- dopływu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi
- ochronę przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne,
promieniowanie
- ochronę przed zanieczyszczeniami powietrza, wody i gleby.
Ewentualne naruszenie faktycznych interesów osób trzecich, które może nastąpić w wyniku realizacji inwestycji podlega roszczeniom cywilno-prawnym w stosunku do Przedsiębiorcy.
15. Przedstawienie propozycji monitoringu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na
etapie budowy i eksploatacji
Wobec przedstawionych niewielkich zmian środowiska ze strony eksploatacji kruszywa
naturalnego nie zachodzi potrzeba prowadzenia monitoringu zmian stanu środowiska.
16. Wskazanie trudności wynikających z niedostatków techniki lub luk we współczesnej
wiedzy, jakie napotkano, opracowując raport
Niniejszy „Raport.....” wykonany został w oparciu o dostępne materiały źródłowe, badania
terenowe, dane literaturowe, wizję lokalną, doświadczenie autorów, porównania przez analogię
z podobnymi przypadkami to znaczy odnoszenie się do przedsięwzięć, które zostały już zrealizowane, a które są podobne pod względem wielkości i charakteru oddziaływań oraz uwarunkowań
środowiskowych, dotychczasową eksploatację kruszywa z omawianego złoża i dane dostarczone
przez Przedsiębiorcę.
Zebrane dane do niniejszego raportu wydają się być wystarczające do oszacowania zagrożeń, które mogą wystąpić w przypadku realizacji opisanego przedsięwzięcia jakim jest dalsza eksploatacja kruszywa z części złoża „Linia II”.
17. Streszczenie w języku niespecjalistycznym informacji zawartych w raporcie
Raport o oddziaływaniu na środowisko dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego ze złoża
„Linia II” zalegającego na działkach nr 740, 128, 130/1, 131/1, 131/2, 132/1, 132/2, 136, 137,
138, 140/2, 141/2, 142/2, 143/6, 143/8, 143/10, 143/11 obręb Linia, opracowany został na zlecenie firmy „KRUSZYWO” sp z o.o. 84 – 223 Linia.
Do eksploatacji nie przewidziana jest część złoża znajdująca się na terenie działek leśnych nr
131/1 , 132/2 które są własnością osób prywatnych oraz na terenie działki nr 740 , która jest własnością Skarbu Państwa, władającym jest Nadleśnictwo Strzebielino oraz na terenie działki rolnej
nr 143/10, która nie jest własnością przedsiębiorcy.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
70
Celem formalnym niniejszego opracowania jest spełnienie wymagań związanych ze zmianą przez Marszałka Województwa Pomorskiego koncesji na dalsze wydobywanie kopaliny ze
złoża „Linia II”, w miejscowości Linia, gminie Linia, powiecie wejherowskim. Zmiana koncesji
wynika z udokumentowania w 2011 r złoża poniżej dna obecnego wyrobiska oraz poszerzenia
złoża o północne części działek nr 136, 138 , 140/2 i 141/2.
Według obowiązującego aktualnie Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 09.11.2010 r. w
sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko” (Dz.
U. Nr 213 poz.1397,) zgodnie z par. 2 ust. 1 pkt. 26. pkt. 27. podpunkt „a” omawiana inwestycja eksploatacja piasku ze żwirem (kruszywa naturalnego) z powierzchni >od 25 ha (powierzchnia
złoża przeznaczonego do eksploatacji wynosi 49,3 ha) i jego przeróbka zalicza się do inwestycji
mogących zawsze pogorszyć stan środowiska, dla których sporządzenie raportu o oddziaływaniu
przedsięwzięcia na środowisko jest obligatoryjne.
Celem merytorycznym raportu jest określenie skutków środowiskowo – przestrzennych
związanych z dalszą eksploatacją kruszywa z części złoża znajdującego się na terenie działek nr
130/1, 131/1, 132/1, 136, 137, 138, 140/2, 141/2, 142/2, 143/6, 143/8, 143/10, 143/11 obręb Linia
o powierzchni 49,3 ha oraz określenie warunków, jakie winny być spełnione w trakcie eksploatacji tak, by zapewnić bezpieczeństwo ludzi oraz ochronę poszczególnych elementów środowiska.
Złoże znajduje się w poza granicami obszarów podlegających ochronie na podstawie ustawy „O
ochronie przyrody” z dnia 16.04.2004 r. W sąsiedztwie złoża, w odległości ponad 250 m na południe, biegną północne granice otuliny Kaszubskiego Parku Krajobrazowego, a około 1,2 km na
wschód od złoża biegną granice Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Łeby.
Dla terenu zalegania złoża zgodnie z wymogami ustawy „Prawo geologiczne i górnicze”
opracowano miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru funkcjonalnego fragmentu wsi Linia. Opracowaniem objęto obszar o powierzchni 55 ha obejmujący działki zalegania
złoża Linia II”. Obejmuje on grunty pod eksploatację powierzchniową, tereny składowe i przeróbcze surowca , technologicznych wód otwartych oraz tereny zieleni izolacyjnej.
Plan miejscowy został uchwalony uchwałą Rady Gminy nr 50/VI/IV/2003 r z dnia 8 maja 2003 r
(Dz. Urz. Nr 91, poz. 1594 z 2003 r.)
W czynnym wyrobisku znajdującym się w centralnej części złoża brak jest nadkładu.
W jego wschodniej części zlokalizowane jest zwałowisko piasku z odsiewki. Na pozostałym obszarze złoża nadkład wykształcony jest w postaci gleby i piasków gliniastych, gliny, piasków i
żwirów zaglinionych. Grubość nadkładu wynosi więc od 0,0 m (otwory nr 7/11, 9/11, 11/11,
14/11, 18-pl/11, 20-pl/11, 21/11, 22/11, 23-pl/11, 24/11, 25/11, 26/11) do 3,1 m (otwór nr N4/74), średnio 0,7 m.
Poniżej spągu złoża występują piaski pylaste, glina pylasta, glina piaszczysta, piaski gliniaste, piaski bardzo drobno-, drobnoziarniste, miejscami zapylone i zaglinione.
Omawiane złoże charakteryzuje się następującymi parametrami:
Powierzchnia złoża wynosi 53,5 ha; w tym :
Powierzchnia złoża przeznaczona do eksploatacji wynosi 49,3 ha;
Grubość nadkładu waha się od 0,0 m do 3,1 m, średnio 0,7 m;
Miąższość złoża waha się od 6,5 m do 31,5 m, średnio 16,9 m;
Zawartość frakcji o średnicy < 2,0 mm wynosi od 71,5% do 89,8%, średnio 82,1%;
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
71
Zawartość pyłów mineralnych waha się od 0,7% do 1,5% ; śr. 1,1% ;
Strop złoża zalega na rzędnych od 148,0 m n.p.m. do 162,7 m n.p.m.;
Spąg złoża zalega na rzędnych od 126,3 m n.p.m. do 150,3 m n.p.m.
Udokumentowane złoże piasku i piasku ze żwirem na większości obszaru jest złożem suchym. Wodę nawiercono w trzech otworach nr 8/11, 9/11 na głębokościach od 5,8 do 25,5 m
p.p.t. tj. na rzędnych od 137,5 do 145,2 m n.p.m, nawiercono w trzech otworach nr 8/11, 9/11 i
17/11 zlokalizowanych przy zachodniej granicy złoża otworach . Jest to woda o zwierciadle swobodnym. W sześciu otworach o numerach 2/11, 15/11, 24/11, 25/11, 26/11, na głębokości od 7,0
do 28,5 m p.p.t. w trakcie wiercenia zanotowano sączenie wody. W otworze nr 17/11 woda została nawiercona na głębokości 25,5 m ppt poniżej spągu złoża.
W zakładzie górniczym „LINIA II” kopalina przerabiana jest w wyrobisku i zakładzie
przeróbczym. W wyrobisku wstępna przeróbka odbywa się na sucho na powierzchni kruszywo
przerabiane jest na mokro. Zakład przeróbczy stały znajduje się w południowo-wschodniej części
złoża, na powierzchni terenu. Kruszywo w wyrobisku poddane jest wstępnej selekcji i piasek
frakcja 0-2 mm przenośnikiem taśmowym odstawiana jest na składowisku w wyrobisku. Frakcje
2-23mm i >23mm wywożone są do zakładu przeróbczego usytuowanego na powierzchni terenu i
produkującego mieszanki i grysy oraz do zakładu przeróbczego znajdującego się w wyrobisku w
rejonie otworu nr M-11, gdzie produkowane jest kruszywo łamane. Transport surowca odbywa się
przy pomocy samochodów ciężarowych. Zakład przeróbczy pracuje tylko w porze dziennej, tj. w
godzinach 6 -22.
Wyrobisko, które powstanie wskutek dalszej eksploatacji będzie miało maksymalną głębokość 31,7 m poniżej pierwotnej powierzchni terenu, która kształtowała się w granicach 157-164
m npm.. Skarpy końcowe wyrobiska nachylone będą pod kątem ca 350, w części suchej i pod
kątem ca 270 w części zawodnionej. Rzędna dna wyrobiska kształtować się będzie na wysokości
od 126,3 m n.p.m. do 150,3 m n.p.m. Wyrobisko na znacznej powierzchni suche będzie, tylko w
zachodniej części tj. w rejonie otworów nr 8/11, 9/11 dno wyrobiska będzie zawodnione. Warstwa zawodniona w tych otworach ma grubość 2,5 – 5,2 m.
Dalsza eksploatacja złoża odbywać się będzie sukcesywnie począwszy od istniejącego wyrobiska w kierunku północnym i południowym.
Zakład przeróbczy stały znajduje się w południowo wschodniej części złoża, na powierzchni terenu.
Wjazd na teren wyrobiska i zakładu przeróbczego odbywa się z drogi asfaltowej WejherowoStrzepcz – Linia – Lębork biegnącej na południe od złoża, a następnie w kierunku północnym
drogą asfaltową prowadzącą wzdłuż granicy działki nr 142/2 wprost na teren żwirowni. Przed
wjazdem na teren wyrobiska znajduje się kontener z zapleczem biurowo-socjalnym oraz parking
dla pracowników i klientów żwirowni.
Ze względu na sąsiadujące z obszarem eksploatacji inne nieruchomości, drogę gruntową
oraz las konieczne jest wyznaczenie pasów ochronnych zgodnych z wymogami normy górniczej
PN-G-02100 „Szerokość pasów ochronnych wyrobisk odkrywkowych”:
- min. 6 m od granic własności w zachodniej części złoża;
- min. 10 m od drogi nr 145 biegnącej wzdłuż wschodniej granicy złoża;
- min. 30 m od lasów w północnej, północno zachodniej i północno wschodniej granicy złoża.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
72
Eksploatacja złoża prowadzona jest i będzie odkrywkowo, bez użycia materiałów wybuchowych wyrobiskiem wgłębnym, systemem ścianowym. Eksploatacja kruszywa prowadzona
będzie przy użyciu typowego sprzętu (koparki, ładowarki, spycharki).
Urabianie złoża prowadzone będzie dwoma – trzema piętrami eksploatacyjnymi. Warstwa
sucha urabiana będzie koparką łyżkową i ładowarką, z niewielkiej powierzchni warstwa zawodniona eksploatowana będzie tylko koparką łyżkową W rejonach występowania zawodnionej warstwy kruszywa należy, w celu umożliwienia eksploatacji spod wody, w trakcie eksploatacji pozostawić min 0,5 m półkę ochronną nad poziomem wody. Wysokość ściany eksploatowanej spod
wody nie przekroczy 5,0 m.
Wielkość planowanego wydobycia w skali roku szacuje się na 500 tys. ton kruszywa.
Wielkość wydobycia jest uzależniona od zapotrzebowania na kopalinę. Przewidywany okres eksploatacji wynosi ca 30 lat (zakończenie eksploatacji ok. 2040 r.).
W zakładzie górniczym „LINIA II” kopalina przerabiana jest w wyrobisku i zakładzie
przeróbczym. W wyrobisku wstępna przeróbka odbywa się na sucho na powierzchni kruszywo
przerabiane jest na mokro. Zakład przeróbczy stały znajduje się poza obszarem górniczym w południowo-zachodniej części złoża, na powierzchni terenu. Kruszywo w wyrobisku poddane jest
wstępnej selekcji i piasek frakcja 0-2 mm przenośnikiem taśmowym odstawiana jest na składowisku w wyrobisku. Frakcje 2-23mm i >23mm wywożone są do zakładu przeróbczego usytuowanego na powierzchni terenu i produkującego mieszanki i grysy oraz do zakładu przeróbczego znajdującego się w wyrobisku w rejonie otworu nr M-11, gdzie produkowane jest kruszywo
łamane.
Dla potrzeb eksploatacji i przeróbki kopaliny ze złoża Przedsiębiorca ogólnie zatrudnia 12
osób. Zaplecze socjalne dla zatrudnionych osób stanowią kontenery biurowo-socjalne. Woda do
celów konsumpcyjnych i higienicznych pobierana jest z gminnej sieci wodociągowej. Ścieki bytowe wytworzone przez pracowników stałych na terenie zakładu górniczego gromadzone są w
szczelnym zbiorniku, z którego wybierane są przez wyspecjalizowane firmy na podstawie umowy. Dla potrzeb grzewczych i przygotowywania ciepłych posiłków wykorzystana jest elektryczność.
Morfologia terenu, cechy krajobrazu
Złoże położone jest w środkowej części woj. pomorskiego, na gruntach miejscowości Linia, gmina Linia, w odległości około 18 km na południowy – wschód od Lęborka i około 30 km
na południowy – zachód od Wejherowa.
Złoże leży na terenie rolniczym, poza zwartą zabudową wsi Linia (od południowych granic złoża do najbliższych zabudowań Linii jest około 55 m). Złoże ma dogodne połączenie z sąsiednimi miejscowościami, ponieważ w Linii łączą się drogi asfaltowe z Wejherowa, Potęgowa,
Niepoczołowic, Lęborka. W odległości ok. 75 m na południe od złoża przebiega droga asfaltowa
prowadząca w kierunku północno wschodnim do Wejherowa, a w kierunku zachodnim do centrum Linii i dalej do Lęborka
Pod względem morfologicznym rejon złoża stanowi lekko pofalowaną równinę o długości
około 3 m i szerokości 1,5 km leżącą bezpośrednio na północ od zabudowań Linii. Na północ od
charakteryzowanej równiny znajduje się obniżenie ( sucha dolina), za którą znajdują się wzgórza
morenowe o bardzo urozmaiconej morfologii. Na południe od złoża, w rejonie Potęgowa w odległości około 3- 4 km występuje ciąg jezior rynnowych.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
73
Powierzchnia terenu złoża jest przekształcona antropogenicznie przez prowadzoną od lat
eksploatację kruszywa.
W sąsiedztwie rejonu złoża „Linia II” znajdują się :
- od wschodu droga gruntowa o numerze ewidencyjnym 145
- od północy lasy państwowe i prywatne
- od wschodu uprawiane działki rolne
- od południa tereny rolne
Rzędne powierzchni nie eksploatowanej wynoszą od 148,6 do 163,9 m n.p.m. Rzędne
dna wyrobiska w granicach złoża „Linia II” wahają się od ca 149,9 m n.p.m. do 154,0 m n.p.m.
Wody powierzchniowe
Teren złoża Linia II zlokalizowany jest w strefie wododziałowej zlewni Łeby. Łeba przepływa w odległości około 2,0 km – 3,0 km na wschód od granic złoża. Poziom wód rzeki Łeby
znajduje się na rzędnej 106,7 m n.p.m. W odległości około 1,5 km na południe od granic złoża
przebiega wododział pomiędzy zlewniami Łeby i Bukowiny będącej prawobrzeżnym dopływem
Łupawy. Zlewnia Łeby w obrębie gminy charakteryzuje się brakiem większych zbiorników wodnych i podmokłości, obszar w rejonie złoża jest pozbawiony wód powierzchniowych.
Budowa geologiczna
Na omawianym terenie w profilu geologicznym od powierzchni terenu występuje seria
osadów wodnolodowcowych piaszczysto-żwirowych. Miąższość tej serii jest zależna od ukształtowania powierzchni terenu i powierzchni stropowej osadów podścielających i zmienia się w granicach od kilku do ponad 30 m, średnio około 20-30 m. W ich obrębie udokumentowano złoże
Linia II, którego miąższość zmienia się od 6,5 do 31,5 m.
Osady wodnolodowcowe podścielone są kompleksem glin zwałowych i zastoiskowych
mułków piaszczystych. Wspomniane gliny zwałowe rozprzestrzeniają się w opisywanym rejonie
warstwą miąższości na ogół od kilku do około 60 m, miejscami jest nieciągła, gliny zostały zniszczone przez procesy erozyjne Mułki piaszczyste również nie stanowią ciągłej warstwy lecz wypełniają obniżenia w stropie glin.
Złoże „Linia II” zalega w formie pokładowej i zbudowane jest z przewarstwiających się wzajemnie osadów piaszczystych, piaszczysto – żwirowych, żwirowo-piaszczystych, miejscami występują żwiry. Seria piaszczysto-żwirowa występuje na różnych głębokościach. W obrębie wyrobiska nawiercono piaski, które ku spągowi przechodzą w piaski zapylone oraz piaski pylaste
Miejscami piaski zalegają bezpośrednio na glinie piaszczystej i pylastej. Pośród serii złożowej na
różnych głębokościach występują cienkie wkładki gliny piaszczystej i pylastej.
Wody podziemne
Osady sandrowe zbudowane głównie z piasków różnej granulacji i żwirów stadiału górnego zlodowacenia Wisły są lokalnie zawodnione. Wody gruntowe gromadzą się jedynie w obniżeniach powierzchni stropowej osadów słabo przepuszczalnych, podścielających sandr. Ich występowanie zostało rozpoznane jedynie w 3 otworach dokumentujących złoże Linia II, w jego zachodniej części. Swobodne zwierciadło wody nawiercono tu na głębokości od 5,8 do 25,5 m, tj.
na rzędnych 137,5 – 145,2 m n.p.m. W otworach studziennych wykonanych na terenie złoża Linia
II piaski sandrowe są suche.
Złoże Linia II jest więc częściowo tylko zawodnione. Miąższość zawodnionych piasków
w złożu zmienia się w granicach od 0 do około 5 m, w zależności od ukształtowania stropu komRaport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
74
pleksu słabo przepuszczalnych osadów podścielających (glin zwałowych i mułków piaszczystych). Na wyniesieniach stropu warstwa zawodniona zanika.
Ze względu na brak wód powierzchniowych brak jest kontaktów hydraulicznych zawodnionych piasków sandrowych z wodami powierzchniowymi.
Pod glinami i lokalnie pod mułkami piaszczystymi występuje poziom wodonośny zbudowany z różnowiekowych piasków wodnolodowcowych z tym, że w rejonie złoża poziom ten ulega wyklinowaniu i w tym rejonie nie wykazuje ciągłości. Miąższość GUPW wynosi od kilku do
około 20 m. Jego strop w rejonie Linii-Zakrzewa zalega na rzędnej około 100 m n.p.m., w rejonie
Strzepcza około 75 m n.p.m. Zwierciadło wody jest napięte i stabilizuje się na rzędnych około
110-140 m n.p.m. Poziom wodonośny zasilany jest lateralnie z wysoczyzny z kierunku południowo-wschodniego oraz pośrednio, na drodze przesączania opadów atmosferycznych i pokrywy
śniegowej przez wyżej ległe osady przepuszczalne (piaski) i słabo przepuszczalne (gliny zwałowe
i mułki). Przepływ wody w tym poziomie odbywa się w kierunku północno-wschodnim, gdzie
bazą drenażu jest rzeka Łęba.
Na terenie złoża pod miąższym kompleksem glin zwałowych stwierdzono występowanie
zawodnionych piasków trzeciorzędowych, bardzo drobnoziarnistych, z przewarstwieniami mułków i węglem brunatnym w stropie. Piaski te zostały nawiercone na głębokość 20 m. Strop trzeciorzędowego poziomu wodonośnego w Linii zalega na rzędnej 83 m n.p.m. i zapada w kierunku
wschodnim do rzędnej 52 m n.p.m. w Strzepczu. Zwierciadło wody jest napięte i stabilizuje się na
rzędnej około 140 m n.p.m. Trzeciorzędowy poziom wodonośny nie został ujęty i nie został przebadany,
Jego usytuowanie na głębokości około 60 m, pod osadami słabo przepuszczalnymi, powoduje że GUPW jest dobrze chroniony przed zanieczyszczeniami pochodzenia antropogenicznego z powierzchni terenu. Dotyczy to również nie eksploatowanego trzeciorzędowego poziomu wodonośnego.
szata roślinna
Aktualnie obszar znajdujący się w granicach występowania złoża jest terenem o silnie
zdegradowanych walorach przyrodniczych i tylko na niewielkiej powierzchni o przeciętnych walorach przyrodniczych. Od 1992 roku prowadzone jest wydobycie kruszywa rzędu 300 tys. ton
rocznie. W wyniku tego działania 75% terenu (ok. 40 ha) zajęte jest przez czynne wyrobisko.
Dodatkowo ok. 5% obszaru zajmują: droga wywozu urobku, parking, budynki biurowe, dwa
sztucznie utworzone zbiorniki wodne oraz teren zajęty przez maszyny wykorzystywane do wstępnej obróbki kruszywa.
Z mapy ewidencyjnej wynika, iż przed utworzeniem wyrobiska, występowały na tym obszarze grunty rolne V i VI klasy bonitacyjnej, których część zachowała się jeszcze na niewielkiej
powierzchni w południowej części złoża. Prowadzenie gospodarki rolnej na tym obszarze już w
znacznym stopniu przyczyniło się do degradacji szaty roślinnej, poprzez zniszczenie naturalnej
roślinności i utworzenie monokultur roślin uprawnych. Dlatego też można przypuszczać, iż obszar ten przed powstaniem kopalni nie przejawiał wysokich walorów przyrodniczych i utworzenie
wyrobiska na tym obszarze nie wpłynęło w znacznym stopniu na degradacje szaty roślinnej tego
terenu.
Na inwentaryzowanym obszarze odnotowano występowanie 159 gatunków roślin naczyniowych, w tym jeden takson rośliny naczyniowej objęty ścisłą ochroną gatunkową – centuria pospolita (Centaurium erythraea) i jeden znajdujący się pod częściową ochroną gatunRaport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
75
kową – kocanki piaskowe (Helichrysum arenarium) oraz 7 gatunków mszaków, w tym dwa
objęte ochroną częściową – rokietnik pospolity (Pleurozium schreberi) i widłoząb miotlasty
(Dicranum scoparium). Gatunki te nie widnieją na „Czerwonej liście roślin naczyniowych Polski”
oraz w „Polskiej czerwonej księdze roślin”, dwóch pierwszych gatunków nie wykazano także w
zestawieniu „Ginących i zagrożonych roślin naczyniowych Pomorza Gdańskiego”. Populacja centurii pospolitej zlokalizowana jest na nasypie zarówno po wschodniej jak i zachodniej stronie wyrobiska; wchodzi tu w skład zbiorowisk z klasy Epilogietea angustifolii i jej łączna liczebność nie
przekracza 50 osobników. Natomiast populacja kocanek piaskowych rozmieszczona jest głównie
w północnej części między wyrobiskiem a lasem i wchodzi w skład występującej tu roślinności
psammofilnej. Pojedyncze egzemplarze tego gatunku występują także w północno-wschodniej
części nasypu. Łączna liczba osobników mieści się w przedziale między 50-100 pędów kwiatostanowych. Stwierdzone chronione gatunki mszaków występują w nielicznych płatach na nasypie
po zachodniej stronie wyrobiska (rokietnik pospolity) oraz jako składnik runa w borze przy północno-wschodniej granicy złoża (widłoząb miotlasty). Warto zaznaczyć, ze kocanka piaskowa
należy do gatunków objętych częściową ochroną ze względu na swoje właściwości lecznicze.
Gatunek ten wykorzystywany jest w medycynie. Ponad to występuje w rejonie złoża tylko i wyłącznie dlatego, że prowadzona na tym obszarze eksploatacja stworzyła mu warunki do swobodnego rozwoju. Kocanka piaskowa często występuje na piaszczystych nieużytkach starszych odłogów, piaskowni czy żwirowni. Gdyby na omawianym obszarze nadal prowadzono uprawę roli a
nie eksploatację kruszywa, prace związane z uprawą gruntów nie pozwoliłyby na jej rozwój. W
przypadku objętych ochroną mszaków ich występowanie wynika z faktu iż północną część złoża
zajmuje młodnik sosnowy. Gdyby w przeszłości nie dokonano tu nasadzenia sosen, grunty nadal
przeznaczone były by pod uprawę roli a mszysty podszyt nie byłby w stanie się na nich wykształcić. Powstania nowych antropogenicznych siedlisk o charakterze zbliżonym do siedlisk naturalnych dla chronionych gatunków fauny, flory i porostów należy bezwzględnie zaliczyć do kompensacji przyrodniczej negatywnego oddziaływania na przyrodę.
Zarówno na terenie złoża, jak i na terenach przyległych do granicy złoża nie stwierdzono występowania siedlisk „naturowych” wymienionych w załączniku I Dyrektywy Rady
92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 roku w sprawie ochrony siedlisk naturalnych oraz dzikiej
fauny i flory.
Rozmieszczenie głównych zbiorowisk roślinnych oraz gatunków chronionych przedstawione zostało na Mapach ewidencyjnych w skali 1: 5000 (zał. nr 2a i 2b).
Spośród stwierdzonych gatunków grzybów nie odnotowano gatunków objętych ochroną
gatunkową, natomiast wśród porostów odnaleziono dwa gatunki znajdujące się pod ścisłą ochroną
gatunkową, należą do nich: pawężnica psia (Peltigera canina) i pawężnica drobna (Peltigera didactyla). W przypadku występowania gatunków porostów objętych ochroną warto dodać, że podobnie jak mchy przedstawione w podrozdziale 3.8. ich występowanie związane jest z nasadzeniem w północnej części złoża młodnika sosnowego. Gdyby w przeszłości nie dokonano tu nasadzenia sosen, grunty nadal przeznaczone były by pod uprawę roli i nie byłoby warunków do wykształcenie się porostów.
fauna
Zarówno skład gatunkowy, jak i struktura przestrzenna oraz liczebność gatunków fauny są
odbiciem istniejącego, już przekształconego krajobrazu oraz dominacją szaty roślinnej o charakterze antropogenicznym.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
76
Podczas prac terenowych na obszarze objętym projektowaną inwestycją oraz na terenach
sąsiednich stwierdzono 6 gatunków ssaków stale lub okresowo występujących na omawianym
obszarze. Większość z nich związana jest z terenami leśnymi lub ekotonalnymi.
stwierdzono występowanie 16 gatunków ptaków. Z uwagi na specyfikę terenu, większość
awifauny to gatunki preferujące strefy ekotonowe lasu i pól uprawnych, tereny otwarte, polnołąkowe, a także związane z obecnością człowieka.
Spośród innych zwierząt kręgowych, podczas inwentaryzacji przyrodniczej odnotowano 1
gatunek gada – jaszczurkę zwinkę (Lacerta agilis) oraz jeden gatunek płaza – ropuchę paskówkę
(Bufo calamita). Oba taksony zaobserwowano tylko na jednym stanowisku na odsłoniętym zboczu, po wschodniej stronie wyrobiska. Istniejące tu warunki siedliskowe z dominacją piasków
gliniastych, gliny, jak i żwirów w podłożu, wyraźnie sprzyjają bytowaniu jaszczurek, które preferują wygrzewanie się na nagrzanych piaskach, jak i ropuchom, które w tego typu skałach wykopują nory i zimują. Na omawianym stanowisku, zdecydowanie liczniejsza była populacja ropuch,
których liczebność mieściła się w przedziale ok. 20-30 osobników, natomiast populacja jaszczurek obejmowała ok. 10 osobników.
Spośród wymienionych powyżej taksonów fauny występującej na obszarze objętym inwestycją oraz na terenach przyległych, 14 gatunków ptaków (wszystkie poza sroką, kosem i grzywaczem), a także jaszczurka zwinka i ropucha paskówka objęte są ścisłą ochroną gatunkową. Jednocześnie nie stwierdzono występowania gatunków wymienionych w załączniku I
Dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 roku w sprawie ochrony siedlisk naturalnych oraz dzikiej fauny i flory.
Przedsiębiorca nie przewiduje innego wariantu działalności na analizowanym terenie niż eksploatacja kruszywa i jego przeróbka. Jest to podyktowane uwarunkowaniami gospodarczymi dużym zapotrzebowaniem kruszywa do celów lokalnych.
Eksploatacja surowca spowoduje trwałe zmiany obecnego stanu środowiska i zagospodarowania terenu. W miejscu terenów rolnych i istniejącego już wyrobiska powstanie wyrobisko o
powierzchni ca 49,3 ha, które w zachodniej części na niewielkiej powierzchni będzie zawodnione. Czynne skarpy wyrobiska nachylone będą pod kątem ca 600 w części suchej i pod kątem ca
270 w części zawodnionej.
W ramach rekultywacji przewiduje się zepchnięcie do wyrobiska zwałowanego nadkładu
oraz pozostałej nie przerobionej części niezbywalnych piasków z odsiewki co spowoduje jego
spłycenie oraz złagodzenie skarp do kąta około 250 .
Dla terenu poeksploatacyjnego złoża najodpowiedniejszym kierunkiem rekultywacji będą nawiązujące do sąsiednich obszarów kierunki leśny i rolny.
W raporcie wybranym wariantem jest eksploatacja i przeróbka kruszywa ze złoża ”Linia
II”. Eksploatacja ze złoża trwa już od kilkunastu lat, a zapotrzebowania na kruszywo jest na tyle
duże, że Przedsiębiorca postanowił poszerzyć ją o części działek nr 138, 136, 140/2, 141/2, znajdujących się dotychczas poza granicami złoża.
Kontynuacja eksploatacji w rejonie, gdzie od lat pozyskiwane jest kruszywo w sposób zaproponowany przez Przedsiębiorcę oraz lokalizowanie w wyrobisku zakładu przeróbczego wydaje się być rozsądnym rozwiązaniem zarówno dla środowiska, jak również dla lokalnej społeczności - istnienie tej żwirowni to także utrzymanie na dotychczasowym poziomie miejsc pracy w
gminie. Dalsza eksploatacja kruszywa z niniejszego złoża jest konsekwencją dotychczasowych
decyzji władz gminnych - przeznaczenia części terenu złoża w miejscowym planie zagospodarowania gminy pod powierzchniową eksploatację. Zaniechanie realizacji przedsięwzięcia skutkoRaport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
77
wało będzie koniecznością zaprzestania dalszej eksploatacji kruszywa ze złoża „Linia II”. Rozwiązanie takie byłoby przejawem nieracjonalnej gospodarki surowcami naturalnymi. Wariant ten
nie realizuje założeń zasady zrównoważonego rozwoju obowiązującej w ochronie środowiska, a
polegającej na łączeniu priorytetów ochrony środowiska z rozwojem gospodarczym i uwarunkowaniami społecznymi. Wariant taki byłby sprzeczny z zapisami „Programu ochrony środowiska dla
gminy Linia” zakładającym racjonalne gospodarowanie zasobami naturalnymi.
Oddziaływanie na szatę roślinną i zwierzęta
Zasadniczy bezpośredni negatywny wpływ przedsięwzięcia na szatę roślinna związany będzie
z przygotowaniem złoża do eksploatacji (ale tylko w części poza istniejącym wyrobiskiem).
Wpływ kopalni odkrywkowych na szatę roślinną jest silnie negatywny - podczas prac przygotowawczych do udostępnienia złoża następuje całkowita eliminacja roślinności z całej powierzchni
terenu górniczego. Generalnie można wyróżnić następujące główne czynniki bezpośrednio wpływające na roślinność na terenie złoża i w otoczeniu:
całkowita fizyczna eliminacja roślinności na obszarze złoża (terenie górniczym);
całkowite zniszczenie gleb i siedlisk leśnych;
trwałe przekształcenie warunków siedliskowych na skutek zmiany konfiguracji terenu, charakteru podłoża litologicznego, warunków występowanie wód podziemnych (płytkie występowanie wód w dnach wyrobisk, lub powstanie zbiorników wodnych).
Eksploatacja kruszywa doprowadzi do całkowitego usunięcia naturalnej pokrywy glebowej z projektowanego obszaru objętego inwestycją. Zniszczeniu ulegną gleby o niskim potencjale produkcyjnym tj. klasy V i VI (z przewagą klasy VI).
Na omawianym terenie można mówić o stratach w szacie roślinnej zarówno w kontekście
strat gospodarczych wynikających z dotychczasowego, rolniczego użytkowania terenu, jak i miejscowo w odniesieniu do strat przyrodniczych. Zniszczeniu ulegnie szata roślinna o charakterze
synantropijnym z pojedynczym udziałem chronionych gatunków roślin lub porostów, które wykształciły się już w czasie prowadzonej eksploatacji (wcześniej był to teren użytkowany rolniczo).
Zauważalnym skutkiem eksploatacji kruszywa może być zmniejszenie siedlisk jak i żerowisk dla zwierząt i ptaków żerujących na polach uprawnych oraz w strefie ekotonowej lasu i pól
uprawnych. Jednak ze względu na coraz częstsze przejawy synantropizacji nie tylko flory ale
także i fauny, działania związane z eksploatacją kruszywa mogą przyczynić się nie tylko do
zniszczenia, ale także do powstania nowych antropogenicznych siedlisk o charakterze zbliżonym
do siedlisk naturalnych, ze względu na typ wydobywanego kruszywa. Na inwentaryzowanym
obszarze odnotowano występowanie tego rodzaju siedlisk, zlokalizowanych na wale nakładu dla
dwóch taksonów objętych ścisłą ochroną gatunkową (jaszczurki zwinki i ropuchy paskówki). Aktualnie brak jest zagrożeń wynikających z planowanych prac związanych z eksploatacją kruszywa
dla wymienionych taksonów. Dlatego też nie ma przeciwwskazań odnośnie dalszej realizacji
przedsięwzięcia jakim jest eksploatacja kruszywa ze złoża „Linia II”.
Oddziaływania na wodę
Analiza oddziaływania eksploatacji złoża kruszywa „Linia II” oraz przerobu tego kruszywa na
stosunki wodne tego obszaru pozwala stwierdzić, że:
dotychczasowa eksploatacja złoża nie wywołała zmian w położeniu zwierciadła wody;
dalsza eksploatacja kruszywa odbywać się będzie bez poboru wód podziemnych,
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
78
eksploatacja i przerób kruszywa nie będzie miała negatywnego wpływu na wody podziemne ponieważ:
— nie spowoduje obniżenia zwierciadła wód gruntowych i pomniejszenia ich zasobów a także
negatywnego wpływu na głębiej zalegający czwartorzędowy główny użytkowy poziom
wodonośny i trzeciorzędowy poziom wodonośny,
— nie spowoduje zmian reżimu gruntowo-wodnego na sąsiadujących polach uprawnych więc
nie wpłynie na jakość i ilość plonów na działkach sąsiadujących,
jednym z podstawowych zadań podczas eksploatacji złoża będzie niedopuszczenie do zanieczyszczenia gruntu i wód gruntowych substancjami ropopochodnymi i ściekami,
eksploatacja surowca powinna odbywać się w sposób zapewniający ochronę jakości wód
podziemnych,
nie będzie miała wpływu na wody powierzchniowe, gdyż w tym rejonie nie występują,
Oddziaływanie na powietrze
W trakcie eksploatacji złoża nie przewiduje się zwiększenia zapylenia powietrza. Nadmienić należy, że ilość samochodów ciężarowych dojeżdżających do żwirowiska stanowić będzie tylko
część, poruszających się aktualnie po okolicznych drogach, pojazdów.
W niniejszym opracowaniu dokonano analizy oddziaływania pracy maszyn ciężkich oraz
pojazdów ciężarowych poruszających się po terenie złoża „Linia II”, które będą źródłem emisji
substancji do powietrza atmosferycznego.
Z powyższej analizy wynika, że dotrzymane będą dopuszczalne poziomy substancji
w powietrzu poza terenem, do którego Inwestor posiada tytuł prawny – ustalone w załączniku nr 1
do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 3 marca 2008 r. w sprawie poziomów niektórych
substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 47, poz. 281), a także dotrzymane będą dopuszczalne wartości
odniesienia w powietrzu dla terenu kraju, wynikające z załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra
Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w
powietrzu (Dz. U. Nr 16, poz. 87)
Wykonane obliczenia rozprzestrzeniania się substancji w powietrzu wykazały,
że emisja substancji z pojazdów ciężarowych oraz maszyn ciężkich pracujących na terenie żwirowni, nie będzie powodować przekroczeń standardów jakości środowiska oraz wartości odniesienia.
Oddziaływanie na klimat akustyczny
•
Z punktu widzenia emisji hałasu do środowiska przedsięwzięcie nie będzie stanowić ponad
normatywnej uciążliwości akustycznej dla środowiska,
• Przedsięwzięcie nie będzie stanowić istotnego źródła emisji wibracji do środowiska,
• Najbliższe tereny akustycznie chronione, tj. tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej
znajdują się poza zasięgiem izolinii o poziomie równoważnym 50 dB w porze dnia oraz 40
dB w porze nocy,
Oddziaływanie akustyczne związane z przedsięwzięciem nie przekracza dopuszczalnych
norm sprecyzowanych w załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14
czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu
w środowisku (Dz. U. Nr
120, poz. 826).
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
79
Odpady
W związku projektowaną, dalszą eksploatacją kruszywa ze złoża „Linia II” nie powstaną
odpady w rozumieniu Ustawy o odpadach. Usunięty nadkład będzie wykorzystywany na miejscu
dla potrzeb rekultywacji, co oznacza że nie będzie zakwalifikowany jako odpad.
W zakładzie powstawały będą tak, jak do tej pory, niewielkie ilości odpadów niebezpiecznych i
odpadów innych niż niebezpieczne. Wytwarzanie odpadów niebezpiecznych związane będzie z
pojazdami i urządzeniami, których silniki zasilane są olejem napędowym lub benzyną. Wśród
odpadów niebezpiecznych znajdować się będą:
Odpady te są gromadzone w odpowiednio przygotowanych miejscach poza terenem eksploatacji kruszywa i przekazywane uprawnionym firmom do utylizacji. Odpady komunalne natomiast są
gromadzone w pojemnikach i odstawiane na wysypisko śmieci. Na terenie Zakładu Górniczego
Linia II nie składuje się i nie przewiduje się składowania odpadów niebezpiecznych.
18. Nazwisko osoby lub osób sporządzających raport
Autorami niniejszego Raportu są: mgr Ewa Grzęda, mgr Ewa Prussak, dr Wojciech Prussak, mgr
Michał Schmidt, mgr Kamila Szeniawska, mgr inż. Emilia Święczkowska
19. Źródła informacji stanowiące podstawę sporządzenia raportu
-
-
-
-
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001r. „Prawo ochrony środowiska” (tekst jednolity Dz. U. z
2008. Nr 25, poz. 150)
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego
ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na
środowisko (Dz. U. z dnia 7 listopada 2008 r.)
Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. „Prawo geologiczne i górnicze” (tekst. jednolity Dz. U. z 2005
r. nr 228, poz. 1947 z późn. zmianami)
Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. „O ochronie gruntów rolnych i leśnych” Tekst pierwotny:
Dz.U. Z 1995r, nr 16, poz. 78 (Dz.U. z 2004 r. nr 121, poz 1266 z póź zm.)
Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 09.11.2010 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko” (Dz. U. Nr 213 poz.1397,)
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 maja 2005 r, zmieniające rozporządzenie w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz
szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 92 poz. 769)
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. Ochrona przyrody (Dz. U. z 2004 Nr 92 poz. 880 ze zmianami)
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 21 lipca 2004 r., Obszary specjalnej ochrony ptaków NATURA 2000 (Dz. U. z 2004 r. nr 229, poz. 2313, zm. D.U nr 179, poz. 1275)
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 maja 2005 r., Typy siedlisk przyrodniczych
oraz gatunki roślin i zwierząt, wymagające ochrony w formie wyznaczenia obszarów
NATURA 2000 (Dz. U. z 2005 r., nr 94 poz. 795).
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r., o odpadach (tekst. Jednolity Dz. U. z 2007 r. nr 39, poz.
251 z późn. zmianami)
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
80
-
-
Rozporządzenie z dnia 22 grudnia 2004 r. Przypadki, w których wprowadzenie gazów lub
pyłów do powietrza nie wymaga pozwolenia (Dz. U. z 2004 r. nr 283, poz.2840)
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych
poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. Nr 120, poz. 826);
Uchwała Nr VII/64/96 Rady Gminy Kościerzyna z dnia 2 sierpnia 1996 r. w sprawie utworzenia Szarlockiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (z późniejszymi zmianami) i Uchwała
nr II/51/07 Rady Gm. Kościerzyna z dnia 06.06.2007 r. w sprawie likwidacji Szarlockiego
Obszaru Chronionego Krajobrazu
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001r. „Prawo ochrony środowiska” (tekst jednolity Dz. U. z
2008. Nr 25, poz. 150)
Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. „O ochronie gruntów rolnych i leśnych” Tekst pierwotny.
Dla potrzeb niniejszego raportu wykorzystano następujące materiały źródłowe:
1. Engel Z., Ochrona przed hałasem i drganiami, PWN, Warszawa, 1994.
2. Informacje od właścicieli złoża, wizje lokalne na złożu przeprowadzone w sierpniu, wrześniu i październiku 2011 r.
3. Kondracki J., – Geografia regionalna Polski, PWN. Warszawa 2000.
4. Markowski R., Buliński M. 2004. Ginące i zagrożone rośliny naczyniowe Pomorza Gdańskiego. Acta Bot. Cassub., Monogr. 1: 1-75.
5. Lenart W., Tyszecki A. Poradnik przeprowadzania ocen oddziaływania na środowisko,
EKO-KONSULT Gdańsk, 1998.
6. Matuszkiewicz, W., 2001, Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. PWN.
Warszawa.
7. Poradnik utrzymania i ochrony siedlisk oraz gatunków Natura 2000 – podręcznik metodyczny Natura 2000. T1-5. Ministerstwo Środowiska, Warszawa.
8. Program ochrony środowiska w gmine Linia na lata 2004-2011
9. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Linia - aktualizacja 2008 r., zmiana 2011 r. – fragmenty w Zakrzewie, Linii i Strzepczu i Pobłociu
10. Dodatek nr 2 do Dokumentacji geologicznej złoża kruszywa naturalnego „LINIA II” wykonany w 2011r. przez Usług Geologiczne, Ewa Gurzęda z Gdyni.
11. „Dodatek nr 2 do projektu zagospodarowania złoża kruszywa naturalnego „LINIA II”
wykonany przez Usług Geologiczne, Ewa Gurzęda z Gdyni w 2007 r.
12. Dodatek nr 3 do projektu zagospodarowania złoża kruszywa naturalnego „LINIA II” wykonany w 2008 r.
13. Prussak W., 2000 — Mapa hydrogeologiczna Polski w skali 1:50 000, ark. Sierakowice
(24). PIG. Warszawa.
14. Prussak W., 2004 — Szczegółowa Mapa Geologiczna Polski w skali 1:50 000, ark. Sierakowice (24) wraz z objaśnieniami. PIG. Warszawa.
15. Mapa geologiczno-gospodarcza w skali 1:50 000, arkusz 24 Sierakowice
16. Województwo Pomorskie Ochrona Przyrody, Mapa przyrodniczo – turystyczna w skali
1:200 000, Wydawnictwo EKO-KAPIO, Gdańsk, 2009.
17. Woś A., Zarys klimatu Polski, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań, 1996.
18. Zarzycki K., Szeląg Z. 2006. Czerwona lista roślin naczyniowych zagrożonych w Polsce.
– W: Mirek Z., K. Zarzycki, W. Wojewoda, Z. Heinrich (red.), Lista roślin zagrożonych w
Polsce. Wyd. 2. s. 87-98. Polska Akademia Nauk, Instytut Botaniki im. W. Szafera, Kraków.
19. Informacje od właścicieli złoża, wizje lokalne na złożu przeprowadzone w maju, wrześniu
i październiku 2011 r.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
81
Ponadto strony i serwisy internetowe:
www. geoportal.pgi.gov.pl
www.kpk.org.pl
www.gdansk.lasy.gov.pl
www.gdansk.wios.gov.pl
www.natura2000.gdos.gov.pl
20. Wnioski
1. Sporządzony raport dotyczy kontynuowania eksploatacji kruszywa naturalnego z części
złoża „Linia II” znajdującego się w gminie Linia, powiecie wejherowskim, województwie
pomorskim na gruntach działek nr ew. 740, 128, 130/1, 131/1, 131/2, 132/1, 132/2, 136,
137, 138, 140/2, 141/2, 142/2, 143/6, 143/8, 143/10, 143/11.
2. Do eksploatacji nie przewidziana jest część złoża znajdująca się na terenie działek leśnych nr 131/1, 128,132/2 które są własnością osób prywatnych oraz na terenie działki nr
740, która jest własnością Skarbu Państwa, władającym jest Nadleśnictwo Strzebielino
oraz na terenie działki rolnej nr 143/10, która nie jest własnością przedsiębiorcy.
3. Powierzchnia złoża przeznaczona do eksploatacji to 49,3 ha. Wielkość wydobycia w skali
roku szacuje się na 500 tys. ton kruszywa. Wielkość wydobycia jest uzależniona od zapotrzebowania na kopalinę.
4. Dotychczasowa eksploatacja kruszywa ze złoża „Linia II”: prowadzona jest na podstawie
koncesji nr O-IV-8514/53/92 wydanej przez Wojewodę Gdańskiego dnia 09 lipca 1992 r,
zmienionej decyzją nr ŚR/Ś-IV-74125/53/03 wydaną przez Wojewodę Pomorskiego dnia
31 lipca 2003 r., zmienionej decyzją Wojewody Pomorskiego nr ŚR/Ś-IV-75125/53/03 z
dnia 28 sierpnia 2003 r., zmienioną decyzją Wojewody Pomorskiego nr ŚR/Ś-IV75125/53/04 z dnia 02 lutego 2004 r., a następnie zmienionej decyzją Wojewody Pomorskiego nr ŚR/Ś-IV-75125/53/04 z dnia 01 czerwca 2004 r. oraz decyzją nr DROŚ.G.JU75121-21/08/09 z dnia 16.01.2009 r.
5. Dla terenu zalegania złoża zgodnie z wymogami ustawy „Prawo geologiczne i górnicze”
opracowano miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru funkcjonalnego
fragmentu wsi Linia. Opracowaniem objęto obszar o powierzchni 55 ha obejmujący
działki zalegania złoża Linia II”. Obejmuje on grunty pod eksploatację powierzchniową,
tereny składowe i przeróbcze surowca, technologicznych wód otwartych oraz tereny zieleni izolacyjnej.
6. Wydobycie prowadzone jest sposobem odkrywkowym, wyrobiskiem wgłębnym bez użycia materiałów wybuchowych. Dalsze prace wydobywcze prowadzone będą jak dotychczas oraz w dostosowaniu do warunków geologiczno-górniczych złoża i możliwości
technicznych maszyn używanych do urabiania złoża.
7. Dalsza eksploatacja kruszywa prowadzona będzie przy użyciu typowego sprzętu (koparki,
ładowarki) dwoma, trzema piętrami eksploatacyjnymi. Kruszywo bezpośrednio ze ściany
przewożone jest do zlokalizowanego w wyrobisku zakładu przeróbczego. Umożliwia to
sprawne wydobycie kopaliny ze złoża, ogranicza transport, oraz uciążliwość akustyczną i
aerosanitarną prowadzonej działalności do terenu odkrywki i zakładu przeróbczego.
8. Zaniechanie realizacji przedsięwzięcia skutkowało będzie koniecznością zaprzestania dalszej eksploatacji kruszywa ze złoża „Linia II”. Rozwiązanie takie byłoby przejawem nieracjonalnej gospodarki surowcami naturalnymi. Wariant ten nie realizuje założeń zasady
zrównoważonego rozwoju obowiązującej w ochronie środowiska, a polegającej na łączeniu priorytetów ochrony środowiska z rozwojem gospodarczym i uwarunkowaniami spoRaport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
82
łecznymi. Wariant taki byłby sprzeczny z zapisami „Programu ochrony środowiska dla
gminy Linia” zakładającym racjonalne gospodarowanie zasobami naturalnymi.
9. Kopalina wydobyta ze złoża „Linia II” będzie przerabiana tak, jak ma to miejsce dotychczas - w wyrobisku i zakładzie przeróbczym. W wyrobisku wstępna przeróbka odbywa
się na sucho na powierzchni kruszywo przerabiane jest na mokro. Zakład przeróbczy stały
znajduje się poza obszarem górniczym w południowo-zachodniej części złoża, na powierzchni terenu. Kruszywo w wyrobisku poddane jest wstępnej selekcji i piasek frakcja
0-2 mm przenośnikiem taśmowym odstawiana jest na składowisku w wyrobisku. Frakcje
2-23mm i >23mm wywożone są do zakładu przeróbczego usytuowanego na powierzchni
terenu i produkującego mieszanki i grysy oraz do zakładu przeróbczego znajdującego
się w wyrobisku w rejonie otworu nr M-11, gdzie produkowane jest kruszywo łamane.
10. Złoże jest na znacznej powierzchni złożem suchym, tylko w zachodniej części w rejonie
dwóch otworów jest złożem częściowo zawodnionym. Wodę w złożu nawiercono na
głębokości 5,8 m w wyrobisku i 24,0 p.p.t. poza wyrobiskiem, tj na rzędnych 145,2; 139,0
m n.p.m., Jest to woda o swobodnym zwierciadle. Miąższość warstwy zawodnionej wynosi od 2,5 m do 5,2 m. W otworze nr 17/11 woda została nawiercona na głębokości 25,5
m ppt poniżej spągu złoża. Przewidywany Dotychczasowa eksploatacja złoża „Linia II”
do tej pory nie wywołała widocznych zmian w położeniu zwierciadła wody.
11. Analiza oddziaływania eksploatacji złoża kruszywa „Linia II” oraz przerobu tego kruszywa na stosunki wodne tego obszaru pozwala stwierdzić, że:
dotychczasowa eksploatacja złoża nie wywołała zmian w położeniu zwierciadła wody;
dalsza eksploatacja kruszywa odbywać się będzie bez poboru wód podziemnych,
eksploatacja i przerób kruszywa nie będzie miała negatywnego wpływu na wody podziemne ponieważ:
— nie spowoduje obniżenia zwierciadła wód gruntowych i pomniejszenia ich zasobów a także
negatywnego wpływu na głębiej zalegający czwartorzędowy główny użytkowy poziom
wodonośny i trzeciorzędowy poziom wodonośny,
— nie spowoduje zmian reżimu gruntowo-wodnego na sąsiadujących polach uprawnych więc
nie wpłynie na jakość i ilość plonów na działkach sąsiadujących,
jednym z podstawowych zadań podczas eksploatacji złoża będzie niedopuszczenie do zanieczyszczenia gruntu i wód gruntowych substancjami ropopochodnymi i ściekami,
eksploatacja surowca powinna odbywać się w sposób zapewniający ochronę jakości wód
podziemnych,
nie będzie miała wpływu na wody powierzchniowe, gdyż w tym rejonie nie występują,
12. W wyniku dalszej eksploatacji złoża nastąpi całkowite, bezpowrotne zniszczenie występujących aktualnie na tej powierzchni terenów rolnych i powiększenie istniejącego już
wyrobiska. Oddziaływanie ocenia się jako znacząco negatywne i trwałe.
13. Z punktu widzenia emisji hałasu do środowiska przedsięwzięcie nie będzie stanowić ponad normatywnej uciążliwości akustycznej dla środowiska,
14. Przedsięwzięcie nie będzie stanowić istotnego źródła emisji wibracji do środowiska,
15. Najbliższe tereny akustycznie chronione, tj. tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej znajdują się poza zasięgiem izolinii o poziomie równoważnym 50 dB w porze
dnia oraz 40 dB w porze nocy,
16. W trakcie eksploatacji złoża nie przewiduje się zwiększenia zapylenia powietrza. Nadmienić należy, że ilość samochodów ciężarowych dojeżdżających do żwirowiska stanowić będzie tylko część, poruszających się aktualnie po okolicznych drogach, pojazdów.
17. Z przeprowadzonej analizy oddziaływania pracy maszyn ciężkich oraz pojazdów ciężarowych poruszających się po terenie złoża „Linia II”, które będą źródłem emisji substancji do
powietrza atmosferycznego, wynika, że dotrzymane będą dopuszczalne poziomy substancji
w powietrzu poza terenem, do którego Inwestor posiada tytuł prawny – ustalone w załączRaport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
83
niku nr 1 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 3 marca 2008 r. w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 47, poz. 281), a także dotrzymane
będą dopuszczalne wartości odniesienia w powietrzu dla terenu kraju, wynikające z załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie
wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 16, poz. 87)
18. Wykonane obliczenia rozprzestrzeniania się substancji w powietrzu wykazały,
że emisja substancji z pojazdów ciężarowych oraz maszyn ciężkich pracujących na terenie żwirowni, nie będzie powodować przekroczeń standardów jakości środowiska oraz
wartości odniesienia.
19. Rekultywacja terenów poeksploatacyjnych będzie prowadzona zgodnie z warunkami
określonymi w decyzji określającej kierunek i warunki rekultywacji oraz zatwierdzonym
planem prac rekultywacyjnych, będzie to kierunek leśny i rolny wraz z pozostawieniem w
zawodnionej części wyrobiska oczek wodnych.
20. Kontynuacja eksploatacji w rejonie gdzie od lat pozyskiwane jest kruszywo w sposób zaproponowany przez przedsiębiorcę wydaje się być rozsądnym rozwiązaniem zarówno dla
środowiska, jak również dla lokalnej społeczności, gdyż istnienie tej żwirowni to także
utrzymanie na dotychczasowym poziomie miejsc pracy w gminie.
Raport o oddziaływaniu na środowisk dalszej eksploatacji kruszywa naturalnego z części złoża „Linia II”
84

Podobne dokumenty