59. Kajet nr 59

Komentarze

Transkrypt

59. Kajet nr 59
3
Kajet nr 59 (2/2005)
Drodzy Czytelnicy
Czas to szczególny, w którym przysz³o nam zmierzyæ siê z tym, co
nieuniknione, a zarazem trudne do zaakceptowania – œmierci¹ Ojca
Œwiêtego Jana Paw³a II.
Napisano, wypowiedziano wiele s³ów, mo¿e czasami zbyt wiele.
A przecie¿ mo¿na odejœæ na zawsze, by stale byæ blisko
( ks. J. Twardowski ). I tylko od nas samych zale¿y, czy tak faktycznie
bêdzie, czy deklaracje stan¹ siê czynami, a nauka Jana Paw³a II
przes³aniem wcielanym w nasze ¿ycie.
Nie ma szczêœcia - mówi³ Jan Pawe³ II - nie ma przysz³oœci cz³owieka
i narodu bez mi³oœci, która przebacza, choæ nie zapomina, jest wra¿liwa
na niedole innych, nie szuka swego, ale pragnie dobra dla drugich:
mi³oœci, która s³u¿y, zapomina o sobie i gotowa jest do
wspania³omyœlnego dawania.
Zapraszam Pañstwa na chwile refleksji
Barbara Królikowska - Wunderlich
Odpór stawiany wyrazom przez myœli
Bywa nieraz, ¿e w ci¹gu rozmowy stajemy w obliczu prawd,
dla których brakuje nam s³ów, brakuje gestu i znaku –
bo równoczeœnie czujemy: ¿adne s³owo, gest ani znak –
nie uniesie ca³ego obrazu,
w który wejœæ musimy samotni, by siê zmagaæ podobnie
jak Jakub.
Lecz nie tylko zmaganie z obrazem, który trzeba dŸwigaæ
w swoich myœlach,
z podobieñstwem tych wszystkich przedmiotów, z których
cz³owiek wewnêtrznie siê sk³ada,
czyny nasze czy¿ zdo³aj¹ ogarn¹æ, i to ogarn¹æ a¿ do dna,
te wszystkie g³êbokie prawdy, nad którymi myœleæ nam
wypada?
Karol Wojty³a
4
Kajet nr 59 (2/2005)
Katarzyna Iwona Œwigost
1960 – 2005
Niedawno
po¿egnaliœmy
nasz¹ kole¿ankê i przyjació³kê,
wicedyrektorkê
Poradni
Psychologiczno-Pedagogicznej
nr 1 w Olsztynie.
Kasia ukoñczy³a Liceum
Ogólnokszta³c¹ce nr 3, a póŸniej
studia magisterskie w Wy¿szej
Szkole
Pedagogicznej
w
Olsztynie
o
kierunku
wychowanie przedszkolne. Bêd¹c jeszcze na studiach
rozpoczê³a pracê w Przedszkolu Zak³adowym OZOS nr 1
oraz w Przedszkolu MSW nr 3. Od roku 1987 zwi¹zana
by³a z Poradni¹ Psychologiczno-Pedagogiczn¹ nr 1 w
Olsztynie. W 2002 r. zosta³a jej wicedyrektorem.
Wa¿ne dla Niej by³o zdobywanie nowej wiedzy i
umiejêtnoœci, podnoszenie swoich kwalifikacji. Ukoñczy³a
miêdzy innymi: studia podyplomowe w zakresie
wychowania rodzinnego i seksualnego, studia
podyplomowe z oligofrenopedagogiki, a tak¿e kurs
kwalifikacyjny - organizacja i zarz¹dzanie oœwiat¹.
Posiada³a I stopieñ specjalizacji zawodowej w zakresie
edukacji równoleg³ej. By³a nauczycielem dyplomowanym
oraz ekspertem MENiS.
Z wielkim oddaniem udziela³a siê w pracy spo³ecznej.
By³a jedn¹ z inicjatorek, za³o¿ycielek Stowarzyszenia na
rzecz Dzieci i M³odzie¿y Szczególnie Uzdolnionej. By³a
jego wiceprzewodnicz¹c¹, a od 2002 r. przewodnicz¹c¹.
Za swoj¹ pracê otrzyma³a wiele podziêkowañ i wyró¿nieñ.
W 2004 r. przyznano jej nagrodê Kuratora Oœwiaty w
Olsztynie.
Po¿egnanie
Odesz³aœ Kasiu tak szybko i nieoczekiwanie, ¿e
jeszcze do tej pory jesteœmy zdumione tym, ¿e Ciebie
wœród nas ju¿ nie ma. A przecie¿ tyle pracy by³o przed
nami. Tyle pomys³ów do zrealizowania, tyle wspólnych
pogaduszek, narzekañ i radoœci zwi¹zanych z
codziennym ¿yciem. Brakuje nam Ciebie Kasiu! Twojej
pogody ducha, m¹droœci i Twojego optymizmu: nie
martw siê, jutro bêdzie lepiej – mówi³aœ. By³aœ otwarta
na ludzi, bo ich kocha³aœ i rozumia³aœ.
Ile¿ to razy widzia³yœmy, z jak¹ cierpliwoœci¹ i
uwag¹ wys³uchujesz rodziców, jak wiele czasu im
poœwiêcasz, ich problemom z w³asnymi dzieæmi - tymi
najm³odszymi, co dopiero kreœl¹ pierwsze literki. Jak
stara³aœ siê ich zrozumieæ i im pomóc. Jak pociesza³aœ
ich, jak im wyjaœnia³aœ im zawi³e sprawy wieku
dzieciêcego. A oni z zagubionych rodziców zmieniali
siê w m¹drych i pewnych wychowawców swoich
pociech. Z t¹ sam¹ cierpliwoœci¹ i zrozumieniem
s³ucha³aœ nas, wspiera³aœ, radzi³aœ, gdy by³o ciê¿ko i
Ÿle.
Ci¹gle siê uczy³aœ, doskonali³aœ, ale i naucza³aœ
innych. Pamiêtamy, jak studenci, nauczyciele na
studiach podyplomowych przybiegali do Ciebie, do
Poradni, po wpis do indeksu. A Ty mówi³aœ, ¿e
ocenianie ich jest takie trudne, bo wszyscy powinni
otrzymaæ dobre oceny, bo pracuj¹ i s¹ dobrymi
praktykami, bo widzisz ich na co dzieñ i wiesz ile s¹
warci, ¿e sama wiele od nich siê uczysz.
Dyskusje, niekoñcz¹ce siê rozmowy z Tob¹, by³y
zawsze ciekawe, twórcze i inspiruj¹ce. Owocowa³y
nowymi pomys³ami, czy to wykorzystanymi w pracy
terapeutycznej z dzieæmi, czy w pracy z doros³ymi.
By³aœ doskona³¹ negocjatork¹. Nikt tak jak Ty nie
potrafi³ doprowadziæ do zgody zwaœnionych stron. I to
zarówno, gdy nieporozumienia by³y miêdzy
kole¿ankami, jak i wtedy, gdy dotyczy³y rodziców i
nauczycieli.
Wspaniale rozmawia³aœ z dzieæmi. Rozumia³aœ te
najm³odsze i te najstarsze. Nigdy nie podnosi³aœ na
nie g³osu nawet wtedy, gdy by³y najbardziej nieznoœne.
Zawsze umia³aœ do nich dotrzeæ, zawsze widzia³y
uœmiech i ogromn¹ ¿yczliwoœæ w Twoich oczach.
Praca zawodowa by³a dla ciebie pasj¹. Dawa³a Ci
du¿o radoœci i satysfakcji. Udziela³aœ siê równie¿
spo³ecznie, dzia³a³aœ w stowarzyszeniach, by³aœ
przewodnicz¹c¹ jednego z nich, ale nigdy nie
zapomnia³aœ o w³asnej rodzinie. Martwi³aœ siê, gdy
najbli¿si mieli k³opoty, gdy szwankowa³o im zdrowie
- pierwsza nios³aœ pomoc. Dumna by³aœ z sukcesów
córek, mê¿a, rodziców. Dumna by³aœ ze swojej rodziny.
Wyró¿nia³aœ siê wœród innych sposobem bycia i
elegancj¹, a przy tym by³aœ bardzo skromna. Lubi³aœ
¿artowaæ. A swoim poczuciem humoru wprawia³aœ
nas w dobry nastrój, o który zawsze stara³aœ siê dbaæ.
Sukcesy i powodzenie osi¹ga³aœ dziêki swojej ogromnej
pracowitoœci i walorom osobistym; uczciwoœci w
postêpowaniu z innymi i poczuciem sprawiedliwoœci.
Wzorem by³aœ dla nas i dla innych. By³aœ zwyk³ym
cz³owiekiem, ale jak¿e niezwyk³ym.
¯egnaj Kasiu.
Kole¿anki z Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej
nr 1 w Olsztynie
5
Kajet nr 59 (2/2005)
WO£ANIE O PRZESTRZEÑ
- DLACZEGO UCZNIOWIE NIE LUBI¥ SZKO£Y
Czy lubisz szko³ê nauczycielu, rodzicu? Jeœli masz
trudnoœæ w znalezieniu jednoznacznej odpowiedzi spróbuj
napisaæ na kartce, z czym kojarzy Ci siê szko³a, wszystko,
co przychodzi na myœl.
Uczniowskie skojarzenia brzmi¹ nastêpuj¹co:
nauczyciele, oceny, ³awki, klasówki, praca domowa,
s³ówka, okna bez klamek, wychowawca, nazwiska
konkretnych nauczycieli, wiêzienie, uwagi, brudne toalety,
œmierdz¹ce tace, stare obiady, stres, nuda, smutek, ha³as,
t³ok, przymus, klatka, zamkniêcie, agresja, strach, koledzy,
dyskoteki, mi³oœæ, wycieczki, przekleñstwa, pora¿ki,
wzloty, zasady, bezsilnoœæ, utrapienie, z³e sny, niechêæ,
uœmiechy, d³ugie godziny, kurz, zmêczenie, brak
ogrzewania, kara, nagroda, alkohol, papierosy, narkotyki,
kamery, dyscyplina, zmiana obuwia.
Na pytanie czy lubisz szko³ê uczniowie chórem i z
du¿¹ ekspresj¹ odpowiadaj¹ NIE. Czêsto pojawia siê te¿
s³owo nienawidzê. Uczniów poproszono, aby
sprecyzowali czego nie lubi¹ w szkole, co im w niej
przeszkadza. Odpowiedzi by³y nastêpuj¹ce: zbyt du¿o
lekcji, ha³as, zbyt liczne osobowo klasy, brak w³asnej klasy
- pomieszczenia, za ma³y budynek, zbyt czêsto
zmieniaj¹cy siê nauczyciele, uwaga nauczycieli
skierowana g³ównie na z³e zachowania uczniów, nudne
lekcje wychowania fizycznego, za ma³a sala
gimnastyczna, zbyt ma³o zajêæ pozalekcyjnych nie
zwi¹zanych z nauk¹, zbyt du¿a dyscyplina na przerwach,
ubogi w towary sklepik, za du¿o klasówek, za du¿o prac
domowych, kamery, odpowiedzialnoϾ zbiorowa,
porównywanie klas, zmiana obuwia.
Czy ju¿ wiesz nauczycielu, rodzicu, co nie podoba Ci
siê w szkole? Czy mo¿na to zmieniæ, czy masz pomys³
na Szko³ê Marzeñ? Uczniowie jednego z olsztyñskich
gimnazjów mieli mo¿liwoœæ przedstawienia swoich
pomys³ów zmian dyrektorowi szko³y. Oto one: wiêksza
szko³a, wiêksze korytarze, wiêksza sala
gimnastyczna, wiêksze szatnie, lepsze boisko,
p³ywalnia szkolna, kolorowo pomalowane œciany,
radiowêze³, muzyka na przerwach, wiêcej godzin SKS,
wiêcej koszy na œmieci, wiêcej ³awek na korytarzach,
wiêcej dyskotek, imprez szkolnych, turniejów, zabaw,
cieplejsza szko³a, wiêcej papieru toaletowego i myd³a w
toaletach, d³u¿sze przerwy, mniej lekcji, mo¿liwoœæ
malowania paznokci i w³osów, milsi nauczyciele. Nikt z
uczniów nie mia³ na uwadze zmiany programów, reformy
edukacji czy likwidacji szko³y w ogóle. Obowi¹zek szkolny
TAK, ale w bardziej przyjaznych m³odemu cz³owiekowi
warunkach.
Nie tylko psycholodzy zdaj¹ sobie sprawê, ¿e 35
osobowe klasy powoduj¹ wzrost zachowañ agresywnych.
Szczury st³oczone na tak ma³ej powierzchni, w tak du¿ej
iloœci najpierw k¹sa³y siê, a potem zagryza³y! A przecie¿
nie pisa³y w takich warunkach klasówek i nie musia³y
skupiaæ uwagi na zdobywaniu wiedzy. Wystarczy
przywo³aæ w pamiêci reakcje naszego organizmu w
zat³oczonym autobusie i myœli, które tym reakcjom
towarzysz¹. I pomyœleæ, ¿e to doroœli zgotowali dzieciom
ten los.
Anna Samwolska
Byæ wra¿liwym na cz³owieka.
Wyczuwaæ, co siê w nim dzieje, jak odbiera œwiat,
z czym sobie nie daje rady, co go drêczy, czego nie
rozumie, w czym siê myli, b³¹dzi, z czego nie zdaje
sobie sprawy, co jest jego drog¹ donik¹d, co nie
daje mu ¿adnych szans, nie rokuje ¿adnych
nadziei.
Byæ wra¿liwym na cz³owieka.
Ale nie po to, by go zniszczyæ, zaw³adn¹æ nim,
a przynajmniej wykorzystaæ dla w³asnych celów,
ale aby mu pomóc: uruchomiæ jego mo¿liwoœci
–pok³ady dobra jeszcze nienaruszone – odkryæ,
gdzie jego droga nadziei, i wydobyæ z siebie
serdecznoœæ, powagê, uœmiech, surowoœæ, trafiæ na
w³aœciwe s³owo, podaæ dobr¹ radê – otworzyæ,
uspokoiæ, pobudziæ.
M. Maliñski
6
Kajet nr 59 (2/2005)
Czy mo¿na porozumieæ siê z nastolatkiem?
Ju¿ nie dziecko, a jeszcze nie doros³y. Walczy o swoj¹
niezale¿noœæ, a jednoczeœnie nadal wymaga opieki.
Trudno z nim wytrzymaæ. I jak tu siê porozumieæ? Kiedy
dziecko zaczyna dorastaæ, najczêœciej tracimy z nim dobry
kontakt, jaki mieliœmy do tej pory. O ile jeszcze
dziesiêciolatek jest wpatrzony w rodziców, mi³y i
pos³uszny, ju¿ jedenastolatek staje siê niezale¿ny,
zbuntowany i krytyczny. Kolejne lata tylko pog³êbiaj¹
konflikty i ró¿nice zdañ.
Czêsto nasze uczucia i nerwy s¹ wystawione na ciê¿k¹
próbê. Dziecko nie chce s³uchaæ tego, co mu t³umaczymy,
a jednoczeœnie robi g³upstwo za g³upstwem. A nam zale¿y
nie tylko na tym, by zachowaæ w jego oczach autorytet,
ale i móc nadal kierowaæ jego sprawami i kontrolowaæ
jego poczynania, nie zawsze rozs¹dne.
By dogadaæ siê ze swoim zbuntowanym dzieckiem,
musimy wypracowaæ pewien system i œciœle siê go
trzymaæ.
Dziecko musi wiedzieæ, o której godzinie ma byæ w
domu, jakie ma obowi¹zki do wykonania, co mu wolno, a
czego absolutnie nie. Wbrew pozorom najbardziej
rozwydrzone nastolatki bardzo tego potrzebuj¹.
Traktujmy dziecko z szacunkiem, ono ma prawo mieæ
swoje zdanie, nawet ca³kowicie odmienne od naszego,
ma prawo ubieraæ siê tak, jak mu siê podoba, mieæ
kolorowe w³osy. Stosujmy zasadê ograniczonego
zaufania, czyli ufam Ci, ale kontrolujê. Nawet na
najgrzeczniejsze dziecko czyhaj¹ pokusy, którym chêtnie
ulegnie, póŸniej wróci do domu, pójdzie na wagary, bo
inni go namawiaj¹, zrobi coœ zakazanego... Dlatego nie
mo¿na zostawiæ dorastaj¹cemu dziecku pe³nej swobody.
Jeœli podejrzewamy, ¿e robi coœ z³ego, nie bójmy siê
zajrzeæ do kieszeni lub portfela, przejrzeæ pokoju - mo¿e
go to czasem ustrzec przed pope³nieniem wiêkszych
g³upstw.
Starajmy siê nie traciæ kontaktu z dzieckiem. Nastolatek
staje siê milcz¹cy, nie odpowiada na pytania. Warto wtedy
proponowaæ mu wspólne spêdzenie czasu, wykonywanie
prac domowych. Czêsto w tych sytuacjach mo¿liwe jest
nawi¹zanie dialogu.
I najwa¿niejsze - koniecznie trzeba siê nauczyæ s³uchaæ
swojego dziecka!
Jak pomóc wagarowiczowi?
WiadomoϾ o wagarach dziecka spada zwykle na
rodziców jak grom z jasnego nieba, wywo³uje silne emocje
i uczucie zawodu, ¿e dziecko ich oszukuje, lêk, ¿e
przestanie sobie radziæ z nauk¹, wstyd przed innymi
rodzicami i nauczycielami, wreszcie poczucie winy, ¿e
poœwiêcamy mu zbyt ma³o czasu. To wszystko tworzy
mieszankê wybuchow¹. Wymyœlamy kary i zakazy,
grozimy. I w ten sposób pozostawiamy dziecko samo z
jego problemami.
Wagary s¹ sygna³em, ¿e dziecko prze¿ywa jakieœ
trudnoœci z którymi nie umie sobie poradziæ. Wagary
powoduj¹ coraz gorsz¹ sytuacjê w szkole, a to z kolei
zwiêksza tendencje do jej unikania. Samo ju¿
zainteresowanie dzieckiem i wspólne poszukiwanie
sposobów dzia³ania sprawia, ¿e nie czuje siê ono
osamotnione i spokojniej mo¿e spojrzeæ na swoje
problemy. Maj¹c w rodzicach sojusznika, ³atwiej stawi
czo³o trudnoœciom, które wynikaæ mog¹ z ró¿nych
przyczyn:
1. K³opoty w nauce - mog¹ pojawiæ siê te¿ w przypadku
dziecka, które dot¹d dobrze siê uczy³o. Z obawy przed
nastêpn¹ jedynk¹ zacznie opuszczaæ lekcje.
2. Zmian¹ szko³y lub nauczyciela- jest to zawsze
stresuj¹ce prze¿ycie.
3. Problemy z kolegami - zdarza siê, ¿e dziecko nie umie
siê z nimi porozumieæ, wchodzi w konflikty i jest przez
nich odrzucane.
4. Trudnoœci w domu - nie musz¹ to byæ awantury,
czasem dziecko odczuwa nasz brak czasu i zbyt ma³e
zainteresowanie jego sprawami, czuje siê
opuszczone i zaniedbane. Wagary w tym wypadku
mog¹ byæ wo³aniem o pomoc. Dziecko mówi w ten
sposób nie obchodzê was, wiêc mo¿e teraz mnie
zauwa¿ycie.
Jeœli dziecko zaczyna opuszczaæ lekcje, zamiast robiæ
mu awanturê, lepiej wspólnie znaleŸæ sposób rozwi¹zania
problemu. Zastanówmy siê razem z nim, z czego wynikaj¹
k³opoty. Mo¿e nie umie przestrzegaæ regu³ zabawy, nigdy
nie chce ust¹piæ albo czêsto siê przechwala? Czasem
niewielka zmiana w zachowaniu mo¿e korzystnie wp³yn¹æ
na stosunki z rówieœnikami. Rozmawiajmy z dzieckiem,
idŸmy z nim na spacer. Jeœli poœwiêcimy mu tyle czasu,
ile potrzebuje, sytuacja szybko siê poprawi. Nasz dobry
kontakt przeciwdzia³a wyst¹pieniu nastêpnych problemów.
Urszula Lena Mielnik
Szko³a Podstawowa nr 8 w Bartoszycach
Kajet nr 59 (2/2005)
Czy potrzebujemy
odpoczynku?
W ostatnim czasie bardzo du¿o mówi siê o pracy,
zdobywaniu kwalifikacji, podejmowaniu kolejnych zadañ
i kolejnych etatów, aby „ jakoœ ¿yæ”. Nieustannie mówimy
o pracy, zabiegamy o pracê, ¿yjemy prac¹. Dochodzi do
tego ten zwariowany pêd, szybkoœæ ¿ycia, wszystko w
biegu. Patrz¹c na nasze spo³eczeñstwo da siê zauwa¿yæ
dwa zjawiska, o których ostatnio rozmawia³am ze
znajomymi: albo s¹ ludzie, którzy od lat nie mog¹ znaleŸæ
pracy i trwaj¹ w permanentnej depresji i maj¹ a¿ nadto
wolnego czasu, albo inni, którzy maj¹ pracê, ale musz¹
byæ dyspozycyjni prawie 24 godziny na dobê. Tak Ÿle i
tak niedobrze.
A ja w tym artykule chcia³abym poruszyæ temat
odpoczynku, gdy¿ jest on tak samo wa¿ny jak praca.
Powszechnie wiadomo, ¿e od w³aœciwego, racjonalnego
odpoczynku zale¿y kondycja fizyczna i psychiczna, a tym
samym jakoϾ, wartoϾ i wydajnoϾ naszej pracy. Pewne
powiedzenie mówi: Kto umie odpoczywaæ – umie
pracowaæ.
Zadajmy sobie parê pytañ i szczerze odpowiedzmy na
nie:
w Czy dostrzegam potrzebê wypoczynku w swoim
¿yciu?
w Jak wypoczywam, czy owocnie?
w Ile czasu w ci¹gu tygodnia poœwiêcam na wypoczynek
(chocia¿by czynny)?
Jak siê zapewne oka¿e stwierdzimy, ¿e nie myœlimy o
odpoczynku i w du¿ej mierze cechuje nas niew³aœciwe
podejœcie do regeneracji swoich zasobów fizycznych i
umys³owych.
Ogólne pojêcie odpoczynku
Dla ka¿dego cz³owieka pojêcie odpoczynku mo¿e byæ
inaczej definiowane. Dla jednych pewne czynnoœci bêd¹
odpoczynkiem, dla innych to bêdzie praca. Odpoczynek
to nie „nic nierobienie”. Dlatego nie mo¿na podaæ jednej
formy odpoczynku, ale istniej¹ pewne prawid³owoœci:
w najlepiej wypoczywa siê wykonuj¹c czynnoœæ
przeciwstawn¹ do tej, któr¹ wykonywano poprzednio
przez d³u¿szy czas i je¿eli tê czynnoœæ wykonuje siê
chêtnie, sprawia ona radoœæ. Np. po d³ugim siedzeniu
- spacer, po intensywnej pracy fizycznej i ha³aœliwej
– siedzenie w ciszy i spokoju - s³uchanie relaksacyjnej
muzyki
w osi¹gniêcie spokoju wewnêtrznego, wyciszenie
emocji, frustracji, niepokojów. Pozytywne podejœcie
do ludzi, odblokowanie siê. Nawet najlepiej
zorganizowane wakacje bez spokoju wewnêtrznego
i pokoju ducha bêd¹ koszmarem, a nie wytchnieniem.
A co utrudnia nam odpoczynek?:
w Powa¿n¹ przeszkod¹ jest nadmiar zajêæ i brak czasu.
Ale wiemy, ¿e cz³owiek zmêczony wolniej pracuje i
to wyd³u¿a mu jego godziny pracy, co powoduje, ¿e
nie ma czasu na odpoczynek i ko³o siê zamyka.
7
Nie jesteœmy robotami, potrzebujemy chocia¿by
krótkiego relaksu, zajêcia siê czymœ innym.
w S¹ tacy, którzy bagatelizuj¹ koniecznoœæ odpoczynku
nie uwzglêdniaj¹c prawdy, ¿e ka¿dy organizm ma
ograniczone mo¿liwoœci. Gdy je przekroczmy
organizm zareaguje buntem.
w Spotykamy te¿ takich ludzi, którzy odpoczynek
traktuj¹ w kategoriach straty czasu. A takie podejœcie
to ju¿ prawie patologia.
w Inn¹ przeszkod¹ jest brak planu odpoczynku.
Najczêœciej planujemy wyjazd wakacyjny, feryjny, ale
nie ten krótki w ci¹gu dnia. A ten tak¿e nale¿y wzi¹æ
pod uwagê i zaplanowaæ go, wtedy bêdzie dobrze
wykorzystany i przyniesie po¿¹dany efekt.
w Dalsz¹ przeszkod¹ jest poœpiech, który wprowadza
raczej nerwowoœæ ni¿ wewnêtrzn¹ harmoniê i spokój.
Ujmuj¹c ogólnie odpoczynek mo¿na podzieliæ na:
w urlopowo – wakacyjny: ten czas rodzina powinna
spêdzaæ razem, aby wspólnie siê poznawaæ,
prze¿ywaæ czas radoœci, mieæ czas na rozrywki i
rozmowy w spokoju i innym klimacie. Bêdzie on dla
wszystkich po¿yteczny. Mo¿e pomóc odbudowaæ
wiêzi ma³¿eñskie i relacje dzieci z rodzicami. Gdy
dzieci s¹ ju¿ dojrza³e jest szansa dla ma³¿onków na
wakacje we dwoje. Wtedy jest czas tylko dla siebie.
Najgorszym czasem spêdzenia urlopu jest
przeznaczenie go w ca³oœci na remont czy budowê
domu.
w sobotnio – niedzielny i œwi¹teczny – niestety
zauwa¿am, ¿e zanika w³aœciwy charakter tych dni.
Wiele osób pracuje w soboty, a nawet i w niedzielê,
przeznacza weekendy na studiowanie i robienie
wiêkszych
porz¹dków
czy
zakupów
w
supermarketach. Handel w niedzielê sprawia, ¿e
osoby pracuj¹ce pozbawiamy obecnoœci w ich
domach, utrudniamy praktyki religijne i zabieramy
czas na odpoczynek. W wielu krajach Europy
Zachodniej niedziela jest dniem wolnym od pracy
(tak¿e handlu) i nikt tego nie kwestionuje. Na
szczêœcie spotykam ludzi je¿d¿¹cych na wycieczki
rowerowe, wyje¿d¿aj¹cych na dzia³ki czy do innych
miejsc poza zamieszkaniem. Wa¿ne jest, by w tych
dniach podtrzymywaæ odwiedziny rodzinne czy
przyjacielskie. Dla chrzeœcijan niedziela i œwiêta to
szczególne dni, których charakter niestety zanika. S¹
czasem refleksji, wyciszenia, oddawania czci Bogu
poprzez udzia³ w Eucharystii, lekturze duchowej.
w w ci¹gu dnia – po kilku godzinach pracy potrzebujemy
chwili wytchnienia, stosuj¹c zasadê ju¿ wczeœniej
wspomnian¹, aby wykonaæ czynnoœæ odwrotn¹ do
wykonywanej pracy, np. po d³ugim siedzeniu przy
komputerze – spacer, po wysi³ku fizycznym czasami
15 - 30 minutowa drzemka postawi na nogi, lub
odprê¿aj¹ca k¹piel, czy chwila zwyk³ego napicia siê
herbaty czy kawy w mi³ym towarzystwie.
Wspomnia³am tu o œnie. Jest on bardzo wa¿ny w
kontekœcie odpoczynku. Iloœæ snu dla danego organizmu
powinna byæ bezwzglêdnie przestrzegana. Najlepiej
8
Kajet nr 59 (2/2005)
zasn¹æ przed pó³noc¹. Cz³owiek niewyspany jest mniej
efektywny, nerwowy i zmêczony.
Pisz¹c ten artyku³ sama robi³am sobie rachunek
sumienia z mojego odpoczynku i wypad³am bardzo
marnie. Ju¿ dawno zauwa¿y³am u siebie tendencje do
pracoholizmu i pewne symptomy, ¿e mo¿e szkoda czasu
na odpoczynek, tak trudno go wygospodarowaæ w nat³oku
szkolnych obowi¹zków i mnóstwa dokumentacji
koniecznej do pracy w szkole. Ale budzi siê refleksja: nasi
uczniowie potrzebuj¹ cierpliwego, opanowanego i
bogatego wewnêtrznie nauczyciela, wychowawcy, który
ich te¿ nauczy, ¿e jest czas na pracê i odpoczynek. Nie
dajmy siê zwariowaæ w tym pêdzie œwiata, znajdŸmy czas
na odpoczynek w ci¹gu dnia, w niedziele i w czasie
wakacji, a owocem tego bêdzie efektywniejsza praca i
pogoda ducha, wewnêtrzny spokój tak bardzo potrzebny
nam i ludziom nam powierzonym.
Magdalena Sztelman
Szko³a Podstawowa nr 10 w Olsztynie
(na podstawie artyku³u T. Jakubowskiego KATECHETA 5/ 2002)
Czytaj¹c Andersena …
Czy w tak bardzo pragmatycznym dwudziestym
pierwszym wieku, w ci¹g³ym pêdzie do precyzji i
doskona³oœci, otoczeni tysi¹cami elektronicznych
gad¿etów mamy czas i ochotê na ucieczkê od
rzeczywistoœci? Zdecydowanie tak. Harry Potter ma
rzesze wielbicieli, przygody Dru¿yny Pierœcienia budz¹
powszechne zainteresowanie, wirtualny œwiat gier
komputerowych codziennie przyci¹ga dzieci, m³odzie¿ i
doros³ych. Wracamy chêtnie do pe³nych cudów i fantazji
krain wyobraŸni Andersena, braci Grimm, Ch. Perraulta
czy „Ksiêgi tysi¹ca i jednej nocy”.
Opowieœci H.Ch. Andersena ciesz¹ siê nies³abn¹c¹
popularnoœci¹, od chwili wydania drukiem w 1835 roku
pierwszego tomiku: „Baœnie opowiedziane dla dzieci”.
Debiut okaza³ siê udany, a pochlebne recenzje wyg³osili
tacy pisarze jak: Teodor Fontane, Oskar Wilde, Arno
Schmidt oraz Vladimir Nabokow. Podkreœlano w nich
archetypiczne prawdy odzwierciedlaj¹ce doœwiadczenia
ludzi wszystkich narodów i stanów. Zaznaczano przy tym,
¿e s¹ to opowieœci artystyczne o wymiarze
ponadczasowym, a nie baœnie ludowe w stylu tych
spisywanych przez braci Grimm.
W zwi¹zku z przypadaj¹c¹ drugiego kwietnia dwusetn¹
rocznic¹ urodzin duñskiego baœniopisarza rok 2005
og³oszono Rokiem Hansa Christiana Andersena. W
Polsce organizacj¹ obchodów zajmuje siê Duñski Instytut
Kultury we wspó³pracy z Bibliotek¹ Narodow¹. Polska
inauguracja Roku Andersena odby³a siê w audytorium
Biblioteki Narodowej 31 marca 2005 r. Zosta³y otwarte
dwie wystawy poœwiêcone baœniopisarzowi: Andersen w
Polsce i Andersen - cz³owiek i pisarz.
Warmiñsko-Mazurska Biblioteka Pedagogiczna w
Olsztynie, pragn¹c przy³¹czyæ siê do obchodów Roku
Andersena, organizuje konkurs pod has³em Czytaj¹c
Andersena … maj¹cy na celu popularyzacjê twórczoœci
tego pisarza. Zamierzeniem organizatorów jest nie tylko
przybli¿enie sylwetki Andersena, ale przede wszystkim
zachêcenie dzieci do lektury baœni. Dlatego w³aœnie bazê
projektu stanowi g³oœne czytanie wybranej baœni podczas
lekcji bibliotecznych organizowanych na terenie biblioteki.
Spotkanie wokó³ baœniowej twórczoœci Andersena, a
zw³aszcza samo czytanie baœni z wykorzystaniem
rekwizytów, ma na celu pobudzenie wyobraŸni plastycznej
dzieci do twórczego dzia³ania, którego efektem bêd¹
ilustracje do prezentowanego utworu. Wszyscy uczniowie,
którzy sporz¹dz¹ ilustracje, wezm¹ udzia³ w konkursie
plastycznym Moja ilustracja do baœni Hansa Christiana
Andersena.
Organizatorzy konkursu podczas zajêæ bibliotecznych
staraj¹ siê:
w rozwijaæ potrzeby i nawyki czytelnicze uczniów,
w zachêcaæ dzieci do czytania baœni,
w przybli¿yæ uczniom postaæ H. Ch. Andersena,
w wzbogacaæ i pog³êbiaæ prze¿ycia estetyczne i
moralne,
w pobudzaæ uczestników do twórczego rozwijania
uzdolnieñ plastycznych.
Lekcje biblioteczne, stanowi¹ce integraln¹ czêœæ
pierwszej edycji konkursu, odby³y siê na terenie Biblioteki
w lutym tego roku. Uczestniczy³y w nich cztery klasy trzecie
ze Szko³y Podstawowej nr 10 oraz klasy I i IV ze Szko³y
Podstawowej nr 101 w Olsztynie. Dzieci ¿ywo reagowa³y
na czytane baœnie i demonstrowane rekwizyty. Chêtnie i
precyzyjnie, w³asnymi s³owami, opowiada³y utwór podczas
wyœwietlania slajdów. Ich zainteresowanie zaowocowa³o
ponad trzydziestoma pracami plastycznymi wykonanymi
ró¿nymi technikami. Zosta³y one ocenione przez
instruktorów - plastyków z Pa³acu M³odzie¿y w Olsztynie.
Og³oszenie wyników i uroczyste rozstrzygniêcie
pierwszej edycji konkursu plastycznego odby³o siê
15 kwietnia 2005 r. w W-M BP. Kolejna edycja konkursu
planowana jest w maju 2005 r.
Rok Hansa Christiana Andersena jest znakomit¹ okazj¹
do zachêcenia najm³odszych czytelników do poznawania
literatury baœniowej, pokazania dzieciom, jak g³êboka i
wielowarstwowa jest zawartoœæ baœni. Niew¹tpliwie
odkrywaj¹ j¹ tak¿e i doroœli, którzy wspominaj¹c lektury z
dzieciñstwa, mog¹ na przes³ania baœni spojrzeæ na nowo.
Sam H. Ch. Andersen mówi³: Moje baœnie s¹ w takim
samym stopniu dla doros³ych, jak i dla dzieci. Dzieci
rozumiej¹ tylko anegdotê, a dopiero jako doroœli
dostrzegaj¹ i pojmuj¹ resztê…
Popularnoœæ baœni H.Ch. Andersena potwierdza
niezmienn¹ potrzebê ludzk¹: pragnienie przekraczania
granic w³asnej powszedniej egzystencji po to, ¿eby choæ
na chwilê przenieœæ siê w zawsze ¿yw¹ teraŸniejszoœæ
Wielkiego Czasu Baœni1.
Sylwia Sawicka, Ma³gorzata ¯mudczyñska
1
Kurecka Maria: Jan Chrystian Andersen, Warszawa 1965, s.275.
9
Kajet nr 59 (2/2005)
BIBLIOTEKA
W-M ODN
PROPONUJE
Bocheñska Katarzyna: Sztuka retoryki. Uczeñ w roli
mówcy. Warszawa, WSiP, 2005
Publikacja jest prób¹ odpowiedzi na pytanie, czy
retoryka jest nam dzisiaj potrzebna. Bêdzie z pewnoœci¹
s³u¿yæ pomoc¹ tegorocznym maturzystom, których czêœæ
egzaminu maturalnego z jêzyka polskiego to prezentacja
czyli wyst¹pienie przed komisj¹ z opracowanym wczeœniej
tematem. Znajdziemy tu tak¿e wiadomoœci z zakresu
historii retoryki, informacje o œrodkach wyrazu, zasadach
wystêpowania publicznego.
gimnazjum, bo w³aœnie w nim nauczyciel staje wobec
najtrudniejszych problemów wychowawczych: od
konfliktów miêdzyrówieœniczych, agresji, nieprawid³owej
motywacji do nauki, uzale¿nieñ, a¿ do bulimii i anoreksji.
Rozwi¹zania tych problemów nie mo¿na odk³adaæ na
pó¿niej. Publikacja jest prób¹ podpowiedzi jak sobie z nimi
radziæ.
Danuta Wróblewska
w w w
Ja to wyt³umaczê. 200 i wiêcej odpowiedzi
psychologów na wa¿ne pytania. Kielce, Wyd.
Charaktery, 2004
Ksi¹¿ka powsta³a z wywiadów publikowanych w
psychologicznym czasopiœmie "Charaktery" w latach 2001
- 2004 jako przewodnik po naszych reakcjach. Wyjaœnia
wiele zagadnieñ dotycz¹cych zwi¹zków miêdzy psychik¹
a cia³em, granicy miêdzy norm¹ a patologi¹. To tak¿e
próba odpowiedzi na proste, ale najtrudniejsze pytanie jak ¿yæ ?
w w w
Radziewicz - Winnicki Andrzej: Spo³eczeñstwo w
trakcie zmiany. Rozwa¿ania z zakresu pedagogiki
spo³ecznej i socjologii transformacji. Gdañsk,
Gdañskie Wydawnictwo Psychologiczne, 2004
Ksi¹¿ka podejmuje wa¿ny temat, jakim s¹ zmiany, które
zasz³y w Polsce po 90- tym roku i trudny proces adaptacji
do nowych warunków wspó³czesnego spo³eczeñstwa
postindustrialnego. Omawia konflikty i animozje typowe
dla tego okresu, gdy¿ wiele osób odczuwa dzisiaj
spo³eczn¹, ekonomiczn¹ i polityczn¹ degradacjê. Wed³ug
autora, wielu reprezentantów poszczególnych œrodowisk
doœwiadcza poczucia zagubienia w œwiecie nowych regu³
postêpowania, a znaczna czêœæ naszych rodaków nie
rozumie znaczenia aktualnie obowi¹zuj¹cych norm b¹d¿
te¿ propagowanych wartoœci. Jest to wa¿na ksi¹¿ka, gdy¿
znajomoœæ problemów, z którymi borykamy siê na co dzieñ
jest warunkiem przezwyciê¿ania zjawisk spo³ecznie
niekorzystnych i nieakceptowanych.
w w w
Sakowska Magdalena, Sikora Joanna, ¯wirbliñska
Alina: Obyœ cudze dzieci... wychowywa³. Jak sobie
radziæ z problemami wychowawczymi w gimnazjum
(i nie tylko). Kielce, Oficyna Wydawnicza Nauczycieli,
2004
Po wprowadzeniu reformy oœwiaty bardzo szybko
okaza³o siê, ¿e jednym z najtrudniejszych typów szkó³ jest
Paeonia suffruticosa*
czyli wiosna przysz³a!
A przysz³a ju¿ 19 marca, w s³oneczne sobotnie
po³udnie, do „Baka³arza”, gdzie niespodziewanie „na
œcianach zakwit³o” kilkadziesi¹t kwiatów, od magnolii,
storczyków, irysów, nasturcji przez liczne odmiany ró¿ po
piwonie (drzewiaste)*. To wszystko ubogacone Asnyka,
Pola, Jasnorzewskiej s³owem poetyckim, które podczas
wernisa¿u radoœnie i godnie brzmia³o przy wtórze gitary.
Taki artystyczny poranek przygotowa³a zgromadzonym
Autorka wystawy „Jedwab jak p³atki kwiatów” – Gra¿yna
Borys. Debiutantka – jeœli idzie o plastyczne prezentacje
– na co dzieñ zaœ nauczycielka i wychowawczyni w
Zespole Szkó³ Specjalnych w Olsztynie, zaprezentowa³a
28 kwietnych portretów wykonanych technik¹ batiku na
jedwabiu. Uczestnicy wernisa¿u, a przyby³o nañ ponad
60 osób, w tym grupa uczniów, byli bezgranicznie
zachwyceni bogactwem i estetyk¹ ekspozycji. Z
ciekawoœci¹ i niedowierzaniem wypytywali o szczegó³y,
zadziwieni subtelnoœci¹ kolorystyki i precyzj¹ wykonania
prac. Wyrazy podziwu i uznania Autorka przyjmowa³a z
naturaln¹ skromnoœci¹ i wdziêkiem.
Niestety, gdy Pañstwo to czytaj¹, opisana wystawa
nale¿y ju¿ do historii galerii i nawet w „Kajecie” nie ostanie
siê jakakolwiek fotografia, gdy¿ jakoœæ czarno-bia³ego
wydruku jest praktycznie ¿adna. Dlatego, aby nikt nie
przeoczy³ terminu, ju¿ teraz zapraszam 23 kwietnia na
wernisa¿ wystawy malarstwa Wies³awa ¯arczyñskiego
pod roboczym tytu³em „Olsztyn w oczach mistrzów”.
Szczegó³y w prasie lokalnej.
Zbyszek Œlesiñski
10
Kajet nr 59 (2/2005)
Filmy, które warto obejrzeæ
M³odzi ludzie lubi¹ byæ samodzielni. Niestety brak
doœwiadczenia i wiedzy sprawia, ¿e nie zawsze mog¹
sobie poradziæ w trudnych sytuacjach. Lekcje
wychowawcze to dobry czas, ¿eby im dyskretnie pomóc.
Jak m³odzie¿ radzi sobie w ¿yciu rodzinnym? Z tym
trudnym pytaniem zmaga siê Ma³gorzata Potocka, re¿yser
i autor scenariusza cyklu Ja i moje ¿ycie – rodzina.
S¹ to fabularyzowane audycje o tematyce
wychowawczej, przedstawiaj¹ce trudne, czêsto bolesne
sytuacje, zdarzaj¹ce siê w naszych domach. Scenki
aktorskie przeplataj¹ siê z wypowiedziami psychologa, a
grupa rodziców zebranych w studio dzieli siê z widzami
swoim doœwiadczeniem w rozwi¹zywaniu trudnych sytuacji
w rodzinie. Wspólnie staraj¹ siê odpowiedzieæ na pytanie
– co robiæ, gdy rodzina, z za³o¿enia oaza bezpieczeñstwa
i wzajemnej mi³oœci, zamienia siê w pole walki pomiêdzy
rodzicami i nastolatkiem, a straty i zranienia dotykaj¹
wszystkich? Na cykl sk³ada siê 10 odcinków trwaj¹cych
po 15 minut. Audycje przeznaczone s¹ dla gimnazjów i
szkó³ ponadgimnazjalnych.
Jak polska m³odzie¿ radzi sobie w Unii Europejskiej?
Studiowanie dla przyjemnoœci wysz³o ju¿ z mody.
Teraz ambitny m³ody cz³owiek zdobywa wykszta³cenie
w sposób przemyœlany. Je¿eli marzy o pracy poza
granicami kraju – ju¿ przed matur¹, a z pewnoœci¹ w
czasie studiów warto zabiegaæ o specjalne kwalifikacje i
nawi¹zanie kontaktów zagranicznych. Zachêcam, aby
siêgn¹æ po kasetê zatytu³owan¹ „Europa na wynos”.
Zawiera ona 10 reporta¿y prezentuj¹cych za³o¿enia,
mo¿liwoœci i efekty edukacyjnych programów Unii
Europejskiej takich jak: „M³odzie¿”, „Leonardo da Vinci” i
„Sokrates”. Proponowane audycje pokazuj¹ mo¿liwoœci
nawi¹zywania kontaktów z m³odzie¿¹ z innych krajów,
system upowszechniania wiedzy na poziomie europejskim
oraz sposoby umo¿liwiaj¹ce skorzystanie z programów
unijnych. Cykl Europa na wynos mo¿e byæ wykorzystany
na lekcjach podstaw przedsiêbiorczoœci, wiedzy o
spo³eczeñstwie oraz w ramach edukacji europejskiej.
Ciekawe audycje o charakterze interdyscyplinarnym o
tym jak lepiej sobie NIE radziæ zawiera kaseta pt. £apówa.
Programy maj¹ na celu przekazanie wiedzy prawnej i
etycznej na temat przyczyn i skutków korupcji. Program
prowadz¹ m³odzi ludzie. Jest dynamiczny, ciekawy,
ilustrowany inscenizowanymi scenkami lub fragmentami
filmów TVP, np. „Alternatywy 4”. Do programu zapraszeni
s¹ eksperci, którzy w jasny sposób t³umacz¹ m³odzie¿y
zawi³oœci prawne. Tematami poszczególnych audycji s¹
m.in.: korupcja w urzêdach, w szkole, w s³u¿bie zdrowia i
w polityce. Jest te¿ odcinek najwa¿niejszy – jak zwalczaæ
korupcjê. Cykl „£apówa” adresowany jest do uczniów
gimnazjów i szkó³ ponadgimnazjalnych.
Na zakoñczenie propozycja dla m³odszych odbiorców,
uczniów szkó³ podstawowych, o tym jak radziæ sobie ze
zdrowiem. Polecam cykl filmów o tematyce prozdrowotnej:
Zdrowo i odlotowo. Na kasecie znajdziemy 10
zabawnych, ale pouczaj¹cych historii, których bohaterami
s¹ 11- letni Filip i jego znajomy lekarz, dr Nies³uchowski.
Doktor pomaga Filipowi w rozwi¹zywaniu problemów
szkolnych i i zdrowotnych. Uczy go jak funkcjonuje
organizm cz³owieka, jak zdrowo siê od¿ywiaæ, jak unikaæ
chorób oraz jak postêpowaæ w nag³ych przypadkach, np.
gdy kolega z³amie rêkê lub zemdleje. W ¿artobliwych
dialogach doktora i Filipa ukryte s¹ treœci poznawcze,
³atwe do przyswojenia przez uczniów starszych klas szko³y
podstawowej.
Wszystkie zaproponowane tu audycje zosta³y
zarejestrowane na kasetach VHS przez MENiS i s¹
dostêpne w Wydziale Zbiorów Specjalnych WarmiñskoMazurskiej Biblioteki Pedagogicznej. Serdecznie
zapraszamy!
Magorzata Kucman
W-M BP w Olsztynie
DLA NAUCZYCIELA
11
Kajet nr 59 (2/2005)
Z ¯YCIA SZKÓ£
Pomóc sobie i innym
Wszystko zaczê³o siê od balu karnawa³owego „Dooko³a
œwiata”, który przeprowadziliœmy po raz pierwszy 11
stycznia 2003 roku dla podopiecznych Dziennego Domu
Pomocy Spo³ecznej w Mr¹gowie. Nasi uczniowie w
strojach karnawa³owych ruszyli w drogê „dooko³a œwiata”
wraz z pensjonariuszami Domu, prezentuj¹cymi narodowe
stroje z ró¿nych stron. W ci¹gu 2 godzin zwiedziliœmy
mnóstwo zak¹tków, a na zakoñczenie wrêczyliœmy stroiki
œwi¹teczne, kartki, witra¿e. Radoœciom, podziêkowaniom
i uœciskom nie by³o koñca.
By³a to pierwsza zorganizowana akcja naszej grupy.
M³odzie¿ od pocz¹tku chêtnie w³¹czy³a siê w proponowane
przez nas dzia³ania. Nastêpne spotkanie z
pensjonariuszami MOPS mia³o miejsce z okazji Dnia
Babci i Dziadka, wielkanocnych zwyczajów, majówki.
Uczniowie z wielkim zaanga¿owaniem prowadzili zabawy,
uczyli tañców integracyjnych, przeprowadzali konkursy,
turnieje taneczne i sportowe.
Nastêpnym krokiem by³y dzia³ania animacyjne
prowadzone w grupach „0” 1, 2, 3 w Zespole Szkó³ nr 1
oraz w grupach „0” 1, 2 w Zespole Szkól nr 4 w Mr¹gowie.
W ramach wspó³pracy z tymi placówkami uczniowie nasi
s³u¿yli pomoc¹ przy organizacji imprez takich jak:
andrzejki, bal karnawa³owy, jase³ka, spacerkiem po
krajach Unii Europejskiej.
Nastêpnym terenem dzia³añ animacyjnych by³y
przedszkola: „Promyk” i „Stokrotka”. By³o to dla nas
wyj¹tkowe doœwiadczenie. Obserwowa³yœmy, z jak¹
czu³oœci¹ i ostro¿noœci¹ uczniowie, z którymi na co dzieñ
pracujemy, opiekuj¹ siê swoimi m³odszymi kolegami i
kole¿ankami, a co najwa¿niejsze, jak niezwykle s¹ dumni
z pe³nionej funkcji. W ci¹gu ca³ego roku zaprezentowali
siê jako osoby niezwyk³e, odpowiedzialne, pomocne, które
a¿ rw¹ siê do pracy. Jest to jedyna w swoim rodzaju grupa
wolontariatowa m³odzie¿y niepe³nosprawnej.
We wrzeœniu 2004 roku powsta³ projekt utworzenia
wolontariatowej grupy gimnazjalistów m³odzie¿y
niepe³nosprawnej, dzia³aj¹cej w Szkolnym Kole PCK w
Mr¹gowie.
Od stycznia 2005 roku dzia³a Szkolne Kolo PCK przy
œcis³ej wspó³pracy mr¹gowskiego PCK. Opiekunami ko³a
zosta³y: Marzena Dymerska i Aneta Stefanowicz. £¹czy
nas chêæ niesienia pomocy innym. Powoli uczyliœmy siê
wspó³pracowaæ ze sob¹. Poniewa¿ m³odzie¿ mia³a
ogromn¹ potrzebê dzia³ania, zaczê³yœmy wyszukiwaæ
nowe zadania wolontariuszom. Uczestniczyliœmy jako
wolontariusze w andrzejkowym, miko³ajkowym i
walentynkowym spotkaniu z dzieæmi z grupy „0” z Zespo³u
Szkó³ nr 1 oraz w zabawie karnawa³owej zorganizowanej
przez Ko³o Rodziców Dzieci Specjalnej Troski.
Jesteœmy przekonane, ¿e wyj¹tkowoœæ naszej grupy
polega na tym, i¿ skupiaj¹c osoby niepe³nosprawne,
udowodnili oni sobie i œwiatu, ¿e mog¹ pomagaæ innym,
a nie tylko oczekiwaæ pomocy, ¿e potrafi¹ opiekowaæ siê
m³odszymi kolegami i kole¿ankami oraz starszymi
osobami. Ka¿dego dnia okazuj¹ nam, jak bardzo s¹
oddani, ¿e mo¿emy na nich liczyæ.
Dla nas najwa¿niejsze jest to, ¿e potrafimy dzieliæ siê
ze sob¹ naszymi radoœciami, sukcesami i smutkami.
Obcuj¹c z nimi, uczymy siê cierpliwoœci, szczeroœci i
otwartoœci. Zawsze im za to dziêkujemy.
Marzena Dymerska, Aneta Stefanowicz
Zespó³ Szkó³ Specjalnych w Mr¹gowie
Metody aktywizuj¹ce
w szkolnictwie
specjalnym
W Specjalnym Oœrodku Szkolno-Wychowawczym
w ¯ardenikach pracujê ju¿ ponad 7 lat, a w szkolnictwie
specjalnym ponad 22 lata.
W ostatnich latach pracujê z dzieæmi upoœledzonymi
w stopniu umiarkowanym i znacznym, jestem
wychowawczyni¹ zespo³u edukacyjno-terapeutycznego.
W zwi¹zku z tym, ¿e zespó³ ten jest doœæ mocno
zró¿nicowany istniej¹ du¿e trudnoœci z pe³n¹ realizacj¹
wybranych metod, np. metody oœrodków pracy w stosunku
do wszystkich uczniów. Czêsto w swojej pracy stosujê
system rotacyjny w warunkach grupy lub system pracy
równoleg³ej.
Ci¹g³e poszukiwanie nowych metod pracy sk³oni³o mnie
do bli¿szego poznania metod aktywizuj¹cych, bardzo
popularnych w szkolnictwie masowym.
W metodach aktywizuj¹cych najwa¿niejsze jest
dzia³anie, anga¿owanie ca³ych siebie: umys³u, woli, emocji
i zmys³ów. Efekty to nawet 90% przyswajanie wiedzy.
Nauczanie przez dzia³anie by³o zawsze bliskie
pedagogom specjalnym. Dlatego te¿ chêtnie podjê³am
próby stosowania niektórych z tych metod w trakcie
prowadzenia zajêæ edukacyjno-terapeutycznych.
12
Kajet nr 59 (2/2005)
Postanowi³am przeanalizowaæ nastêpuj¹ce z metod
aktywizuj¹cych: burzê mózgów, mapê pojêciow¹, liniê
czasu, piramidê priorytetów, metodê przypadków,
dyskusjê dydaktyczn¹, metaplan, „za i przeciw”,
symulacje, dramê, gry planszowe, grupy zadaniowe i
stacje zadaniowe, sesje „bierz i daj”, poker kryterialny.
Bardzo cenn¹ i z pewnoœci¹ czêsto stosowan¹ metod¹
w szkolnictwie specjalnym s¹ symulacje, czyli
naœladowanie rzeczywistoœci, æwiczenie najbardziej
efektywnych zachowañ w bezpiecznych warunkach,
trening umiejêtnoœci i sprawnoœci.
Symulacje mog¹ obejmowaæ tak proste czynnoœci jak:
rozmowa telefoniczna, wysy³anie listu, nakrywanie do sto³u
itp. Zalety tej metody w szkolnictwie specjalnym s¹
oczywiste i nie wymagaj¹ szczególnego komentarza. Tê
metodê stosujê w pracy bardzo czêsto.
Jedn¹ z najprostszych metod aktywizuj¹cych jest burza
mózgów . Metodê tê mo¿emy stosowaæ jako: rozgrzewkê
umys³ow¹ dla ustalenia zakresu posiadanej wiedzy, dla
utrwalenia wczeœniej zdobytej wiedzy, dla znalezienia
najlepszego rozwi¹zania jakiegoœ problemu. Warto j¹
stosowaæ!
Na szczególn¹ uwagê zas³uguj¹ wed³ug mnie metody
wizualizacyjnego przedstawienia problemów z
wykorzystaniem schematów i rysunków. S¹ to min. mapa
pojêciowa i linia czasu. Celem stosowania mapy
pojêciowej mo¿e byæ: usystematyzowanie œwie¿o zdobytej
wiedzy lub wizualizacja posiadanych wiadomoœci.
Mapê pojêciow¹ wykorzystywa³am np. przy realizacji
tematyki takiej jak: jesienne owoce, jesienne warzywa,
nasze domy, nasze po¿ywienie itp.
Oto przyk³ad prostej mapy pojêciowej:
Jesienne
owoce
jab³ka
gruszki
œliwki
Pieczywo
rogal
bagietka
chleb
bu³ka
W przypadku dzieci czytaj¹cych przy tworzeniu mapy
pojêciowej mo¿emy pos³ugiwaæ siê napisami. W
przypadku uczniów, którzy nie umiej¹ jeszcze czytaæ
mo¿emy pos³u¿yæ siê ilustracjami.
Linia czasu jest tak¿e godna polecenia. Umo¿liwia ona
chronologiczne ukazanie wydarzeñ. Na linii czasu
mo¿emy zaznaczyæ np. kolejnoœæ zdarzeñ w opowiadaniu,
przebieg wycieczki lub wydarzenia z ¿ycia klasy.
Efekty pracy uczniów metodami wizualnego
przedstawienia problemu mog¹ s³u¿yæ do utrwalenia
wiedzy, mog¹ byæ wykorzystywane na kolejnych zajêciach.
Oto przyk³ad linii czasu:
Rozpoczêcie
roku szkol.
•
1.09.03r
Po¿egnanie Œwiêto
Andrzejki
lata
pieczonego
ziemniaka
itd.
•
•
•
23.09.03r. 12.10.03r. 30.11.03r.
Linia czasu dla dziecka upoœledzonego umys³owo mo¿e
równie¿ stanowiæ wa¿ny element poczucia
bezpieczeñstwa. Mo¿emy stworzyæ w swoich pracowniach
linie czasu dotycz¹ce sta³ych elementów dnia. W
przypadku linii czasu dotycz¹cych wydarzeñ z ¿ycia klasy
mo¿emy je poszerzyæ o wydarzenia, które nas czekaj¹,
do których dopiero siê przygotowujemy. Dziêki temu
poczucie bezpieczeñstwa dziecka z pewnoœci¹ wzroœnie.
Do trudniejszych metod aktywizuj¹cych nale¿y drama.
Wczuwanie siê w role i improwizacja s¹ doœæ trudne dla
dzieci upoœledzonych. Trudne do zrealizowania w „czystej”
postaci s¹ tak¿e metody wymagaj¹ce od uczniów: pracy
w grupach, samodzielnego zbierania wiadomoœci,
dyskusji, obrony w³asnych pogl¹dów.
Tak jest m.in. z piramid¹ priorytetów, pokerem
kryterialnym, sesjami „bierz i daj”, grupami zadaniowymi.
Natomiast metody typu: metaplan, metoda przypadków,
dyskusja dydaktyczna, „za i przeciw” s¹ mo¿liwe do
zrealizowania pod warunkiem ¿e zrezygnujemy z pracy w
grupach i nauczyciel bêdzie pe³ni³ rolê przewodnika
koordynuj¹cego dzia³ania uczniów, zapisuj¹cego ich
pomys³y itp.
Na zakoñczenie chcia³abym jeszcze podzieliæ siê
swoimi spostrze¿eniami na temat gier planszowych. W
przypadku mniej upoœledzonych dzieci oczywiœcie
wykorzystujemy proste gry planszowe w pracy z naszymi
uczniami. Trudne, albo wrêcz niemo¿liwe jest jednak
tworzenie gier planszowych przez same dzieci. Przy
tworzeniu gier musz¹ byæ przestrzegane okreœlone
zasady, powinna byæ zaplanowana koncepcja,
zredagowane polecenia itd. Jest to zbyt trudne zadanie
dla naszych uczniów.
Zachêcam jednak do tworzenia gier planszowych
samych nauczycieli. Uczniowie natomiast mogliby tak¹
grê uzupe³niæ swoimi rysunkami, zaproponowaæ kolejne
przygody itp. Wówczas tak¹ grê potraktuj¹ jako swoj¹ i
chêtnie w ni¹ bêd¹ graæ.
Podsumowuj¹c, chcia³abym zachêciæ do stosowania
niektórych metod aktywizuj¹cych w szkolnictwie
specjalnym.
Uatrakcyjniaj¹ one zajêcia, zachêcaj¹ do dzia³ania,
pobudzaj¹ myœlenie i inwencjê twórcz¹.
Im mniej upoœledzone dzieci, tym chêtniej anga¿uj¹ siê
w dzia³ania zaproponowane przez nauczyciela i efekty
stosowania tych metod s¹ wiêksze.
Efekty metod wizualizacyjnych, stworzone gry
planszowe mog¹ byæ wykorzystywane wielokrotnie, mog¹
byæ udostêpniane innym zespo³om terapeutycznym.
Ewa Beksa
Specjalny Oœrodek Szkolno-Wychowawczy
w ¯ardenikach
Kajet nr 59 (2/2005)
13
Jubileuszowe zmagania
gastronomów
18 marca 2005 r. na zaproszenie dyrektora zespo³u
Szkó³ Gastronomiczno-Spo¿ywczych Edwarda £osia
uczestniczy³am w finale X Wojewódzkiego Konkursu o
Tytu³ Mistrza Szkolnej Patelni”, którego pierwsz¹ edycjê
zainicjowaliœmy z dyrektorem szko³y. By³am wtedy
nauczycielem zawodu w ZSG-S, pe³ni³am jednoczeœnie
funkcjê nauczyciela doradcy metodycznego przedmiotów
gastronomiczno-spo¿ywczych. Aby zmobilizowaæ uczniów
i nauczycieli do wspó³zawodnictwa, zosta³ opracowany
regulamin konkursu obejmuj¹cy etap teoretyczny i
praktyczny na szczeblu klasy, szko³y, województwa
Od pocz¹tku edycji patronuje konkursowi Wydzia³
Nauki o ¯ywnoœci Uniwersytetu Warmiñsko-Mazurskiego
i Kuratorium Oœwiaty w Olsztynie.
X Jubileuszowa edycja konkursu odby³a siê w Zespole
Szkó³ Gastronomiczno-Spo¿ywczych w Olsztynie.
Goœæmi konkursu byli: Czes³aw Jerzy Ma³kowski –
Prezydent Miasta Olsztyn, Teresa Wiœniewska – Dyrektor
Wydzia³u Edukacji UM Olsztyna, Bo¿ena WrzeszczZwada - Wicemarsza³ek Województwa WarmiñskoMazurskiego,
przedstawiciele
przedsiêbiorstw
wspó³pracuj¹cych z Zespo³em Szkó³ GastronomicznoSpo¿ywczych w Olsztynie, laureaci poprzednich edycji
konkursu.
Co roku has³o konkursu jest inne, tematem tegorocznej
edycji by³y „RYBNE PRZYSMAKI”.
W konkursie wziê³o udzia³ 6 zespo³ów czteroosobowych
reprezentuj¹cych:
w Zespó³ Szkó³ Gastronomiczno-Spo¿ywczych w
Olsztynie,
w Zespó³ Szkó³ Gospodarczych w Elbl¹gu (Warsztaty
Szkolne)
w Zespó³ Szkó³ Zawodowych w Go³dapi,
w Zespó³ Szkó³ Zawodowych w Mr¹gowie,
w Zespó³ Szkó³ nr 2 w Mr¹gowie,
w Zespó³ Szkó³ nr 2 Szczytnie.
Nad konkursow¹ rywalizacj¹ w pracowniach
technologicznych czuwa³y dwuosobowe podkomisje,
sk³adaj¹ce siê z nauczycieli szkó³ bior¹cych udzia³ w
konkursie, wybrane w drodze losowania tak, aby nie
ocenia³y swoich podopiecznych. Ka¿dy uczestnik mia³
zakodowan¹ kartê oceny.
Gotowe potrawy (estetykê podania i smakowitoœæ)
ocenia³a komisja g³ówna w sk³adzie:
w Prof. dr hab. Jerzy Borowski z Wydzia³u Nauki o
¯ywnoœci Uniwersytetu Warmiñsko?Mazurskiego:
Przewodnicz¹cy Komisji Konkursowej
w Gra¿yna Przasnyska - Dyrektor Wydzia³u Kszta³cenia
Ponadgimnazjalnego i Ustawicznego Kuratorium
Oœwiaty w Olsztynie
w Wojciech Strzelec – szef kuchni restauracji Villa
Pallas w Olsztynie
w El¿bieta Czepanko – nauczycielka zespo³u Szkó³ nr 2
w Szczytnie
W konkurencji indywidualnej najlepsz¹ okaza³a siê
Kamila Sikora z Zespo³u Szkó³ nr 2 w Mr¹gowie, która
wykona³a potrawê o nazwie „Chrupi¹ce paluszki rybne”.
Drugie miejsce zajê³a Eliza Nowicka z Zespo³u Szkó³
Gastronomiczno-Spo¿ywczych w Olsztynie i jej potrawa
„£osoœ w zielonej ko³derce”.
Trzecie miejsce uzyska³a Milena Bielska z Zespo³u
Szkó³ nr 2 w Mr¹gowie, która przygotowa³a potrawê
„Przysmak z tuñczyka”
Komisja Konkursowa przyzna³a wyró¿nienie Marcinowi
Napiórkowskiemu z Zespo³u Szkó³ nr 2 w Szczytnie za
potrawê „Trójkolorowy pierœcieñ”.
Zaproszeni goœcie wybrali laureata Narody
Publicznoœci, któr¹ otrzyma³ £ukasz Ko³akowski z
Zespo³u Szkó³ Gastronomiczno-Spo¿ywczych w Olsztynie
za potrawê „Sandacz po królewsku”.
Dyrektor
Warmiñsko-Mazurskiego
Oœrodka
Doskonalenia Nauczycieli w Olsztynie przyzna³a nagrodê
za najbardziej oryginaln¹ potrawê. Przypad³a ona Elizie
Nowickiej z Zespo³u Szkó³ GastronomicznoSpo¿ywczych w Olsztynie za „£ososia w zielonej ko³derce”
Konkurencji indywidualnej tradycyjnie towarzyszy³a
rywalizacja zespo³owa.
W kategorii zespo³owej kolejnoœæ miejsc by³a
nastêpuj¹ca:
I miejsce zajêli uczestnicy z Zespo³u Szkó³ nr 2 w
Mr¹gowie przygotowuj¹cy siê pod kierunkiem Joanny
Mazurowskiej i Haliny Tworkowskiej.
II miejsce zajêli zawodnicy z Zespo³u Szkó³ nr 2 w
Szczytnie przygotowywani przez El¿bietê Czepanko,
Renatê Kaczmarczyk.
III miejsce zajêli uczniowie z Zespó³ Szkó³
Gastronomiczno-Spo¿ywczych
w
Olsztynie
przygotowuj¹cy siê pod kierunkiem Marzeny Bañkowskiej,
El¿biety Kaczmarczyk, Barbary Poniewa¿.
Na zakoñczenie laureatom i wszystkim uczestnikom
wrêczono nagrody, upominki i dyplomy. Nagrody
ufundowali: Wydzia³ Nauki o ¯ywnoœci UW-M w Olsztynie,
Kuratorium Oœwiaty w Olsztynie, Warmiñsko-Mazurski
14
Kajet nr 59 (2/2005)
Oœrodek Doskonalenia Nauczycieli, przedsiêbiorcy z
Olsztyna oraz szko³y uczestnicz¹ce w konkursie. Pierwsza
nagroda w konkurencji indywidualnej to wysokiej klasy
rower, ufundowany przez salon rowerowy Czes³awa
Ciuækowskiego z Olsztyna.
Organizatorem kolejnej XI Edycji Wojewódzkiego
Konkursu o tytu³ „Mistrza Szkolnej Patelni” bêdzie
zwyciêska szko³a, czyli Zespó³ Szkó³ nr 2 w Mr¹gowie.
Tym razem, pewnie dlatego ¿e by³ to jubileuszowy
konkurs dobrze rozpropagowany, dopisa³y lokalne media.
By³a to znakomita okazja do promowania szko³y,
pokazania pracowni, zachêcenia gimnazjalistów do
zdobywania zawodu, który daje mo¿liwoœci zatrudnienia i
twórczego spe³niania siê w eksperymentowaniu,
komponowaniu barw i smaków potraw.
Przyrz¹dzanie potraw to nie tylko gotowanie, pieczenie,
sma¿enie, to artystyczne tworzenie, pobudzanie
wszystkich zmys³ów. Dobry gastronom poza
umiejêtnoœciami technologicznymi, powinien równie¿ byæ
artyst¹.
Wszystkim uczestnikom konkursu oraz ich
nauczycielom serdecznie gratulujemy.
Urszula Raœ
W-MODN w Olsztynie
Barbara Poniewa¿
Zespó³ Szkó³ Gastronomiczno-Spo¿ywczych w Olsztynie
Animacja muzyczna
Od piêtnastu lat pracujê z dzieæmi przedszkolnymi jako
rytmiczka.
W 2003 roku powsta³ pierwszy oddzia³ integracyjny w
Przedszkolu - „Bajka” w Mr¹gowie. Oddzia³ ten
obejmuje grupy 4-latków w tym dzieci z
niepe³nosprawnoœci¹ intelektualn¹.
Podejmuj¹c pracê w tej grupie dzieci wesz³am do
œwiata, w którym dzieci w specyficzny sposób wyra¿a³y
zainteresowania, potrzeby i emocje. Zrozumia³am, jak
ogromnie du¿o zale¿y od nauczyciela terapeutyprzewodnika po œwiecie muzyki i doznañ z ni¹ zwi¹zanych.
Prowadzenie ku muzyce drog¹ pe³n¹ radoœci i
niespodzianek, wspieranie twórczego z ni¹ kontaktu,
wyzwalanie spontanicznoœci, radoœci i satysfakcji ze
wspólnych muzycznych dzia³añ by³o dla mnie inspiracj¹.
W praktyce oznacza³o to:
w doœwiadczanie przez oddzia³ywanie ró¿norodnych
form muzycznych;
w odbieranie muzyki cia³em, sercem;
w odkrywanie ró¿norodnych mo¿liwoœci kontaktu ze
sztuk¹ poprzez dŸwiêk, ruch, obraz i s³owo;
w wspieranie umiejêtnoœci twórczej ekspresji.
Dla mnie - muzyka, oligofrenopedagoga podstawowym Ÿród³em animacji muzycznej w
przedszkolnych oddzia³ach integracyjnych jest metoda
Weroniki Sherborne. Opieraj¹c siê na idei R. Labana,
wypracowa³a ona w³asn¹ metodê ruchu rozwijaj¹cego.
G³ówn¹ ide¹ tej metody jest wspomaganie prawid³owego
rozwoju psychoruchowego dzieci i korygowanie jego
zaburzeñ.
Stosuj¹c podstawowe za³o¿enia rozwijam przez ruch:
w œwiadomoœæ swojego cia³a (znajomoœæ czêœci cia³a,
czucie kinetyczne, dotykowe, identyfikacja z cia³em)
w œwiadomoœæ przestrzeni i dzia³ania w niej (poczucie
osobistej przestrzeni, zaufanie do w³asnego cia³a)
w umiejêtnoœci dzielenia przestrzeni z innymi dzieæmi
(nawi¹zanie kontaktu z drugim dzieckiem, grup¹,
wspó³dzia³anie, wspó³praca, zaufanie i poczucie
bezpieczeñstwa).
Weronika Sherborne zwróci³a uwagê na potrzebê
rozwijania bliskich zwi¹zków miêdzy ludŸmi, istotn¹ dla
rozwoju osobowoœci dziecka, niedocenion¹ i nie
realizowan¹ w szkolnictwie.
Na podstawie prowadzonych przeze mnie obserwacji,
mogê stwierdziæ, i¿ metoda ruchu rozwijaj¹cego, wywar³a
najwiêkszy wp³yw na rozwój sfery spo³ecznej i poznawczej
dzieci. Uzyska³y one wiêksz¹ orientacjê w stosunkach
przestrzennych. Proponowane zestawy æwiczeñ i zabaw
wyzwala³y pomys³owoœæ, inicjatywê, samodzielnoœæ,
zrêcznoœæ, spostrzegawczoœæ, wiarê we w³asne si³y,
wytrwa³oœæ, zainteresowanie tematem. Udzia³ w sesjach
zabawowych dawa³ dzieciom mo¿liwoœæ opanowania
umiejêtnoœci niezbêdnych do wspó³pracy i wspó³¿ycia w
grupie, skupienia uwagi na wykonywanej czynnoœci.
Zauwa¿y³am równie¿ u nich wiêksz¹ swobodê i ³atwoœæ
wchodzenia w kontakty z rówieœnikami i doros³ymi.
Podczas zajêæ dzieci ujawnia³y wiele pozytywnych emocji:
radoœæ, zadowolenie ze wspólnej zabawy i bycia razem.
Odczuwana przez nie przyjemnoϾ i zadowolenie
odgrywa³y du¿¹ rolê kompensacyjn¹, a tak¿e integracyjn¹
w funkcjonowaniu ich i grupy.
Sesje zabawowe, w których uczestniczy³y dzieci,
pobudza³y rozwój osobowoœci, sprawnoœci ruchowej,
sprzyja³y rozwi¹zywaniu konfliktów, podnosi³y aktywnoœæ
grupy, dostarcza³y satysfakcji z pokonywania w³asnych
niedoskona³oœci. Podczas nich uczy³y siê rozpoznawania,
nazywania i wyra¿ania w³asnych emocji, uczuæ, potrzeb i
problemów. W trakcie zajêæ dzieci poznawa³y sposoby
werbalnego i pozawerbalnego komunikowania siê z
otoczeniem, co pomog³o im w pokonywaniu nieœmia³oœci,
lêków, kompleksów.
Metoda ruchu rozwijaj¹cego Weroniki Sherborne
bardzo mi u³atwia pracê z grup¹ integracyjn¹, dysponuje
bowiem wieloma pomys³ami, rozwi¹zaniami, które mog¹
staæ siê doskona³ym narzêdziem w rêku prowadz¹cego
zajêcia.
Warto podkreœliæ, i¿ metoda ta wp³ywa stymuluj¹co na
rozwój jednostki bez wzglêdu na jej wiek i poziom rozwoju
psychomotorycznego.
Marzena Dymerska
Zespó³ Szkó³ Specjalnych w Mr¹gowie
Kajet nr 59 (2/2005)
Profilaktyka w szkole
podstawowej
Jako pedagog profilaktyk mogê œmia³o powiedzieæ, i¿
szko³a podstawowa zosta³a wyposa¿ona w dwa programy
profilaktyczne, mog¹ce byæ baz¹, wokó³ której mo¿na
stworzyæ dobry Szkolny Program Profilaktyki. Mam tu na
myœli programy opracowane przez Zespó³ Pro- M Instytutu
Psychiatrii i Neurologii w Warszawie:
w Program Domowych Detektywów czyli Jaœ i Ma³gosia
na tropie
w Fantastyczne Mo¿liwoœci
Fantastyczne Mo¿liwoœci to program wczesnej
profilaktyki alkoholowej dla uczniów klas V lub VI szko³y
podstawowej. Wraz z Programem Domowych
Detektywów (opisywa³am go w Kajecie nr 2/2000 i 4/2000)
stanowi¹ propozycjê zintegrowanych dzia³añ
profilaktycznych przeznaczonych dla dzieci ze starszych
klas szkó³ podstawowych.
Oba te programy zosta³y pomyœlane aby:
w opóŸniæ moment, w którym m³odzi ludzie po raz
pierwszy siêgn¹ po alkohol;
w zmniejszyæ spo¿ycie alkoholu wœród nastolatków,
którzy ju¿ próbowali piæ;
w ograniczaæ skalê problemów zwi¹zanych z piciem
alkoholu przez m³odzie¿.
Istot¹ wczesnej profilaktyki jest zapobieganie
problemom, zanim one wyst¹pi¹. Program FM oraz PDD
nale¿¹ do tej kategorii oddzia³ywañ. Zajêcia programu FM
zosta³y tak pomyœlane, aby zwiêkszyæ odpornoœæ na
wp³ywy spo³eczne sk³aniaj¹ce do picia alkoholu oraz lepiej
przygotowaæ m³odych ludzi do realizowania zadañ
rozwojowych okresu dojrzewania.
Szczegó³owe cele programu to:
w nauczyæ dzieci umiejêtnoœci radzenia sobie z
namowami rówieœników do picia alkoholu;
w uodporniæ je na negatywne wp³ywy œrodowiska
rówieœniczego i mediów;
w wspieraæ wychowawcze i profilaktyczne dzia³ania
rodziców;
w wspieraæ ró¿ne pomys³y na spêdzanie wolnego czasu
i zabawê bez siêgania po alkohol i inne substancje
psychoaktywne.
Za³o¿enia programu:
Wyniki badañ wskazuj¹, ¿e do najsilniejszych
czynników ryzyka nale¿y przebywanie w towarzystwie
kolegów, którzy pij¹ alkohol lub u¿ywaj¹ innych substancji
psychoaktywnych. Istotnym czynnikiem ryzyka jest
równie¿ spostrzeganie u swoich kolegów postaw i
zachowañ aprobuj¹cych picie i u¿ywanie innych substancji
chemicznych. W zwi¹zku z tym w programie próbuje siê
korygowaæ b³êdne przekonania nastolatków dotycz¹ce
stopnia rozpowszechnienia i akceptacji tego zjawiska.
Wa¿nym sk³adnikiem programu jest równie¿ edukacja
normatywna. Ta strategia oznacza wzmacnianie norm,
przeciwnych piciu alkoholu przez dzieci i m³odzie¿ szkoln¹.
15
W tym kontekœcie program FM proponuje rodzicom jasne
wyra¿anie zdecydowanej postawy przeciwko piciu
alkoholu, stawianie zakazów i konsekwentne ich
egzekwowanie, kontrolowanie tego co dziecko robi poza
domem, wspólne z dzieckiem spêdzanie wolnego czasu,
a tak¿e umiar w piciu alkoholu.
Rozwi¹zania metodyczne:
Pe³na realizacja sk³ada siê z dwóch czêœci: szkolnej,
przeprowadzonej pod kierunkiem nauczyciela i domowej,
która przebiega z udzia³em rodziców. W programie
przyjêto rozwi¹zanie, które umo¿liwia udzia³ niemal
wszystkich rodziców. Obok nauczyciela w realizacji
programu w klasie udzia³ bior¹ liderzy m³odzie¿owi. S¹ to
specjalnie wybrani, przeszkoleni uczniowie, którzy w
ramach programu otrzymuj¹ do wykonania konkretne
zadania. Praca oparta jest na tzw. metodach aktywnych
np. s³uchanie nagrañ, przeprowadzanie ankiet, gry itd.
ZawartoϾ programu:
Czêœæ szkolna sk³ada siê z 6 spotkañ, w czasie których
wykorzystywany jest materia³ dŸwiêkowy z nagraniami 4
uczniów: Jacka, Micha³a, Basi, Dominika. Pe³na realizacja
programu wraz z faz¹ przygotowañ wymaga ³¹cznie oko³o
10-13 tygodni. W czasie trwania programu rodzice
otrzymuj¹ 4 zeszyty i rozwi¹zuj¹ z dzieæmi zadania
domowe. Jest to nie tylko okazja do przekazania
niezbêdnych informacji dotycz¹cych alkoholu, ale sprzyja
lepszemu porozumiewaniu siê rodziców i dzieci. Bardzo
wa¿nym zadaniem rodziców jest równie¿ pomoc w
organizacji atrakcyjnych dla ich dzieci imprez
towarzysz¹cych realizacji programu. Nale¿y równie¿
wspomnieæ o roli pedagoga szkolnego, gdy¿ jest ona
znacz¹ca. W przypadku gdy program jest realizowany w
2 lub wiêkszej liczbie klas pedagog mo¿e przeprowadziæ
szkolenie dla liderów, przygotowuj¹ce ich do prowadzenia
zajêæ w klasie. Doœwiadczenie pedagoga mo¿e byæ
przydatne w rozwi¹zywaniu problemów pojedynczych
uczniów, których rodzice nie chc¹ wspó³pracowaæ w
realizacji programu. Pedagog mo¿e wspieraæ i integrowaæ
dzia³ania na terenie szko³y.
Refleksje pedagoga – profilaktyka – praktyka
Ktoœ mo¿e powiedzieæ tak - có¿, kolejny program, co
on da? Tyle tych programów, a m³odzie¿ jest coraz
gorsza.... Nale¿y tutaj przypomnieæ, ¿e profesjonalnych
programów z zakresu wczesnej profilaktyki alkoholowej
wcale nie ma tak wiele, a tylko PDD i FM zawieraj¹
monitoring i ewaluacjê opracowan¹ przez jego twórców.
Przez pierwszy semestr roku szkolnego 2004/2005
mia³am przyjemnoœæ realizowaæ w klasie VI SP3 w Mor¹gu
Program Fantastyczne Mo¿liwoœci. W zajêciach
uczestniczy³a ca³a klasa, ³¹cznie 22 osoby.
Co sprawia³o problemy?
- program zak³ada cotygodniow¹ realizacjê zajêæ w
czasie godziny wychowawczej - by³o to bardzo trudne,
gdy¿ albo by³ koncert, albo apel porz¹dkowy, albo
epidemia grypy albo.... Bardzo to wyd³u¿y³o realizacjê
zajêæ. Nie jest to jednak wielki problem, gdy¿ autorzy FM
16
Kajet nr 59 (2/2005)
nie zak³adaj¹ konkretnego terminu zakoñczenia zajêæ.
Oczywiœcie nie mo¿e siê on zbyt przeci¹gaæ, dobrze
zaplanowaæ jest I semestr roku szkolnego;
- uczniowie co pewien czas zanosili do domu jeden
z czterech zeszytów, który zawiera³ praktyczne porady dla
rodziców oraz zadania do wspólnego wykonania . Okaza³o
siê, ¿e nie zawsze dzieci pokazuj¹ zeszyty rodzicom,
trzeba uczniom przypominaæ na czym polegaj¹ zadania
do wykonania z rodzicami;
- niektórym liderom sprawia³o spory k³opot
prowadzenie zajêæ w ma³ych grupach.
Co mo¿na zaliczyæ do sukcesów?
w program rozpocz¹³ Wieczór Fantastycznych
Mo¿liwoœci, w którym wziê³o udzia³ 100% uczniów i
90% rodziców. Zadaniem programu jest m.in.
tworzenie alternatyw przez rodziców. W mojej klasie
rodzice zorganizowali mecz pi³ki siatkowej rodzice dzieci . Wszyscy bawili siê œwietnie, o czym œwiadczy
ochota do dalszych takich spotkañ zarówno ze strony
rodziców jak i dzieci. By³a te¿ wspólna Wigilia z
udzia³em 40% rodziców;
w w czasie zajêæ na ogó³ dzieci pracowa³y z du¿ym
zaanga¿owaniem, systematycznie i odpowiedzialnie;
w 90% uczniów odda³o wszystkie karty wyników co
œwiadczy o aktywnym udziale rodziców w programie,
pozostali oddali 1 lub 2 karty;
w 100% uczniów wziê³o udzia³ w przygotowaniu
prezentacji na Wieczór Dobrej Zabawy;
w 100% uczniów oraz 80 % rodziców wziê³o udzia³ w
Wieczorze Dobrej Zabawy koñcz¹cym program;
w Z ankiety przeprowadzonej wœród uczniów na
zakoñczenie programu wynika, i¿:
Ä 68,42% uczniów jest zadowolonych lub bardzo
zadowolonych z uczestnictwa w programie
Ä 68,42% uczniów poleci³oby program znajomym
rówieœnikom
Ä dla po³owy liderów ³atwo by³o prowadziæ zajêcia
w grupie
Ä 47% uczniów jest zadowolonych z tej czêœci
zajêæ, które prowadzone by³y przez liderów, 21%
jest niezadowolonych, a 31,58% udzieli³o
odpowiedzi - nie mam zdania
Ä 68,42% uczniów jest zadowolonych z tej czêœci,
które prowadzone by³y przez nauczyciela, 15,26%
jest niezadowolonych, a 16,31 % udzieli³o
odpowiedzi - nie mam zdania.
WNIOSKI
Uwa¿am, i¿ program wymaga du¿ego zaanga¿owania
ze strony wychowawcy. J ego skutecznoœæ w du¿ej mierze
zale¿y nie tylko od wiedzy merytorycznej, ale tak¿e od
przekonania o celowoœci swojej pracy i dobrego kontaktu
z uczniami. Fantastyczne Mo¿liwoœci s¹ programem du¿o
trudniejszym od Domowych Detektywów, ale dotycz¹ te¿
ju¿ nie dzieci lecz nastolatków. W³aœciwe jego
przeprowadzenie mo¿e bardzo pomóc uczniom w
prze³amaniu mitów na temat gimnazjum i przygotowaæ do
zmiany szko³y. Moim zdaniem program ten pokazuje i¿
profilaktyka mo¿e byæ atrakcyjna dla rodzica, ucznia i
wychowawcy.
Na zakoñczenie pozostaje mi tylko ¿yczyæ innym
wychowawcom, aby poznali PDD oraz program FM. Jest
wtedy szansa, ¿e szkolny program profilaktyki bêdzie
ciekawy, a przede wszystkim skuteczny. Wówczas bêdzie
mo¿na mieæ nadziejê, ¿e uda nam siê opóŸniæ moment
inicjacji alkoholowej wœród m³odzie¿y. Musi jednak byæ
nas du¿o.
El¿bieta Górecka
Szko³a Podstawowa nr 3 w Mor¹gu
POMAGAMY
UCZYÆ
Biblioteczka Dobrego Nauczyciela
w Przyk³ady ciekawych rozwi¹zañ metodycznych
i organizacyjnych w procesie kszta³cenia.
w Aktualne tematy z dziedziny polityki oœwiatowej
i praktyki nauczania.
w Wyk³adnie regulacji prawnych dotycz¹cych oœwiaty.
Trzy obszary tematyczne zagadnieñ:
Äpolityka edukacyjna w praktyce
Äbyæ nauczycielem to nie tylko uczyæ
Äuczyæ lepiej ciekawiej skuteczniej
ŒCI¥GA DLA NAUCZYCIELA,
czyli co nauczyciel musi, co
mo¿e, a co powinien - El¿bieta
GoŸliñska
Autorka wyjaœnia w ksi¹¿ce
podstawowe kwestie wynikaj¹ce z
prawa oœwiatowego, a przek³adalne
na obowi¹zki nauczyciela. Obok
definicji podstawowych pojêæ i
terminów dotycz¹cych szkolnej
edukacji
(m.in.
podstawa
programowa, program nauczania,
plan wynikowy, wewn¹trzszkolny system oceniania,
standardy wymagañ egzaminacyjnych), przedstawia ich
celowoœæ i za³o¿enia wraz z komentarzem
ukierunkowuj¹cym postêpowanie nauczyciela.
SPOTKANIA Z RODZICAMI inaczej, ciekawiej, skuteczniej Katarzyna Koletyñska, Halina Sitko
Ksi¹¿ka przedstawia pomys³y
nowych form zebrañ z rodzicami
uczniów. Autorki opisuj¹, w jaki
sposób wygl¹daj¹ zebrania i
wywiadówki z rodzicami, jak czêsto
i w jakim celu powinny siê odbywaæ,
jak zorganizowaæ spotkanie inaczej
i jakim zagadnieniom je poœwiêcaæ;
podaj¹ przyk³ady problemów, które
mo¿na rozwi¹zaæ wspólnie z
rodzicami.
Kajet nr 59 (2/2005)
Konkurs na alternatywne
programy realizacji
wychowania fizycznego
i sportu szkolnego
Rok 2004 - ustanowiony przez Radê Unii Europejskiej
oraz Parlamentu Europejskiego Rokiem Edukacji poprzez
Sport - sprzyja³ realizacji dzia³añ, których g³ównym celem
by³o uœwiadomienie mieszkañcom Europy roli sportu w
systemie edukacji oraz zwiêkszenie znaczenia kultury
fizycznej w programach szkolnych. W tym samym czasie
wprowadzenie w naszym kraju, w klasach IV-VI szko³y
podstawowej, czwartej godziny obowi¹zkowych zajêæ
wychowania fizycznego otworzy³o mo¿liwoœci prowadzenia
zajêæ w nowych formach organizacyjnych oraz stworzy³o
warunki inspiruj¹ce poszukiwania interesuj¹cych
rozwi¹zañ, do opracowywania i realizacji nowatorskich
programów w zakresie aktywnoœci ruchowej m³odzie¿y
szkolnej.
W zwi¹zku z powy¿szym Minister Edukacji Narodowej
I Sportu og³osi³ we wrzeœniu 2004 r. konkurs na
Alternatywne programy wychowania fizycznego i sportu
szkolnego.
Cele konkursu:
1. Wy³onienie najlepszych wdro¿eñ nowych programów
wychowania fizycznego i sportu szkolnego.
2. Poprawa jakoœci i atrakcyjnoœci zajêæ z wychowania
fizycznego i sportu w placówkach oœwiatowych.
3. Promowanie edukacyjnych i wychowawczych
wartoœci sportu.
4. Upowszechnianie informacji o najlepszych,
nowatorskich projektach realizacji czwartej godziny
wychowania fizycznego i sportowych zajêæ
pozalekcyjnych.
5. Inspirowanie nauczycieli do opracowywania i
realizowania autorskich programów wychowania
fizycznego i sportu dostosowanych do potrzeb
œrodowiskowych i tradycji lokalnych.
Kryteria i priorytety konkursu.
1. Programy pozwalaj¹ce realizowaæ czwart¹ godzinê
wychowania fizycznego w formie zajêæ
pozalekcyjnych i pozaszkolnych.
2. Programy nawi¹zuj¹ce do celów Europejskiego Roku
Edukacji poprzez Sport (EYES 2004).
3. Programy uwzglêdniaj¹ce prozdrowotne aspekty
uczestnictwa w kulturze fizycznej.
4. Programy obejmuj¹ce wspó³pracê szkó³ z
organizacjami i stowarzyszeniami (zw³aszcza
stowarzyszeniami sportowymi) oraz w³adzami
lokalnymi.
5. Programy wprowadzaj¹ce atrakcyjne formy turystyki
w najbli¿szej okolicy zapewniaj¹ce ruch na œwie¿ym
powietrzu.
6. Programy anga¿uj¹ce uczniów mniej sprawnych lub
z ograniczonymi mo¿liwoœciami uczestniczenia w
wychowaniu fizycznym i sporcie szkolnym.
17
7. Programy akcentuj¹ce treœci wychowawcze i
wprowadzaj¹ce profilaktykê zagro¿eñ.
Zgodnie z przyjêtym harmonogramem w I etapie
konkursu Warmiñsko - Mazurski Kurator Oœwiaty w
terminie do 9 paŸdziernika 2004r. dokona³ oceny
projektów z naszego województwa. Spoœród 13 propozycji
nades³anych na etap ogólnopolski wytypowane zosta³y
dwa projekty:
w Program realizacji zajêæ wychowania fizycznego w
klasach IV-VI szko³y podstawowej pt. Masz wybórwybierz zdrowie - przygotowany w Szkole
Podstawowej nr 4 im. prof. W³adys³awa Szafera w
E³ku.
w Program edukacyjno-terapeutyczny z zakresu
hipoterapii, dogoterapii i p³ywania realizowany w
ramach czwartej godziny wychowania fizycznego pt.
Mo¿esz ¿yæ aktywnie - opracowany w Specjalnym
Oœrodku Szkolno-Wychowawczym nr 1 w Elbl¹gu.
W ca³ym kraju w szko³ach podstawowych, gimnazjach,
szko³ach ponadgimnazjalnych oraz placówkach
specjalnych zosta³y opracowane ³¹cznie 134 programy,
prezentuj¹ce ró¿norodne pomys³y dotycz¹ce poprawy
jakoœci wychowania fizycznego. Na etapie ogólnopolskim
Komisja z³o¿ona z przedstawicieli Departamentu Sportu
Powszechnego i Kszta³cenia Ogólnego, Specjalnego i
Profilaktyki Spo³ecznej MENiS uzna³a, i¿ jednym z dwóch
najlepszych programów jest wymieniona wy¿ej propozycja
ze Szko³y Podstawowej w E³ku, której autorem jest
Zbigniew Bogdan.
E³cki program Masz wybór - wybierz zdrowie dotyczy
realizacji zajêæ wychowania fizycznego w klasach IV-VI
szko³y podstawowej. Zak³ada realizacjê podstawy
programowej w-f w ramach 2 godzin, podczas gdy kolejne
dwie stanowi¹ zajêcia fakultatywne organizowane w
systemie miêdzyklasowym. Na zajêciach fakultatywnych
grupy æwiczebne s¹ tworzone z ró¿nych klas, zgodnie z
indywidualnymi zainteresowaniami ucznia i poziomem
zaawansowania. Dziêki temu, i¿ zajêcia fakultatywne
odbywaj¹ siê po po³udniu, mo¿liwe jest pe³ne
wykorzystanie bazy sportowej. Realizacja programu
przyczyni³a siê do zwiêkszenia aktywnoœci ruchowej
uczniów i przynios³a liczne sukcesy w rozgrywkach
sportowych.
Szko³y realizuj¹ce zwyciêskie i wyró¿nione programy
oraz ich autorzy otrzymali nagrody rzeczowe podczas Gali
Sportu M³odzie¿owego 8 lutego 2005r . na warszawskim
Torwarze. Stworzono równie¿ mo¿liwoœæ publikacji
programów na ³amach czasopism dotycz¹cych kultury
fizycznej.
Marek Koz³owski
KO
18
Kajet nr 59 (2/2005)
Informatyzacja szkó³ na
Warmii i Mazurach
W dzisiejszych czasach prowadzenie szko³y bez
pomocy programów komputerowych nie ma sensu –
uwa¿a Edward £oœ, dyrektor Zespo³u Szkó³
Gastronomiczno-Spo¿ywczych w Olsztynie. – Trzeba
u³atwiaæ sobie pracê, jeœli wspó³czesna technika daje takie
mo¿liwoœci.
- Pierwsze komputery trafi³y do nas dziêki programowi
„OLSZTAUT – project” w 1993 roku – wspomina dyrektor.
– Trochê pieniêdzy dorzuci³o nam kuratorium i
stworzyliœmy pierwsz¹ pracowniê komputerow¹ dla
uczniów.
Po kilku latach szko³a zdecydowa³a siê na kupno
programów komputerowych firmy VULCAN.
- Pamiêtam rozmowê z przedstawicielami firmy – by³ymi
nauczycielami – mówi Edward £oœ. – Od razu czu³o siê,
¿e znaj¹ specyfikê szkó³, st¹d te programy s¹ naprawdê
dostosowane do potrzeb oœwiaty.
„Gastronomik” zaopatrzy³ siê w plan lekcji, arkusz
organizacyjny, programy kadrowy i p³acowy, nastêpnie
zinformatyzowano sekretariat i bibliotekê.
- Jesteœmy placówk¹ bardzo skomplikowan¹. Mamy
kilka typów szkó³, s³uchaczy szko³y zaocznej, w sumie
uczy siê u nas blisko 1000 osób – stwierdza dyrektor. –
W szkole zawodowej plan lekcji czy arkusz uk³ada siê o
wiele trudniej ni¿ w liceum. Dochodz¹ praktyki, przedmioty
zawodowe, jest mnóstwo podzia³ów na grupy. Bez pomocy
programów placówka funkcjonowa³aby o wiele gorzej.
Dziewczêce serce do gry
Zespó³ zdecydowa³ siê kupiæ Z³oty abonament Optivum
– kompleksowe narzêdzie informatyzuj¹ce wszystkie
obszary szko³y.
- Z czasem zamierzamy wprowadziæ wszystkie
programy – mówi Edward £oœ. – Zastanawialiœmy siê np.
nad rekrutacj¹ elektroniczn¹, ale miasto bierze pod uwagê
wprowadzenie naboru scentralizowanego, wiêc na razie
siê wstrzymujemy.
Szko³a jest bardzo znana w regionie, anga¿uje siê w
wiele imprez.
- Byliœmy pomys³odawcami wojewódzkiego konkursu
„Mistrz Szkolnej Patelni”, który najczêœciej odbywa siê u
nas, poniewa¿ mamy nowoczesn¹ bazê gastronomiczn¹.
Nagrod¹ za zajêcie I miejsca w konkursie bywa³a
gwarancja otrzymania pracy w renomowanej restauracji.
Nasi uczniowie zdobywaj¹ te¿ czo³owe miejsca w
olimpiadach wiedzy o ¿ywnoœci, co z kolei wi¹¿e siê z
uzyskaniem indeksu na studia - opowiada dyrektor. – Poza
tym organizujemy konkursy dla naszych uczniów –
piekarskie, dla cukierników itd. Z naszej inicjatywy
powsta³a równie¿ kobieca liga pi³ki no¿nej, która cieszy
siê coraz wiêksz¹ popularnoœci¹. Muszê powiedzieæ, ¿e
dziewczêta wk³adaj¹ w grê wiêcej serca ni¿ ch³opcy –
dodaje z uœmiechem.
Nieunikniona informatyzacja
Placówka wspó³pracuje ze szko³ami z zachodniej
Europy, szczególnie z Niemcami.
- Oni wysoko sobie ceni¹ nasze regionalne dania, jak
dzyndza³ki, kulebiaki, kiszkê ziemniaczan¹ czy kutiê. Co
prawda ta ostatnia nie jest typowo regionaln¹ potraw¹,
poniewa¿ to tradycja, która trafi³a do nas ze Wschodu,
ale jest u nas bardzo popularna.
Szko³a znana jest ze swojej prospo³ecznej postawy.
- Organizujemy spotkania bo¿onarodzeniowe i
wielkanocne, na których goœcimy ludzi ubogich – mówi
Edward £oœ. – Ta impreza ma wysok¹ rangê, odwiedza
nas wtedy prezydent miasta i przewodnicz¹cy rady miasta.
Przygotowujemy naprawdê pyszne potrawy, mi³o jest
patrzeæ na wdziêcznoœæ ludzi.
Dyrektor podkreœla, ¿e po wprowadzeniu programów
komputerowych szko³a dzia³a o wiele sprawniej.
- One bardzo pomagaj¹ w pracy, nauczyciele te¿ to
doceniaj¹ – stwierdza. – Od dwóch lat drukujemy
œwiadectwa, a wiêc nauczyciele nie musz¹ ich wypisywaæ.
To zdejmuje z nich powa¿ny ciê¿ar. Wiadomo, ¿e ludzie
s¹ ró¿ni i nie ka¿dy nauczyciel z entuzjazmem podchodzi
do komputera. Jednak wydaje mi siê, ¿e ju¿ wszyscy
zrozumieli, ze informatyzacja szko³y to zjawisko
nieuniknione.
Bez porównania
Popularnoœci¹ w swoim regionie cieszy siê Zespó³ Szkó³
w Lubawie, w którym uczy siê blisko 1400 uczniów.
Komputeryzacja szko³y rozpoczê³a siê pod koniec lat 80.,
a od oœmiu lat szko³a korzysta z programów do
zarz¹dzania firmy VULCAN.
- Kupiliœmy wtedy arkusz organizacyjny, plan lekcji,
sekretariat, ksiêgowoœæ i p³ace. Mamy te¿ program
dy¿urów, wydrukowany plan dy¿urów wrêczamy
nauczycielom wraz z planem lekcji – wyjaœnia Boles³aw
Zawadzki, dyrektor szko³y. – Kilka lat temu
zinformatyzowaliœmy równie¿ bibliotekê.
Podobnie, jak szko³a z Olsztyna, placówka tak¿e
zdecydowa³a siê na kupno Z³otego abonamentu Optivum.
- Na pocz¹tek uaktualnimy sekretariat, a póŸniej
wdro¿ymy kolejne programy. Mo¿e w tym roku
przeprowadzimy elektroniczn¹ rekrutacjê? – zastanawia
siê dyrektor. – Wiadomo, ¿e po wprowadzeniu programów
szko³a zaczê³a pracowaæ po prostu lepiej. Tego nawet nie
mo¿na porównywaæ z tradycyjnymi metodami, to inne
epoki.
Z ojca na syna
Szko³a chlubi siê tym, ¿e nale¿y do Stowarzyszenia na
Rzecz Najstarszych Szkó³ w Polsce (nale¿¹ do niej
placówki, które maj¹ co najmniej 100 lat).
- Nasze pocz¹tki siêgaj¹ 1873 roku – wyjaœnia dyrektor.
– Nale¿ymy te¿ do Klubu Szkó³ Aktywnych, który skupia
tylko 32 szko³y w Polsce – prowadzimy du¿o zajêæ
pozalekcyjnych, nasi uczniowie bior¹ udzia³ w wielu
konkursach i olimpiadach na szczeblu regionalnym,
krajowym i miêdzynarodowym.
19
Kajet nr 59 (2/2005)
W rankingu „Rzeczypospolitej” i „Perspektyw” Zespó³
jest zawsze w pierwszej „dwusetce”.
- To du¿y sukces, bior¹c pod uwagê fakt, ¿e nasza
miejscowoœæ nie liczy nawet 10 tysiêcy mieszkañców. Raz
byliœmy nawet na 17 miejscu – mówi Boles³aw Zawadzki.
– Z kolei w rankingu Newsweeka jesteœmy na 12 miejscu,
jeœli chodzi o liczbê absolwentów, którzy dostali siê na
studia stacjonarne. Jesteœmy szko³¹ doœæ nietypow¹, gdy¿
ponad po³owê nauczycieli stanowi¹ mê¿czyŸni, co bior¹c
pod uwagê stopieñ feminizacji zawodu wp³ywa korzystnie
na efekty pracy - dodaje z uœmiechem dyrektor.
Szko³a ca³y czas dba o swój rozwój.
- Uda³o nam siê uzyskaæ pieni¹dze od Fundacji „Nida”
na naukê jêzyka angielskiego, a poprzez Starostwo w
I³awie - od Totalizatora Sportowego na salê sportow¹ o
wymiarach olimpijskich wraz z pe³nym usprzêtowieniem
– opowiada dyrektor.
- Szko³a jest mi naprawdê bliska, dbanie o jej rozwój to
coœ wiêcej ni¿ obowi¹zek. Jestem absolwentem tej szko³y,
tutaj uczy³ siê mój ojciec, a tak¿e dziadek - równie¿
Boles³aw.
Rozmawiaæ z m³odzie¿¹
Z programów do zarz¹dzania firmy VULCAN od oœmiu
lat korzysta Zespó³ Szkó³ Licealnych i Zawodowych w
Pieniê¿nie. Pocz¹tkowo by³y to arkusz, plan lekcji,
sekretariat i program biblioteczny.
- Kiedy cz³owiek zapozna siê z programem, to ju¿ nie
ma problemu z jego wykorzystywaniem, a praca szko³y
od razu staje siê efektywniejsza – stwierdza dyrektor
szko³y. – Teraz plan lekcji powstaje u nas w pó³torej
godziny, do tego program siê nie myli. Podpowiada, gdy
pope³ni siê b³¹d wpisuj¹c dane w nieodpowiednie rubryki.
Niedawno szko³a kupi³a Z³oty abonament Optivum.
Placówka zamierza z czasem wykorzystaæ wszystkie
programy zawarte w ofercie firmy VULCAN.
- Pocz¹tkowo nauczyciele podchodzili do programów
komputerowych nieufnie, ale doœæ szybko zaczêli
dostrzegaæ, ¿e one naprawdê pomagaj¹ w pracy –
wyjaœnia pani dyrektor. – Uwa¿am, ¿e jak na szko³ê z
niedu¿ego miasteczka, to jesteœmy bardzo dobrze
zinformatyzowani.
Z czego szko³a jest szczególnie dumna?
- Myœlê, ¿e z osi¹gniêæ wychowawczych – stwierdza
dyrektor. – Chodz¹ do nas dzieci z ró¿nych œrodowisk,
ale naprawdê staramy siê dotrzeæ do wszystkich,
zrozumieæ ka¿dego m³odego cz³owieka. Pewnie, ¿e
czasem mamy k³opoty, bo one s¹ wszêdzie. Ale naprawdê
potrafimy rozmawiaæ z m³odzie¿¹ i ³agodziæ wszelkie
konflikty.
Micha³ Wolniak
ZAPRENUMERUJ
KAJET
WARMIÑSKO-MAZURSKI
INFORMATOR OŒWIATOWY
Dwumiesiêcznik ukazuje siê od 1993 roku
ZAMAWIAM
prenumeratê KAJETU
od...............................do.........................
w liczbie.........egz. co dwa miesi¹ce
lnstytucja/ Placówka
Nazwa:.................................................................
Kod pocztowy:......................................................
MiejscowoϾ:........................................................
Ulica:....................................................................
Numer:.................................................................
NIP:......................................................................
Imiê i nazwisko zamawiaj¹cego:
............................................................................
Po wype³nieniu zamówienie prosimy przes³aæ faxem
na numer (0-89) 527-26-05 lub poczt¹ pod adres:
Warmiñsko-Mazurski Oœrodek
Doskonalenia Nauczycieli w Olsztynie
ul. G³owackiego 17, 10-447 Olsztyn
Wysy³ka nast¹pi po wniesieniu op³aty na konto:
Bank MILLENNIUM S.A.
59 11602202 0000 0000 3236 2822
z dopiskiem: KAJET
prenumerata od.............do.............
Wp³aty nale¿y dokonaæ do 15 dnia poprzedzaj¹cego
miesi¹c rozpoczêcia prenumeraty.
Informujemy
W-M ODN w Olsztynie wygra³ przetarg na
organizacjê grantów Warmiñsko-Mazurskiego
Kuratora Oœwiaty w 11 obszarach tematycznych.
Szczegó³owe informacje na stronie internetowej
www.wmodn.olsztyn.pl

Podobne dokumenty