Autoreferat - Wydział Biologii i Ochrony Środowiska UMK

Komentarze

Transkrypt

Autoreferat - Wydział Biologii i Ochrony Środowiska UMK
Marcin Piotr Koprowski
Katedra Ekologii i Biogeografii, Wydział Biologii i Ochrony Środowiska,
Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu
AUTOREFERAT
Spis treści
1.
Imię i Nazwisko: ............................................................................................................................. 2
2.
Przebieg edukacji i zatrudnienia:..................................................................................................... 2
3. Osiągnięcia naukowo-badawcze. Zgodnie z § 4 Rozporządzenia Ministra Nauki I Szkolnictwa
Wyższego z dnia 1 września 2011 r. w sprawie kryteriów oceny osiągnięć osoby ubiegającej się o
nadanie stopnia doktora habilitowanego. Dziennik Ustaw Nr 196. Poz. 1165: ...................................... 3
4. Dorobek dydaktyczny i popularyzatorski oraz współpraca międzynarodowa. Zgodnie z § 5
Rozporządzenia Ministra Nauki I Szkolnictwa Wyższego z dnia 1 września 2011 r. w sprawie
kryteriów oceny osiągnięć osoby ubiegającej się o nadanie stopnia doktora habilitowanego. Dziennik
Ustaw Nr 196. Poz. 1165): ...................................................................................................................... 5
5.
Prowadzone zajęcia dydaktyczne .................................................................................................. 11
6. Osiągnięcia wynikającego z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych
i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. nr 65, poz. 595 ze zm.):......... 12
6.1.
Wykaz publikacji ................................................................................................................... 12
6.2. Oświadczenie współautora o indywidualnym wkładzie w powstanie artykułu. ........................ 13
6.3. Omówienie celu naukowego ww. prac i osiągniętych wyników wraz z omówieniem ich
ewentualnego wykorzystania............................................................................................................. 14
7.
8.
Opis osiągnięć działalności naukowej ........................................................................................... 18
7.1.
Osiągnięcia naukowe przed uzyskaniem stopnia naukowego doktora .................................. 18
7.2.
Osiągnięcia naukowe po otrzymaniu stopnia naukowego doktora........................................ 19
7.3.
Pozostałe osiągnięcia po uzyskaniu stopnia naukowego doktora.......................................... 20
Dalsze plany naukowe ................................................................................................................... 22
ZAŁĄCZNIK 1. WYKAZ PUBLIKACJI ............................................................................................ 24
1
1.
Imię i Nazwisko:
Marcin Piotr Koprowski
2.
Przebieg edukacji i zatrudnienia:
(i)
1994–1999: studia magisterskie na Wydziale Matematyczno-Przyrodniczym Wyższej
Szkoły Pedagogicznej w Olsztynie (od 2000 Uniwersytet Warmińsko-Mazurski)
zakończone uzyskaniem stopnia magistra biologii w czerwcu 1999 r., praca magisterska
pt. "Występowanie dzikich drzew owocowych Malus sylvestris (L.) Mill. i Pyrus
pyraster Burgsd. w parkach miejskich i wiejskich byłego województwa olsztyńskiego
(do 31 XII 1998)”.
(ii)
1999–2003: studia doktoranckie na Wydziale Biologii i Nauk o Ziemi Uniwersytetu
Mikołaja Kopernika, zakończone uzyskaniem stopnia doktora nauk biologicznych w
zakresie biologii w listopadzie 2003 r., praca doktorska (wyróżniona przez Radę
Wydziału Biologii i Nauk o Ziemi UMK) pt. "Dendrochronologiczna analiza
przyrostów rocznych świerka pospolitego (Picea abies (L.) Karsten) na wybranych
stanowiskach w Polsce”
(iii) 2003-2005 asystent w Pracowni Dendrochronologicznej Instytutu Ekologii i Ochrony
Środowiska, Wydziału Biologii i Nauk o Ziemi UMK
(iv) 2005-2013 adiunkt w Pracowni Dendrochronologicznej Instytutu Ekologii i Ochrony
Środowiska, Wydziału Biologii i Nauk o Ziemi UMK
(v)
2013-adiunkt w Katedrze Ekologii i Biogeografii Wydziału Biologii i Ochrony
Środowiska UMK
2
3.
Osiągnięcia naukowo-badawcze. Zgodnie z § 4 Rozporządzenia
Ministra Nauki I Szkolnictwa Wyższego z dnia 1 września 2011 r.
w sprawie kryteriów oceny osiągnięć osoby ubiegającej się o
nadanie stopnia doktora habilitowanego. Dziennik Ustaw Nr 196.
Poz. 1165:
Szczegóły w załączonym wykazie publikacji i ocenie bibliometrycznej przygotowanej przez
Bibliotekę Uniwersytecką UMK (ZAŁĄCZNIK 1)
1.
autorstwo lub współautorstwo monografii, publikacji naukowych w czasopismach
międzynarodowych lub krajowych innych niż znajdujące się w bazach lub na liście, o
których mowa w § 3, dla danego obszaru wiedzy;
33
2.
autorstwo lub współautorstwo odpowiednio dla danego obszaru: opracowań
zbiorowych, katalogów zbiorów, dokumentacji prac badawczych, ekspertyz, utworów i
dzieł artystycznych;
Dokumentacja pracy badawczej:
Wils, T. H. G., Eshetu, Z. & Koprowski, M. 2008. Reconstructing the flow of the River Nile
from Juniperus procera tree rings and historical sources: dating the tree rings, pp. 44. Royal
Geographical Society, London
3.
sumaryczny impact factor publikacji naukowych według listy Journal Citation Reports
(JCR), zgodnie z rokiem opublikowania;
24,436
4.
liczbę cytowań publikacji według bazy Web of Science (WoS);
stan na 18.07.2013- (bez autocytowań) 42
5.
indeks Hirscha opublikowanych publikacji według bazy Web of Science (WoS);
4
3
6.
kierowanie międzynarodowymi lub krajowymi projektami badawczymi lub udział w
takich projektach;
Grant National Geographic na badania w Etiopii. 2013. Główny wykonawca
Grant habilitacyjny NCN: Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych wybranych
gatunków drzew iglastych poza naturalnym zasięgiem. N N309 709140. Kierownik.
Grant NCN: Stan i przemiany ekosystemów leśnych dolin wielkich rzek w świetle rocznych
przyrostów promieniowych wybranych gatunków drzew. N N309 708240. Wykonawca.
Grant MNiSW Zmiany klimatu Polski w okresie 1400-2006 na tle klimatu Europy Środkowej
na podstawie danych "proxy" i obserwacyjnych, 1027/P01/2007/32 N306 018 32/1027. 773G. Główny wykonawca .
Grant MNiI nr 0944/PO6/2005/29- Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych
świerka pospolitego (Picea abies (L.) Karsten) poza naturalnym zasięgiem”. Kierownik.
Grant promotorski KBN nr 3PO6L04823- Dendrochronologiczna analiza przyrostów
rocznych świerka pospolitego (Picea abies (L.) Karsten) na wybranych stanowiskach w
Polsce. Główny wykonawca.
Liczne granty UMK
7.
międzynarodowe lub krajowe nagrody za działalność
odpowiednio naukową albo
artystyczną
brak
8.
wygłoszenie
referatów
na
międzynarodowych
lub
krajowych
konferencjach
tematycznych.
Konferencje międzynarodowe- 7 wygłoszonych referatów, 9 posterów lub referatów
wygłoszonych przez współautorów
Konferencje krajowe- 5 wygłoszonych referatów, 8 posterów lub referatów wygłoszonych
przez współautorów
4
4.
Dorobek dydaktyczny i popularyzatorski oraz współpraca
międzynarodowa. Zgodnie z § 5 Rozporządzenia Ministra Nauki
I Szkolnictwa Wyższego z dnia 1 września 2011 r. w sprawie
kryteriów oceny osiągnięć osoby ubiegającej się o nadanie stopnia
doktora habilitowanego. Dziennik Ustaw Nr 196. Poz. 1165:
1.
uczestnictwo w programach europejskich i innych programach międzynarodowych lub
krajowych;
FPS COST Action FP1106 STReESS - Studying Tree Responses to extreme Events: a SynthesiS.
Członek Management Committee. http://streess-cost.eu/.
2.
udział w międzynarodowych lub krajowych konferencjach naukowych lub udział w
komitetach organizacyjnych tych konferencji;
Udział w 16 konferencjach międzynarodowych i 13 konferencjach krajowych.
3.
otrzymane nagrody i wyróżnienia;
Indywidualne wyróżnienie (za rok 2010) i nagroda Rektora UMK (za rok 2011) za
działalność naukową.
4.
udział w konsorcjach i sieciach badawczych;
brak
5.
kierowanie projektami realizowanymi we współpracy z naukowcami z innych ośrodków
polskich
i zagranicznych, a w przypadku badań stosowanych
przedsiębiorcami;
brak
6.
udział w komitetach redakcyjnych i radach naukowych czasopism;
brak
5
we współpracy z
7.
członkostwo w międzynarodowych lub krajowych
organizacjach i towarzystwach
naukowych;
Członek Tree-Ring Society, sekretarz Polskiego Towarzystwa Dendrochronologicznego (w
trakcie formalizacji), członek Sekcji Dendrologicznej Polskiego Towarzystwa Botanicznego
w latach 2000-2011.
8.
osiągnięcia dydaktyczne i w zakresie popularyzacji nauki lub sztuki;
Zajęcia laboratoryjne i terenowe połączone z popularyzacją dendrochronologii dla Uczniów
Gimnazjum w Głuchowie.
Artykuły popularnonaukowe:
WINCHESTER V., KLEMME B., KOPROWSKI M. 2006. Ringing the changes. A study of
plants and dune movement at Braunton Burrows. Sanctuary. The Ministry of Defence
Conservation Magazine. Number 35: 56-57.
ZIELSKI A., KOPROWSKI M. 2005. Pracownia Dendrochronologiczna UMK. [W:] red.
Załuski T., Korczyński M., Rutkowski L. Botanika w Toruniu i Bydgoszczy. Z przeszłości i
teraźniejszości. Bydgoszcz. 44-46.
ZIELSKI A., BŁASZKOWSKI A., KOPROWSKI M. 2001. Najstarszy drzewostan sosnowy
w Parku Narodowym. Bory Tucholskie. Parki Narodowe 1: 8-9.
Referaty popularnonaukowe w ramach działalności Oddziału Toruńskiego Polskiego
Towarzystwa Botanicznego, Akademickiego Klubu Górskiego "Bezdroża" i Towarzystwa
Naukowego w Toruniu.
9.
opieka naukowa nad studentami i lekarzami w toku specjalizacji;
Prace magisterskie
2012
- Sondej A., Identyfikacja fałszywych przyrostów rocznych u Juniperus procera, Las Doba,
Etiopia
2010
- Murawska M., Dendrochronologiczna analiza dębu szypułkowego (Quercus robur) z
Nadleśnictwa Białowieża
- Ogrodnik-Świderek K., Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych sosny
zwyczajnej (Pinus sylvestris) w Nadleśnictwie Białowieża
- Radzimińska D., Dendroanatomiczna analiza przyrostów rocznych świerka pospolitego
(Picea abies) w Nadleśnictwie Białowieża
6
2009
- Bojanowska M., Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych , drewna wczesnego i
późnego modrzewia europejskiego (Larix decidua Mill.) w Nadleśnictwie Szczebra
- Dybowska I., Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych, drewna wczesnego i
późnego modrzewia europejskiego (Larix decidua Mill.) w Nadleśnictwie Suwałki
- Nowak A., Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych, drewna wczesnego i
późnego modrzewia (Larix decidua Mill.) w Nadleśnictwie Szczytno
- Nurkowska M., Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych modrzewia
europejskiego (Larix decidua Mill.) w Nadleśnictwie Maskulińskie
- Piwecka A., Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych modrzewia europejskiego
(Larix decidua Mill.) w Nadleśnictwie Srokowo
- Sroka A., Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych sosny zwyczajnej (Pinus
sylvestris L.) z rezerwatu "Sosny Taborskie"
2008
- Leśna A., Dendrochronologiczna analiza świerka pospolitego (Picea abies (L.) Karsten) z
Nadleśnictwa Białowieża
- Lichy D., Ocena wpływu żerowania szrotówka kasztanowcowiaczka (Cameria ohridella) na
przyrosty roczne kasztanowca zwyczajnego (Aesculus hippocastanum)
- Łuźniak P., Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych jodły pospolitej Abies alba
i modrzewia europejskiego Larix decidua Mill w Nadleśnictwie Bytów
- Marciniak M., Odwzorowanie warunków środowiskowych w XVI-XVII wieku na
podstawie drewna historycznego sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris) z kościołów
pocysterskich w Byszewie i Koronowie
- Miller E., Odwzorowanie warunków środowiskowych od XIII do XVIII wieku na podstawie
drewna historycznego
- Nakielska E., Wpływ nawadniania ściekami z leśnej oczyszczalni ścieków ZPZ "Iława" S.A.
na przyrosty roczne u sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris)
- Pospieszyńska A. Rekonstrukcja klimatu Pojezierza Gnieźnieńskiego w okresie 1789-2000
na podstawie przyrostów rocznych sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L.)
2007
- Bogdańska E. Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych jodły pospolitej (Abies
alba) w Nadleśnictwie Szczytno i Iława
- Drapińska K., Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych, drewna wczesnego i
późnego u modrzewia (Larix decidua Mill.) w Nadleśnictwie Tuchola
7
- Falkiewicz K., Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych modrzewia (Larix sp.) w
Nadleśnictwie Dobrocin i Młynary
- Niemczyk J. Analiza wzoru przyrostowego męskich i żeńskich okazów cisa pospolitego
(Taxus baccata) w Nadleśnictwie Woziwoda
- Sztandarska A., Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych, drewna wczesnego i
późnego u sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L.) w Nadleśnictwie Kudypy
2006
- Gławenda M. Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych drewna jodły pospolitej
(Abies alba Mill.) z wybranych stanowisk w Polsce
- Próba D. Zróżnicowanie wzoru przyrostowego młodych i starych okazów sosny zwyczajnej
(Pinus sylvestris L.) w Leśnictwie Przysiek w pobliżu Toruńskich Zakładów Przemysłu
Nieorganicznego "Polchem"
- Szóstak Sz. Zróżnicowanie wzoru przyrostowego świerka pospolitego (Picea abies (L.) H.
Karst.) poza naturalnym zasięgiem, a jednorodność materiału genetycznego.
- Wiśniewska M., Zróżnicowanie wzrostu przyrostowego młodych i starych okazów sosny
zwyczajnej (Pinus sylvestris L.) w Nadleśnictwie Toruń
2004
- Fedorowicz D., Dendrochronologiczna analiza przyrostów radialnych sosny zwyczajnej
(Pinus sylvestris) na terenie Nadleśnictwa Srokowo
- Pietruczynik D., Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych świerka pospolitego
(Picea abies L. Karst.) poza jego naturalnym zasięgiem
2002
- Bukowski J., Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych sosny zwyczajnej (Pinus
sylvestris L.) na terenie Pojezierza Mazurskiego.
Prace licencjackie
2009
- Górniak A., budowa anatomiczna drewna grabu pospolitego (Carpinus betulus L.)
2008
- Kempiński G.,Dendrochronologiczna i dendroanatomiczna analiza przyrostów rocznych
jałowca Juniperus procera (Hochst. ex. Endlicher)
- Lipińska J. Dynamika przyrostu radialnego świerka pospolitego (Picea abies) w
Nadleśnictwie Kościan oddział 287
2004
8
- Borycka K., Dynamika Przyrostu radialnego sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L.) w
Nadleśnictwie Wejherowo, oddział 301a
- Bożejewicz A., Dynamika Przyrostu radialnego sosny zwyczajnej (Pinus sylvestris L.) w
Nadleśnictwie Wejherowo, oddział 256g
10.
opieka naukowa nad doktorantami w charakterze opiekuna naukowego lub promotora
pomocniczego, z podaniem tytułów rozpraw doktorskich;
Opieka naukowa nad Mariuszem Gławendą, który przygotowuje rozprawę doktorską pt.
Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych wybranych gatunków introdukowanych
w Polsce. Praca doktorska przygotowywane jest w trybie niestacjonarnym.
11.
staże w zagranicznych lub krajowych ośrodkach naukowych lub akademickich;
WALIA, University of Wales Swansea, School of the Environment and Society, Swansea,
Wielka Brytania. Pobyt naukowy: 14.04- 26.05.2008. Grant The Royal Society
LITWA, Faculty of Nature Sciences, Environment Research Centre, Group of
Dendroclimatology and Radiometrics, Vytautas Magnus University, Kowno. Pobyt naukowy.
20.08- 25.08.2006.
NIEMCY, Institut für Waldwachstum, Albert-Ludwigs-Universität, Fryburg Bryzgowijski.
Pobyt naukowy. 30.01- 17.02.2006.
ANGLIA, Oxford University Centre for the Environment i Hallsannery Field Centre. 20th
Dendroecological Fieldweek 2005. Warsztaty specjalistyczne. 28.08.- 03.09.2005.
NIEMCY, Institut für Waldwachstum, Albert-Ludwigs-Universität, Fryburg Bryzgowijski.
Dendroecological Laboratory Week 2003. Warsztaty specjalistyczne. 10.02.- 14.02.2003.
NIEMCY, Institut für Waldwachstum, Albert-Ludwigs-Universität, Fryburg Bryzgowijski.
Dendroecological Laboratory Week 2001. Warsztaty specjalistyczne.19.02.- 23.02.2001.
Liczne krótkoterminowe wizyty naukowe w Pracowni Dendrochronologicznej AGH Kraków
kierowanej przez prof. Marka Krąpca.
9
12.
wykonanie ekspertyz lub innych opracowań na zamówienie organów władzy publicznej,
samorządu
terytorialnego, podmiotów realizujących zadania
publiczne lub
przedsiębiorców;
Liczne ekspertyzy dendrologiczne i dendrochronologiczne między innymi dla Gminy
Chełmża, Kowal, Aleksandrów Kujawski, Włocławek, Płuźnica.
Biegły sądowy ad hoc Sądu Okręgowego w Bydgoszcz, I Wydział Cywilny. Akta sprawy IC
532/04.
13.
udział w zespołach eksperckich i konkursowych;
brak
14.
recenzowanie projektów międzynarodowych lub
krajowych oraz publikacji w
czasopismach międzynarodowych i krajowych.
Recenzje publikacji w czasopismach: Rok 2009-Baltic Forestry, Dendrobiology, Catena.
Rok 2010- Baltic Forestry (dwie), Geochronometria. Rok 2011- Canadian Journal of Forest
Research, Parki Narodowe i Rezerwaty Przyrody, Regional Environmental Change. Rok
2012- Baltic Forestry, Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo Leśnej w Rogowie
(cztery), International Journal of Climatology, Quaternary International. Rok 2013Dendrochronologia, iForest, Kosmos, Plos One
10
5.
Prowadzone zajęcia dydaktyczne
Wydział Biologii i Ochrony Środowiska
Kierunek studiów
Przedmiot
Bioindykacyjna rola roślin
Ochrona Środowiska
Botanika systematyczna
Biologia, Ochrona Środowiska
Dendroanatomia
Biologia
Dendrochronologia
Biologia, Ochrona Środowiska
Fitogeografia
Ochrona Środowiska
Lasy Europy i Polski na tle świata
Biologia, Ochrona Środowiska
Pracownia specjalizacyjna
Ochrona Środowiska
Różnorodność środowisk leśnych
Ochrona Środowiska
Seminarium
Ochrona Środowiska
Seminarium dyplomowe
Ochrona Środowiska
Zajęcia terenowe z florystyki
Biologia, Ochrona Środowiska
Zajęcia terenowe z roślinności
Pomorza i Kujaw
Biologia, Ochrona Środowiska
Scientific writing and publishing
Ochrona Środowiska
Pozyskiwanie i rozliczanie
funduszy na realizację projektów
naukowych z zakresu ochrony
środowiska
Ochrona Środowiska
Wydział Nauk Historycznych
Kierunek studiów
Przedmiot
Dendrologia i dendrochronologia
Archeologia, specjalność Archeologia podwodna
Geobotanika dla Archeologów
Archeologia, specjalność Ekoarcheologia
11
6.
Osiągnięcia wynikającego z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca
2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o
stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. nr 65, poz. 595 ze
zm.):
6.1.
Wykaz publikacji
Jednotematyczny cykl publikacji pt. " Reakcja przyrostowa świerka pospolitego (Picea abies
(L.) Karst.), modrzewia europejskiego (Larix decidua Mill.) i jodły pospolitej (Abies alba
Mill.) spoza naturalnego zasięgu na wybrane czynniki środowiskowe", obejmuje 4 publikacje,
zestawione poniżej wraz z ich Impact Factor za 2012r., i moim wkładem w każdą z prac.
KOPROWSKI M., Reaction of silver fir (Abies alba) growing outside its natural range to
extreme weather events and a long-term increase in march temperature. Tree-Ring Research.,
Vol. 69. 1-13 (IF 2012 = 0,920).
Udział w powstaniu artykułu- 100%
KOPROWSKI M., 2013. Spatial distribution of introduced Norway spruce growth in lowland
Poland: The influence of changing climate and extreme weather events. Quaternary
International 283:139-146 (IF 2012 = 1,962).
Udział w powstaniu artykułu- 100%
KOPROWSKI M., 2012. Long-term increase of March temperature has no negative impact on
treerings of European larch (Larix decidua) in lowland Poland. Trees - Structure and Function
26:1895–1903 (IF 2012 = 1,925)
Udział w powstaniu artykułu- 100%
KOPROWSKI M., DUNCKER P., 2012. Tree ring width and wood density as the indicators
of climatic factors and insect outbreaks affecting spruce growth. Ecological Indicators
23:332-337 (IF 2012 = 2,890)
Udział w powstaniu artykułu- 85%.
Udział współautora dotyczył pomocy w interpretacji pomiarów uzyskanych metodą HighFrequency Densitometry i dyskusji nad ostateczną wersją publikacji.
12
6.2. Oświadczenie współautora o indywidualnym wkładzie w powstanie artykułu.
13
6.3. Omówienie celu naukowego ww. prac i osiągniętych wyników wraz z
omówieniem ich ewentualnego wykorzystania.
Śledząc historię roślinności w Polsce na podstawie analizy pyłkowej opisanej
w podręczniku Ralskiej-Jasiewiczowej1 można zauważyć, że udział ziaren pyłku
w poszczególnych okresach jest zmienny. Wynika z tego, że zasięg drzew nie był i nie jest
ostatecznie ustalony. Dotyczy to szczególnie okresu przed wprowadzeniem planowanej
gospodarki leśnej. Nie prowadzono wtedy odnowień lasu na taką skalę jak obecnie, a rola
człowieka ograniczała się do pozyskiwania drewna. Tak więc procesy naturalnej wędrówki
roślin, związane z ich biologicznym przystosowaniem do rożnego rodzaju dyspersji, nie były
pod tak silnym wpływem czynników antropogenicznych. Obecnie większość drzew
rosnących w lasach poza naturalnym zasięgiem znalazła się tam na skutek gospodarczej
działalności człowieka. Powstaje zatem pytanie: czy - gdyby nie ingerencja planowanej
gospodarki leśnej - gatunki te miałyby szansę na poszerzenie swojego areału na skutek
naturalnych procesów migracyjnych?
Inne pytanie wywodzi się z żywo dyskutowanego
w nauce zagadnienia ocieplenia klimatu i jego wpływu na organizmy żywe. Czy
obserwowane zmiany klimatu wpływają negatywnie czy pozytywnie na badane gatunki i czy
akcelerują wzrost drzew, czy raczej są czynnikiem, który wpływa negatywnie na przyrosty
roczne?
Biorąc pod uwagę powyższe zagadnienia w artykułach proponowanych jako
jednotematyczny cykl publikacji postawiłem cztery zasadnicze pytania.
1. Jaki jest wpływ opadów i temperatury na przyrosty roczne drzew poza naturalnym
zasięgiem?
Większość badań nad gatunkami rodzimymi obejmuje ich naturalny zasięg, niewiele jest
opracowań dendroklimatologicznych, które dotyczyłyby drzew introdukowanych czy
rosnących poza wytyczoną granicą naturalnego zasięgu. Na szerszą skalę badania takie
prowadzi prof. E. Feliksik i dr hab. S. Wilczyński z Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie.
Jednym z gatunków, który został przez nich zbadany jest daglezja (Pseudotsuga menziesii)2,3.
1
Ralska-Jasiewiczowa M, Latałowa M, Wasylikowa K, Tobolski K, Madeyska E, Wright JrHE, Turner Ch
(2004) Late Glacial and Holocene history of vegetation in Poland based on isopollen maps. . Institute of Botany,
Polish Academy of Sciences, Kraków, 444 pp
2
Feliksik E, Wilczyński S (2004) Dendroclimatological regions of Douglas fir (Pseudotsuga menziesii Franco)
in western Poland. European Journal of Forest Research. 123(1): 39-43
3
Feliksik E, Wilczyński S (2009) the effect of climate on tree-ring chronologies of native and nonnative tree
species growing under homogenous site conditions. Geochronometria 33: 49-57
14
Uważam, że tego typu badania mają istotne znaczenie w monitoringu wpływu zmian klimatu
na przyrosty roczne drzew.
2. Jaki jest wpływ temperatury marca?
Analizując globalne scenariusze zmian w środowisku naturalnym publikowane np. w
Science- (Sala i inni 2000)4 czy w Forest Ecology and Management (Allen i inni 2010)5
pojawia się pytanie, jak w tym kontekście prezentuje się Polska. Kożuchowski i
Degirmendžić (2005)6 podkreślają, że wzrost temperatury w marcu jest statystycznie istotny,
co w konsekwencji skraca okres spoczynku zimowego, a tym samym okres wegetacji
wydłuża się na skutek wzrostu temperatury w marcu. Artykuł ten spowodował, że w
jednotematycznym cyklu publikacji zwrócono uwagę na wpływ temperatury marca na
przyrosty roczne drzew. Ze zmianami warunków klimatycznych ściśle związany jest tzw.
„problem dywergencji” opisany przez D`Arrigo i innych (2008)7.
3. Czy drzewa reagują tak samo w różnych regionach?
Interesujące jest tu zagadnienie reakcji drzew na ekstremalne zjawiska pogodowe. W
przypadku gatunków o rozległym zasięgu przystosowanie do lokalnych warunków poszerza
jego amplitudę ekologiczną. Ciekawa jest tu również porównanie reakcji jodły, modrzewia i
świerka, gdyż gatunki charakteryzują się różnymi wymaganiami ekologicznymi.
4. Czy wprowadzenie jodły pospolitej, świerka pospolitego i modrzewia europejskiego poza
ich naturalny zasięg może być uzasadnione z punktu widzenia gospodarki leśnej?
W świetle zmieniającego się klimatu i trudnego do przewidzenia wpływu tych zmian na
środowisko naturalne, pytanie o wprowadzanie nowych gatunków poza ich naturalny zasięg
pozostaje otwarte.
4
Sala OE, Stuart Chapin IIIF, Armesto JJ, Berlow E, Bloomfield J, Dirzo R, Huber-Sanwald E, Huenneke LF,
Jackson RB, Kinzig A, Leemans R, Lodge DM, Mooney HA, Oesterheld M, Poff N LeRoy, Sykes MT, Walker
BH, Walker M, Wall DH (2000) Global Biodiversity Scenarios for the Year 2100. Science 5459: 1770-1774
5
Allen CD, Macalady AK, Chenchouni H, Bachelet D, McDowell N, Vennetier M Kitzberger, T, Rigling A,
Breshears DD, Hogg EH, Gonzalez P, Fensham R, Zhang Z, Castro J, Demidova N, Lim J-H, Allard G, Running
SW, Semerci A, Cobb N (2010) A global overview of drought and heat-induced tree mortality reveals emerging
climate change risks for forests. Forest Ecology and Management 259(4): 660-684
6
Kożuchowski K, Degirmendžić J (2005) Contemporary changes of climate in Poland: trends and variation in
thermal and solar conditions related to plant vegetation. Polish Journal of Ecology 53: 283-297
7
D’Arrigo R, Wilson R, Liepert B, Cherubini P (2008) On the “Divergence Problem” in Northern Forests: A
review of the tree-ring evidence and possible causes. Global and Planetary Change 60: 289-305
15
Do
rozwiązania
poniższych
problemów
zastosowano
standardową
metodykę
dendrochronologiczną i dendroklimatologiczną. W celu zbadania wpływu gradacji owadów i
klimatu na przyrosty roczne i gęstość drewna świerka z Nadleśnictwa Tuchola zastosowano
metodę regresji wielokrotnej i selekcji modelu stosując kryterium informacyjne Akaikego
(AIC). Do badań gęstości wykorzystano nową technikę opisaną jako High-Frequency
Densitometry8.
Pomiary
zostały
przeprowadzone
na
Uniwersytecie
we
Fryburgu
Bryzgowijskim w ramach grantu NCN.
Różnice w metodyce badań świerka, jodły i modrzewia wynikają z ich budowy
anatomicznej. W przypadku jodły pospolitej i modrzewia europejskiego możliwy był pomiar
szerokości przyrostu rocznego, drewna późnego i drewna wczesnego, natomiast u świerka
pospolitego mierzono szerokość przyrostu rocznego. Wynika to stąd, że przejście między
drewnem wczesnym a późnym u świerka ma charakter stopniowy, co utrudnia wyznaczenie
granicy między tymi dwiema warstwami.
Starając się odpowiedzieć na postawione pytania, postanowiłem krótko podsumować wyniki
moich badań zawarte w czterech artykułach, przedstawionych jako jednotematyczny cykl
publikacji, w których jestem pierwszym autorem.
1. Analizując wpływ średnich miesięcznych temperatur i sum miesięcznych opadów na
przyrosty roczne, można zauważyć, że najbardziej jednorodna reakcja jest obserwowana u
jodły. Korelacja pomiędzy reakcją na temperaturę przyrostów rocznych wynosi 0,88
(p<0,001). Spośród badanych gatunków jodła wyróżnia się wyraźnym pozytywnym
wpływem wysokich temperatur zimy i początku wiosny na przyrosty roczne. Jest to
związane z wrażliwością tego gatunku na niskie temperatury. Szczególnie wąskie słoje
tworzyły się w roku 1940 i 1956, kiedy odnotowywano rekordowo niskie temperatury w
okresie zimowym. Świerk z tego samego obszaru charakteryzował się również pozytywną
reakcją na temperaturę marca i lutego oraz negatywną reakcją spowodowaną wysokimi
temperaturami sezonu wegetacyjnego. Modrzew natomiast wyraźnie negatywnie reagował
na wysoką temperaturę roku poprzedzającego przyrost.
2. Kiedy weźmiemy pod uwagę wpływ temperatury marca na przyrosty roczne, to w
przypadku jodły ten wpływ jest pozytywny i dość stabilny, w regionie 1 średnia wartość
8
Schinker MG, Hansen N, Spiecker H (2003) High-Frequency Densitometry – A New Method For The Rapid
Evaluation Of Wood Density Variations. IAWA Journal 24 (3): 231–239
16
współczynnika korelacji w 25-letnich przedziałach czasu wynosi 0,31, a w regionie 20,34. Mimo że u modrzewia widoczne jest obniżenie tej wartości, to temperatura marca
nie wpływa negatywnie na przyrosty roczne, a relacja ta jest raczej obojętna, średnia dla
wszystkich regionów wynosi 0,06. U świerka w regionie 1 średnia wartość współczynnika
korelacji w 25-letnich przedziałach czasu wynosi 0,29, w regionie 2- 0,1, w regionie 3e i
3w wartość ta wynosi odpowiednio: 0,34 i 0,29. Podsumowując, nie stwierdziłem
negatywnego wpływu obserwowanego wzrostu temperatury marca na przyrosty roczne.
3. Interesująco wygląda reakcja drzew na te same czynniki środowiskowe w różnych
regionach. Na przykład u jodły rosnącej w Polsce północno-wschodniej zaobserwowano,
że regeneracja po ekstremalnie mroźnych zimach w roku 1940 i 1956 nie zachodziła tak
szybko jak u drzew z Polski północno-zachodniej, co związane jest z nieco łagodniejszym
klimatem w tej części kraju. W przypadku modrzewia temperatura marca wpływała
pozytywnie na przyrosty roczne drzew z regionu 2 obejmującego okolice Sieradza.
Świerk okazał się wrażliwszy na susze w roku 1976 i 1992. Drzewa rosnące w
południowo-zachodniej Polsce częściej od pozostałych tworzyły wąskie przyrosty roczne
w roku 1993, zjawisko to częściej występowało na stanowiskach wilgotnych.
Prawdopodobnie związane jest to z płaskim system korzeniowym świerka, który na
stanowiskach wilgotnych nie sięgał głęboko, a brak opadów atmosferycznych w 1992
doprowadził do osuszenia siedliska i spotęgował efekt suszy.
4. Dotychczasowe badania wskazują, że notowany wzrost temperatury w marcu
obserwowany od 1951 roku9 nie ma wyraźnego, negatywnego wpływu na przyrosty
roczne świerka pospolitego, modrzewia europejskiego i jodły pospolitej spoza naturalnego
areału. Trend ten spowodował raczej zmniejszenie się roli temperatury marca w
determinowaniu szerokości słoja przyrostu rocznego. Wydaje się zatem uzasadnione
zwrócenie naszej uwagi na wymienione gatunki, które poza swoim naturalnym zasięgiem
występują na znacznej liczbie stanowisk w Polsce.
Należy również zwrócić uwagę na to, że drzewa reagują także na gradacje owadów.
Zjawisko to miało miejsce szczególnie na początku lat osiemdziesiątych i było analizowane
na przykładzie świerka rosnącego w Nadleśnictwie Tuchola. Zaobserwowano wówczas
tworzenie się wyjątkowo wąskich przyrostów i mniejsze wartości średniej gęstości drewna.
9
Kożuchowski K, Degirmendžić J (2005) Contemporary changes of climate in Poland: trends and variation in
thermal and solar conditions related to plant vegetation. Polish Journal of Ecology 53:283-297
17
Wpływ gradacji był na tyle niekorzystny, że na niektórych próbach przyrosty w ogóle się nie
wytworzyły.
Ponieważ nie do końca można przewidzieć reakcję drzew na zmieniające się czynniki
klimatyczne (Lindner i inni 2008)10, badania dendrochronologiczne i dendroekologiczne,
odgrywają znaczącą rolę. Umożliwiają one monitorowanie aktywności podziałowej kambium
w czasie. Analizy takie można prowadzić również na znacznych obszarach. Jednym z
możliwych rozwiązań łagodzenia, trudnego do przewidzenia, wpływu zmian klimatu na lasy,
może być wprowadzanie nowych gatunków poza ich naturalny areał (multi-species
plantations) w celu zwiększenia różnorodności biologicznej (Nabuurs i inni 2007)11.
Wskazuje na to brak wyraźnej negatywnej reakcji gatunków introdukowanych na wzrost
temperatury w marcu.
7.
Opis osiągnięć działalności naukowej
7.1.
Osiągnięcia naukowe przed uzyskaniem stopnia naukowego doktora
Studia na kierunku biologia rozpocząłem w 1994 roku w Wyższej Szkole
Pedagogicznej w Olsztynie (obecnie Uniwersytet Warmińsko-Mazurski). Pracę magisterską
napisałem pod kierunkiem profesora Stypińskiego i dotyczyła ona dzikich drzew owocowych
Malus sylvestris i Pyrus pyraster. Będąc jeszcze studentem wyniki pracy opublikowałem w
Roczniku Dendrologicznym i w Chrońmy Przyrodę Ojczystą. W 1999 roku zdałem egzamin i
zostałem przyjęty na studia doktoranckie na Wydziale Biologii i Nauk o Ziemi UMK. Prace
nad doktoratem rozpocząłem pod kierunkiem profesora Andrzeja Zielskiego. W roku 2001 i
2003 uczestniczyłem w warsztatach specjalistycznych na uniwersytecie we Fryburgu
Bryzgowijskim (Albert-Ludwigs-Universität Freiburg Institut für Waldwachstum), gdzie
również wygłosiłem dwa referaty dotyczące przygotowywanej rozprawy doktorskiej.
Wyjazdy te zaowocowały w późniejszym okresie, ponieważ aparatura, jaka jest na
wyposażeniu tej placówki, została wykorzystana do pomiaru gęstości drewna. Wyniki zostały
opublikowane w wysoko punktowanym czasopiśmie Ecological Indicators. W czasie studiów
10
Lindner, M, Garcia-Gonzalo J, Kolstrӧm M., Green T, Reguera R, Maroschek M, Seidl R, Lexer MJ, Netherer
S, Schopf A, Kremer A, Delzon S, Barbati A, Marchetti M, Corona P (2008) Impacts of Climate Change on
European Forests and option for Adaptation. AGRI-2007-G4-06, Report to the European Commission
Directorate-General for Agriculture and Rural Development, 173 pp.
11
Nabuurs GJ, Masera O, Andrasko K, Benitez-Ponce P, Boer R, i inni (2007) Forestry. W: Climate Change
2007: Mitigation of Climate Change. Contribution of Working Group III to the Fourth Assessment Report of the
Intergovernmental Panel on Climate Change, red: B. Metz, O.R. Davidson, P.R. Bosch, R. Dave, L.A. Meyer,
pp. 541-584. Cambridge University Press, Cambridge, United Kingdom and New York, NY, U.S.A.
18
doktoranckich brałem również aktywny udział w Komitecie Organizacyjnym kilku
pierwszych cyklicznych konferencji w ramach Toruńskiego Seminarium Ekologicznego. Na
konferencjach tych wygłosiłem referaty, a wyniki opublikowałem w czasopiśmie Ecological
Questions. Łącznie przed uzyskaniem stopnia doktora opublikowałem jako autor lub
współautor 7 artykułów naukowych. Jestem również autorem lub współautorem 5 doniesień
na konferencjach międzynarodowych i 6 krajowych. (Szczegóły w Załączniku 1 „Wykaz
Publikacji” przygotowany przez Bibliotekę Uniwersytecką UMK). Czas ten poświęciłem
głównie na przygotowanie rozprawy doktorskiej i prezentację pilotażowych wyników badań.
Pobrałem materiał z 45 stanowisk, łącznie było to ponad 900 prób. Zakładając, że średni wiek
drzew wynosił około 80 lat, to liczba zmierzonych przyrostów wahała się w granicach 70000.
Praca doktorska została opublikowana w czasopiśmie Trees-Structure and Function. W
trakcie studiów doktoranckich prowadziłem również ze studentami ćwiczenia z botaniki
systematycznej, zajęcia terenowe z florystyki dla studentów I roku ochrony środowiska i
biologii, ćwiczenia terenowe z geobotaniki w Iławie, a także wykłady i ćwiczenia z
dendrochronologii. Byłem również opiekunem studentów realizujących prace magisterskie w
Pracowni Dendrochronologicznej. Cztery lata studiów doktoranckich poświęciłem także na
intensywną naukę języka angielskiego w jednej z toruńskich szkół językowych, co
umożliwiło mi nawiązanie kontaktów i swobodną prezentację wyników badań na
międzynarodowych konferencjach.
7.2.
Osiągnięcia naukowe po otrzymaniu stopnia naukowego doktora
Po ukończeniu doktoratu w 2003 zostałem zatrudniony na stanowisku asystenta w
Pracowni Dendrochronologicznej UMK, a w 2005 zostałem awansowany na stanowisko
adiunkta. Od tego czasu moje główne zainteresowania badawcze skupiają się na gatunkach
drzew introdukowanych do Polski z innych części świata a szczególnie na gatunkach
rodzimych rosnących poza granicą naturalnego zasięgu. Swoje zainteresowania badawcze
realizowałem w oparciu o finansowanie otrzymane z następujących źródeł: Grant UMK w
roku 2005 i 2007 i Grant MNiI nr 0944/PO6/2005/29. W roku 2011 otrzymałem grant
habilitacyjny z NCN „Dendrochronologiczna analiza przyrostów rocznych wybranych
gatunków drzew iglastych poza naturalnym zasięgiem” (N N309 709140. 2011-2014).
Umożliwiło mi to dalsze kontynuowanie badań i zamknięcie ich w spójną całość. Wyniki tych
badań streściłem w rozdziale 6.3.
19
7.3.
Pozostałe osiągnięcia po uzyskaniu stopnia naukowego doktora
Po ukończeniu studiów doktoranckich i obronie rozprawy w 2003 skierowałem swoje
zainteresowania
także
w kierunku zastosowania przyrostów
rocznych drzew do
rozwiązywania różnych zagadnień ekologicznych. W roku 2005 uczestniczyłem w
warsztatach dendroekologicznych w Anglii, gdzie nawiązałem współpracę z dr Vanessą
Winchester z Uniwersytetu w Oksfordzie. W roku 2006 wspólnie z dr Winchester i prof.
Zielskim prowadziliśmy badania w Słowińskim Parku Narodowym na terenie Wydmy
Czołpińskiej. Celem badań była analiza zmian szerokości przyrostów rocznych u drzew
rosnących u czoła wydmy. W roku 2008 w spotkałem się z dr Winchester w Oksfordzie, gdzie
ostatecznie opracowaliśmy wyniki naszych badań i przygotowaliśmy publikację, która
ukazała się w czasopiśmie CATENA. Najciekawszym rezultatem tych badań jest obserwacja,
że drzewa, które są stopniowo zasypywane przez poruszająca się wydmę, przystosowują się
do warunków stresowych i nie wykazują redukcji przyrostów czy zewnętrznych oznak
obumierania. Inaczej jest z drzewami rosnącymi w tych miejscach, gdzie wydma porusza się
bardzo szybko (do 3 metrów rocznie), drzewa te szybko obumierają, a kambium przestaje
odkładać komórki drewna.
W roku 2007 (maj) uczestniczyłem w wyprawie badawczej do Etiopii współpracując z
naukowcami z Uniwersytetu w Swansea, dr Iain`em Robertson, mgr Tommy`m Wils i dr
Zewdu Eshetu z Ethiopian Institute of Agricultural Research (Forestry Research Center) w
Addis Abebie. Celem wyprawy było pozyskanie prób z jałowca afrykańskiego (Juniperus
procera) do analiz izotopowych i rekonstrukcji klimatu w Etiopii. Próby pozyskano z rejonów
wyżynnych północnej części kraju, szczególnie z okolic Gonder i Gór Semien. W roku 2008
otrzymałem stypendium z the Royal Society na prowadzenie badań na Uniwersytecie w
Swansea. W czasie półtoramiesięcznego pobytu zajmowałem się opracowaniem prób i
przygotowaniem ich do pomiaru stabilnych izotopów tlenu. Wynikiem współpracy jest
artykuł opublikowany w Climate Dynamics, w którym rezultaty naszych pomiarów stanowią
część większej publikacji, dotyczącej opadów w tej części Afryki. W artykule tym
wykorzystano kombinację wartości zachmurzenia i transportu pary wodnej z południowej
części Oceanu Indyjskiego i południowej części Zatoki Gwinejskiej jako predyktora δ18O. Ta
standaryzowana seria będąca różnicą między transportem pary wodnej i zachmurzenia,
nazywana "indeksem antycyklonu", koreluje lepiej z δ18O niż wartości te traktowane
niezależnie (r = 0,80, p <0,0001). Innym ciekawym aspektem naszych badań była analiza
20
przyrostów rocznych u jałowca z lasu Doba12. Okazało się, że drzewa tam rosnące odkładają
więcej niż jeden słój w roku (Ryc. 1), co związane jest z występowaniem dwóch pór
deszczowych.
Ryc. 1. Przekrój poprzeczny przez jeden przyrost roczny Juniperus procera. Zaznaczono dwa
słoje. Wąski słój (po lewej) powstał na wiosnę, natomiast szeroki latem, kiedy występuje pora
deszczowa z obfitymi opadami.
Kolejne realizowane przeze mnie badania dotyczą relacji przyrost drewna - klimat i
rekonstrukcji klimatu. Wyniki badań opublikowanych w International Journal of
Bioclimatology wskazują na wyjątkowo upalne lata na obszarze Europy w roku 1616 i 1624.
Porównanie chronologii z obszaru Kujaw i Pomorza z chronologiami z Niemiec i Litwy
wskazało na większe podobieństwo jej do skali niemieckiej. Wpływ na taki stan rzeczy ma
klimat, który znacząco determinuje szerokość przyrostów rocznych. Wynika z tego również,
że obszar Kujaw i Pomorza pod względem klimatycznym jest porównywalny ze wschodnią
częścią Niemiec. Badania te były prowadzone w ramach grantu MNiSW pt. „Zmiany klimatu
Polski w okresie 1400-2006 na tle klimatu Europy Środkowej na podstawie danych "proxy" i
obserwacyjnych”, których byłem głównym wykonawcą. Wyniki badań zostały opublikowane
również w monografii The Polish Climate in the European Context: An Historical Overview13
wydanej przez wydawnictwo Springer, w której jestem autorem lub współautorem dwóch
rozdziałów.
12
Wils THG, Robertson I, Eshetu Z, Sass-Klaassen UGW, Koprowski M (2009) Periodicity of growth rings in
Juniperus procera from Ethiopia inferred from crossdating and radiocarbon dating. Dendrochronologia 27: 45–
58.
13
Przybylak R, Majorowicz J, BrázdilR, Kejan M (2010) The Polish Climate in the European Context: An
Historical Overview. 535p
21
Niektóre badania wynikają z chęci rozwiązania konkretnego, niewielkiego problemu i
podejmowane są ad hoc. Tak było w przypadku dwóch sosen o nietypowej budowie strzały
(Ryc. 2), na które natrafiliśmy dzięki pracownikowi Nadleśnictwa Borne Sulinowo. Okazało
się, że przyczyną takiej budowy pnia mógł być przymrozek w lutym 1956 roku.
Ryc. 2. Skręcony pień sosny i sposób pobierania prób świdrem Presslera 14
8.
Dalsze plany naukowe
Złożyłem wniosek pt „Czy między i wewnątrzpopulacyjna zmienność genetyczna
świerka pospolitego (Picea abies) spoza naturalnego zasięgu wpływa na gęstość drewna i
reakcję drzew na ekstremalne zjawiska pogodowe? W przypadku uzyskania finansowania
zostanie ustanowione konsorcjum naukowe wraz z Instytutem Badawczym Leśnictwa.
Główna hipoteza badawcza zakłada, że coroczna zmienność parametrów drewna jest
wynikiem plastyczności osobników, a odmienna reakcja poszczególnych drzew na
stanowisku wynika z genetycznej zmienności wewnątrzpopulacyjnej.
W związku z tym celem naszych badań jest odpowiedź na następujące pytania:
1. Jak kształtuje się zmienność miedzy- i wewnątrzpopulacyjna u świerka poza naturalnym
zasięgiem ?
2. Jaki jest wpływ zmienności wewnątrzpopulacyjnej na szerokość przyrostów rocznych i
gęstości drewna ?
14
Koprowski M, Zielski A, Skowronek T (2011) Analiza przyrostów rocznych dwóch sosen (Pinus sylvestris
L.) o nietypowej budowie strzały na terenie Nadleśnictwa Borne Sulinowo. Sylwan 155(8): 555-562
22
Drugi projekt, o którego finansowanie będę się ubiegał, nosi tytuł "Rekonstrukcja susz
w Etiopii na podstawie składu izotopów tlenu w przyrostach rocznych Juniperus procera.”
Postawiono hipotezę, że zawartość stabilnych izotopów tlenu w przyrostach rocznych
pozwala na kalibrację sygnału klimatycznego, rekonstrukcję susz i zmienności opadów w
Etiopii. Wstępne wyniki wskazują na ogromny potencjał analizy izotopów tlenu w zakresie
rekonstrukcji klimatu w tym kraju (Williams i inni 2011)15. Wcześniejsze badania
koncentrujące się na analizie izotopów węgla, wykazały możliwość rekonstrukcji przepływu
podstawowego (base flow) Nilu Błękitnego do AD 1836 (Wils i inni 2010)16. Plan pracy
obejmuje badania terenowe w Etiopii we współpracy z dr Zewdu Eshetu z Centrum
Badawczego Leśnictwa, Instytutu Rolnictwa Etiopii w Addis Abebie. Celem badań będzie
rekonstrukcja okresów suchych i zmienności opadów na terenie Etiopii, jak również
uzyskanie informacji o ruchach mas powietrza w rejonie Afryki równikowej. Obecnie
uzyskano finansowanie ekspedycji naukowej ze środków National Geographic. Celem jest
pozyskanie jak największej liczby prób. Planowany termin wyjazdu to grudzień roku 2013 lub
pierwszy kwartał 2014.
dr Marcin Koprowski
15
Williams AP, Funk C, Michaelsen J, Rauscher SA, Robertson I, Wils THG, Koprowski M, Eshetu Z, Loader
NJ, (2012) Recent summer precipitation trends in the Greater Horn of Africa and the emerging role of Indian
Ocean sea surface temperature. Climate Dynamics (39) 9-10: 2307-2328
16
Wils THG, Robertson I, Eshetu Z, Koprowski M, Sass-Klaassen UGW, Touchan R, Loader NJ (2010)
Towards a reconstruction of Blue Nile baseflow from Ethiopian tree rings. The Holocene 20(6): 837–848.
23
ZAŁĄCZNIK 1. WYKAZ PUBLIKACJI
Udział: 100%.
Udział: 50%, badania terenowe,
analiza wyników, przygotowanie
artykułu.
Udział: 50%, badania terenowe,
wykonanie pomiarów i analiza
wyników, przygotowanie artykułu.
Udział: 50%, badania terenowe,
wykonanie pomiarów i analiza
wyników, przygotowanie artykułu.
Udział: 100%.
Udział: 50%, badania terenowe,
wykonanie pomiarów i analiza
wyników, przygotowanie artykułu.
Udział: 50%, badania terenowe,
wykonanie pomiarów i analiza
wyników, przygotowanie artykułu.
24
Udział (poz. 1 i 2): 50%, badania
terenowe, wykonanie pomiarów i
analiza wyników, przygotowanie
referatów.
Udział (poz. 3): 20%, badania
terenowe, wykonanie pomiarów i
analiza wyników, przygotowanie
posteru.
Udział (poz. 4 i 5): 50%, badania
terenowe, wykonanie pomiarów i
analiza wyników, przygotowanie
posteru (poz. 4) i referatu (poz.
5).
Udział (poz. 1): 35%, badania
terenowe i analiza wyników
Udział (poz. 2-6): 50%, badania
terenowe, wykonanie pomiarów i
analiza wyników, przygotowanie
referatów (poz. 2-4) i posterów
(poz. 5-6).
Udział: 80%, badania terenowe,
wykonanie pomiarów i analiza
wyników, przygotowanie artykułu.
25
Udział: 15%, badania terenowe,
dyskusja wyników, uwagi do
ostatecznej wersji tekstu.
Udział: 40 %, badania terenowe,
pomiar prób, analiza wyników,
przygotowanie artykułu.
Udział: 8 %, badania terenowe,
uwagi do ostatecznej wersji tekstu.
Udział: 35 %, badania terenowe,
pomiar
prób,
przygotowanie
artykułu.
Udział: 15%, badania terenowe,
dyskusja wyników, uwagi do
ostatecznej wersji tekstu.
Udział: 25%, badania terenowe,
pomiar wybranych prób, analizy
statystyczne,
przygotowanie
artykułu.
Udział: 40%, badania terenowe,
dyskusja wyników, udział w
przygotowaniu artykułu.
Udział: 100 %
26
Udział: 85%, badania terenowe,
pomiar prób, opracowanie wyników,
przygotowanie artykułu.
Udział: 15%, badania terenowe,
ekstrakcja celulozy, uwagi do
ostatecznej wersji tekstu.
Udział: 100%.
Udział: 100%.
Udział: 100%.
Udział: 50%, badania terenowe,
dyskusja wyników, udział w
przygotowaniu artykułu.
Udział: 60%, badania terenowe,
pomiar prób, dyskusja wyników,
przygotowanie artykułu.
Udział: 100 %
27
Udział: 10%, badania terenowe,
uwagi do ostatecznej wersji tekstu.
Udział: 40%, badania terenowe,
dyskusja wyników, przygotowanie
artykułu.
Udział: 40%, badania terenowe,
dyskusja wyników, przygotowanie
artykułu.
Udział: 30%, badania terenowe,
dyskusja wyników, przygotowanie
artykułu.
Udział: 50%, badania terenowe,
pomiar prób, opracowanie wyników,
przygotowanie artykułu.
Udział: 35%, (poz. 1) badania
terenowe, pomiar prób, opracowanie
wyników, przygotowanie artykułu.
Udział: 100 %, (poz. 2).
Udział: 30%, (poz. 3) przygotowanie
artykułu.
Udział: 35%, (poz. 4) badania
terenowe, pomiar prób, opracowanie
wyników, przygotowanie artykułu.
Udział: 40%, badania terenowe,
pomiar prób, dyskusja wyników,
przygotowanie posteru.
28
Udział: 50%, (poz.2) badania
terenowe, pomiar prób, opracowanie
wyników, przygotowanie referatu.
Udział: 10%, (poz.3) badania
terenowe, ekstrakcja celulozy,
uwagi do ostatecznej wersji tekstu.
Udział: 20%, (poz.4) badania
terenowe,
izolacja
celulozy,
przygotowanie posteru.
Udział: 40%, (poz.5) badania
terenowe, pomiar prób, opracowanie
wyników, przygotowanie referatu.
Udział: 10%, (poz.6) badania
terenowe.
Udział: 20%, (poz.7) badania
terenowe, dyskusja wyników.
Udział: 100% (poz.8).
Udział: 100% (poz.9).
Udział: 100% (poz.10).
Udział: 30%, (poz.11) badania
terenowe, pomiar prób, opracowanie
wyników, przygotowanie referatu.
Udział: 50%, badania terenowe,
pomiar prób, dyskusja wyników,
przygotowanie referatu.
Udział: 100%
Udział: 50%, badania terenowe,
pomiar prób, dyskusja wyników.
29
Udział: 40%, badania terenowe,
dyskusja
wyników,
udział
w przygotowaniu posteru.
Udział: 85%, badania terenowe,
pomiar prób, opracowanie wyników,
przygotowanie referatu.
30
Udział: 30%, badania
dyskusja wyników.
terenowe,
Udział: 30%, badania
dyskusja wyników,
terenowe,
31
32
33
dr Marcin Koprowski
34

Podobne dokumenty