radca.pl nr 4(8) - Okręgowa Izba Radców Prawnych w Katowicach

Komentarze

Transkrypt

radca.pl nr 4(8) - Okręgowa Izba Radców Prawnych w Katowicach
radca.pl
KWARTALNIK OKRęgOWej Izby RAdcóW PRAWNych W KATOWIcAch
NR 4(8)/2015
O
W
T
S
I
R
C
Ś
E
T
O
S
I
W
I
N
L
I
D
M
E
I
W
A
SPR
– wywiad z Ministrem Sprawiedliwości
Borysem Budką
s. 8
-Mediacja w sprawach gospodarczych...
s. 18
- Chińczycy trzymają się mocno
s. 59
K WARTALNIK OKRęgOWej Izby R AdcóW PR AWNych W K ATOWIcAch
1
Dziekan i Rada
Okręgowej Izby Radców Prawnych
w Katowicach
Koleżankom i Kolegom
życzą Wesołych, Spokojnych Świąt
i wszelkiej pomyślności
w Nowym Roku 2016
2
radca.pl
KWARTALNIK OKRęgOWej Izby RAdcóW PRAWNych W KATOWIcAch
NR 2(6)/2015
Wydawca:
Okręgowa Izba Radców Prawnych
w Katowicach
40-600 Katowice,
ul. Kościuszki 223c
tel. 32 354 00 42
e-mail: [email protected]
Redakcja:
Redaktor Naczelny
Marek Wojewoda
Sekretarz Redakcji
Alicja Brocka
Materiałów niezamówionych
Redakcja nie zwraca.
Zdjęcia na okładce: © - Fotolia
Dtp i druk:
Centrum Usług Drukarskich Henryk Miler
www.cuddruk.pl
DyŻURy DZIeKANA I CZłONKÓW PReZyDIUM RADy OIRP W KATOWICACH
Dziekan r. pr. Ryszard Ostrowski
poniedziałek
(po uprzednim telefonicznym uzgodnieniu terminu i godziny spotkania)
Wicedziekan ds. aplikacji r.pr. Katarzyna Jabłońska
poniedziałek
16 00 – 17 00
Wicedziekan ds. wykonywania zawodu r.pr. Grzegorz Łaszczyca
poniedziałek
15 30 – 16 30
Wicedziekan ds. promocji zawodu r.pr. Marek Wojewoda
poniedziałek
15 00 – 16 00
r.pr. Piotr Ligus (w siedzibie Delegatury w Bielsku-Białej)
poniedziałek
15 30 – 16 30
Skarbnik r.pr. Zbigniew Głodny
środa
14 30 – 15 30
Sekretarz r.pr. Katarzyna Palka Bartoszek
poniedziałek
16 00 – 17 00
Członek Prezydium ds. szkoleń i mediacji r.pr. Janusz Wiltos
poniedziałek
15 00 – 16 00
Wicedziekan do spraw Delegatury OIRP w Bielsku-Białej
K WARTALNIK OKRęgOWej Izby R AdcóW PR AWNych W K ATOWIcAch
3
SPIS TREŚCI
Do nas, O nas ..����������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 5
Wywiad numeru – z Ministrem Sprawiedliwości Borysem Budką ������������������������������������������������� 8
Wiadomości z Izby �������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 11
A w Krajowej Radzie... ������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 15
dr hab. prof. UŚ Andrzej Torbus
– Mediacja w sprawach gospodarczych – szansa na sukces ? ����������������������������������������������������������������� 17
To nas dotyczy - Rubryka stała Zenona Klatki ������������������������������������������������������������������������������������������ 21
dr hab. Tomasz Kubalica
– Z filozoficznego punktu widzenia������������������������������������������������������������������������������������������������������������ 30
dr Aleksander Chmiel
– O potrzebie znajomości łaciny ������������������������������������������������������������������������������������������������������������������ 35
Informator dla radców prawnych ���������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 37
dr Robert Hawranek
– Jak nie przegrać procesu o odszkodowanie z tytułu uszczerbku... ��������������������������������������������������� 39
Z samorządowej wokandy����������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 46
Ugór Sądu i Rzecznika Dyscyplinarnego ��������������������������������������������������������������������������������������������������� 49
Ciekawe...����������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 51
Kultura ���������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 54
Marek Wojewoda
KLUB PODRÓŻNIKA – Opisanie świata Marco Wojewody ���������������������������������������������������������������������� 59
Klub seniora������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������ 72
Wydarzenia ������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 75
Sport������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 76
4
DO NAS, O NAS...
Koleżanki i Koledzy!
Piszę te słowa poruszony wieściami napływającymi z Paryża. Ponad sto osób zabitych, setki rannych; ośmiu zamachowców wstrząsnęło posadami Europy. Jak niewielu trzeba, by nasz wygodny i bezpieczny światek, raptem okazał się
zupełnie innym, niż wydawał się być w naszym cywilizacyjnym błogostanie. I co z tym zrobimy? Nic nie zrobimy. Gromkie słowa okażą się tylko słowami, polityczna poprawność
zamknie wszystkim usta. Odbędą się tłumne marsze protestu przeciw przemocy, będziemy oglądać w telewizji tablice
z napisem Nous sommes tous Français, cały świat łączyć się
będzie w smutku i bólu, wyrażać swój sprzeciw i oburzenie,
a potem wzbudzony i wzruszony własną głębią współczucia
powróci do swoich zacisznych sadyb, do zacisznej kuchni, gdzie bulgoce garnek z
zupą na gazie. Nasza chata z kraja. Tak kończy się świat, nasz świat.
Czytam „Uległość” Michela Houellebecqa. To nie do końca jest political fiction.
W niedalekiej przyszłości wybory parlamentarne we Francji wygrywa partia muzułmańska, władza przechodzi w nowe ręce w następstwie demokratycznych wyborów. Niby nic się nie dzieje, ale już następnego dnia na ulicach widać kobiety
w spodniach, długich prochowcach, te akurat były pod ręką w szafie, nic to, że
lipcowy żar leje się z nieba. Znikają minispódniczki. Nie, nikt nie zabronił ich nosić, zwycięska partia jest przecież cywilizowana, ale przebojem jesiennego pokazu
Armaniego stały się chusty owijane wokół głowy, pozostawiające jedynie odkryte
czoło i oczy. Wygodne są, szczególnie gdy wieje wiatr. Nikt nie kazał ich nosić,
ale już większość kobiet w tarhach niespostrzeżenie idzie pół kroku za mężczyzną, zresztą powoli z ulic zaczynają znikać samotne kobiety; nie, nikt im na ulice
nie zabrania wychodzić, ale jeżeli już, to przecież niqab jest bardzo wygodny: nie
trzeba dbać o cerę, wystarczy tylko podmalować oczy. Panowie masowo wiążą
kolorowe kefije, do twarzy im, taka moda. Zwycięska partia nie zmienia prawa w
sposób, który naraz, nagle, zmieniałby wszystko, nie – gdzieniegdzie uzupełnia je
tylko, troszeczkę, w zasadzie zmiany są uzasadnione, jak na przykład nakaz badania
moczu sędziów przed rozprawami. Słusznie, przecież sędziowie powinni być przytomni, a nie po narkotykach. Ludzie w lot łapią, jak się zachować i wiedzą, że bez
sensu się szarpać, wszak to drobiazgi, dopóki w garnku bulgoce zupa. Owszem,
jest kilku niezadowolonych, protestują, piszą, mają prawo, przecież ich gazet nikt
nie zamyka, same się zamykają, z braku reklamodawców nie mają na druk. Reklamodawcy zlecenia składają w innych gazetach; nie, nikt im nie kazał. Oni sami tak...
Przecież konstytucja nadal obowiązuje, będziemy zmieniać, a czemu nie? Nowa
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
5
DO NAS, O NAS...
partia wszak inaczej rozkłada akcenty, a że tyle tam prawniczego bełkotu, kto by
się tam akcentami przejmował. Że prezydent nie podpisuje nominacji wybranych
sędziów Trybunału Konstytucyjnego, choć powinien? Kogo to obchodzi? W jedną
noc uchwali się nową ustawę, to podpisze. Przejmować się nie będę, przecież nie
jestem trybunałem.
W dramacie Maksa Frischa Biedermann i podpalacze tytułowi podpalacze
wynajmują pokój u Biedermanna, są początkowo mili, spokojni, nie wadzą
nikomu, a przez to, że gromadzą beczki z benzyną są najwyżej dziwaczni
trochę, fakt, gburowaci z lekka, trudno, za to my jesteśmy w porządku, w
garnku bulgoce zupa. Zresztą, są to nasi właśni podpalacze, nam krzywdy
nie zrobią, znajomi polecili, dużo znajomych, można powiedzieć większość.
Owszem, z czasem stają się coraz bardziej nieprzyjemni, tak to nazwijmy, ale
jeżeli nie protestowaliśmy na wstępie, to teraz tak głupio jakoś, nie będziemy
się wtrącać. Może następnym razem. Wtedy to na pewno. Ale czy to „wtedy”
to naprawdę taka zbrodnia, spalili chałupę sąsiada, przecież nie nasza chałupa, zresztą stara już była, wybuduje się coś nowego. Poczekajmy jeszcze,
zobaczymy. I w tym czekaniu, na koniec podpalili dom Biedermanna (otrzymanymi od niego zapałkami) i spalił się biedny Biedermann razem z całą rodziną... I już nic nie było – powiedział klasyk.
Przydługie być może dla niektórych czytelników odwołania do literatury wskazują na to, że nasz świat, który akceptujemy, który ułożyliśmy w myśl najszczytniejszych i nieprzekraczalnych praw człowieka i obywatela, to bardzo cienka powłoczka maskująca rzeczywistość, w której drzemią demony. Wydarzenia ostatnie
wskazują na to, że wypuszczono Dżinna. Wykonujemy zawód, który każe się nam
uważnie rozglądać wokół, reagować na gromadzenie beczek z benzyną, nie pożyczać zapałek, pilnować praw, podnieść głos, gdy ktokolwiek im zagraża. Wykonujemy zawód, którego niezależność jest niezbędna dla ludzi (choć ci często tego
nie rozumieją), dla państwa, dla porządku demokratycznego; wykonujemy zawód
wpisany w strukturę ustrojową państwa, ale ten zawód ma sens tylko wówczas,
gdy państwo, jego instytucje strzegą prawa i procedur jego stanowienia. Nie dajmy Polsce i sobie tego odebrać.
Nie można powiedzieć, koleżeństwo masowo rzuciło się bronić praw człowieka
i obywatela, tych obrońców zgłosiło się prawie tysiąc (jak na Izbę liczącą niespełna
trzy tysiące radców jest to liczba imponująca). Gdyby nie to, że starostwa wypłacać
będą 50 zł (brutto) za godzinę świadczenia tak zwanej nieodpłatnej pomocy prawnej, pomyśleć by można, że samorząd nasz z samych judykacyjnych Judymów się
składa, a chciałoby się powiedzieć Robin Hoodów nawet. Niestety, odczytuję to
inaczej, to działa ekonomiczne prawo popytu i podaży. Politycy (Boże, uchowaj),
trochę inaczej niż Stanisław Wyspiański, tłum radców i adwokatów ujrzeli ogromny
i tak oto nadmierna podaż usiłuje docisnąć się do popytu.
6
DO NAS, O NAS...
Ponieważ popyt (liczba punktów obsługi) jest ściśle limitowany, Krajowa Rada
Radców Prawnych sięgnęła po środek regulacyjny genialny w swojej prostocie, a
mianowicie po ślepy los. Użyte zostało słowo „sprawiedliwość”. Sam byłem sierotką, to wiem. Nie jest wykluczone, że oto stoimy u progu rewolucyjnych przemian
w zasadach wykonywania zawodu. Nie jest bowiem sprawiedliwe, by jeden radca
miał kilku, a nawet kilkunastu klientów, a drugi ani jednego. Nie jest sprawiedliwe,
aby warszawska profesorska kancelaria brała 500 euro za godzinę pracy aplikanta
(bo przecież nie profesor obsługuje zlecenia), a kolega Judym z Wodzisławia nie
miał na składki. Nie jest sprawiedliwe wreszcie to, że skargę kasacyjną musi napisać adwokat/radca prawny, a nie może tego zrobić ambitny absolwent ze stażem
w młodzieżówce jedynej słusznej partii. Przecież sąd po uprzednim zbadaniu na
wariografie bez względu na treść skargi tak czy inaczej wyda wyrok zgodny z myślą przewodniej siły narodu. Aby sprawiedliwości stało się zadość, nic nie stoi na
przeszkodzie, by przeprowadzać publiczne (jak w totolotku) losowanie klientów;
myślicie, że oszalałem? Otóż nie. W tym świecie szaleństwa nie ma, jest tylko metoda. Nie chciałbym być gońcem przynoszącym złe wieści; przekonamy się o tym
na własnej skórze niebawem.
Tymczasem powolutku, powolutku korytarze sądów, gdzie odbywają się sprawy karne zapełniają się ludźmi w togach z niebieskimi żabotami. Sędziowie pytani o pierwsze wrażenia odpowiadają, że zachowują się tak trochę „po cywilnemu”, czasem mylą oskarżonego z pozwanym, czasem wydaje im się, że prawo na
tej sali jest najważniejsze, a przecież tutaj stany faktyczne, Panie Kochanku, stany
faktyczne, trudne dzieciństwo, szkoła pod górkę, lament pokrzywdzonych. Tutaj
istotne jest, czy uderzał obuchem siekiery, czy na płask. I jak często. A w ogóle
to jego eventualis był taki, że sięgał po łapkę na muchy, ale mu się siekiera sięgnęła. Przecież on by nawet muchy... W zasadzie jest łatwiej, bo strona przeciwna
(prokurator) najczęściej albo nie wie o czym mówi, a co inteligentniejszy nic nie
mówi. Cała sala śpiewa z nami.
W numerze ekskluzywny wywiad z Ministrem Sprawiedliwości Borysem Budką, dla którego – jak sam zaznaczył – jest to ostatnia wypowiedź, jako ministra.
Dla naszego właśnie pisma! Polecam również rubryki naszych stałych autorów
(kolega Zenon Klatka wrócił z urlopu), gdzie dr hab. Tomasz Kubalica przekonuje,
że sobą jesteśmy tylko wobec innych ludzi, zwracam również uwagę na felieton dr. Aleksandra Chmiela o zapomnianej łacinie, która kiedyś, za moich czasów
(jak to brzmi!) czyniła humanistę z człowieka. Ale dzisiaj już niepotrzebna. Dzisiaj
nie poszukujemy człowieka, ale wyznawcy i konsumenta. Więc na koniec moja
ulubiona łacińska paremia: Nemo saltat sobrius nisi insanit forte (nikt nie tańczy na
trzeźwo, chyba że oszalał).
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
Redaktor Naczelny - Marek Wojewoda
7
WYWIAD NUMERU
Dzisiaj rozmawiamy z naszym kolegą, Borysem
Budką. Jak sam zaznaczył, jest to jego ostatnia wypowiedź, jako Ministra Sprawiedliwości.
Panie Ministrze! Ścieżki losu są
kręte i nie do przewidzenia. Proszę
powiedzieć naszym Czytelnikom na
co powinien być przygotowany radca prawny, gdy już zostanie Ministrem Sprawiedliwości?
Przede wszystkim na inny charakter pracy. Minister jest niestety, przede wszystkim urzędnikiem, tak więc
sporo jest zadań administracyjnych.
Pamiętając o tym, jaki zawód wykonywałem do chwili nominacji, musiałem bacznie zwracać uwagę, by nigdy
nie być posądzonym o sprzyjanie tylko jednemu samorządowi. Z drugiej
strony miałem niepowtarzalną okazję, by swoje doświadczenie profesjonalnego pełnomocnika wykorzystać
w pracy ministerialnej.
Wiemy o tym, że Minister Sprawiedliwości ma mały wpływ na to,
że nasz pozew zostanie rozpoznany dopiero po sześciu, na przykład,
miesiącach, ale w pewnych obszarach moc sprawcza Ministra jest znacząca. Myślę o opłatach za czynno8
ści radców prawnych (i adwokatów)
oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej pełnomocnika ustanowionego z urzędu. Z jakichś bliżej nieokreślonych
powodów sędziowie uznali, że przewidziana w rozporządzeniu stawka
minimalna dla spraw z urzędu (!),
jest właściwym wynagrodzeniem
także dla pełnomocnika z wyboru.
Tak naprawdę koszty zastępstwa
w tych przypadkach zasądzane są
bez podstawy prawnej.
Dostrzegam ten problem. Dlatego
zdecydowałem się na wydanie nowych
rozporządzeń regulujących powyższe
kwestie. I rozdzielenie tzw. urzędówek
od stawek „umownych”. Jestem przekonany, że to dobre rozwiązanie.
Nie chciałbym, by wywiad ten
został odczytany jak rozmowa
dwóch radców prawnych, którzy
sobie ponarzekali... ale czy naprawdę konieczne jest utrzymywanie
przepisu nakazującego niszczyć
lasy drukowaniem wypisu z KRS do
WYWIAD NUMERU
każdego pełnomocnictwa, podczas
gdy sędzia jest w stanie sprawdzić
dane w rejestrze? Czy tak trudno
wprowadzić internetowy pełny wypis z rejestru przedsiębiorców? Czy
też chodzi o to, by pełnomocnik pomaszerował do sądu i zapłacił 60 zł?
Takich pytań jest wiele. Może są to
drobiazgi, ale to wszystko, i wiele
innych, składa się na komfort wykonywania zawodu.
Konsekwentnie
wprowadzamy
nowe rozwiązania w procedurze cywilnej, mające usprawnić postępowanie i usunąć zbędne formalności. Już
w przyszłym roku funkcjonować będą
w każdym sądzie elektroniczne biura
podawcze, by strony mogły wybrać,
czy chcą kontaktować się z sądem
w tradycyjnej, papierowej formie, czy
też wolą drogę elektroniczną. W tej
samej nowelizacji zmieniliśmy art. 89
KPC przyjmując, że złożenie dokumentu wykazującego umocowanie
lub jego uwierzytelnionego odpisu
nie jest wymagane, jeżeli stwierdzenie
przez sąd umocowania jest możliwe
na podstawie wykazu lub innego rejestru, do którego sąd ma dostęp drogą elektroniczną. Jak widać nie tylko
dostrzegam drobiazgi, o których była
mowa powyżej, ale również staram się
odpowiednimi poprawkami eliminować nadmierną biurokrację.
Wkraczamy na grunt regulacji
ustawowych. Pamięta Pan czasy,
gdy na roku było – myślę o Katowicach – około czterdziestu aplikan-
tów, a droga do zawodu wiodła tylko
przez aplikację. Dzisiaj absolwent
prawa, pracownik Sanepidu stosujący prawo poprzez wystawianie mandatów za brudny zlew na zapleczu
Kebab-Baru, który w wolnej chwili
obroni pracę doktorską o sądach polowych podczas powstania styczniowego – żąda wpisania na listę radców prawnych bądź adwokatów. Czy
to ma być mój profesjonalny kolega?
Czy w tym szaleństwie jest metoda!?
To pytanie do mojego następcy. To
w czasie gdy on stał na czele resortu
sprawiedliwości dokonano takiej liberalizacji dostępu do zawodu radcy
prawnego i adwokata, że pojawiają się
wątpliwości o jakość kształcenia oraz
profesjonalizm takich pełnomocników.
Z pewnością głos samorządów zawodowych powinien być wzięty pod uwagę
przy ocenie skutków tamtej reformy.
Kolejne roczniki aplikantów nie
mieszczą się na jednej sali wykładowej, poziom egzaminu daleko
odbiega od egzaminu radcowskiego, jaki Pan Minister zapewne pamięta... Absolwenci przestają się
mieścić na rynku usług prawnych.
Testowane jest prawo przemiany
ilości w jakość. Czyżby Sejm został opanowany przez wyznawców
marksizmu i leninizmu?
Cóż, w nowej kadencji z pewnością potrzebna jest dyskusja o tym, czy
liberalizacja, o której rozmawiamy nie
spowodowała obniżenia jakości świad-
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
9
WYWIAD NUMERU
czonych usług. Ale raz jeszcze przypominam, że otwarcie drogi do zawodów
radcy prawnego i adwokata nastąpiło
w latach 2006-2007.
Udało się wreszcie, wreszcie, bo
mówiło się o tym od kilkunastu lat,
wprowadzić ustawę o nieodpłatnej
pomocy prawnej. Na pewno istotny
jest w niej wątek edukacyjny. Mnie
jednak zdumiewa treść załącznika
nr 4 do ustawy, w którym beneficjent oświadcza, że akceptuje fakt,
że wyłączona jest jakakolwiek odpowiedzialność odszkodowawcza
niektórych osób udzielających pomocy prawnej oraz że nie są one
zobowiązane do zachowania tajemnicy. Taki żart?
Ustawa ta jest swego rodzaju kompromisem pomiędzy postulatami płynącymi ze środowiska adwokatów
i radców prawnych, a uwagami zgłaszanymi przez organizacje pozarządowe od lat świadczące pomoc prawną.
Mój resort przygotował określone rozwiązania, które w toku uzgodnień międzyresortowych uległy modyfikacjom.
W efekcie tego przyjęty przez radę
ministrów projekt nie do końca zadowalał środowiska prawnicze. Cieszę się
jednak, że w toku prac parlamentarnych udało się uwzględnić większość
10
słusznych postulatów. Wspomniany
załącznik pozostał, choć rzeczywiście
może budzić wątpliwości natury prawnej. Wiele wskazuje na to, że ostateczny głos w tym zakresie będzie należał
do Trybunału Konstytucyjnego i sądów
powszechnych.
I na koniec... Panie Ministrze,
kiedyś wróci Pan na uczelnię i do
wykonywania zawodu radcy prawnego. Jakie jest Pańskie marzenie
o tym, jak powinno wyglądać funkcjonowanie szeroko rozumianego
wymiaru sprawiedliwości, tak byśmy my także, radcowie prawni,
adwokaci, czuli się pełnoprawnymi
jego uczestnikami?
Mam to szczęście, że z uczelnią nie
musiałem się żegnać. Do zawodu radcy prawnego z pewnością też niebawem wrócę. Chciałbym, żeby wymiar
sprawiedliwości korzystał na co dzień
z nowych technologii, by procedury sądowe były upraszczane, a tam
gdzie tylko to możliwe, kontakt z sądem odbywał się elektronicznie. To
wszystko sprawi, że czas oczekiwania
na orzeczenie będzie krótszy. Z pewnością to najważniejsze oczekiwanie
każdego, kto styka się z sądem.
Dziękuję bardzo za rozmowę.
WIADOMOŚCI Z IZBY
Ostatni kwartał to nie tylko
przedwyborcza
gorączka, nie tylko powyborcze
komentarze, to
nie tylko nieodpłatna pomoc
prawna, nie tylko
Niebieski Parasol.
Dla tych, dla których równie ważne są emocje sportowe,
od września atrakcji było co niemiara.
Oczywiście najważniejszą imprezą
była XXVI Letnia Spartakiada Prawników,
która odbyła się w Warszawie i w której
województwo śląskie pokazało się z najlepszej strony zajmując znakomite drugie miejsce w klasyfikacji generalnej z 58
medalami, w tym 19 złotymi. Byliśmy
również drudzy pod względem liczby
zgłoszonych zawodników (67), a radcy
prawni byli najliczniej reprezentowaną
grupą zawodową na Spartakiadzie (176
radców prawnych i 36 aplikantów radcowskich).
Na naszym lokalnym podwórku również atrakcji nie
brakowało. Koleżanki i koledzy biegacze oraz chodziarze mogli realizować
swoją pasję podczas Perły
Paprocan – różnodystansowych zawodów biegowych
i nordic walking w Tychach,
gdzie można było przebiec
lub przejść dystans od 7 km
do 42 km, czyli pełnego
maratonu. W zawodach po
raz pierwszy wyodrębnio-
na została kategoria radców prawnych
i prawników. Zwycięzców w poszczególnych kategoriach wiekowych przyjął
Dziekan Ryszard Ostrowski.
Z kolei amatorzy squasha rywalizowali w październiku w ramach
II Squashowych Mistrzostw Śląska
w Katowicach.
To nie koniec atrakcji sportowych
w tym roku – 21 listopada planowany
jest w Katowicach ogólnopolski turniej
koszykówki z udziałem najlepszych drużyn prawniczych z kraju, a już na początku przyszłego roku zapraszamy na
zawody narciarskie SKIM&L CUP oraz
III Tenisowe Mistrzostwa Śląska Prawników! To tylko niektóre z atrakcji, które planujemy na rok 2016, dlatego też
serdecznie zapraszamy do uważnego
śledzenia informacji na naszej stronie
internetowej oraz facebooku.
Za nami kolejna odsłona największej akcji charytatywnej organizowanej przez samorząd radców prawnych.
Niebieski Parasol 2015 był ważnym
wydarzeniem również w katowickiej
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
11
WIADOMOŚCI Z IZBY
OIRP, o czym niezbicie świadczy fakt,
iż w tym roku zdecydowanie wzrosła
liczba radczyń i radców prawnych
gotowych do udzielania nieodpłatnie
porad prawnych w tym wyjątkowym
tygodniu. Do akcji zgłosiło się aż 94
kancelarie, ale porady udzielane były
również w siedzibie Okręgowej Izby
Radców Prawnych w Katowicach.
Podkreślenia wymaga, że od zeszłego
roku na terenie naszej Izby funkcjonuje świetnie sprawdzający się pomysł,
aby zdecentralizować udzielanie porad i umożliwić radcom prawnym
świadczenie pomocy bezpośrednio
w swoich kancelariach. Dzięki temu
na terenie działania OIRP Katowice
nieodpłatną pomoc prawną można
było uzyskać praktycznie w każdym
większym mieście, co jest niezwykle
istotne z punktu widzenia osób, dla
których często odległość i konieczność podróżowania praktycznie eliminuje szansę uzyskania takiej porady
poza miejscem zamieszkania.
W chwili obecnej trwa podsumowywanie wyników Niebieskiego Parasola – z danych uzyskanych z 44
kancelarii wynika, że nieodpłatnych
porad udzielono 294 osobom – założyć można zatem, że liczba ta ulegnie
co najmniej podwojeniu. Dominującymi tematami porad było prawo
cywilne, rodzinne i opiekuńcze oraz
prawo spadkowe, dalej prawo pracy
i ubezpieczenia społeczne. Odrobinę zaskakuje niewielka ilość porad
udzielona z zakresu przepisów dotyczących prowadzenia działalności
gospodarczej. Pełna informacja o za12
kresie akcji Niebieski Parasol zostanie
opracowana po uzyskaniu danych ze
wszystkich kancelarii.
Kolejna odsłona Niebieskiego Parasola była szeroko rozpropagowana
i nagłośniona w mediach – zarówno
ogólnopolskich jak i lokalnych. Informacje o akcji odbiły się szerokim
echem w prasie tradycyjnej oraz wydaniach elektronicznych. O działaniach radców prawnych można było
usłyszeć w serwisach informacyjnych
największych polskich stacji radiowych i telewizyjnych. Ze strony OIRP
Katowice szczególne podziękowania należą się TV Silesia, która objęła
naszą akcję patronatem medialnym,
a także TVP Katowice oraz TV Sfera
z Rudy Śląskiej, które także obszernie
informowały o szczegółach organizacyjnych przedsięwzięcia. W tym roku
informację o Niebieskim Parasolu
można było znaleźć również na portalach społecznościowych, takich jak
facebook i twitter, które z powodzeniem wspierają akcje informacyjne.
Niebieski Parasol to najgłośniejsza
i najlepiej rozpoznawana inicjatywa
samorządu radców prawnych. Pomimo pojawiających się gdzieniegdzie
głosów krytycznych co do tej inicjatywy nie można nie dostrzec ogromnego pozytywnego odzewu z jakim
spotyka się on nie tylko ze strony
osób, które bezpośrednio korzystają
z dobrodziejstwa nieodpłatnych porad prawnych, ale również środowiska
lokalnych władz, mediów i samych
radców prawnych. Niebieski Parasol
od zawsze pozwalał zwrócić uwagę na
WIADOMOŚCI Z IZBY
konieczność zmiany rozwiązań systemowych co do kwestii konieczności
rozszerzenia możliwości świadczenia
nieodpłatnej pomocy prawnej poza
udziałem pełnomocników z urzędu w procesie i można zaryzykować
stwierdzenie, że również i dzięki tej
akcji doczekaliśmy się nowych rozwiązań prawnych w zakresie nieodpłatnej
pomocy prawnej. Z pewnością nie
oznacza to jednak, że formuła Niebieskiego Parasola tym samym się wyczerpała – Niebieski Parasol nie może
być bowiem utożsamiany jedynie
z udzielaniem jednostkowych porad
prawnych – to akcja, której potencjał
i ładunek edukacyjny jest również nie
do przecenienia. Ile mamy bowiem
okazji, by tak szeroko informować
i de facto uczyć, jak ważna w dzisiejszych czasach jest profilaktyka prawna i wsparcie profesjonalnego radcy
prawnego w zderzeniu z otaczającą
prawną rzeczywistością? Możemy zatem ze stu procentową pewnością założyć, że za rok we wrześniu spotkamy
się znowu pod Niebieskim Parasolem.
Od 5 sierpnia 2015 r. środowiska
prawnicze, w tym i oczywiście radców
prawnych elektryzował fakt uchwalenia ustawy o nieodpłatnej pomocy
prawnej oraz edukacji prawniczej,
która wprowadza możliwość uzyskania nieodpłatnej pomocy prawnej
przez uprawniony krąg osób poza
postępowaniem sądowym. Wreszcie
zatem ustawodawca odpowiedział
na wieloletnie postulaty środowiska
prawniczego, które wskazywało na
konieczność wprowadzenia podobnych rozwiązań również i w Polsce,
podczas gdy funkcjonują one już
z powodzeniem w innych krajach europejskich.
Wraz z uchwaleniem nowej ustawy
pojawiły się nowe obowiązki dla izb,
które wiązały się również z podjęciem
tytanicznych prac organizacyjnych.
W związku z koniecznością nawiązania
współpracy przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w Katowicach z starostwami powiatowymi w liczbie ponad
czterdziestu, w związku z koniecznością przyjęcia dziesiątek zgłoszeń oraz
przeprowadzenia losowania spośród
rzeki chętnych radców prawnych do
wzięcia udziału w tym nowym projekcie, dzielny personel OIRP Katowice
dokonywał cudów organizacyjnych,
aby wszystkie niezbędne czynności
zakończyły się w ustalonych terminach i aby nieodpłatna pomoc mogła
wystartować na czas. Drogie Panie,
naprawdę czapki z głów, dokonałyście
rzeczy wielkich, serdeczne podziękowania za trud i wasze zaangażowanie.
Wszystkie prace toczyły się oczywiście pod nadzorem Prezydium Rady,
która starała się wypełnić wszystkie
pojawiające się luki i wątpliwości, koordynując cały czas działania i konsultując je zarówno z innymi ośrodkami
jak i KRRP. Najbliższe miesiące pokażą
jak nowy projekt sprawdzi się w codziennym funkcjonowaniu.
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
r.pr. Maciej Czajkowski
13
WIADOMOŚCI Z IZBY
III BAL DZIECI
RADCÓW
PRAWNYCH
Miejsce:
Teatr Ateneum w Katowicach
ul. Św. Jana 10
Termin: 19 grudnia 2014 godzina 10:00 – 13:00
20 grudnia 2014 godzina 10:00 – 13:00
14
A W KRAJOWEJ RADZIE...
Nie można powiedzieć, że Krajowa Rada Radców
Prawnych w ostatnich miesiącach dokonała bohaterskich czynów bądź porywała się na wiekopomne
rozstrzygnięcia w rodzaju uchwały o fladze, co z wypiekami na policzkach WK relacjonował w poprzednim numerze. Posiedzenie Rady w dniach 11/12
września br. naznaczone jeszcze było kończącą się
kanikułą i zasiadając na sali, po przejrzeniu porządku
obrad WK powziął ogromy podziw dla Szanownego
Prezydium, które wypichciło zupę z gwoździa, czyli
urządziło zaplanowane posiedzenie KRRP niejako
z niczego. No, nie do końca z niczego, bo jednak
konieczne było uregulowanie zasad wyznaczania
radców prawnych do udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej i dokumentowania
tej pomocy – sprawa była paląca, bo ustawa narzucała terminy działań. Skrywany
uśmieszek przemknął po ustach, gdy uchwalano procedurę losowania radców, którzy
dostąpią zaszczytu udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej w warunkach nadmiaru
chętnych, bowiem pojawiały się opinie, że przy powalającej na kolana odpłatności 50
złotych za godzinę brutto radców prawnych do objęcia publicznych prawie zadań
poszukiwać się będzie w łapance, skazywać wyrokami sądów dyscyplinarnych i dociskać kolanem. WK nie docenił potęgi niewidzialnej ręki rynku, a o tym jak działa
owa ręka pisze nasz Redaktor Naczelny w dziale „Do nas, o nas...”
Po czym: znowelizowana została uchwała w sprawie zasad działania rzeczników
dyscyplinarnych, uchwała w sprawie regulaminu funkcjonowania sądów dyscyplinarnych, coś tam skrobnięto w sprawie list prawników zagranicznych (dla czytelnika
tubylca to rzecz bez znaczenia) oraz skorygowano budżet KRRP w pozycjach działalności zagranicznej na bieżący rok. Niejakie poruszenie wywołał projekt uchwały
wniesionej przez członka Marka Wojewodę, jak zaznaczono to w porządku obrad,
w sprawie powołania zespołu do opracowania zasad powoływania, znoszenia, podziału i łączenia okręgowych Izb Radców Prawnych. Przedstawiciele z Warszawy
z miejsca uznali projekt za krecią robotę zmierzającą do wyekspediowania Izby warszawskiej na księżyc, ponieważ wnioskodawca jest Ślązakiem mającym negatywny
stosunek do stolicy eo ipso, a poza tym jest osobnikiem podejrzanej konduity, ponieważ nie goli się i pali papierosy. Argumentacja ta nie przekonała pozostałych członków (Krajowej Rady) i uchwała została przyjęta znaczącą większością głosów.
W drugim tygodniu października w Zamościu odbyło się spotkanie konsultacyjne
członków Krajowej Rady Radców Prawnych oraz dziekanów rad okręgowych izb radców prawnych. Mnóstwo czasu poświęcono funkcjonowaniu systemu teleinformatycznego Krajowej Rady (tzw. Confido); WK przeżył swoiste déjà vu, ponieważ funkcjonowaniu systemu teleinformatycznego poświęcono już wiele posiedzeń i i gdyby
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
15
A W KRAJOWEJ RADZIE...
jakość tegoż systemu odpowiadała ilości
poświęconemu mu czasu, Microsoft ze
swoim systemem operacyjnym odszedłby do lamusa. Tym razem jednak to nie
przelewki, ponieważ system musi wykazać swoją zdolność informatyczną stosownie do wymagań ustawy z dnia 10
lipca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks
cywilny, ustawy – Kodeks postępowania
cywilnego oraz niektórych innych ustaw
(patrz: Dz.U. 2015 r. poz. 1311).
Uroczyście w bębny bijąc wieczorem podsumowano tegoroczną akcję
„Niebieski Parasol”, czyli dyplomowano
stosownymi laurkami czyny społeczne,
czyli pracę z założenia i na całym świecie odpłatną, a pod Niebieskim Parasolem wykonywaną za darmo w imię
czegoś tam... Laurki nie otrzymała
Izba warszawska, ponieważ w AKCJI
z całą premedytacją nie wzięła udziału. I chwała jej za to, za głos rozsądku
w naszych domach (i kto tu mówi, że
Ślązak nienaprawialny jest w niechęci
do Warszawy, hę?).
Wasz Korespondent
Uchwała
Komisji Praw Człowieka
przy Krajowej Radzie Radców Prawnych
z dnia 20 listopada 2015 r.
Komisja Praw Człowieka przy Krajowej Radzie Radców Prawnych z dużym zaniepokojeniem przyjęła tryb i sposób uchwalenia ustawy zmieniającej ustawę
o Trybunale Konstytucyjnym nacechowany niczym nieuzasadnionym pośpiechem i z bezprecedensowym pominięciem konsultacji społecznych oraz opinii
prawnych. Działania podejmowane w sprawie wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego rodzą obawy dążenia do podporządkowania najwyższej instytucji
stojącej na straży Konstytucji RP władzy ustawodawczej, co godzi w fundamentalną w demokracji konstytucyjną zasadę trójpodziału władzy, a tym samym w
niezależność i niezawisłość sędziowską, bez których konstytucyjne prawo do
sądu dla każdego obywatela jest tylko iluzją.
Komisja wyraża nadzieję, że Prezydent RP czuwając nad przestrzeganiem
Konstytucji skorzysta z prerogatyw przysługujących Głowie Państwa dla ochrony demokratycznego państwa prawa.
Przewodnicząca Komisji Praw Człowieka
Magdalena Witkowska
16
PRAWO
Mediacja w sprawach
gospodarczych
– szansa na sukces ?
dr hab. prof. UŚ Andrzej Torbus
Idea zakończenia sporu poza postępowaniem sądowym jest nośna
publicystycznie, a ostatnio intensywnie wspierana przez Ministerstwo
Sprawiedliwości i Ministerstwo Gospodarki. Na poziomie ogólników nie
sposób zakwestionować mott „lepiej
godzić, niż sądzić”, „w biznesie spokój jest bezcenny” czy też w „mediacji nie ma przegranych, a tylko zwycięzcy”. Niestety, jak dotąd mediacja
nie cieszy się w Polsce nadmierną
popularnością. Jako przykład wzorcowy wskazuje się USA, gdzie do różnych rodzajów mediacji trafia ok. 70
proc. sporów.
Sięganie do doświadczeń z kręgu
prawa i kultury anglosaskiej jest jednak zawodne. W jednej z publikacji
w niemieckiej prasie stwierdzono, że
realizacja amerykańskiego snu o mediacji wynika z prozaicznych przyczyn. W USA postępowanie sądowe
jest kosztowne, skomplikowane, długotrwałe, a stawki za usługi prawnicze horrendalne. Odwrotnie w Niemczech, gdzie niezawodny system
sądowniczy, popularność ubezpieczeń w razie niepowodzenia transak-
cji, skuteczność zwolnień od kosztów
procesowych nie zachęca do mediacji. Jak widać wszędzie dobrze, gdzie
nas nie ma.
Wśród przyczyn obecnie nikłej
popularności mediacji w polskich
realiach wskazuje się na przyczyny
natury psychologicznej – rzekoma
„gniewność” Polaków wykluczająca
atrakcyjność dobrowolnego zakończenia sporu. Za resztę ponoszą winę
oczywiście głównie prawnicy. Wymienia się niechęć sędziów do kierowania spraw do mediacji, która tylko
powoduje przewlekłość postępowania. Wreszcie, sami radcowie prawni
i adwokaci podobno stronią od mediacji, gdyż tylko proces sądowy zapewnia godziwe wynagrodzenie.
Niestety, rzadko wspomina się
o słabym poziomie oferty mediacyjnej, która budzi obawy przedsiębiorców i rezerwę wśród sędziów.
Wprowadzenie w 2005 r. do kodeksu
postępowania cywilnego przepisów
regulujących mediację w sprawach
cywilnych samo przez się nie mogło
przyczynić się do sukcesu. Założono,
że początkowo będą dominować
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
17
PRAWO
mediacje wszczęte wskutek skierowania przez sąd stron do mediacji
w toku procesu. Przyjęto przy tym
nieco błędne założenie, że „mediować każdy może”, jak się okazało
„często trochę gorzej”. Motorem napędowym mediacji miały być stałe
ośrodki mediacji, które zgłaszały do
sądu własnych mediatorów w celu
ich wpisu na listę stałych mediatorów. Te ośrodki miały się rozwijać,
mediatorzy podnosić swój poziom,
a przedsiębiorcy zabiegać o mediację. Nie wprowadzono przy tym żadnych normatywnych wymogów co
do kwalifikacji mediatorów (wyjątek
sprawy rodzinne). Jaki jest efekt tego
założenia? Mnożą się „instytucje mediacyjne” o fantazyjnych nazwach,
unie i konwenty tychże. Mediatorami są niejednokrotnie osoby bez
rudymentarnej wiedzy prawniczej,
które upatrują w mediacji dodatkowego i przypadkowego źródła
dochodów. Funkcjonuje relatywnie
niewielka liczba ośrodków mediacyjnych o długoletnim stażu, afiliowana
przy podmiotach zaufania publicznego, dbających o poziom swoich
mediatorów. Nie może zatem dziwić pewna rezerwa wśród sędziów
i przedsiębiorców do skuteczności
mediacji.
Powyższe niedomagania mediacji
mają zostać wyeliminowane nowelizacją k.p.c. ustawą z dnia 10.09.2015 r.
(Dz.U. z 2015 r. poz. 1595), która wchodzi w życie 1.01.2016 r. Proponowane
zmiany są racjonalne i mogą zachęcić
m.in. radców prawnych do prowa18
dzenia mediacji. Zgodnie z nowym
brzmieniem art. 187 § 1 pkt 3 k.p.c.
w pozwie należy podać informację
czy strony podjęły próbę przeprowadzenia mediacji. Proponuje się kilka zachęt ekonomicznych, w tym na
przykład w myśl nowego art. 109 §
2 k.p.c. wysokość zasądzonych kosztów procesu będzie zależała od podjęcia przedprocesowych czynności
podjętych w celu polubownego zakończenia sporu. Ważką zmianą jest
jednoznaczne upoważnienie mediatora za zgodą uczestników mediacji
do wspierania ich w formułowaniu
treści ugody mediacyjnej (art. 1833a
k.p.c.). Wprowadzono racjonalne zmiany dotyczące stałych mediatorów
przy sądach okręgowych, do których
to mediatorów sądy kierują strony
procesu. Po pierwsze, stałym mediatorem wpisanym na listę mediatorów
prowadzoną przez sąd okręgowy będzie mogła zostać osoba, która posiada odpowiednie kwalifikacje (art. 157a
pkt 2 k.p.c.). Po drugie, stały mediator
we wniosku o wpis powinien określić
specjalizacje, które zapewnią efektywność prowadzonej przez niego mediacji. Po trzecie, w przeciwieństwie
do stanu dotychczasowego, mediator
osobiście, a nie stały ośrodek mediacji
wnosi o wpis na listę stałych mediatorów. Od dawna „czynniki rządowe”
anonsują istotną podwyżkę wynagrodzenia mediatora określoną w rozporządzeniu MS w razie skierowania
stron do mediacji przez sąd.
W
środowisku
zawodowych
prawników mediacja jest postrze-
PRAWO
gana jako kolejna wyspecjalizowana
usługa prawnicza, włączenie której
w ofertę kancelarii ma sens wtedy,
jeżeli okaże się dochodowa. Pogarszająca się kondycja ekonomiczna
radców prawnych z jednej strony
zniechęca do inwestowania w nowości, z drugiej wymusza szukanie
nowych specjalizacji. Czy mediacja
stanie się wśród radców prawnych
popularną usługą uzupełniającą tradycyjny zakres usług?
Odpowiedź na pytanie może
być pozytywna, o ile mediacja nie
będzie traktowana jako ornament
w codziennej działalności prawniczej. Niewątpliwie przydatne jest doświadczenie w negocjowaniu umów,
zawierania ugód cywilnoprawnych
czy sądowych. Właśnie radcowie
prawni, świadczący szeroko rozumianą pomoc prawną przede wszystkim
przedsiębiorcom, mają wielkie szanse na zbudowanie wysokiej rangi
mediacji. Zapewnienie wysokiego
poziomu mediacji jest najlepszą reklamą mediacji i sposobem na finansowy sukces, ale który wymaga
odpowiedniego przygotowania. Ów
sukces zależy zarówno od nakłonienia klientów do mediacji umownej,
jak i przekonania sądów, że skierowanie stron do mediacji prowadzonej
przez radcę prawnego jest szansą na
zakończenie sporu.
Niezbędne wydaje się jednak podjęcie trudu szkolenia co do technik
mediacyjnych, zaangażowanie się
w kształtowanie środowiska mediatorów niezależnie od przejściowych
partykularnych interesów. Wspomniana nowelizacja k.p.c. stwarza
niebezpieczeństwo
powstawania
surogatów ośrodków mediacyjnych
prowadzonych przez poszczególnych adwokatów i radców prawnych.
Bardziej rozsądne jest tworzenie administracyjnie wydolnych ośrodków
mediacyjnych lub przyłączanie się do
już istniejących. Zaleta takiego konsolidacyjnego podejścia jest łatwo
dostrzegalna. Dobrze zorganizowany
ośrodek mediacji zachęci potencjalnych klientów do mediacji tylko wtedy, jeżeli skupieni w nim mediatorzy
będą oferowali szeroki wachlarz specjalizacji prawniczych.
W sprawach skomplikowanych
wręcz zaleca się tzw. supermediację,
w której uczestniczy kilku mediatorów – znawców w swojej dziedzinie.
Nie jestem przy tym pewien, czy
ośrodki mediacyjne tworzone przez
samorządy prawnicze są skazane na
powodzenie. Mediacja jest postrzegana jako neutralny instrument, to
z kolei stwarza czasem pewien dysonans, jeżeli prawnik nakłania do mediacji prowadzonej w ośrodku afiliowanym przy jego własnej kancelarii
czy właściwym samorządzie.
Wreszcie nie bez znaczenia jest
przekonanie klientów do przeprowadzenia mediacji umownej. Teoretycznie istnieją zachęcające okoliczności,
mimo że same w sobie nie budzą entuzjazmu. Sądy zwłaszcza w dużych
ośrodkach miejskich nie są w stanie
zapewnić szybkiego i sprawnego
postępowania. W 2013 r. ogółem
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
19
PRAWO
wszczęto 1,2 mln spraw gospodarczych i jak sądzę będzie ich przybywać. W ciągu ostatnich siedmiu
lat liczba spraw cywilnych wzrosła
o 5 mln. Do przeszłości odchodzą
umowy, w których klient z góry sowicie zaliczkuje długoletni spór lub
uiszcza regularne wynagrodzenie
w trakcie procesu. Popularność success fee powoduje, że spór sądowy
wymaga wysiłku finansowego pełnomocnika, który niejako kredytuje
klienta do czasu zakończenia sprawy i tylko w razie wygrania sporu
może liczyć na odpowiednie wynagrodzenie. Nieodzowny jest dobrze
rozumiany solidaryzm korporacyjny
i rozpowszechnienie opinii, że zawarcie ugody w mediacji jest godne
takiego samego wynagrodzenia, jak
wygranie procesu. Dane statystyczne wskazują, że większość Polaków
nie jest przychylna w swych ocenach
wymiaru sprawiedliwości. Na ile ta
ocena jest krzywdząca to problem
socjologii prawa, ale tu i teraz mediacja może stanowić pewne remedium
na bolączki sądowego wymiaru sprawiedliwości.
Chciałbym wskazać na nieuchronne zmiany, które czekają nas w przyszłości. Doświadczenia w innych
krajach wskazują, że prężne ośrodki
mediacji skupiają zarówno prawników, jak i ekspertów z określonych
20
dziedzin. Przykładem może być Anglia, gdzie początkowo mediatorami
byli wyłącznie prawnicy, a obecnie
stanowią połowę społeczności mediatorów obok specjalistów z różnych dziedzin. Przedsiębiorca jest
zainteresowany fachową usługą,
nawet jeżeli jest ona związana z koniecznością poniesienia odpowiednich kosztów. W sprawach z zakresu
inwestycji budowlanych mediacja
prowadzona przez wyspecjalizowanego prawnika oraz wysokiej klasy
eksperta stanowi szansę na zawarcie przemyślanej ugody po zbadaniu kwestii technicznych i prawnych.
Tym samym sukces mediacji nie jest
wyłącznie zasługą prawników, ale
następstwem współpracy z osobami
spoza korporacji prawniczych. Jasne
jest również, że możliwości natury promocyjno-reklamowej dużych
ośrodków mediacyjnych jest nieporównywalnie większa niż wybitnych,
ale niewielkich kancelarii.
Andrzej Torbus
Od redakcji: dr hab. prof. UŚ Andrzej Torbus jest Kierownikiem Katedry Postępowania Cywilnego WPiA
UŚ, radcą prawnym w kancelarii
BSJP Brockhuis Jurczak Prusak Sp. k.
w Katowicach, mediatorem w Ośrodku Mediacji przy Fundacji WPiA UŚ
„Facultas Iuridica”.
TO NAS DOTYCZY
Regulamin
wykonywania zawodu radcy prawnego
1. Wykonując nowo przyznaną kompetencję (art. 60 pkt.
8 lit. f) naszej ustawy) KRRP uchwałą nr 94/IX/2015 z dnia
13.06.2015 r. przyjęła Regulamin wykonywania zawodu radcy
prawnego. Obowiązuje on od 1.07.2015 r.
Uchwałą z tej samej daty uchylono uchwałę z 7.12.2012 r.
w sprawie tablic informacyjnych inkorporując jej przedmiot do ww. Regulaminu.
Regulamin (z niewiadomych przyczyn opuszczono w tytule
„szczegółowych zasad” – przecież nie ustalono tutaj wszystkich
zasad wykonywania zawodu. OBSiL wskazał, że pojęcie „obowiązków zawodowych” ma szerszy, nadrzędny charakter aniżeli pojęcie „szczegółowych
zasad wykonywania zawodu”) obejmuje następujące działy: postanowienia wstępne, zasady wspólne wykonywania zawodu, zasady dotyczące poszczególnych form wykonywania zawodu (w stosunku pracy, wykonywania zawodu w spółce prawniczej i kancelarii
radcy prawnego”, wykonywania obowiązków pełnomocnika i obrońcy z urzędu, wykonywania obowiązków zastępcy radcy prawnego).
2. Należy zwrócić uwagę na następujące nowe uregulowania (wiele z nich to
przeniesienie postanowień proponowanych w projekcie Kodeksu Etyki z 2013):
••o obowiązku informowania klienta, o możliwości pozasądowego rozwiązania sporu (arbitraż, mediacja, próba ugodowa); naprawiono w ten sposób niezrozumiałe pominięcia
w Kodeksie Etyki 2014,
••o wymogach dotyczących lokalu kancelarii i jego oznaczaniu,
••o obowiązku uzyskania od osób współpracujących niezwiązanych tajemnicą radcowską pisemnego zobowiązania do dochowania tajemnicy (jest wzór oświadczenia),
••o obowiązkach związanych z przechowywaniem i dysponowaniem środkami klienta,
również związanymi z opłatami i wydatkami,
••o postępowaniu z dokumentami klienta po zakończeniu zlecenia,
••o szczegółowych obowiązkach koordynatora,
••o obowiązku zastrzegania w umowie spółki prawniczej możliwości wyjścia z niej w razie
naruszenia przez innych wspólników przepisów o zawodzie lub etyce zawodowej,
••o rozwiązywaniu konfliktów i sprzeczności w spółce prawniczej,
••o tzw. praktykach specjalizujących w spółce prawniczej (dyskusyjne wydaje się tu postanowienie o „wcześniejszej konsultacji treści porady prawnej” z kierownikiem praktyki.
Dochodzimy do granicy niezależności zawodowej, a zamieszczenie takiego obowiązku
w Regulaminie staje się prawem samorządowym, a nie tylko częścią organizowania i koordynowania pracy),
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
21
TO NAS DOTYCZY
••o szczegółowym trybie wykonywania obowiązków przy świadczeniu pomocy prawnej
z urzędu,
••o postępowaniu radcy prawnego ustanowionego z urzędu w postępowaniu innym niż
cywilne (w ten sposób podjęto próbę niepełnego, niestety, usunięcia luki w Kodeksie
Etyki z 2014 r. – z którego usunięto regulację dotyczącą postępowania w przypadku
różnicy stanowisk pomiędzy radcą prawnym a klientem),
••o postępowaniu wyznaczonego przez dziekana zastępcy radcy prawnego (jednocześnie uchylono postanowienia z tego zakresu zawarte w uchwale z dnia 15.10.2010 r.
w sprawie wyznaczania do prowadzenia spraw w urzędu).
3. OBSiL w toku prac nad regulaminem przedstawił w dniu 17.02.2015 r.
stanowisko uznające, iż:
uchwalenie Regulaminu jest nową kompetencją KRRP o charakterze obligatoryjnym,
naruszenie postanowień Regulaminu dotyczącego szczegółowych zasad
wykonywania zawodu – o ile zostały one wydane w ramach delegacji ustawowej – stanowi podstawę odpowiedzialności dyscyplinarnej. Oczywiście
nie można wykluczyć, że w Regulaminie pojawią się pojedyncze normy, które
z uwagi na swoją konstrukcję będą stanowić swoiste lex imperfecta (przypominające dobre praktyki lub luźne wytyczne), a więc których nie zastosowanie w trakcie wykonywania zawodu nie będzie rodziło odpowiedzialności dyscyplinarnej.
W Regulaminie należałoby też poruszyć następujące kwestie (wymieniam tu
kwestie pominięte):
- obowiązki związane z ubezpieczeniem OC,
- obowiązek oddzielenia czynności z zakresu prowadzenia spraw spółki prawniczej
oraz jej reprezentacji od czynności zawodowych – dla zapewnienia niezależności, dochowania tajemnicy zawodowej i unikania konfliktu interesów,
- obowiązek poinformowania klienta o użyciu środków przekazu niezapewniających
poufności,
- obowiązki informacyjne radcy będącego przedsiębiorcą,
- świadczenie pomocy prawnej w ramach współpracy z tzw. kancelariami odszkodowawczymi,
- sposób przeprowadzania czynności związanych z uzyskaniem informacji o dowodach w postępowaniu karnym,
- zasady kontaktu ze świadkami przed przesłuchaniem na rozprawie,
- odpłatne pośrednictwo,
- konflikt interesów w kancelarii wieloosobowej,
- ujawnienie tajemnicy zawodowej ubezpieczycielowi i organom samorządu zawodowego.
Jak więc widać Regulamin można uznać tylko za pierwszy krok i należy go
poddawać dalszym korektom i uzupełnieniom.
22
TO NAS DOTYCZY
Ustawa o nieodpłatnej pomocy prawnej (NPP) i edukacji prawnej
Ustawa z dnia 28.08.2015. (Dz.U. poz. 1255) wchodzi w życie z dniem
1.01.2016. (wcześniej – przepisy organizujące jej realizację). Jak to wskazano w Biuletynie nr 5 przewiduje ona udzielanie takiej pomocy prawnej również na etapie przedprocesowym. Uprawnionymi do otrzymania takiej pomocy są osoby fizyczne spełniające kryteria wskazane w Ustawie. Pomoc prawna ma objąć: informowanie o stanie
prawnym, uprawnieniach i obowiązkach; wskazanie sposobu rozwiązania problemu
prawnego, ale i pomoc w sporządzeniu projektu pisma w powyższym zakresie (z wyłączeniem pism procesowych w już toczących się postępowaniach przygotowawczych,
sądowych, sądowo-administracyjnych); sporządzenie projektu pisma w sprawie zwolnienia od kosztów sądowych lub ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Wyłączone
z tej pomocy są jednak sprawy podatkowe związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz celne, dewizowe, z prawa handlowego, a także z zakresu prowadzenia
działalności gospodarczej z wyjątkiem przygotowania do jej rozpoczęcia. Radca prawny będzie udzielał takiej pomocy osobiście (w szczególnie uzasadnionych przypadkach może upoważnić aplikanta) w tzw. punktach NPP prowadzonych przez powiaty
albo organizacje pozarządowe – na podstawie umów zawieranych z powiatem lub
organizacją. Umowy będą określać miejsce i czas świadczenia, wynagrodzenie, sposób
korzystania z takiego punktu i urządzeń, ale i zasady zastępstwa oraz sposób rozwiązania umowy. Radca będzie zobowiązany dokumentować udzielaną pomoc. Corocznie
rady izb i powiaty będą zawierać porozumienia określające równomiernie liczbę radców prawych i adwokatów uczestniczących w nieodpłatnej pomocy prawnej, a dziekani będą imiennie wskazywać radców prawnych wyznaczonych oraz ich zastępców.
Takiej pomocy w punktach NPP także doradcy podatkowi oraz osoby, które uzyskały
tytuł magistra prawa i mają 3-letnie doświadczenie w zakresie czynności bezpośrednio
związanych ze świadczeniem pomocy prawnej. Wówczas jednak osoba korzystająca
z takiej pomocy składa pisemne oświadczenie, iż wie, że pomocy nie udziela radca
prawny, adwokat lub doradca podatkowy oraz, że magister prawa udzielający pomocy nie jest zobowiązany do zachowania tajemnicy zawodowej i nie ponosi odpowiedzialność odszkodowawczej z tytułu dokonanych czynności (chyba, że miała miejsce
wina umyślna). Takie niezwykłe w zakresie pomocy prawnej rozwiązanie legislacyjne
było konsekwentnie, acz nieskutecznie, kontestowane przez oba samorządy w toku całych prac legislacyjnych. Uchwalony na podstawie nowego upoważnienia zawartego
w Ustawie Regulamin wyznaczania do udzielania pomocy i jej dokumentowania (załącznik do uchwały KRRP nr 97/IX/2015 z dnia 11 września 2015 r.) przewiduje coroczne składanie przez radców prawnych ubiegających się o wyznaczenie
deklaracji „gotowości” oraz uchwalanie przez radę izby list osób wyznaczonych. Dokumentowanie podjętych czynności ma być składane również dziekanowi.
W związku z treścią tego Regulaminu należy wskazać na stanowisko OBSiL-u interpretujące charakter prawny uchwały rady izby przyjmującej zaproponowaną przez dziekana
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
23
TO NAS DOTYCZY
listę wyznaczonych radców i ich zastępców. W stanowisku wskazano, że uchwała rady
izby nie ma charakteru decyzji administracyjnej i osobą zainteresowanym nie przysługuje
możliwość jej zaskarżenia. Rada izby nie działa tu bowiem w sferze przekazanego samorządowi imperium państwa, a jej treść jest aktem prawa wewnętrznego. Osoby zainteresowane należy natomiast poinformować o treści uchwały.
Minister Sprawiedliwości przedstawił projekt rozporządzenia o wyznaczaniu
radców prawnych do udzielania NPP (w tym o wymogach dotyczących lokalu
i wzorze karty NPP). KRRP wniosła do niego zastrzeżenia odnoszące się do zakresu obowiązkowego wyposażenia przez powiat lokalu oraz niedoprecyzowania „właściwych warunków” jakie musi on spełniać, a także zbyt szerokiego zakresu gromadzonych danych
statystycznych (proponuję by je usunąć we wzorze karty).
KRRP wystąpiła do Ministra Sprawiedliwości z pytaniem, czy usługi świadczone w ramach NPP są objęte VAT-em.
Opłaty za czynności radców prawnych
Z dniem 1.01.2016. wejdzie w życie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015. (Dz. U. poz.1804) określające stawki minimalne opłat
za czynności radców pranych oraz wysokość opłat za takie czynności przed
organami wymiaru sprawiedliwości. Przestanie więc obowiązywać coraz bardziej
nas niesatysfakcjonujące rozporządzenie z 2002 r., ale do spraw wszczętych i niezakończonych przed 1.01.2016. stosuje się dotychczasowe przepisy do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
Ustalone stawki minimalne w sprawach karnych i o wykroczenia obejmują również
pełnomocników: powoda cywilnego, pokrzywdzonego, oskarżyciela posiłkowego lub
oskarżyciela prywatnego.
Opłaty stanowiące podstawę zasądzania kosztów zastępstwa prawnego ustala się
w wysokości nie większej niż sześciokrotność stawki minimalnej przy wzięciu pod uwagę
kryteriów wskazanych w paragrafie 15, ale w sprawach bez rozprawy w wysokości równej
stawce minimalnej. W sprawach karnych i o wykroczenia stawka minimalna ulega podwyższeniu o 20 proc. za każdy dodatkowy dzień rozprawy. Przy obronie lub reprezentowaniu kilku osób (w tych sprawach) w tym samym postępowaniu przysługuje opłata od
każdej z tych osób. Wniosek o zasądzanie kosztów zastępstwa prawnego może zawierać
oświadczenie o wysokości kosztów obciążających stronę z tytułu wynagrodzenia radcy
prawnego. Przy jego braku przyznaje się w zasadzie stawkę minimalną. Radca prawny
może zrezygnować z opłaty lub ustalić opłatę niższą niż stawka minimalna (wtedy Sąd
zasądza tą ustaloną wysokość).
Obrońca z urzędu
Minister Sprawiedliwości rozporządzaniem z dnia 27.05.2015 (Dz. U. poz.
816) określił sposób zapewnienia oskarżonemu korzystania z pomocy obrońcy z urzędu. Istotna zmiana rozporządzenia nastąpiła w dniu 4.11.2015. (Dz.
U. poz. 1787). Rozporządzanie obowiązuje 1.07.2016., tj. od daty zmiany KPK. Jak wska24
TO NAS DOTYCZY
zaliśmy w Biuletynie nr 6 rada oirp i okręgowa rada adwokacka przedstawiają prezesom
sądów odrębne wykazy radców prawnych uprawnionych do obrony oraz pozostałych,
bądź adwokatów – odrębnie wskazując osoby deklarujące gotowość do udzielania
obron z urzędu oraz osoby pozostałe. Prezes sądu na ich podstawie ustala jedną wspólną listę ułożoną według nazwisk w porządku alfabetycznym, ale ze wskazaniem tytułu
zawodowego. W jej części A znajdą się radcowie prawni i adwokaci, którzy zadeklarowali
dziekanowi gotowość udzielania oskarżonym (podejrzanym) pomocy prawnej z urzędu, zaś w części B – pozostali. Wyznaczanie nastąpi według kolejności wniosków (chyba
że sprawa wymaga natychmiastowej obrony) oraz potrzeb wynikających z innych okoliczności, ale z uwzględnieniem miejsca zamieszkania radcy prawnego i ewentualnych
sprzeczności interesów. Oskarżony może wskazać, że żąda wyznaczenia adwokata lub
radcę prawnego jako obrońcę – co jednak nie jest wiążące dla wyznaczającego. Te listy,
aktualizowane, rada izby przekazuje prezesom sądów rejonowych, okręgowych i apelacyjnych z obszaru swojego działania. W razie „braku możliwości” wyznaczania obrońcy
z części A listy, będą wyznaczani obrońcy z części B. Radca prawny musi podać radzie izby,
numer telefaksu lub adres poczty elektronicznej. Prezes sądu (referendarz sądowy) po
wyznaczeniu obrońcy przekazuje wyznaczonemu informację o sprawie, a oskarżonemu
informację umożliwiające mu kontakt z obrońcą. Ww. zmiana rozporządzenia wydana została po uwzględnieniu wniosku KRRP w sprawie usunięcia ujawniania
adresu zamieszkania, a także zobowiązania rady izby, a nie prezesa sądu do
zapewniania odpowiedniej liczby obrońców z urzędu, jeśli lista w części A wg
oceny prezesa będzie niewystarczająca.
Zmiana w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości w sprawie przeprowadzania egzaminu radcowskiego opublikowana w Dz. U. 2015 poz. 1721 sprowadza
się do ustalenia innych stawek wynagrodzeń dla egzaminatorów oraz przerwy na karmienie dla matki zdającej egzamin.
W art. 22 ww. o NPP dokonano uzupełnienia kompetencji KRRP określonych
w art. 60 pkt. 8 naszej ustawy. Dodano literę h) przewidującą uprawnienie do wydawania Regulaminu dotyczącego dopełnienia obowiązku zawodowego radców
prawnych w zakresie doskonalenia zawodowego i uprawnień organów samorządu służących zapewnieniu przestrzegania tego obowiązku.
Świadczenie pomocy prawnej jako wyłączny przedmiot działalności spółek radcowskich wskazanych w art. 8 naszej ustawy
W postępowaniu o zamówienie publiczne, którego przedmiotem było świadczenie
przez wykonawcę „usług doradztwa prawnego, technicznego i finansowo-ekonomicznego w przygotowaniu i realizacji procesu wyboru partnera prywatnego dla projektu…”
ofertę złożyła spółka komandytowa adwokatów i radców prawnych.
Krajowa Izba Odwoławcza przy Prezesie Urzędu Zamówień Publicznych rozpatrując odwołanie ustosunkowała się do zarzutu, iż taka oferta podlegała odrzuceniu jako
niezgodna z ustawą, ponieważ ww. spółka zobowiązała się do świadczenia usług, których
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
25
TO NAS DOTYCZY
w świetle art. 8 naszej ustawy świadczyć nie ma prawa. W wyroku z dnia 19.02.2014
r. KIO 184/14 Izba zajęła następujące stanowisko: „prawidłowe wykonanie usługi pomocy prawnej na rzecz klienta wymaga niejednokrotnie zaangażowania ekspertów z innych
dziedzin, np. biegłych lekarzy… księgowych… finansistów.. itd. W szczególności radcowie
prawni (jak i adwokaci) mogą zawierać z przedstawicielami innych specjalności umowy
cywilno-prawne typu konsorcjalnego (gdzie nierzadko klient domaga się wprowadzenia
zasady odpowiedzialności solidarnej uczestników konsorcjum, bądź też wymóg solidarności wynika z regulacji prawnej), mogą być podwykonawcami tych innych specjalistów,
bądź też ci inni specjaliści mogą być podwykonawcami radców prawych… Kancelaria
prawnicza działająca w formie spółki osobowej może być stroną umowy, która
przewiduje obok świadczenia pomocy prawnej, także świadczenie usług niestanowiących pomocy prawnej, jeżeli te inne usługi zostaną powierzone podwykonawcom kancelarii reprezentującym inne specjalności. Takie działanie
nie narusza przepisu art. 8 ust. 2 Ustawy o radcach prawnych”
Ochrona prawna radcy prawnego a immunitet
Radca prawny – kierowca został ukarany grzywną za nadmierną prędkość. Zaskarżył
to orzeczenie twierdząc, iż na podstawie art. 12 ust. 1 naszej Ustawy przysługuje mu immunitet materialny w zakresie wykroczeń (skoro przysługuje mu w związku z wykonywaniem czynności zawodowej taka ochrona prawna jak sędziemu i prokuratorowi). Sąd
Okręgowy w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 18.06.2015 r. sygnatura akt IV Ka
457/15 podtrzymał karę wskazując, że jedyny rodzaj immunitetu radcy prawnego
zawarty jest w art. 11 ust. 2 Ustawy i dotyczy wyłączenia odpowiedzialności karnej
za określone tam nadużycie wolności słowa i pisma. Natomiast „ochrona prawna”,
o której mowa w art. 12 ust. 1 odnosi się do szczególnej ochrony radcy prawnego jako pokrzywdzonego i oczywiście nie może oznaczać prawa do unikania odpowiedzialności.
Obrońca z wyboru i jego substytut a wola oskarżonego
W procesie karnym na etapie głosów stron oskarżonego reprezentował substytut
obrońcy ustanowionego z wyboru, występujący zresztą w tej samej sprawie w charakterze obrońcy współoskarżonego. Oskarżony oświadczył, że nie chce aby w tej fazie procesu bronił go substytut, ponieważ powinien go bronić ustanowiony przez niego obrońca.
Po tym oświadczeniu obrońca z substytucji oświadczył, że w tej sytuacji powstrzymuje
się od aktywnej obrony i wniósł jedynie o uniewinnienie oskarżonego. Sąd nie podjął
działań dyscyplinujących substytuta i wydał wyrok.
Sąd Apelacyjny w Lublinie w wyroku z dnia 3.06.2015 r. sygnatura akt II Aka
64/15 przekazał sprawę oskarżonego do podobnego rozpoznania i stwierdził, że oskarżony w istocie rzeczy cofnął upoważnienie do obrony, które zostało udzielone
substytutowi przez obrońcę ustanowionego z wyboru. Takiego wyboru nie można było
zaakceptować, a zachowanie substytuta odmawiającego aktywnej obrony stanowiło rażące naruszenie obowiązków procesowych. Sąd powinien więc był
26
TO NAS DOTYCZY
poinformować substytuta, że oskarżony nie jest władny do cofnięcia substytucji i do niegodzenia się na obronę przez substytuta, a to dlatego, że to nie oskarżony udzielał substytucji, lecz udzielał jej obrońca ustanowiony przez oskarżonego. Oskarżony mógł więc w takiej sytuacji cofnąć pełnomocnictwo obrońcy ustanowionemu
przez siebie, co prowadziłoby do wygaśnięcia upoważnienia udzielonego substytutowi.
Sąd Apelacyjny wskazał więc też, że Sąd I instancji powinien powiadomić radę adwokacką o rażącym naruszeniu przez substytuta obowiązków procesowych.
Nieuzasadnione przywrócenie terminu do złożenia przez fachowego pełnomocnika wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku
Wniosek wskazany w tytule został dostarczony sądowi z opóźnieniem i następnie
odrzucony. Sąd uwzględnił wniosek o przywrócenie terminu do jego złożenia uznając,
że pomyłka sekretarki w kancelarii uzasadnia takie działanie (wniosek skierowała pod
adresem niewłaściwego sądu). W następstwie wniesionej apelacji od wyroku Sąd Apelacyjny w Katowicach postanowieniem z dnia 3.04.2015r. sygnatura akt I ACa
135/15 odrzucił apelację jako wniesioną po upływie terminu. Sąd wskazał, że:
sąd II instancji władny jest zbadać zasadność przywrócenia terminu,
przepis art. 168. par. 1 KPC jako podstawa od przywrócenia terminu nie
może być interpretowany rozszerzająco. W stosunku do fachowego pełnomocnika wymagania staranności i ostrożności muszą być dużo większe, a nie zachowanie
terminu musi być traktowane jako zaniechanie samej strony,
to pełnomocnik sporządził i osobiście podpisał wniosek, a więc wysłanie go do niewłaściwego sądu nie było pomyłką pracownika kancelarii, ale wskazuje na niedochowanie należytej staranności przez pełnomocnika, którego obciążają zresztą zaniedbania osób, którymi się posługuje przy świadczeniu pomocy prawnej.
Krótko
Ustawa o nieodpłatnej pomocy prawnej została przez adwokaturę skierowana
do Komisji Europejskiej z uwagi na to, iż prawnikom zagranicznym wpisanym na listy
w izbach radcowskiej lub adwokackiej, a nie będącym członkami tych samorządów, nie
umożliwia dostępu do tych usług.
W ostatnim czasie wiele adwokackich wypowiedzi przeciwko ewentualnemu połączniu zawodów wskazywało jako przeszkodę zezwolenie na wykonywanie zawodu radcy prawnego na podstawie stosunku pracy, co miałoby ograniczać, a nawet
likwidować naszą niezależność zawodową. Z tego też powodu adwokatura była skutecznie przeciwna przyznaniu prawa do obrony radcom w stosunku pracy. Jednocześnie jednak znacząca większość ankietowanych adwokatów chciałaby mieć ten
„przywilej,” tj. możliwość wykonywania zawodu w stosunku pracy. Jak to jest więc
z tą niezależnością?
Uwaga: o niezależności radców w stosunku pracy zob. artykuł A. Berezy
w „Rzeczpospolitej” z dn. 6.11.2015., a także artykuł Z. Klatki i J. Łozińskiego w „Monitorze Pracy” nr 3 z 2015.
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
27
TO NAS DOTYCZY
Pojawiają się też głosy, że po przyznaniu nam prawa do obrony z wyłączeniem
radców w stosunku pracy może w przyszłości nastąpić inne ukształtowanie rynku
usług prawniczych i obu zawodów (adwokaci i radcowie – obrońcy oraz radcowie
bez uprawnień do obron). Takie propozycje już przerabialiśmy w latach 90. Skłonność do podziału radców prawnych jest więc wiecznie żywa.
Adwokatura przemawia jednak różnymi głosami. I tak prominentny jej członek
A. Tomaszek w świetnym, dotyczącym prawniczej kultury słowa artykule pt. Scripta
manent, czyli o sztuce profesjonalnej wypowiedzi (Palestra nr 5-6/15) zauważa, iż
z uwagi na lawinowy wzrost liczby zawodowych pełnomocników – deliktów dyscyplinarnych dotyczących ich wzajemnych relacji będzie więcej. Może więc warto
rozważyć podjęcie współpracy pomiędzy sądami dyscyplinarnymi II instancji i rzecznikami dyscyplinarnymi adwokatów oraz radców prawnych
– w celu wymiany dorobku orzeczniczego.
Sąd Najwyższy uchylił trzy uchwały organów adwokatury (prezydium
NRA, Rada Izby Opolskiej, Zgromadzenie Izby Warszawskiej) odnoszące się do
różnych form protestu (nieprzekazywanie sądom list obrońców i niewyznaczanie pełnomocników z urzędu) wobec braku porozumienia z Ministrem
Sprawiedliwości co do stawek opłat. Sąd Najwyższy uznał, że adwokaci mogli
podejmować uchwały dezaprobujące postępowanie Ministra, ale nie do zaakceptowania jest nieprzekazywanie list do sądów, bo to naruszało prawo.
Jak podaje „Rzeczpospolita” w oparciu o ankiety uczestników rankingu wysokość ubezpieczenia od OC w niektórych kancelariach znacznie wzrosła i sięga
kilkudziesięciu, a nawet stu milionów złotych. Trzeba przypomnieć, że w projekcie Kodeks Etyki 2013 proponowano postanowienie wskazujące na konieczność brania przez radcę prawnego pod uwagę zakresu i rodzaju
świadczonej pomocy, wartości sprawy, jej skomplikowania, a więc i przewidywalnego ryzyka radcy prawnego. Na te bowiem okoliczności zwrócił uwagę Sąd Najwyższy wskazując na niedochowanie profesjonalnej
należytej staranności.
W programie wyborczym PIS znalazła się propozycja by organem orzekającym w sprawach odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów był organ
działający przy Prezydencie RP składający się z osób przez niego powoływanych. Przypominają się projekty sprzed kilku lat, by dla wszystkich zawodów
zaufania publicznego utworzyć jeden sąd dyscyplinarny działający poza strukturami
ich samorządów. Czyżby znowu wszystko było przed nami?
Na zamówienie Ministerstwa Sprawiedliwości opracowano podręcznik dla uczniów gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych „Przychodzi uczeń do prawnika”. Wobec
jego treści zaprotestowała Naczelna Rada Adwokacka a jej Prezes w wywiadzie dla
„Rzeczpospolitej” zwrócił się o jego wycofanie i powiedział, że jest to „stronnicza
promocja zawodu radcy prawnego… nie można napisać, że adwokat podobnie jak
28
TO NAS DOTYCZY
radca prawny jest profesjonalnym pełnomocnikiem…ta publikacja to szczyt arogancji
i niewiedzy”, a podręcznik jest „zły, trywialny, wprowadzający w błąd… deprecjonuje zawód adwokata” i służy „jątrzeniu”. Minister Sprawiedliwości w wywiadzie dla tej gazety
poinformował, iż redaktorem merytorycznym w pracach nad podręcznikiem był adwokat. Podręcznik ma formę komiksu. A czym jest reakcja na niego?
W 2014 r. weszły w życie, wg „Rzeczpospolitej” 25 634 strony nowego prawa.
–– Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 5.11.2015. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu
Rozporządzenie opublikowane w Dz. U. poz. 1805 wejdzie w życie również
z dniem 1.01.2016. Zawiera ono przepisy ogólne oraz rozdziały o kwotach opłat
maksymalnych w poszczególnych kategoriach spraw. Koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez radcę prawnego obejmują te opłaty oraz niezbędne
i udokumentowane wydatki radcy prawnego (w rozporządzeniu nie ustala się żadnych szczególnych zasad dotyczących tych wydatków).
Rozporządzenie wprowadza zasadę, iż należna radcy prawnemu opłata nie
może być niższa niż połowa wskazanej w nim opłaty maksymalnej. Przyznanie
kwoty wyższej (do 6-krotności) następuje z uwzględnieniem kilku wymienionych
w jego paragrafie 4 ust. 2 przesłanek (w rozporządzeniu użyto określenia „następuje”, co jest dodatkowym argumentem dla twierdzenia, iż sąd obowiązany jest
nie poprzestawać na opłacie najniższej lecz powinien w każdym przypadku te
okoliczności brać pod uwagę i dostosować do nich wysokość ustalanej opłaty).
Po raz pierwszy katalog tych okoliczności można uznać za w miarę w pełni odzwierciedlający rodzaje zaangażowania w daną sprawę. O taką zmianę przepisów
„zmuszających” sąd do różnicowania opłat KRRP występowała do Ministra już
wiele lat temu i od tego czasu wielokrotnie. Opłatę podwyższa się o VAT. Wniosek o przyznanie kosztów wymaga oświadczenia radcy prawnego, że opłata nie
została zapłacona, bądź też, że jej egzekucja od zobowiązanego przeciwnika procesowego okazała się bezskuteczna. Pozostałe zasady są identyczne jak w wyżej
wymienionym rozporządzeniu o stawkach minimalnych.
Uwaga: ocena wysokości zawartych w obu rozporządzeniach stawek minimalnych i opłat maksymalnych należy do każdego z nas. Warto jednak wziąć
pod uwagę, że wprowadzono, w następstwie intensywnych starań i negocjacji prowadzonych przed KRRP, nowy system – tj. odrębne rozporządzenia dla
adwokatów i dla radców prawnych, oraz odrębne rozporządzenia o stawkach
minimalnych i opłatach zasądzanych przez sąd, a także o opłatach przy „urzędówkach”. Porównanie tego systemu z dotychczasowymi przepisami pozwala przyjąć, że uczyniono pierwszy krok ku normalności. Nowy system istotnie
zmniejsza bowiem dotychczasową arbitralność rozstrzygnięć sądowych.
Zenon Klatka
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
29
Z FILOZOFICZNEGO PUNKTU WIDZENIA
CHCEMY BYĆ SOBĄ?
dr hab.
Tomasz Kubalica
Istotna dla nas
jest własna tożsamość.
Wszyscy
pragniemy
pozostać sobą. Ale co
oznacza ta autentyczność? Jak właściwie mamy być
sobą? Otóż do naszej autentyczności potrzebujemy tożsamości, ale
również – choć brzmi to jak paradoks – innych ludzi.
Niezależnie od tego, jaką funkcję
pełnimy w społeczeństwie, oczekuje
się od nas, że będziemy autentyczni,
a przynajmniej – na takich właśnie
pozować. Żyjemy pod olbrzymią presją autentyczności, która obowiązuje
jako czarodziejskie zaklęcie prowadzące do skutecznego zarządzania,
szczęśliwych relacji międzyludzkich
czy wreszcie udanego życia w ogóle.
Autentyczność doradzają całe rzesze
psychologów i niezliczone poradniki psychologiczne. A nawet reklama,
choć jest sztuką pozoru i mamienia
mirażami, odkrywa przed nami drogę
do szczęścia wiodącą przez rzekomą
autentyczność i brak skrępowania.
Słowo autentyczność oznacza szczerość, prawdziwość i wiarygodność. Wywodzi się z greckiego określenia authentes, które z biegiem stuleci ewoluowało
do współcześnie znanego nam pojęcia.
Obecnie autentyczny może być podpis
30
lub dzieło sztuki w przeciwieństwie do
fałszerstwa lub kopii. Najczęściej jako
autentycznych uznajemy takich ludzi,
którzy są szczerzy i niezależni. Autentyczna osoba postępuje w zgodności
z własnymi przekonaniami, wartościami
i odczuciami. To nie oznacza jednak, że
autentyczność stanowi jakąś obiektywną cechę taką jak na przykład ciężar szafy. Nie powiemy bowiem, iż ktoś jest autentyczny, tak jakbyśmy mówili, że jest
brodaty lub wysoki. Jeśli przypisujemy
komuś cechę bycia autentycznym, to
rozumiemy przez to pewną zmysłowo
nieuchwytną cechę osobowościową,
która polega na tym, że dana osoba żyje
w zgodzie z sobą. Zatem autentyczność
ma coś wspólnego z prawdą. Nie da się
jednak stwierdzić autentyczności na
podstawie sposobu zewnętrznego zachowania, lecz musimy sięgnąć do wnętrza danej osoby. W każdym razie autentyczność wymaga istnienia swoistego
kontrapunktu w postaci nieszczerości,
pozoru czy konformizmu. Autentyczna
osoba zwraca naszą uwagę dopiero na
tle innych. Gdybyśmy wszyscy byli autentyczni, nie moglibyśmy wcale pojąć,
co to znaczy autentyczność.
Autentyczność stanowi pożądaną przez nas cechę, którą poszukujemy, a to oznacza, że jest wartością czy
wręcz swoistym ideałem. Taki wniosek
prowadzi nas jednak do trudności, albowiem również kryminalista może być
na swój sposób autentyczny. Ponadto
Z FILOZOFICZNEGO PUNKTU WIDZENIA
autentyczność wcale nie musi oznaczać
szczęśliwego czy chociażby spełnionego życia. Poszukiwanie szczęścia w życiu
autentycznym jest zatem wątpliwe i nie
jest żadną tajemnicą, że może oznaczać
moralną katastrofę człowieka.
A zatem musimy postawić pytanie,
co takiego pożądanego jest w byciu
autentycznym. Już maksyma pochodząca od siedmiu mędrców starożytnej Grecji, wyryta na frontonie świątyni
Apollina w Delfach, spopularyzowana
przez Sokratesa, wzywała do podjęcia
ambitnego wyzwania poznania samego siebie. Lecz musimy mieć świadomość, że reprezentowane przez ludzi
żyjących w starożytności wyobrażenie siebie było inne niż współcześnie,
to znaczy mniej indywidualistyczne,
lecz bardziej holistyczne. Ludzi ujmowali siebie jako części większej całości,
w której lepiej lub gorzej funkcjonowali. Dobre życie oznaczało dla nich
wypełnianie własnych powinności
bez ich kwestionowania tak jak to się
dzieje obecnie. Nasze rozumienie autentyczności różni się zatem od antycznego czy nawet średniowiecznego.
Nasz nowożytny obraz cechuje przede
wszystkim indywidualizm, który nakazuje nam realizować w życiu własne
a nie cudze wyobrażenia. Nasze wyobrażenie o głębokiej i subiektywnej
autentyczności ma raczej swe korzenie
w romantyzmie, który kierował się – jak
wiemy – nie mędrca szkiełkiem i okiem,
lecz – żywymi uczuciami. Romantycy
nie w rozumie, lecz w sercu dostrzegali
niezafałszowaną naturę i niezmienną
oryginalność osoby.
Niewielu jednak poszło dalej w kierunku autentyczności niż francuski filozof Jean-Jacques Rousseau, który wyniki swych obserwacji samego siebie
przedstawił w opublikowanych dopiero po śmierci Wyznaniach. Na kartach
tej autobiografii Rousseau z niezwykłą
szczerością opowiada o swoich odniesieniach do innych ludzi, a nawet ukazuje wady własnego charakteru i ujawnia wstydliwe szczegóły swojego życia.
Przedstawia czytelnikowi niczym nieupiększony obraz siebie samego i swojego wnętrza. Niewątpliwie podejmuje
wyzwanie całkowitej autentyczności.
Ostatecznie jednak uznaje swą porażkę,
gdy przyznaje, że niejeden fakt ze swego życia upiększył i wygładził, a tym samym – przekłamał.
Doświadczenie Rousseau pokazuje
również, że dążenie do bycia sobą prowadzi do coraz większej izolacji. Czuje
się on niezrozumiany przez otoczenie
i popada w teorie spiskowe. Dzieje się
tak, ponieważ uznał się on w swej autentyczności za uosobienie prawdy,
wobec której błędy mogły zostać popełnione jedynie przez jego krytyków,
którzy go nie zrozumieli czy wręcz nie
chcieli zrozumieć. Jednak Rousseau
wcale nie narzeka na brak szczerości,
lecz żyje w głębokim przekonaniu, że
postępując konsekwentnie na drodze
autentyczności może odkryć prawdziwego siebie. Mimo to jednak – mimo
najlepszych intencji – nasze uczucia
mogą nas mylić i możemy sami się okłamywać. Najszczersze badanie samego
siebie nie musi być wolne od myślenia
życzeniowego oraz samozłudy.
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
31
Z FILOZOFICZNEGO PUNKTU WIDZENIA
Ponadto chociaż autentyczność
wymaga od nas szczerości, to jednak
szczerym może być także ktoś zmienny
w mowie i w czynie. Takiej osoby nie
nazwiemy autentyczną, choć może być
całkowicie szczera i bez skrępowania
wyrażać swoje uczucia. W takim przypadku pomyślimy raczej, że jest ona pozbawiona własnej tożsamości, gdyż od
autentycznego człowieka oczekiwać
będziemy pewnej przewidywalności.
I dlatego okazuje się, że w naszym życiu
konieczne są inne osoby, które mogą
polegać na nas i na których my możemy polegać. Ta wymiana opiera się na
wzajemnym dialogu, który pozwala
nam zdiagnozować nasze myślenie życzeniowe i nasze samooszukiwanie.
Paradoksalnie okazuje się, że aby
być sobą, potrzebujemy innych. Żeby
przekonać się, czy potrafimy tańczyć,
musimy zaprezentować próbkę naszych możliwości innym, którzy oce-
nią nasze zdolności w tym kierunku.
Kto zatem uważa, że w izolacji od
innych może »autentycznie« orzekać coś o sobie, ten właśnie nie jest
autentyczny, lecz jest zapatrzonym
w swoje własne odbicie narcyzem.
Wprawdzie każdy ma określone wyobrażenie o sobie samym, na którym
może a nawet powinien się opierać.
Lecz nie można samemu tego obrazu rozwijać tylko własnymi siłami
w zaciszu własnego domu. Tutaj racje miał Hegel, który mocno podkreślał, że samoświadomość nie rodzi
się przez introspekcję, lecz w społecznym obcowaniu z innymi, kiedy
nasze wyzwania ścierają się z oczekiwaniami otoczenia społecznego.
Jesteśmy zależni od tego, czy nasz
obraz nas samych zostanie potwierdzony czy zaprzeczony przez innych.
Tomasz Kubalica
Byłem młody i nie mogłem dopuścić do głosu innych prawd niż moje
własne ani przyznać przeciwnikowi prawa do jego prawd, do chełpienia się
nimi lub ich narzucania. To, że partie mogą się zmagać i siebie nie unicestwiać
przekraczało moje pojęcie. W ustroju parlamentarnym dopatrywałem się
hańby Gatunku, symbolu ludzkości wykrwawionej, bez namiętności i przekonań, niesięgającej absolutu, pozbawionej przyszłości, ograniczonej w każdym punkcie, niezdolnej do wspięcia się ku wyższej mądrości, która pouczała
mnie, że celem sporu jest zniszczenie oponenta.
Emil Cioran
32
Z FILOZOFICZNEGO PUNKTU WIDZENIA
SERDECZNIE ZAPRASZAMY NA
BAL
RADCÓW
PRAWNYCH
Termin:
30 stycznia 2016 r.
Godzina 20:00
Miejsce:
Patio Zajazd
w Katowicach
przy ul. Kościuszki 352
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
33
?????????????????
34
RECENZJA
dr Aleksander Chmiel
radca prawny
O potrzebie
znajomości
łaciny
„Disce puer latine, ego faciam te mościpanie”1
Niektórzy młodzi prawnicy – na
szczęście nie wszyscy – uważają, że
łacina, jako martwy język jest swoistym zombie i straszy ich zza grobu.
Trudno im się dziwić skoro nie ma
obecnie na studiach prawniczych
obowiązkowego lektoratu z języka
łacińskiego, a prawo można ukończyć bez potrzeby zdawania prawa
rzymskiego. Z drugiej strony przebywając w towarzystwie starszych kolegów/koleżanek „po fachu” trzeba
czasem odnieść się do wypowiedzi
zawierających wyrazy czy sentencje łacińskie. Próby odpłaty „pięknym za nadobne” przez „wrzucanie”
w rozmowie wyrazów i zwrotów we
„współczesnej łacinie”, tj. w języku
angielskim w tym kontekście wypadają blado i mało ambitnie.
Pamiętać też należy, iż łacina jest
językiem urzędowym państwa Watykańskiego, nazwy łacińskie są po1
„Ucz się, chłopcze, łaciny, a ja zrobię cię
panem” – tzw. łacina makaroniczna; słowa
przypisywane królowi Stefanowi Batoremu,
który miał je powiedzieć uczniowi w szkole
w Zamościu
wszechnie stosowane w naukach
przyrodniczych i medycznych, pieśń
Gaudeamus igitur2 śpiewana jest
na uroczystościach akademickich
i nieoficjalnych imprezach studenckich, ślubowanie doktorskie na szacownych uczelniach jest w języku
łacińskim, a gdyby ktoś studiował
w uniwersytecie w Oxfordzie, to warto wiedzieć, iż codzienna modlitwa
dziękczynna (prowadzona przez studenta) odmawiana jest także w języku łacińskim (jest dużo chętnych, bowiem podobno otrzymuje się za to
tytułem honorarium butelkę wina).
Jeszcze w drugiej połowie XIX
wieku (praktycznie do I wojny światowej), wielcy naukowcy, myśliciele, filozofowie (np. Artur Schopenhauer), gdy cytowali starożytnych
Greków, tłumaczyli cytaty na język
łaciński, uważali bowiem, że nie ma
potrzeby tłumaczenia ich na język
rodzimy, który może nie w pełni oddać ich sens.
Trzeba też przyznać, iż likwidacja
nauki greki w gimnazjach wzbudziła
wiele polemik i ubolewań nad kondy2
„Radujmy się więc”
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
35
RECENZJA
cją intelektualną przyszłych pokoleń.
Pamiętać jednak należy, iż łacina (lub
tylko elementy tego języka) wykorzystywana jest do dzisiaj przez prawników, lekarzy, przyrodników a także
przedstawicieli innych dziedzin nauki.
Jeśli znajdziemy się poza granicami naszego kraju i chcemy uczestniczyć we mszy świętej, to warto wybrać mszę w rycie Vetus Ordo Missae
tzw. trydenckim, która odprawiana
jest w języku łacińskim.
W ostatnich latach obserwuje się
renesans łaciny w Niemczech naucza
się jej w około 40 proc. szkół, we Francji w około 50 proc. szkół a we Włoszech (co chyba oczywiste) w ponad
70 proc. szkół. Jeśli jednak by to kogoś nie przekonało, warto zwrócić
uwagę, iż język łaciński wykorzystywany jest także w grach komputerowych np. Final Fantasy VIII.
Na co dzień, łacina wykorzystywana jest między innymi w nazewnictwie czasopism czy firm: Ad vocem, Ad rem (do rzeczy), Ab ovo (od
początku, dosłownie: od jajka), Veritas, Orbis (świat), Excelsior (w górę;
wyżej) itp. – niekiedy można odnieść
wrażenie, iż nazwy te zostały dlate-
go wybrane, bo „dobrze się słyszą”.
Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych
(tekst jednolity: Dz.U. Nr 133 z 2015 r.
z późniejszymi zmianami) w art.5 § 1
stanowi „Językiem urzędowym przed
sądami jest język polski”. Można więc
się zastanawiać czy prawidłowo postępują sędziowie, prokuratorzy, adwokaci czy radcowie prawni, którzy
w uzasadnieniach aktów czy pism
procesowych używają wyrazów lub
paremii łacińskich. Odpowiedź będzie chyba oczywista – tak, mogą to
robić, o ile w tekście znajdzie się także stosowne tłumaczenie.
Czasem jednak trudno jest ustalić
czy dane słowo łacińskie nie stało się
już elementem języka polskiego (np.
abstynencja, komedia, profesor, rektor), szczególnie jeśli chodzi o język
prawniczy (np. administracja, akcesja, konsensus, kontrakt, lustracja, repertorium). Jak więc widać z przedstawionych wyżej przykładów nawet
szczątkowa znajomość łaciny może
wzbogacić nasze słownictwo i doskonalić język, zwiększając precyzję
wypowiedzi.
Aleksander Chmiel
Filius, stultus populus si putas, falleris
Sunt etiam stultius quam putas
– rzekł Ojciec do Redaktora Naczelnego, gdy ten chodził do piątej klasy szkoły podstawowej i ku własnemu zdumieniu naonczas dowiedział się o koncepcji
wolnych wyborów
36
RECENZJA
KOMPLEKSOWA OCHRONA ZAWODU RADCY PRAWNEGO
Przewodnik po ubezpieczeniach dostępnych dla członków Krajowej Izby Radców Prawnych
w ramach Umowy Generalnej KIRP – PZU SA, TUiR Warta SA i AXA TUiR SA
K WARTALNIK OKRęgOWej Izby R AdcóW PR AWNych W K ATOWIcAch
37
RECENZJA
Umowa Generalna w sprawie programu
ubezpieczeniowego dla radców prawnych
Program ubezpieczeń radców prawnych zrzeszonych w KIRP, określony w Umowie Generalnej z PZU SA,
TUiR Warta SA i AXA TUiR SA z dnia 17.10.2013, daje cały szereg możliwości wszechstronnej i skutecznej
ochrony działalności radców prawnych.
Umowę Generalną od 2006 roku obsługuje iExpert.pl, za którego
pośrednictwem można zawrzeć ubezpieczenie i uzyskać wsparcie w
obszarze doboru ubezpieczenia do formy i skali prowadzonej działalności.
Przeszło dziesięcioletnia współpraca Krajowej Izby Radców Prawnych
i iExpert.pl zaowocowała stworzeniem programu ubezpieczeniowego
gwarantującego radcom prawnym kompleksową ochronę wykonywanych
czynności. Ubezpieczenia przewidziane Umową Generalną dzięki temu, że
obejmują kilkadziesiąt tysięcy członków KIRP, mają atrakcyjną składkę
i szeroki zakres ochrony.
współpracy z KIRP
iExpert.pl obsługujący Umowę Generalną kładzie duży nacisk na redukcję formalności i minimalizację czasu
zawarcia polisy, wszystkie ubezpieczenia można kupić online, składając wniosek w systemie elektronicznym.
Instrumenty ubezpieczeniowe dostępne dla członków KIRP:
• obowiązkowe OC radcy prawnego,
• nadwyżkowe OC radcy prawnego, zespołów radcowskich, spółek lub kancelarii prawnych,
• dobrowolne OC aplikanta,
• dobrowolne OC syndyka, nadzorcy, zarządcy, likwidatora, kuratora sądowego,
• ubezpieczenie majątku kancelarii,
• ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków (NNW).
38
Obowiązkowe OC radcy prawnego
Ubezpieczenie obowiązkowe odpowiedzialności cywilnej radcy prawnego zawarte jest w składce
członkowskiej przekazywanej do właściwej OIRP (OC Podstawowe i OC Dodatkowe).
Radca prawny w ramach członkostwa w Krajowej Izbie Radców Prawnych objęty jest ochroną w ramach:
OC podstawowego i OC dodatkowego – pierwsze ubezpieczenie ma charakter indywidualny, drugie –
grupowy.
1 507 730 zł
wysokość ochrony radcy prawnego w ramach ubezpieczenia obowiązkowego
§
Do ubezpieczenia podstawowego i dodatkowego zastosowanie mają przepisy rozporządzenia
Ministra Finansów z dnia 11 grudnia 2003 roku w sprawie obowiązkowego ubezpieczenia
odpowiedzialności cywilnej radców prawnych (Dz. U. z 2003 Nr 217, poz. 2135).
Ubezpieczenie rozbudowane jest o ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków (NNW) na sumę
25 tys. zł. Dodatkowo każdy członek KIRP otrzymuje Kartę PZU uprawniającą do 10% zniżki na
ubezpieczenia majątkowe i komunikacyjne.
Kogo obejmuje ochrona z obowiązkowego OC
• radców prawnych,
• aplikantów,
• praktykantów,
• pracowników radcy prawnego,
Obowiązkowe ubezpieczenie OC radcy prawnego obejmuje wszystkich wymienionych pracowników
– niezależnie od formy zatrudnienia - w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej.
K WARTALNIK OKRęgOWej Izby R AdcóW PR AWNych W K ATOWIcAch
39
?????????????????
Nadwyżkowe OC radcy prawnego, zespołów
radcowskich, spółek lub kancelarii prawnych
?
Kto powinien się ubezpieczyć
Radcowie prawni i kancelarie, którzy:
• potrzebują ubezpieczenia na większa sumę gwarancyjną niż przewidziana w obowiązkowym
ubezpieczeniu OC
• szukają szerszej ochrony niż zakres OC obowiązkowego (np. zniszczenie dokumentów)
• prowadzą działalność w formie spółki, ponieważ te podmioty nie posiadają ochrony w ramach OC
obowiązkowego
• obsługują duże podmioty gospodarcze lub sprawy, których wartość przedmiotu sporu jest wyższa niż
suma gwarancyjna obowiązkowego ubezpieczenia
• starają się o kontrakty i chcą spełnić wymagania zdefiniowane w przetargach na obsługę prawną
• potrzebują zabezpieczenia wymaganego przez klienta
• szukają ochrony dla czynności wykonywanych w przeszłości
• zatrudniają w kancelariach lub spółkach radców prawnych, adwokatów, doradców podatkowych
JAKO JEDYNA FIRMA NA RYNKU UBEZPIECZAMY TAKŻE SPÓŁKI CYWILNE.
Schemat funkcjonowania dwóch wariantów ubezpieczenia nadwyżkowego
40
?????????????????
Zalety ubezpieczenia:
• Szeroki zakres sum gwarancyjnych od 250 tys. zł do 20 mln zł.
• Ubezpieczenie podwykonawców
Dodatkowo można objąć ochroną szkody wyrządzone przez podwykonawców współpracujących z kancelarią.
• Ubezpieczenie aplikantów
Dodatkowo ochroną mogą być objęte szkody wyrządzone przez aplikantów Ubezpieczonego.
• Ubezpieczenie dokumentów
Dodatkowo można objąć ochroną zniszczenie, uszkodzenie lub zaginięcie dokumentów.
• Dwa wariany: Claims Made i Act Committed
Wariant Act Commited
• Szeroki zakres sum gwarancyjnych
Od 250 tys. złdo 4 mln zł.
• Wydłużony okres ochrony
Szkoda może być zgłoszona także po wygaśnięciu
ubezpieczenia pod warunkiem, że zdarzenie
powodujące szkodę zaszło w okresie trwania
ubezpieczenia – jedynym ograniczeniem są
terminy przedawnień roszczeń wynikających z k.c.
Wariant Claims Made
• Szeroki zakres sum gwarancyjnych
Od 1 mln zł do 20 mln zł.
• Wydłużony czas ochrony
Szkoda musi zostać zgłoszona w okresie trwania
ubezpieczenia oraz warunkowo 36 miesięcy po
jego wygaśnięciu. Ochrona obejmuje czynności
wykonywane nawet w 2005r.
Szczegóły ubezpieczenia
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
Szczegóły ubezpieczenia
41
?????????????????
Ubezpieczenie OC radcy prawnego w ramach pełnionych funkcji zleconych
- syndyka, nadzorcy sądowego, zarządcy, kuratora i likwidatora
?
Kto powinien się ubezpieczyć
Dla radców powołanych na stanowisko:
• syndyka, nadzorcy sądowego, zarządcy zgodnie z prawem upadłościowym i naprawczym,
• kuratora według przepisów Kodeksu Postępowania Cywilnego,
• likwidatora według przepisów Kodeksu Spółek Handlowych.
Zalety ubezpieczenia:
• Składka roczna już od 500 zł
• Możliwość wyboru sumy gwarancyjnej: 100 tys. zł lub 200 tys. zł.
• Zapewnia pełną ochronę w zakresie wykonywanych czynności.
• Minimalizacja ryzyka zawodowego - ochrona wszystkich czynności w ramach funkcji zleconych.
Szczegóły ubezpieczenia
Ubezpieczenie OC aplikanta
?
Kto powinien się ubezpieczyć
• aplikant radcowski wpisany na listę aplikantów,
• kancelaria, w której zatrudnieni są aplikanci.
Ubezpieczyciel udziela ochrony ubezpieczeniowej, gdy wskutek wykonywania przez ubezpieczonego
w imieniu i na rzecz swojego patrona albo innego radcy prawnego czynności określone w Ustawie,
ubezpieczony zobowiązany jest do naprawienia szkody wobec tego patrona albo tego radcy prawnego.
Zalety ubezpieczenia:
• Składka roczna już od 302 zł
• Możliwość wyboru sumy gwarancyjnej: 50 tys. - 100 tys. - 200 tys. euro
• Zapewnia pełną ochronę w zakresie czynności wykonywanych przez aplikanta.
• Minimalizacja ryzyka zawodowego - ochrona czynności wykonywanych w imieniu lub na rzecz patrona.
Szczegóły ubezpieczenia
42
?????????????????
Ubezpieczenie majątku kancelarii radcy prawnego
?
Kto powinien się ubezpieczyć
Radcowie prawni lub kancelarie, którzy prowadzą działalność we własnym lub wynajmowanym lokalu.
Ubezpieczenie gwarantuje wszechstronną ochroną na wypadek strat majątkowych przy niskim poziomie
składek.
Zalety ubezpieczenia:
• Dopasowana do potrzeb
• Szeroki wybór sum ubezpieczenia: 80 tys. – 120 tys. – 160 tys. zł.
• Pełna ochrona mienia kancelarii prawniczej
• wyposażenie, nakłady adaptacyjne
• sprzęt elektroniczny – stacjonarny, przenośny, telefony komórkowe, dane
• wartości pieniężne, niskocenne składniki majątku
• mienie osobiste pracowników
• szyby i inne elementy szklane,
• tablice informacyjne,
• ubezpieczenie przepięć,
• dewastacji,
• odtworzenia dokumentacji.
Przedmiot ubezpieczenia mogą stanowić ewidencjonowane i określone w umowie ubezpieczenia
następujące kategorie mienia: wyposażenie, nakłady adaptacyjne, mienie osobiste pracowników, wartości
pieniężne, niskocenne składniki majątku.
Szczegóły ubezpieczenia
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
43
?????????????????
Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków
Ubezpieczenie NNW Radcy Prawnego to produkt uzupełniający portfel ubezpieczeń dla radców prawnych.
Zapewnia wszechstronną ochronę od następstw nieszczęśliwych wypadków w życiu zawodowym i
prywatnym.
?
Kto powinien się ubezpieczyć
• radca prawny
• aplikant radcowski
Zalety ubezpieczenia:
• Składka roczna już od 72 zł.
• Możliwość wyboru sumy gwarancyjnej: 25 tys. – 50 tys. – 100 tys. zł.
• Zapewnia pełną ochronę – przez 24 godziny na dobę
• Szeroki zakres ochrony
Obejmuje świadczenia z tytułu uszczerbku na zdrowiu i śmierci. Włączenie do ochrony m.in. zawału serca i
krwotoków śródczaszkowych (tzw. wylew).
• Zawiera assistance na terytorium Polski
Polega na zorganizowaniu i pokryciu kosztów usług do 2 tys. zł, w tym:
• wizyty lekarskiej,
• wizyty w placówce medycznej,
• wizyty pielęgniarki,
• transportu ubezpieczonego (do placówki medycznej i szpitala, między placówkami, jeśli konieczna jest bardziej
specjalistyczna pomoc oraz po udzieleniu pomocy do domu ubezpieczonego).
Więcej o ubezpieczeniu
44
?????????????????
Szczegółowe informacje o programach ubezpieczeniowych na stronach KIRP,
okręgowych izb oraz iExpert.pl
Lidia Rumianek
Kierownik ds. Kluczowych Klientów
tel. 882 024 303
[email protected]
iExpert.pl w liczbach
Oferujemy ubezpieczenia dla
12 grup zawodowych
Sprzedajemy produkty
10 ubezpieczycieli
Każdego roku ubezpieczamy
Bezpośrednio współpracujemy z
60 tys. specjalistów
6 izbami zawodowymi
Oferujemy 11 rodzajów
polis ubezpieczeniowych
Jesteśmy jednym z najlepiej
ubezpieczonych pośredników
Zgłaszanie szkód
Centrum Operacyjne Likwidacji Szkód i Świadczeń PZU SA
- Zespół Likwidacji Szkód z Ubezpieczeń OC Zawodowych
- na sumę 5 mln zł
ul.Postępu 18A, 02-676 Warszawa
e-mail: [email protected]
tel. 22 566 55 55
iExpert.pl
Al. Jerozolimskie 99/32, 02-001 Warszawa
e-mail: [email protected]
tel. 22 646 42 42
K WARTALNIK OKRęgOWej Izby R AdcóW PR AWNych W K ATOWIcAch
45
SAMORZĄD
Z SAMORZĄDOWEJ WOKANDY
W dzisiejszym
artykule
pragnę
przedstawić
kilka
orzeczeń Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego naszej
Izby
wydanych
przeciwko radcom
prawnym uprzednio skazanym przez sądy powszechne za
prowadzenie pojazdu mechanicznego
w stanie nietrzeźwości. Generalnie są to
sprawy stosunkowo nowe, pojawiły się w
ostatnich kilku latach i niestety ich ilość
wykazuje tendencję wzrostową. Sprawy
te trafiają do Sądu Dyscyplinarnego zarówno z bezpośredniej inicjatywy Rzecznika Dyscyplinarnego ale także wskutek
działania Ministra Sprawiedliwości, który zgodnie z naszą ustawą ustrojową
dysponuje uprawnieniem polecenia
wszczęcia dochodzenia przeciwko radcy
prawnemu lub aplikantowi radcowskiemu. W takiej sytuacji polecenie wszczęcia
dochodzenia przeciwko określonemu
radcy prawnemu lub aplikantowi kierowane jest przez Ministra Sprawiedliwości do Rzecznika Dyscyplinarnego, który
wszczyna dochodzenie i po zbadaniu
sprawy, bądź to kieruje wniosek o ukaranie do Sądu Dyscyplinarnego, bądź
wydaje postanowienie o umorzeniu
postępowania. Jednocześnie Ministrowi
Sprawiedliwości w takich postępowaniach przysługują prawa strony, przez
co w przypadku umorzenia postępowania przez Rzecznika Dyscyplinarnego,
46
Minister jest uprawniony do wniesienia
odwołania do Sądu Dyscyplinarnego celem zbadania postanowienia wydanego
przez Rzecznika.
Natomiast w omawianych przypadkach kwestia sprawstwa oraz winy radców prawnych nie budziła wątpliwości,
gdyż okoliczności te były już uprzednio
przedmiotem badania w toku powszechnego postępowania karnego.
Należy także zwrócić uwagę, że prezentowane poniżej orzeczenia zapadły
w poprzednim stanie prawnym – zarówno jeżeli chodzi o brzmienie ustawy
o radcach prawnych jak i Kodeks Etyki
Radcy Prawnego. Podstawę rozstrzygnięcia stanowiła regulacja art. 64 ust. 1
pkt 2 ustawy, zgodnie z którą radca prawy i aplikant radcowski podlegali odpowiedzialności dyscyplinarnej za czyny
sprzeczne ze ślubowaniem radcowskim
lub z zasadami etyki radcy prawnego. W
obecnym brzmieniu art. 64 ustawy nie
jest podzielony na punkty i ma jednolite,
następujące brzmienie: „Radcowie prawni i aplikanci radcowscy podlegają odpowiedzialności dyscyplinarnej za postępowanie sprzeczne z prawem, zasadami
etyki lub godnością zawodu bądź za
naruszenie swych obowiązków zawodowych.” Jednocześnie na płaszczyźnie deontologicznej podstawę rozstrzygnięcia
w tych sprawach stanowił art. 6 ust 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego, stanowiąc
że radca prawny obowiązany jest dbać
o godność zawodu przy wykonywaniu
czynności zawodowych, a także w dzia-
SAMORZĄD
łalności publicznej i w życiu prywatnym.
Podobną regulację znajdujemy w art. 11
obowiązującego obecnie Kodeksu Etyki
Radcy Prawnego, zgodnie z którą radca
prawny obowiązany jest dbać o godność
zawodu nie tylko przy wykonywaniu
czynności zawodowych, ale również w
działalności publicznej i życiu prywatnym (art. 11 ust 1 Kodeksu), a naruszeniem godności zawodu radcy prawnego
jest w szczególności takie postępowanie
radcy prawnego, które mogłoby zdyskredytować go w opinii publicznej lub podważyć zaufanie do zawodu radcy prawnego (art. 11 ust 2 Kodeksu).
W pierwszej ze spraw radca prawny
został uznany przez sąd karny winnym
tego, że znajdując się w stanie nietrzeźwości prowadził pojazd mechaniczny,
przez co został skazany na karę 1 roku
pozbawienia wolności z warunkowym
zawieszeniem jej wykonania na okres lat
pięciu. Jako podsądny w postępowaniu
dyscyplinarnym radca ten przyznał się do
zarzucanego przewinienia, nie kwestionował swojej winy i wniósł o dobrowolne poddanie się karze nagany z ostrzeżeniem. Okręgowy Sąd Dyscyplinarny
uwzględniając całokształt okoliczności
sprawy, postawę radcy prawnego w toku
postępowania oraz fakt, że radca ten nie
był dotychczas karany dyscyplinarnie
uznał radcę prawnego winnym zarzucanego mu czynu i działając na podstawie
art. 64 ust 1 pkt 2 ustawy o radcach prawnych w związku z art. 6 ust 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego wymierzył mu karę
nagany z ostrzeżeniem.
Podobnie w drugiej z prezentowanych spraw radca prawny znajdujący się
w stanie nietrzeźwości (0,56 mg alkoholu
w 1 dm3 wydychanego powietrza przy
pierwszym badaniu i odpowiednio: 0,31
mg i 0,27 mg w badaniu drugim i trzecim) został skazany przez sąd karny na
karę 4 miesięcy pozbawienia wolności z
warunkowym zawieszeniem wykonania
kary na okres lat dwóch oraz karę dodatkową grzywny i zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 1 roku.
W tej sprawie Okręgowy Sąd Dyscyplinarny, po zapoznaniu się ze wszystkimi
okolicznościami, także przystał na wniosek o dobrowolne poddanie się karze i
wymierzył karę dyscyplinarną nagany
wraz z ostrzeżeniem.
Natomiast w trzeciej ze spraw zainicjowanej przez Rzecznika Dyscyplinarnego
na polecenie Ministra Sprawiedliwości
obwiniony radca prawny został uprzednio skazany przez sąd powszechny na
karę łączną jednego roku pozbawienia
wolności z warunkowym zawieszeniem
jej wykonywania na okres lat pięciu
oraz orzeczono wobec niego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres pięciu lat. Jak ustalił
Okręgowy Sąd Dyscyplinarny obwiniony
radca prawny został ukarany karą łączną,
bowiem dopuścił się prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości aż trzykrotnie, a stężenie alkoholu w wydychanym
powietrzu wynosiło odpowiednio 1,37
mg/dm3 przy pierwszym z czynów oraz
odpowiednio 0,34 mg/dm3 i 0,5 mg/dm3
przy drugim i trzecim zdarzeniu.
W tej sprawie Okręgowy Sąd Dyscyplinarny nie przystał na proponowaną
przez obwinionego w uzgodnieniu z
Rzecznikiem Dyscyplinarnym karę pie-
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
47
SAMORZĄD
niężną w wysokości 5.000 złotych. Sąd
Dyscyplinarny uwzględniając stawiane
wobec kary wymagania prewencji ogólnej jak i szczególnej uznał, że kara winna być dla obwinionego dostatecznie
dotkliwa i mając na uwadze oczywistą
naganność popełnionego przewinienia
ukarał obwinionego karą pieniężną w
wysokości 15.000 złotych, dodatkowo
orzekając wobec tego radcy prawnego
zakaz wykonywania patronatu na okres
lat pięciu.
Wraz ze wskazanym we wstępie artykułu wzrostem ilości spraw tego rodzaju
dostrzegalna jest także bardziej restrykcyjna polityka orzecznicza Okręgowe-
go Sądu Dyscyplinarnego – zwłaszcza
wobec sprawców, którzy kilkakrotnie
dopuszczają się tego typu czynów zabronionych. W minionym roku w tego
typu sprawach zapadły bowiem także
orzeczenia wymierzające karę zawieszenia wykonywania zawodu, przy czym
są to sprawy będące obecnie na etapie
rozpoznawania przez Wyższy Sąd Dyscyplinarny, wskutek złożonych środków zaskarżenia.
Tomasz Michalski
Przewodniczący
Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego
A więc demokrację już mamy, teraz jeszcze jakichś demokratów.
Tomáš Garrigue Masaryk
Demokracja przetrwa do czasu, kiedy jakaś partia odkryje, że można
przekupić społeczeństwo za publiczne pieniądze.
Parafraza z Alexisa de Tocqueville
Demokracja zastępuje mianowanie zepsutej mniejszości wyborem dokonanym przez niekompetentną większość.
George Bernard Shaw
Oczywiście, można mieć demokrację bez kultury, nawet na wyspie kanibali.
Tamtejsi obywatele demokratycznie uchwalą, że kanibalizm jest oficjalnie obowiązującym ustrojem, a po wyborach strona rządząca zje opozycję. Ten przykład pokazuje, że kultura polityczna to nie dodatek do demokracji, lecz jej istota.
Norman Davies
W czasach niespokojnych rządzą nami psychopaci, w spokojnych my ich
sądzimy.
Ernst Kretschmer
48
UGÓR SĄDU I RZECZNIKA DYSCYPLINARNEGO
Jak niewątpliwie
wszyscy PT Czytelnicy wiedzą iż od dnia
1.07.2015 obowiązuje nowy Kodeks
Etyki Radcy Prawnego, a wcześniej
tj. w dniu 25.12.2014
weszła w życie zmiana przepisów ustawy o radcach prawnych, w tym zmienione zostały przepisy
dotyczące postępowań dyscyplinarnych.
Te dwie zmiany mogą mieć i mają
wpływ na przebieg postępowań dyscyplinarnych.
W tym krótkim artykule pragnę
zwrócić uwagę na skutki tych zmian,
szczególnie w zakresie zagadnień intertemporalnych.
Uchwała nr 3/2014 Nadzwyczajnego
Krajowego Zjazdu Radców Prawnych
z dnia 22.11.2014 w sprawie Kodeksu
Etyki Radcy Prawnego w § 3 stwierdza
iż do zdarzeń mających miejsce przed
wejściem w życie niniejszej uchwały
zastosowanie mają przepisy dotychczasowe. Na pierwszy rzut oka sprawa
wydaje się być prosta – jeżeli jakiś delikt
dyscyplinarny popełniony został przed
dniem 1.07.2015, to czyn ten ocenia się
wg przepisów uprzednio obowiązującego Kodeksu Etyki Radcy Prawnego.
Jeśli jakiś przepis „starego” KERP nie róźni się od brzmienia „nowego przepisu”
to problemu nie ma. Jak należy jednak
postępować jeżeli przepisy różnią się
choćby nieznacznie.
Art. 28 ust. 4 „starego” KERP stwierdzał, że radca prawny powinien uzyskiwać zgodę klienta w razie możliwości,
pisemną na zaniechanie wniesienia
środka odwoławczego.
Obecnie obowiązujący przepis art.
44 ust. 3 KERP stwierdza radca prawny
powinien przedstawić klientowi informację o bezzasadności lub niecelowości
wnoszenia środka odwoławczego od
orzeczenia kończącego sprawę w danej
instancji. Nastąpiła więc dość znaczna
różnica w przepisach KERP dotyczących
tej samej problematyki – wniesienia
środka odwoławczego.
Do dnia 30.06.2015 „radca prawny miał
obowiązek uzyskać zgodę w razie możliwości pisemną na zaniechanie wniesienia środka odwoławczego”. a od dnia
1.07.2015 zgody tej nie musi uzyskiwać
powinien tylko przedstawić klientowi informację o bezzasadności lub niecelowości wnoszenia – środka odwoławczego„.
Przenieśmy teraz te teoretyczne rozważania na grunt praktyki.
Rzecznik Dyscyplinarny w skierowanym w dniu 15.06.2015r. do Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego wniosku
o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego zarzucił radcy prawnemu, iż ten nie
uzyskał zgody swego klienta na wniesienie apelacji. OSD rozpoznaje sprawę
w sierpniu 2015r.
Powstaje więc pytanie który przepis
winien być uwzględniony przy ocenie
zarzuconego czynu – przepis art. 28
ust. 4 „ starego” KERP czy przepis art.
44 ust. 4 „ nowego KERP. W świetle
treści § 3 ww. Uchwały nr 3/2014 Nadzwyczajnego Zjazdu Radców Prawnych wydaje się że wątpliwości nie ma.
Stosujemy art. 28 ust. 4 „ starego” KERP.
Jednak problem jest.
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
49
UGÓR SĄDU I RZECZNIKA DYSCYPLINARNEGO
Otóż zmiana ustawy o radcach
prawnych wprowadziła m.in. przepis,
iż do postępowania dyscyplinarnego
stosuje się odpowiednio przepisy rozdział I – III kodeksu karnego. Art.4 § 1
kk. stwierdza, iż jeżeli w czasie orzekania
obowiązuje inna ustawa niż w czasie
popełnienia przestępstwa stosuje się
ustawę nową jednak należy stosować
ustawę poprzednio obowiązującą jeżeli
jest względniejsza.
Niewątpliwie wg tego przepisu stosować winien OSD przepis art. 44 ust. 4
„ nowego KERP, tym bardziej, że wprowadzenie obowiązującego przepisu art.
28 ust. 4 nie jest względniejszy. Uzyskanie zgody na zaniechanie wniesienia
apelacji jest moim zdaniem dalej idącym obowiązkiem, niż poinformowanie
o bezcelowości wnoszenia apelacji. Powstaje więc pytanie – co mamy stosować czy przepis § 3 Uchwały Krajowego
Zjazdu, czy przepis art. 4 kodeksu karnego? Nie jest to pytanie z serii pytań
o wyższości – Świąt Bożego Narodzenia
nad Świętem Wielkanocnym.
Wydaje mi się, że jednak przepis art.
4 kk jako przepis zawarty w ustawie jako
aktem prawnym nadrzędnym nad treścią Uchwały Krajowego Zjazdu Radców
Prawnych. Praktyka – a przede wszystkim orzeczenia Sądów Dyscyplinarnych
problem ten niewątpliwie rozważą.
Na marginesie tych rozważań pragnę
Czytelnikom zwrócić uwagę na problem
związany z ewentualnymi zarzutami naszych klientów typu – mój radca prawny
w ogóle nie uzyskał zgody na zaniechanie wnoszenia apelacji, w ogóle ze mną
na ten temat nie rozmawiał. Wydaje mi
się, że z praktycznego punktu widzenia
nie należy poprzestać tylko na ustnej
informacji jak sugeruje to przepis art. 44
ust. 4 KERP lecz albo tę informację przedstawić na piśmie, albo uzyskać pisemną
akceptację klienta na niecelowe wnoszenie środka odwoławczego.
Niewątpliwie zachowanie tych sugerowanych form ułatwi nam w przyszłości odpieranie zarzutów naszych
klientów, a wierzcie mi Szanowni Czytelnicy, iż klienci nasi w formułowaniu
są bardzo pomysłowi i często bardzo
roszczeniowi.
Wojciech Kubisa
Rzecznik Dyscyplinarny OIRP Katowice
Od Redakcji:
Szanowny Rzecznik Dyscyplinarny, wbrew wskazaniom dr Aleksandra
Chmiela, nie raczył wyjaśnić zwrotu PT, jakim zwraca się do czytelników naszego pisma... Otóż Redakcja śpieszy wyjaśnić, że za zwrotem tym, nie kryją
się żadne wulgarne i pornograficzne treści, które mogłyby zaniepokoić PT wicepremiera i ministra Piotra Tadeusza Glińskiego; jest to skrót od słów pleno
titulo, dającego się przetłumaczyć „z zachowaniem należnych tytułów”
50
ciekawe...
Od Redakcji: wielu z
nas prowadzi procesy
o odszkodowanie z tytułu wypadków, urazów,
utraty zdrowia. Być może ten tekst dr. Roberta
Hawranka i jego propozycja okażą
się interesujące...
Zagadnienia:
Odszkodowania z tytułu wypadków komunikacyjnych, wypadków i urazów w pracy w świetle współczesnych realiów. Czy
ubezpieczyciele żyją z niewiedzy
ubezpieczonych?
Procentowy uszczerbek na
zdrowiuinterdyscyplinarny
problem medycznoprawny.
Ocena ryzyka procesowego w
odszkodowaniach z ubezpieczeń
NW, NNW, zdrowotnych- szacowanie wysokości procentowego
uszczerbku na zdrowiu w postępowaniach przedprocesowych i
procesowych.
Współpraca prawników i lekarzy w celu osiągnięcia wspólnych
korzyści – metody obiektywizacji, standaryzacji jakości odszkodowań, pomocy i leczenia osób
poszkodowanych w wypadkach.
W obecnych czasach uzyskanie
odszkodowania z tytułu następstw
urazów komunikacyjnych, zawodo-
wych, sportowych, przysparza ubezpieczonym i poszkodowanym coraz
więcej problemów. Fakt ten otwiera
coraz szersze możliwości dla kancelarii adwokackich i radcowskich, albowiem przeciętny obywatel nie jest już
w stanie sam stawić czoła coraz agresywniej działającym firmom ubezpieczeniowym i ich pełnomocnikom,
którzy za punkt honoru stawiają sobie
wypłatę odszkodowania w jak najniższej wysokości, lub niewypłacenia go
w ogóle.
Coraz częściej obserwuje się próby
transferu kosztów leczenia pourazowego (często drogiego, długotrwałego i skomplikowanego) z polis NW
i NNW na ogół ubezpieczonych w
naszym kraju, (a więc na Nas Wszystkich płacących składki zdrowotne) w
ramach refundacji z NFZ. Takie podejście pozwala potencjalnym świadczeniodawcom zaoszczędzić ogromne
sumy, a świadczeniobiorców naraża
na kontakt z masową służbą zdrowia, konieczność wielomiesięcznego
oczekiwania w kolejkach do przychodni, szpitali, specjalistów. Skazuje
na niepomierne wydłużenie procesu
leczenia, uniemożliwia szybki powrót
do zdrowia, naraża na dodatkowy stres
związany z samym oczekiwaniem na
kwalifikowaną pomoc medyczną, nie
mówiąc już o jej jakości… A to wszystko odbywa się naszym kosztem, powiększając zapaść państwowej służby
zdrowia. Co ciekawe, sądy w większości postępowań odszkodowawczych
akceptują takie praktyki.
Jako firma z ponad 20-letnim do-
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
51
ciekawe...
świadczeniem medycznym i orzeczniczym, często bierzemy udział w tych
zmaganiach, obserwując z niepokojem, coraz większą agresję stron przy
coraz mniejszym poziomie merytorycznym sporu. Liczba klientów zadowolonych z poziomu obsługi prawniczej i medycznej, osób starających się
o odzyskanie zdrowia, uzyskanie odszkodowania i zwrot kosztów leczenia
po urazach maleje.
Przyczyny niedostatku pomocy
prawnej można poszukiwać na wielu
poziomach i w wielu miejscach. Jedną
z nich jest z pewnością rosnąca konkurencja związana z wysypem nowych,
mniej doświadczonych kancelarii,
otwieranych przez świeżo upieczonych absolwentów prawa, oraz tzw.
fundacji i firm odszkodowawczych,
konkurencja na rynku odszkodowań
rośnie w postępie geometrycznym. W
konsekwencji nowi udziałowcy tego
kurczącego się rynku walczą o każdego klienta w nadziei, że uzyskają dla
niego odszkodowanie oraz honorarium dla siebie. Tną koszty, obiecują
złote góry, kierując się jakże błędną
maksymą: „był uraz – należy się odszkodowanie, wywalczymy je bez
problemu...” Zgodnie z tą maksymą
rozpoczynane są procesy odszkodowawcze, które często już zanim się zaczną, skazane są na fiasko, albowiem
zanika zupełnie nawyk szacowania ryzyka procesowego.
W tym miejscu pojawia się wspólny cel, rozpoczyna się nasza rola- lekarzy orzeczników. Ponieważ do oceny ryzyka procesowego w określeniu
52
wysokości trwałego, lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, a więc
uzyskaniu odszkodowania z tego
tytułu, niezbędna jest specjalistyczna wiedza medyczna z zakresu traumatologii, proponujemy państwu,
którzy zajmujecie się taką tematyką,
współpracę z nami. Nasza specjalistyczna wiedza medyczna z zakresu
traumatologii, połączona z ponad
20-letnim doświadczeniem orzeczniczym, jest dla państwa narzędziem
niezbędnym w celu realnego oszacowania ryzyka procesowego - w
określaniu wysokości trwałego lub
długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, a więc uzyskania odszkodowania z tego tytułu.
Oto zupełnie nowa formuła takiej
współpracy: Interaktywny Wirtualny Orzecznik (IWO)
Dzięki tej formule:
możliwa jest ocena szans powodzenia na uzyskanie odszkodowania z tytułu procentowego
uszczerbku na zdrowiu, a więc realna ocena ryzyka procesowego.
możliwa jest szacunkowa ocena przedziału, w jakim mieści się
ten uszczerbek na zdrowiu,
możliwa jest dokładna ocena wysokości procentowego
uszczerbku na zdrowiu, oraz uzyskanie pisemnej opinii specjalistycznej, również opinii sygnowanej przez lekarza,
w skomplikowanych przypadkach możliwe jest wydanie opinii
na podstawie kontaktu ubezpie-
ciekawe...
czonego z lekarzem orzecznikiem
i przeprowadzonego badania oceny bezpośredniej.
A wszystko to bez zbędnego oczekiwania, dużych nakładów finansowych, przesyłania stert dokumentów.
Wypełnienie formularza, będącego
podstawą do wydania opinii, zajmuje
w zależności od rodzaju oczekiwanej
opinii i stopnia złożoności zagadnienia, od kilku do kilkunastu minut.
Wyniki takiej oceny dostępne są od
ręki w przypadku szacowania ryzyka
procesowego i przedziału wysokości
procentowego uszczerbku na zdrowiu,
w ciągu 24-72 godzin w przypadkach
bardziej skomplikowanych, a do 7 dni
i dłużej w przypadku konieczności badania bezpośredniego, w zależności
od liczby specjalistów potrzebnych do
wydania takiej opinii.
Zachęcamy do zapoznania się z
możliwościami systemu IWO, który
dostępny będzie nieodpłatnie dla
wszystkich zainteresowanych do końca listopada 2015.
Po tym czasie będzie możliwość
podpisania umowy abonamentowej
na zasadach przedpłaty.
System działać będzie równieżniezależnie i w mniejszej skali- w trybie odpłatności jednorazowych, dla
osób prywatnych, którym, jeśli wyrażą taką wolę, umożliwimy kontakt ze
współpracującymi z nami kancelariami adwokackimi i radcowskimi.
Nasi lekarze (zatrudniamy ponad
30 ekspertów, w tym kadrę profesorską) specjalizują się również w
leczeniu urazów i ich następstw,
zwłaszcza rehabilitacji pourazowej,
ukierunkowywaniu diagnostyki i dalszego leczenia, deklarujemy pełną
pomoc w tym zakresie.
Wszelkie informacje na ten temat,
jak również lista naszych specjalności
medycznych, znajdują się na naszej
stronie internetowej pod adresem:
www.procentowyuszczerbeknazdrowiu.pl i www.punz.pl
Bezpłatne logowanie do systemu
IWO, pod ww. adresami, dla czytelników niniejszego kwartalnika login:
POIRP (Pismo Okręgowej Izby Radców Prawnych), hasło: radca.pl
Robert Hawranek
Cnota pośrodku – rzekł Diabeł i usiadł między prawnikami.
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
53
KULTURA
Kultura, czyli muzyka,
którą kocham i… nie tylko…
Muzyka budzi w sercu pragnienie dobrych czynów
Pitagoras
Maria Nogaj
nością. Serial ten, przez niektórych nazywany jest operą mydlaną. Pewnie w
tym pogardliwym określeniu kryje się
sporo racji, gdyby patrzeć na niego od
strony romansowo-intryganckiej fabuły
Będzie gene- a także dość prymitywnego sposobu
ralnie o wydarze- realizacji. Ale ja, podobnie jak zapewne
niach muzycznych duża część oglądających, dość prymiw Katowicach i tywną fabułę traktuję tak, jak libretto
nie tylko, ale wcześniej o wydarzeniu większości oper. Trochę z przymrużekulturalnym, które w miesiącach wa- niem oka. Kieruję się natomiast w życiu
kacyjnych, czyli od czerwca do końca zasadą: im więcej wiesz, tym więcej
wrześnią b.r. miało miejsce w pobliskim zobaczysz (czy też usłyszysz np. w
Krakowie. A ściślej w Muzeum Narodo- odniesieniu do muzyki). Dlatego z
wym przy Alei 3 Wieszczów. A wcześ- serialu tego, którego akcja toczy się na
niej w Brukseli, gdzie został pobity przełomie XIV i XV wieku na półwyspie
rekord frekwencyjny wśród zwiedzają- Anatolijskim/obecna Turcja (czerpię nie
cych. W Polsce w Krakowie wystawa, o tylko ogromną wiedzę o faktach histoktórej chcę napisać parę słów, była zor- rycznych, którą oczywiście na bieżąco
ganizowana pod patronatem Prezyden- muszę pogłębiać, ale głównie wiedzę
ta Rzeczypospolitej oraz Ich Wysokości o zwyczajach panujących w „państwie
Króla i Królowej Belgii. Wystawa, której środka tamtych czasów” takich jak
kuratorem był Michał Dziewulski, nosiła np.: obrzezanie, zaręczyny, zaślubiny i
tytuł: OTTOMANIA czyli Osmański pogrzeby, a także o metodach radzeOrient w sztuce renesansu. Inspi- nia sobie z różnymi epidemiami, które
racją do wystawy był zapewne turecki nawiedzały świat w tamtych czasach.
serial pt. „Wspaniałe Stulecie”, który Jako prawnika szczególne moje zanie tylko w Polsce, ale również w całej interesowanie budzi sposób tworzenia
Europie cieszy się ogromną popular- i stosowania w praktyce prawa, także
54
KULTURA
szariatu oraz obowiązujące naówczas
przepisy celne, służące nie tylko ochronie rodzimego handlu ale jednocześnie
pozwalające na dorabianie się „obcym”,
głównie kupcom weneckim, na handlu
towarami poszukiwanymi przez ludność
miejscową, także dwór sułtana. Najbardziej jednak zachwyca mnie sztuka
epistolarna, która w tamtym okresie,
w dużym stopniu na tamtym terenie,
osiągnęła wyżyny, o których w czasach
współczesnych możemy tylko pomarzyć. I ten mecenat, którym otaczano
artystów, ten powszechny szacunek,
którym ich obdarzano. Już widzę zazdrość w oczach rozmywających się na
drobne, aby utrzymać rodzinę, artystów
nam współczesnych. Nic więc dziwnego, że ówczesnych władców świata,
np. Sulejmana Wspaniałego, postać
historyczną a jednocześnie jednego z
głównych bohaterów ze „Wspaniałego
stulecia” jak również ich przodków i następców a także faworyty, jak np. słynna
Ukrainka Roksolana, malowali najwięksi malarze renesansu, jak chociażby
Tycjan czy Bellini. Przy czym portrety
Roksolany (w pewnym stopniu zapewne dzięki której, korespondującej np.
z Zygmuntem Augustem, Polska była
przez Sulejmana traktowana jako kraj
przyjacielski), zdobią wiele słynnych
galerii, w tym Galerię Uffizi we Florencji. Dla potrzeb opisywanej przeze
mnie wystawy również obrazy takich
mistrzów jak Gentila, Bellini, Hans Memling, Jacopo Tintoretto, Paul Veronese
czy Albrecht Durer, które na co dzień
zdobią takie muzea jak np. National
Gallery w Londynie czy tez Kunst Histo-
risches Museum w Wiedniu, na tę wystawę, via Bruksela, przyjechały do naszego Krakowa. Tematem wiodącym
wystawy była konfrontacja dwóch
przeżywających rozkwit światów: muzułmańskiego Wschodu
i chrześcijańskiej Europy, widziana oczami mistrzów renesansu, w
których ponadczasowych dziełach
można znaleźć odbicie tego fascynującego spotkania dwóch odmiennych, ale przenikających się
kultur (jakże obecnie aktualne). Dla
mnie wystawa ta była prawdziwą ucztą
duchową, na której ze mną biesiadowało sporo wspaniałych koneserów sztuki,
z którymi z radością dzieliliśmy się naszymi uwagami i spostrzeżeniami. Po
raz pierwszy na wystawie czułam się
jak w jednej rodzinie duchowej, z którą
żal się było rozstawać, bo żegnaliśmy się
po paru godzinach jak dobrzy znajomi,
którzy potrafią się nawzajem ubogacać
swoją wiedzą i przeżyciami. A punktem
wyjścia do tej pogłębionej wiedzy był,
być może, pozornie banalny serial. Jednocześnie jakże miło było na tej wystawie, w dniu, w którym i ja tam gościłam,
spotkać bliskich memu sercu radców
prawnych, seniorów z naszego OIRP. I to
bez uprzedniego umawiania się.
A teraz obiecana Muzyka. Koncerty NOSPR są, jak zwykle oblegane przez publiczność. Podobno przy
wielogodzinnych czuwaniach w celu
zakupu abonamentu dochodziło do
przepychanek i wulgaryzmów, którym
delikatnie mówiąc, do kultury bardzo
daleko. Wszechobecny snobizm czy
autentyczna miłość do muzyki?
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
55
KULTURA
Zapewne trochę jednego i drugiego.
Chociaż z powodu tego snobizmu, połączonego z brakiem znajomości obyczajów koncertowych, dorobiliśmy się,
my katowiczanie a właściwie to Ślązacy,
trochę niechlubnej sławy a nawet ”niesławy”. Problem dotyczy opisywanego
przeze mnie kilkakrotnie we wcześniejszych felietonach klaskania przez
publiczność w czasie krótkich przerw
między częściami utworów koncertowych. Tego się nie robi, bo to po prostu rozprasza wykonawców. „Nowa”
katowicka publiczność odwiedzająca
tłumnie NOSPR tego obyczaju nie znała
i ochoczo, z ogromnym entuzjazmem,
w czasie tych przerw biła brawo. Być
może tak chciała wyrazić swój zachwyt
.Efekt był przewidywalny; wściekłość
(Zimmerman) a w najlepszym wypadku
ironiczny uśmieszek (Piotr Anderszewski
i London Symphony Orchestra.) Ale do
pracy zabrała się niezwykle skuteczna
pani Dyrektor NOSPR i w sposób bardzo kulturalny swoją, teraz już wierną
publiczność, wychowała. Ale, niestety,
zła sława poszła w Polskę i świat, czego
byłam świadkiem na inauguracyjnym
koncercie pn. „Premiera”, który otwierał III Międzynarodowy Festiwal im. Krzysztofa Pendereckiego
w Zabrzu. Koncert w wykonaniu Sinfonietty Cracovii był dość ciekawy, zwłaszcza że wykonano na nim premierowy
koncert na trąbkę i orkiestrę Krzysztofa
Pendereckiego, z cyklu światowych prawykonań. Na trąbce grał bardzo pięknie Węgier Gabor Boldoczki. Licznie
zgromadzona publiczność nie klaskała
między częściami. Ale młody dyrygent,
56
którego nazwiska przez delikatność nie
wymienię, pozwalał sobie na prymitywne żarty z publiczności mówiąc głośno,
kiedy mogą klaskać a kiedy nie, jakby z
góry zakładał jakoby na Śląsku inaczej
się nie dało. Miało być dowcipnie, wyszło jak wyszło. Przykro!!!
Repertuar koncertowy NOSPR,
orkiestry, która w tym roku obchodzi jubileusz osiemdziesięciolecia
działalności, jak zwykle rewelacyjny.
Wprawdzie, tym razem, bez obiecanego na inaugurację sezonu Krystiana Zimermana, ale za to 2 października, na
nadzwyczajnym koncercie usłyszeliśmy
(i zobaczyli) rewelacyjną Marthę Argerich, która zagrała, jak zwykle w zawrotnym tempie, młodzieńczy I koncert
fortepianowy C-dur op.15 Ludwiga van
Beethovena. Słynna pianistka odwiedziła Katowice przy okazji XVII Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego
im.Fryderyka Chopina w Warszawie, w
którym uczestniczyła jako członek Jury.
Myślę, że to w dużym stopniu dzięki
Niej tak wysoko w tym konkursie zostali
ocenieni, wg mnie dość kontrowersyjni
pianiści tacy jak Chorwat Aljosa Jurinic,
Rosjanin Dmitry Shishkin czy też ulubieniec młodej publiczności Georgus
Osokins z Łotwy, chociaż ten ostatni z
kontrowersyjnej trójki podobał mi się
najbardziej. Ale generalnie za bardzo
kocham Chopina żebym gustowała w
„szybkich wariacjach na Jego temat”.
Dlatego też od początku zakochałam
się w „misiowatym” Charlesie Richardzie-Hamelinie (Kanada, zdobywca 2
nagrody) oraz perfekcyjnym Koreańczyku Seong-Jin Cho (1 nagroda), który z
KULTURA
kolei przypomina mi młodego Krystiana Zimermana, który zresztą ufundował
Mu swoją prywatną nagrodę za najlepsze wykonanie sonaty. Obaj (Zimerman
i Cho) perfekcyjni aż do bólu. Zdobywca 1 nagrody oczarował nas w Katowicach wykonując w siedzibie NOSPR
koncert e-moll op.11, oczywiście Fryderyka Chopina. Moim zdaniem zagrał go
lepiej aniżeli na konkursie w Warszawie,
naprawdę idealnie, ale może dlatego, że
bez tego strasznego brzemienia odpowiedzialności i było z nim tylko to, co już
będzie mu zawsze towarzyszyć w przyszłości; Muzyka (pewnie i oby często
Chopin) oraz my – Jego publiczność.
Z kolei koncert f-moll op.21, podobno
bardziej introwertyczny, 13 listopada
również w NOSPR wykona mój ulubiony, misiowaty Kanadyjczyk. Wcześniej
(7.XI) w siedzibie NOSPR oraz podobno
w grudniu w Filharmonii, zagości delikatna i ulotna, której muzyka jest pełna poezji, amerykanka singapurskiego
pochodzenia Kate Liu, ulubienica prawie wszystkich, zarówno krytyków jak i
publiczności.
Z kolei Katowicka Filharmonia,
która bez wspaniałej zarówno do słuchania ale również do oglądania orkiestry, Sali koncertowej, pod nową Dyrekcją, tak repertuarowo jak i frekwencyjnie
dzielnie dotrzymuje kroku NOSPR-owi. I
mam wrażenie, ze tutaj ludzie przychodzą tylko dla muzyki a nie dla splendoru. A repertuar zadziwia pomysłowością i różnorodnością, jak chociażby
wykonane 16 października oratorium
G.F.Haendla „Juda Machabeusz”.
Oratoria Haendla/ poza jednym/ w
Polsce grywa się bardzo rzadko.” Judę
Machabeusza „w „naszej” Filharmonii
poprowadził jeden z czołowych kontratenorów świata Paul Esswood. Oratorium to, z roku 1747, wykorzystuje chór
czterogłosowy, tekst poetycki oparty
na Biblii oraz wątki mitologiczne. Jako
ciekawostkę podaję, że ten biblijny bohater i jego równie bohaterski brat Szymon ostatnio są „na topie” i seriale o
nich kręci jednoczenie, niezależnie od
siebie, 2 reżyserów, w tym słynny Mel
Gibson.
Zarówno NOSPR jak i Filharmonia
prowadza dość bogatą działalność
„okołokoncertową”, głównie o charakterze edukacyjnym. Moje szczególne uznanie zdobyły organizowane w
Filharmonii, edukacyjno-relaksacyjne
comiesięczne piątki dla seniorów, połączone z możliwością przysłuchiwania
się próbom koncertów oraz bogaty i
bardzo ciekawy program edukacyjno terapeutyczny dla dzieci. Brawo!!!
Na koniec MET, czyli bezpośrednie
transmisje oraz retransmisje z Metropolitan Opery. W miesiącach letnich królowały retransmisje repertuaru lżejszego,
ale zawsze na najwyższym poziomie,
jak np. „Wesoła wdówka” Lehara ze znakomitą Renee Fleming w roli tytułowej
czy „rozjodlowana” „Córka pułku” Donizettiego. Wreszcie Donizetti dowcipny,
chociaż ciągle bellcantowy, bez licznych
trupów, nie licząc tych, które musiały
być gdzieś tam w dalekim tle, jak to na
wojnie.
Nowy sezon MET w katowickim
„Kosmosie” rozpoczął podwójny Verdi /
Trubadur z Anną Nertrebko – znakomi-
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
57
KULTURA
ta!! oraz Otello. W październikowym repertuarze „Lulu”, jedna z ostatnich oper,
właściwie niedokończona, przedwcześnie zmarłego Albana Berga. Na operę tę
jednak nie pójdę, bo nie lubię muzyki
II szkoły wiedeńskiej, do której należeli również Arnold Schonberg i Anton
Webern. Krótko o Bergu, który stosując
eksperymentalną technikę dźwiękową /
dodekafonia/ łączył ją z głębokim emocjonalizmem swej muzyki. Ja za taką
muzyką nie przepadam, za to wybiorę
się w grudniu na „Zaczarowany flet”
Mozarta a w styczniu na „Poławiaczy
pereł” Bizeta oraz po raz kolejny na „Turandot” Pucciniego ze słynną arią „Nessun dorma” czyli: niechaj nikt nie śpi. Dla
mnie jedna z najpiękniejszych.
A już naprawdę na koniec parę
słów o wieczorze piosenki francuskiej jaki nasz „Klub Seniora” zorga-
58
nizował dla uczczenia Dnia Seniora
oraz 100-lecia urodzin Edith Piaf, w
Klubie „Pod Gwiazdami” Katowickiej
Spółdzielni Mieszkaniowej. Wieczór,
uświetnili artyści z paryskiego Montmartru, Sophie Toriel z Mężem Samuelem. Akompaniował im multiinstrumentalista, również z Francji, Christof
Tofil. Jak mówią seniorzy (i nie tylko)
było pięknie, na początku prawdziwie francusko, a potem to już wspólnie z publicznością, międzynarodowo. Jednak muzyka łączy jak żadna
inna dziedzina sztuki.
Wprawdzie dla zaproszonych wstęp
był wolny ale zakończę moją ulubioną
maksymą: pieniądze szczęście dają
tylko wtedy, gdy kupimy sobie za
nie przeżycia, nie przedmioty.
6 listopad 2015
Maria Nogaj
KLUB PODRÓŻNIKA
Opisanie świata
Marco Wojewody
Pośrodku zaś owych murów stoi pałac Wielkiego Chana zbudowany, jak wam opiszę. Większego pałacu nigdy nie widziano. Od północy dotyka wyżej wspomnianych
murów, lecz od południa znajduje się plac, na który dostęp mają dostojnicy i żołnierze.
Pałac nie posiada piętra, lecz poziom jego jest o dziesięć piędzi wyższy, zaś wokoło platformy biegnie mur marmurowy na dwa kroki szeroki, a pośrodku zbudowany jest pałac... Z czterech stron pałacu wielkie schody marmurowe wiodą na ów mur z marmuru
otaczający pałac i przez te schody można wejść do pałacu.
[Marco Polo – Opisanie świata – www.zrodla.historyczne.prv.pl]
Tego pałacu już nie ma, tak jak już
nikt nie podąża drogą z Wenecji, przez
Akkę, Armenię, Afganistan, przełęcze
Pamiru, Jedwabnym Szlakiem przez
pustynię Takla Makan przez cztery lata
do Chin. Marko Polo przybył do Pekinu w 1275 roku (choć są badacze kwestionujący prawdziwość jego opowieści, a przede wszystkim jego pobyt
w Chinach), jednak nie na dwór chińskiego cesarza, lecz do Dadu (Chanbałyk) na dwór Kubilaj-chana, władcy
imperium Mongołów, wnuka Czyngis-chana, który opanował tereny po
rzekę Perłową, parł dalej na południe
i wschód (to jego flotę inwazyjną na
Japonię rozbił Kamikaze – Boski Wiatr)
i zabierał się właśnie do zakładania
dynastii Yuan. Dzisiaj Emirates trasę
z Warszawy z przesiadką w Dubaju
pokonują w 13 godzin. Wychodzisz
człowieku w świat stali, betonu i szkła;
jedziesz czteropasmową autostradą
z lotniska wśród niekończących się
blokowisk i jeżeli szukasz Chin Marco
Polo, to tych Chin już nie ma.
Wytrawny turysta podąża śladami
historii, im głębiej w otchłań tysiącleci
tym lepiej, nie spotka ludzi, którzy odeszli, ale chce zobaczyć, dotknąć dzieła
ich rąk. I z tym w Chinach jest kłopot.
W centrum Pekinu otoczone wianuszkiem nowoczesnego budownictwa,
tak naprawdę trzydziesto- i więcej piętrowych bloków mieszkalnych (gdzieś
trzeba ulokować 20 milionów ludzi) rozciąga się Zakazane Miasto, pałac cesarski zbudowany już w czasach kolejnej
po Kubilaju dynastii Ming. Losy pałacu
oddaje prowadząca do niego Brama
Niebiańskiego Spokoju (ozdobiona
ogromnym portretem Mao Zedonga):
powstała w 1417 roku, spalona w 1465
roku, odbudowana w... – spalona w …
– odbudowana..., zdążyła się jeszcze zapisać w historii, bo to z jej szczytu Mao
Zedong ogłosił powstanie Chińskiej Republiki Ludowej, aż wreszcie rozpadła
się ze starości w latach 60. XX w. I została
ponownie w całości odbudowana. Taki
to zabytek, jak zamek królewski w Warszawie. Pawilony Zakazanego Miasta
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
59
KLUB PODRÓŻNIKA
Pawilon Najwyższej Harmonii
płonęły często, intensywnie, jak to bywa
w czasach niespokojnych, lecz przede
wszystkim, jak to bywa z budowlami
z drewna. Jeżeli coś przetrwało do dzisiejszych czasów, to już z okresu dynastii Qing, czyli praktycznie z wieku XIX.
Marmurowy statek cesarzowej Cixi
60
Bardziej to zatem staroć, jeszcze nie zabytek. Trzeba jednak przyznać, że Chińczycy zgliszcza cierpliwie odbudowywali, odbudowywali i robili to akuratnie
i pieczołowicie. I jest pięknie i kolorowo.
Tak jak lubi turysta.
Nie tak sobie w Europie wyobrażamy sobie
cesarski pałac. Wersal,
Schönbrunn, Pałac Buckingham, narzuciły nam
jednostronny sposób postrzegania siedziby władcy,
jako ogromnego monolitu
z kamienia, tymczasem Gù
Gōng, w tłumaczeniu „Starożytny Pałac”, to kompleks
placów i pawilonów, drewnianych, nigdy piętrowych.
Przemierzenie
jednego
KLUB PODRÓŻNIKA
prowadzi do następnego placu z centralnym pawilonem albo otoczonego
pawilonami. Noszą wymyślne nazwy: jak
wspomniana już Brama Niebiańskiego
Spokoju, Pawilon Najwyższej Harmonii,
Pałac Niebiańskiej Czystości, Pałac Ziemskiego Spokoju, czy nawet Pałac Spokojnej Długowieczności. Wszystkie pokryte
są charakterystyczną żółtoczerwoną dachówką, z glinianymi siedmioma zwierzątkami na narożach dachu, które miały
chronić budynek przed rażeniem pioruna. Nie do końca chyba były skutecznym
odgromnikiem, jeżeli wokół pawilonów
stoją ogromne kadzie na wodę, w zimie
stale podgrzewane i gotowe do użycia
w czasie pożaru. A pożary, jak wspominałem już, zdarzały się często.
Zarówno Starożytny Pałac, jak i letnia
siedziba cesarzy Yiheyuan, zdumiewają
lekkością, kolorami, przestrzenią – chciałoby się rzec: radością życia. Choć letnia
siedziba swoją historią sięga czasów
mongolskiej dynastii Yuan, to tak naprawdę kompletnie zniszczona przez
wojska angielsko-francuskie podczas
II wojny opiumowej, została od nowa
wybudowana z końcem
XIX wieku. Taki to zabytek.
Cesarzowa Cixi zdefraudowała na ten cel fundusze
mające służyć budowie
floty i jakby szydząc wybudowała statek, dla siebie,
z marmuru. Inna sprawa,
że dziką hordą barbarzyńskich Hunów okazały się
wojska rzekomo cywilizowanych Francji i Anglii,
Wielki Mur
które dosłownie zniosły
z powierzchni cesarskie pałace, grabiąc i paląc, zeskrobując nawet z przeciwpożarowych kadzi pokrywające je
warstewki złoceń. I można powiedzieć:
i znów nic nie było.
Niestety, nie zobaczymy w pałacach
wspaniałego dziedzictwa kultury materialnej Chin; turystów straszą puste
wnętrza odbudowanych pawilonów:
co udało się ukraść, choć też i uratować
przed pożogą, dzisiaj jest do obejrzenia
w British Museum i w Luwrze, resztę
wywiozła armia Czang Kaj-szeka uchodząc na Tajwan przed wojskami Mao
Zedonga. Najcenniejsze zabytki Chin są
do obejrzenia w Londynie i Tajpej.
Legendarny Wielki Mur pozostał, ale
ogólnie nie wygląda najlepiej. Legendarny, bo obrósł mitami, z których wiele nie odpowiada prawdzie: po pierwsze: wcale nie jest widoczny gołym
okiem z kosmosu, po drugie: mur jako
taki, czyli w postaci ciągłej kamiennej
konstrukcji – nigdy nie istniał. To układ
naturalnych przeszkód, ziemnych wałów, gdzieniegdzie wież, konstrukcji
rozczłonkowanych, bywa że znacząco
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
61
KLUB PODRÓŻNIKA
Mur, mający chronić Chiny
przed atakami „ludów północy” nie spełnił swojego zadania; w połowie XVII wieku
mandżurowie pokonali mur
(często przekupstwem), obalili
Mingów, opanowali Chiny i panowali, aż do obalenia w wyniku wojen domowych (1912),
jako dynasta Qing.
Z przyczyn niepojętych zachował
się pochodzący z XI w.
Mistrz Sieci
Ogród Mistrza Sieci, cesarskieoddalonych od siebie. Budowa zaczę- go ministra Shi Zhengzhi. Nie był on
ła się (podobno) w III w p.n.e., ale jego Ministrem OdSieci, ale na niewielkiej
ostateczny kształt zawdzięczamy robo- powierzchni w mieście Suzhou (granitom wykonywanym w okresie dynastii czącym nieomal z Shanghajem) stwoMing. Podawane są różne długości rzył arcydzieło chińskiej sztuki, nie tylko
muru: od 6 do prawie tysięcy kilome- ogrodniczej, bo jest to zespół składatrów metrów w sumie, a tak napraw- jących się z wzajemnie splecionych
dę można mówić o 2.400 km od gór stawków, tajemniczych ścieżek, przeNan Shan do zatoki Liaodong. Jak wiel- dziwnych ornamentów i malowideł, alki przedstawia obraz nędzy i rozpa- tanek, wiszących mostków, ułożonych
czy świadczyć może to, że organizuje w sposób stanowiących kwintesencję
się nawet wycieczki trakkingowe po chińskiej sztuki ogrodów: w której wymurze dla chętnych z wyposażeniem dawałoby się czasem, nie roślinność
osobistym zbliżonym do alpejskiego. jest najważniejsza, ale wizja przestrzeni
To co widzimy na pocztówkach i selfie ukształtowanej ręką człowieka tak, by
cioci Marysi to jeden z kilku odbudo- tworzyła wrażenie tworu natury, natury
wanych parokilometrowych kawałków. gdzie „Księżyc Wschodzi z Podmuchem
Prezentują się świetnie, tak bardzo, że Wiatru”. To nazwa jednej z altan, ulubionawet fugi między kamieniami są jesz- nej (podobno) przez Pana Shi. Co ciekacze świeże. Prawdziwa, autentyczna we, w chińskich ogrodach z rzadka poi jak najbardziej oryginalna jest słynna jawiają się kwiaty albo nie ma ich wcale.
terakotowa armia w grobowcu cesarza
Cywilizacja licząca sobie niemal cztery
Qin Shi w pobliżu dawnej stolicy Xian. tysiące lat pozostawiła po sobie spuściznę
Zabytek z III wieku p.n.e. przetrwał tyl- techniczną i materialną godną najwyższeko dlatego, że odkryty został dopiero go podziwu. Wszyscy wiedzą o porcelaw 1974 r., w związku z czym Anglicy nie nie i jedwabiu, ale to Chińczycy wynaleźli
zdołali go ukraść.
kompas, proch strzelniczy, papier i papie62
KLUB PODRÓŻNIKA
rowy pieniądz, druk, zegar mechaniczny niczkach, co utwierdziło ich w przekoz wychwytem (napęd wodny), destylację naniu własnej bezprzykładnej wyższości
alkoholu, torpedę, rakiety, w tym wielo- cywilizacyjnej. Więc zamknęli się przed
stopniowe... długo wymieniać. Lata burz- światem, który przestał im być potrzebliwej historii, licznych wojen domowych, ny. Kiedy więc w 1535 r. pierwsi portugalniszczycielskich powstań chłopskich, gra- scy kupcy przybyli do Makau otrzymali
bieżczych wypraw angielskich, francu- prawo wyłącznie do kotwiczenia statskich, portugalskich – obracały pomniki ków w zatoce, bez prawa schodzenia na
tej kultury w proch. Choć nie można po- ląd. Ale krok za krokiem, po dwudziestu
wiedzieć, że nic się nie ostało; problem latach przekupstwem powstały pierwsze
w tym, że jest to ogromny kraj, a autentyki magazyny „w celu wysuszenia towarów
pojawiają się tu i tam, z rzadka, jak rodzyn- zalanych wodą morską”, potem kamienki w cieście, dzielą je setki, tysiące kilome- ne domy, wreszcie murowana twierdza.
trów. To na przykład Wielki Budda z Les- Ale Chińczycy nadal nie chcieli nic od
han, największy posąg Buddy na świecie Europejczyków kupować (bo pojawili się
(71 metrów wysokości), to 1000-letnia Pa- zaraz i Anglicy i Francuzi), a ci za chińskie
goda Liaodi w mieście Dingzhou, to zato- towary musieli płacić srebrem. W końcu
pione starożytne miasto Shi Cheng albo srebra zaczęło brakować i wtedy Angliliczący 1.400 lat używany bez napraw (!) cy przywieźli z Indii opium. Opium bardo dziś Most Anji. Rzecz w tym, że dotrzeć dzo się Chińczykom spodobało, nałóg
tam, od jednego zabytku do drugiego, ogarniał coraz szersze kręgi i w ten spotrzeba czasem kilki dni; życia nie starczy.
sób Europejczycy uzyskali nową walutę.
Jak upadało to potężne imperium? Władzom nie mogło się to podobać. Na
Skądś to znamy. Zniszczyła je ksenofo- polecenie cesarza Daoguang w Kantonie
bia, przekonanie o własnej wyjątkowości, zniszczono cały ładunek opium, na co
odwrócenie się od świata, niechęć do Anglicy odpowiedzieli w najlepszy znazmian i skupienie na sobie. Tak też umie- ny sobie sposób: wysłali kanonierki. Tak
rała I Rzeczpospolita.
wybuchła pierwsza wojna opiumowa
Na północ od Pekinu leży nekropolia cesarzy z dynastii Ming.
W głównym pawilonie wielki posąg cesarza Yongle; to na jego
rozkaz admirał Zheng He odbył
w latach 1405-1433 dziesiątki podróży do brzegów Sumatry, Jawy,
Cejlonu, Indii, Persji, Zatoki Perskiej,
Arabii, Morza Czerwonego aż do
Egiptu i Mozambiku. Wszędzie zastawali lepianki tubylców w mniej
Cesarz Yongle
lub bardziej bananowych spódK WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
63
KLUB PODRÓŻNIKA
(1839-1842), potem dwie jeszcze następne. Wspaniała, we własnym przekonaniu
cesarska armia, jak pamiętamy odizolowana od świata, uzbrojona jak w czasach
cesarza Yongle nie sprostała nowoczesnemu brytyjskiemu uzbrojeniu. Potem
dopłynęli Francuzi i Amerykanie, każdy
chciał wyszarpać dla siebie kawałek tortu, do tego dołączyło się powstanie tajpingów... Chiny zostały spustoszone, obciążone kontrybucjami. Głód, choroby,
nędza stały się codziennością w wielkim
niegdyś imperium; w Szanghaju, Kantonie, Makau rządzili się obcy po swojemu w eksterytorialnych „koncesjach”. Sic
transit gloria mundi. A potem Sun Jat-sen założył Kuomintang, a potem Mao
Zedong, a potem rewolucja kulturalna,
a potem... potem już wiemy co się stało.
Religia
Mieszkańcy są bałwochwalcami, są
tam jednak też wyznawcy Mahometa.
Żyją tam prócz nich również i chrześcijanie... Bałwochwalcy mają tam liczne klasztory i opactwa według swego obrządku.
Są w nich wielkie ilości bożków. I to wam
powiem, że są wśród nich wysokie na dzie-
Nefrytowy Budda
64
sięć kroków, jeden z drzewa, inne z gliny,
inne z kamienia lub z brązu, całe są pokryte złotem i bardzo pięknie wykonane.
[Marco Polo – Opisanie świata]
Marco Polo wskazując na istnienie
nielicznych chrześcijan i muzułmanów
skupia się na najliczniejszych bałwochwalcach i interpretatorzy są zgodni, że bałwanami owymi Marco Polo
były posągi Buddy. Buddyzm nie jest
religią, konfucjanizm również nie jest
religią, choć często tak się uważa. Religię definiuje się jako wiarę w stwórcę, panującego nad światem boga
(bogów), którym należy oddawać
cześć. W tym sensie buddyzm nie jest
religią, bo wiara w tym sensie tu nie
występuje. Żyjący na przełomie VI/V
wieku Siddhārtha Gautama, zwany
Buddą (Przebudzonym) stworzył swoisty system filozoficzny zbudowany
na Czterech Szlachetnych Prawdach
o Cierpieniu i Szlachetnych Ścieżkach;
to przekaz o tym, o co zapytał pewien
paprykarz spod Sandomierza premiera Donalda Tuska: jak żyć? I premier
wówczas zamiast zaćukać się powinien był odesłać paprykarza
do nauk Buddy; wielce możliwe, że nie wystąpiłby nawet
o odszkodowanie, wszak celem człowieka jest Nirwana,
stan szczęścia, w którym
ustają wszelkie pragnienia.
W naszej cywilizacji szczęście
definiowane jest dokładnie
na odwrót i dlatego nie dostąpimy sansary, niekończącej się wędrówki w kolejnych
wcieleniach. Wizerunki i po-
KLUB PODRÓŻNIKA
sągi Buddy, to te bałwany Marco Polo, nad codziennym życiem Chińczyka, spewystępują w setkach, tysiącach wersji; cjalne funeralne sklepy oferują wszystduże, małe, wykonane ze złoconego ko, co zmarłemu może być konieczne
drewna poczynając, po najcenniejsze „do życia”. Skóra, fura i komóra – można
z nefrytu. Budda uśmiechnięty, Budda powiedzieć: przodkom kupuje się najśpiący, zadumany, nauczający, umarły nowszy model iphona, cadillaca, domek
Budda też jest. Wspaniały nefrytowy w górach nad rwącą rzeką albo telewiposąg Buddy znajduje się w świątyni zor LCD. Wszystko to bardzo realistyczne,
w Szanghaju.
oczywiście z papieru, zostaje spalone
Konfucjusz, w zasadzie równolatek w uroczystym ceremoniale i przodek już
Siddhārtha Gautamy, również nie stwo- ma. Często zresztą nie trzeba chodzić
rzył religii. To nauka o codziennym ży- daleko, bo Chińczyk pochowa ojca na
ciu (paprykarz!), relacjach społecznych, miedzy własnego pola (oczywiście wypodstawowych cnotach: humanitary- kluczone to jest w miastach, gdzie dziazmie, praworządności, poprawności, łają krematoria).
mądrości i lojalności. Nie jest to na pewKuchnia
no nauka dla naszych polityków.
...jedzą też szczurki faraona, żyjące
Jest jeszcze taoizm, również system tam w wielkiej ilości na równinach i góbardziej filozoficzny, niż religijny, opisu- rach wszędzie. Jedzą chętnie mięso koni
jący życie człowieka, jako Dao, drogę, i psów, krów, wołów, wielbłądów i wszelwedług jednych promujący bierną po- kiego rodzaju mięso, byle tłuste, i piją
stawę wobec świata według innych, mleko kobyle i wielbłądzie, które tak dojako dążenie do spokoju i porzucenie brze umieją przyrządzić, że posiada właśnieistotnych trosk.
ciwości dobrego białego wina. [Marco
Dawna religia kultu najwyższego bó- Polo – Opisanie świata]
stwa Shangdi, inaczej bóstwa niebios,
Idę z kolegą ulicą Zhuhai. Nagle
choć przewija się aż do upadku dynastii widzimy w oknie wystawowym reQing nie jest widoczna w codziennym stauracji najzwyklejszy elektryczny
życiu Chińczyka, zastępuje ją
powszechny i silny bardzo kult
przodków. Włoski misjonarz
Mateo Ricci zabiegał o zgodę
papieża na wprowadzenie do
nauk kościelnych kultu przodków, zapowiadając rychłą chrystianizację Chin po tym małym
zabiegu; papież nie zgodził się
i dlatego po dziś dzień chrześcijan w Chinach jest bardzo
mało. A kult przodków dominuje Uliczny stragan
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
65
KLUB PODRÓŻNIKA
opiekacz, a w nim na rożnie kręcące się
GOLONKI i kurczaki. Pędzimy, wygłodzeni po dwóch tygodniach (dlaczego
wygłodzeni, o tym za chwilę), jest też
piwo, Tsingtao tylko niestety, ale trudno.
Zamawiamy. Uprzejmy kelner przynosi
malutkie spodeczki i pałeczki. Patrzymy
na siebie skonsternowani. Wyciągam co
prawda z kieszeni składany widelec, ale
jak jeść golonkę bez noża?! Chińczyk rozwiązał za nas ten problem: wniósł jedną
wielką michę na dwóch, a w niej jakieś
zielska różne zanurzone w glutowatym
sosie bez smaku, ale za to o zapaszku
wątpliwym... I gdy się pomyszkowało
cierpliwie w onych glutach (pałeczkami),
można było trafić z rzadka na pocięte
cieniutko kawałki golonki. I zapić wodnistym piwem, napojem u nas uzyskiwanym wskutek przepłukania kufla.
Zdrowa to kuchnia, jak głoszą uczeni w medycynie mężowie, opierająca
się na ryżu, zielsku wszelakiego rodzaju
i herbacie w różnych postaciach pitej
bez cukru. Herbaty nie pijam, dlatego nie
będę opisywał ceremoniału jej parzenia,
bo i tak na koniec wychodzi z tego mniej
Jelenie prącia
66
lub bardziej zabarwiona gorzkawa woda.
Mięso, jak wspomniałem, występuje
symbolicznie i to raczej w małych skrawkach. Szczurki, jak za czasów Marko Polo,
i owszem, nadal jadają, i koniki morskie,
i robale najprzeróżniejsze, i ośmiorniczki
i owoce morza, i pierożki z nadzieniem
różnym i szaszłyczki drobiowe, wieprzowe i psie. Na ulicach stoją stragany, świeżutkie wszystko, kolorowe, nanizane na
patyczki. Pod blatem butla gazowa podgrzewająca michę (woka) z jakąś substancją oleistą. Czegokolwiek nie zamówisz, Chińczyk wsadzi to na parę minut
do tej michy i gotowe. Możesz jeść. Chleba nie ma. Co za płyn jest w tej misce nie
dojdziesz, choć może onego czasu był to
jakiś olej, ale kiedy ty człowieku otrzymujesz swojego szaszłyczka, to w tej misce
nurzane już było wszystko co na stole,
dzisiaj nurzane, wczoraj, przedwczoraj, za
dynastii Ming. Dlatego Chiny śmierdzą.
Niestety, całe Chiny (może z wyjątkiem
Hongkongu) śmierdzą zjełczałym, rozgrzanym tłuszczem, pamiętającym tysiąc
dań i tysiącletnie jaja.
W Shanghaju trafiłem na lokal z własną piwiarnią i napiłem się naprawdę dobrego piwa; na beczce było napisane, że w procesie
produkcyjnym uzyskuje się produkt o mocy 5,6%, ale jest on
„too strong”, dlatego przed rozlaniem do butelek zostaje porządne jednak (!) piwo rozcieńczone
do 3,3% – i wtedy jest dobre.
Wódka chińska również występuje w sklepach, najbardziej
nadaje się do mycia podłóg,
koniecznie w masce przeciwga-
KLUB PODRÓŻNIKA
zowej, bo woń zwala z nóg, bardziej niż zawartość alkoholu (są
nawet 50 i 60 procent).
Jak już przy używkach jesteśmy, to wspomnieć warto
– a pamiętamy, że Chiny to kraj
smoka – że smoki w Chinach
zostały skutecznie wytępione,
o czym Chińczycy radośnie
informują na każdym kroku;
wysiadam z samochodu na
Niczego nie wolno
parkingu pod Wielkim Murem
i pierwszy napis, jaki widzę, to
Kultura
NO SMOKING. Nie, nie ujrzysz wypiMają liczne bożki w swoich świątyniach,
sanych sentencji Konfucjusza, Buddy, męskie i żeńskie, a tym bożkom poświęcane
wielkiego poety Li Bai – zobaczysz na są młode dziewczęta w następujący spokażdym kroku, gdzie wzrok sięga, in- sób: Matka i ojciec poświęcają je bożkom
formację, że smoków nie ma (mnie się tym, którzy im są najbardziej potrzebni. Raz
kojarzyło z napisami: min niet) i – żeby ofiarowane, na każde żądanie zakonników
ci się nie zdawało – to nie wolno jesz- klasztoru bożków muszą się owe dziewczęcze wielu innych rzeczy, o czym infor- ta udawać do klasztoru, aby uprzyjemniać
muje zamieszczona powyżej tablica.
czas bożkom, i natychmiast tam śpieszą
W Kantonie (Guǎngzhōu) jest kilka uli- i śpiewają, i tańczą, i wielką radość odpraczek na starym mieście, gdzie na małej wują. [Marco Polo – Opisanie świata]
przestrzeni prezentowana jest cała kuchJuż sam chiński alfabet jest dziełem
nia chińska w postaci, że tak to określę: sztuki. Jest to najstarsza i największa
hurtowej. To tu zaopatrują się restaura- kultura świata istniejąca nieprzerwanie
torzy, ale i gospodarstwa domowe we wszystko co jadalne,
w przyprawy i medykamenty.
Lekarstwem, i pożywieniem
zarazem jest bowiem nie tylko
korzeń żeń-szenia, ale i koniki morskie, prącia jeleni, żywe
skorpiony i inne ruszające się
robactwo reprezentowane we
wszystkich kolorach i odcieniach. Nie należy wizyty w restauracji poprzedzać wycieczką
Opera w Pekinie
po starej części Guǎngzhōu.
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
67
KLUB PODRÓŻNIKA
od sześciu tysięcy lat. Chińska poezja ną według kanonów mody z czasów
opisała wszystko. My w Europie jeste- dynastii Ming; były to monodramy, jakśmy tylko smętnymi jej epigonami; byśmy w Polsce powiedzieli, i nie znając
choćbyśmy powtórzeń dokonywali nie języka byłem w stanie zrozumieć cały
znając oryginału, to przecież niczego przekaz, odczytując go tylko z ruchów,
nie zmienia. Chińskie malarstwo, najbar- mimiki i modulowanych kocich pojękidziej charakterystyczna i nam bardziej wań. Tak to brzmi w uchu Europejczyka,
znana będzie jego graficzna odmiana bo w Chinach zasada jest taka: im wyżprzedstawiająca świat marzeń, subtelnej szy głos prezentuje aktorka tym lepsza
kreski, onirycznych wzgórz otulonych jest... W Operze Pekińskiej obowiązuje
mgłami przetaczanych nad wodą, jak ta sama zasada. Tutaj jednak przybysz
senna mara. Woda musi być płynąca, z Europy uczestniczy w akcji, bowiem
wynika to z zasad Feng shui. Ten świat po obu stronach sceny wiszą ogromne
taki może być, jak na przykład mogo- monitory plazmowe, na których po anty nad rzeką Li. Spływ rzeką z Gullin do gielsku wyświetlany jest tekst dialogów
Yangshuo jest podróżą przez malarstwo z didaskaliami. Bowiem opera chińska
Chin; rzeka wije się między wapienny- to spektakl akcji; arie – jakbyśmy powiemi ostańcami (mogoty), wyglądającymi dzieli – a bardziej pieśni wypiszczane
jak wielkie głowy cukru dochodzące do z ogromną ekspresją nie ciążą nad dia200 metrów wysokości, stojącymi je- logami i podkreślają dynamikę zdarzeń.
den za drugim tak, że kolejny wydaje się Początki dla widza są trudne, mogą to
cieniem poprzedniego. Miałem pecha: ułatwić trunki (także pochodzenia eupadał deszcz, opar unosił się nad mogo- ropejskiego) sprzedawane na sali przed
tami, ale towarzyszący mi Chińczycy byli spektaklem; można również zamówić
zachwyceni: było tak, jak na obrazach ich stolik na podsceniu z serwisem obiaukochanych mistrzów. Malarsko polecić dowym i wtedy artyści na scenie śpietakże mogę Tianzi Mountain w prowincji wają jakby do kotleta. Jednak po trudHunan; te wzgórza wyglądają z kolei, jak nym początku zaczynamy uczestniczyć
żywcem wyjęte z filmu Avatar. Rozpisałem się o przyrodzie, ale przez
to, że nikt chyba poza Chińczykami
nie potrafił przekazać jej cudów
w tak oszczędny, a zarazem poetycki sposób.
Poezji Li Bai nie poczytamy
w oryginale, ale teatr i muzykę
poznać możemy i warto. Godzinami potrafiłem wpatrywać się
w spektakl z jedną aktorką (co
wieczór w TV) ucharakteryzowaRzeka Li
68
KLUB PODRÓŻNIKA
Hongkong
-City, szczególnie gdy wracało się
samolotem z Szanghaju właśnie,
gdzie na lotnisko przejeżdża się
(przefruwa, lewituje?) pociągiem
magnetycznym Maglev z prędkością 430 km/godz. Och, PKP!...
Imponujące wrażenie robi
Szanghaj z zabudową dzielnicy
Bund, gdzie wieżowce sięgają 632
m (Shanghai Tower) bądź słynny
„Otwieracz”, czyli Shanghai World
Financial Center, 492 metry wysokości. Niezapomniane wrażenie robi
nocna przejażdżka statkiem po rzece
Huangpu. Orgia świateł powala i świadczy o tym, że Chiny nie borykają się ze
stopniami zasilania, a przybysz z Europy
dowiaduje się, że wcale nie przybył do
Chin z pępka świata. Jak mu się wydawało. Szanghaj to nie tylko największe miasto (23 mln mieszkańców), ale i największy
ośrodek (tu rywalizuje z Hongkongiem)
przemysłowy i finansowy. Na ulicy Nankińskiej sklepy wszystkich najlepszych
marek świata (Rolls-Royce od ręki, tanio!),
wokół fabryki produkujące towary tychże
marek na pierwszej, drugiej i trzeciej zmia-
w spektaklu naprawdę, to wciąga, jeden
tylko element jest nie do zniesienia: muzyka w żaden sposób nie przypomina
naszych uwertur. Jest to ciągły nie ustający łomot emitowany przez czterech
orkiestrantów zaopatrzonych w bębny,
talarze i jakieś kije, które obijane o siebie
narastającym hałaśliwym rytmem podkreślają grozę akcji. Tutaj też gest i mimika, mają ogromne znaczenie.
Współczesne Chiny
Tutaj nie będzie cytatu z Marco Polo,
Chin XXI wieku włoski podróżnik nie znał,
opisać zatem nie był w stanie. A współczesne Chiny to potężne inwestycje,
technologie, nowoczesność,
a lepiej byłoby powiedzieć:
przepych
nowoczesności
na każdym kroku. Przejechałem pociągiem z Pekinu do
Shanghaju w niespełna 5 godzin, a jest to odległość 1.318
kilometrów! Na wyświetlaczu
w wagonie prędkość 305 km/
godz. po kilkunastu minutach
już nie robi wrażenia. Wrażenie robi za to powrót do Polski i podróż pociągiem Inter- Szanghaj nocą
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
69
KLUB PODRÓŻNIKA
Za to w Makau szczęka
mi opadła. To takie Chiny
nie-Chiny. Była portugalska
enklawa, gdy po rewolucji
goździków rząd Portugalii
chciał najzupełniej za darmo zwrócić kolonię, władze
w Pekinie wpadły w popłoch.
Dlatego, że Makau to największe kasyno świata, co za
tym idzie wielkie pieniądze,
których Chiny nie zarobiłyby,
Kanton w deszczu
bo tam hazard jest zakazany.
nie. Najbardziej interesująca jest „trzecia Dogadali się w końcu i stanęło na tym,
zmiana”. Jak wieść niesie pracowici Chiń- że Makau do 2049 roku będzie „krajem”
czycy najzupełniej dobrowolnie i nie żą- o dużej autonomii ze swoim systemem
dając nadgodzin pozostają w pracy i dalej prawnym, administracyjnym, gospodarprodukują z tych samych surowców te czym i własną monetą (pataka). Tak
same towary, tyle że trafiają one potem naprawdę jednak w powszechnym
do rozległego podziemnego targowiska obiegu jest dolar hongkoński. Poza
pod ziemią (tuż przy rzece), gdzie moż- starym miastem, faktycznie w kolona kupić Rolexa, czy Breitlinga za 70/75 nialnym portugalskim stylu, wokół
dolarów USA bądź torebkę Prady za 460 królują kasyna. Kasyna... to mało pozłotych (w przeliczeniu). Czyli po cenie ich wiedziane. Gigantyczne obiekty,
realnej wartości.
a złoto aż kapie, z zewnątrz, wewnątrz,
Wydaje się, że między największymi skrzy się, błyska, onieśmiela. W kasyośrodkami trwa nieustająca urbanistyczna nie Venetian, z zewnątrz wzorowanerywalizacja; to nie jest bezładne budownictwo realizowane
zasadą „byle wyżej”. Do projektów zapraszani są najwyższej
klasy światowi architekci tworzący swoiste perły architektury, jak choćby wspomniany
Otwieracz w Szanghaju, czy
gmach Opery lub Biblioteki
w Kantonie. Przyznam, że na
mnie Hongkong zrobił najmniejsze wrażenie. Pod tym
Kasyno Venetian
względem.
70
KLUB PODRÓŻNIKA
go na Pałac Dożów, są uliczki
starej Wenecji, most Rialto, błękitne niebo i kanały, po których
pływają gondole z grającymi na
gitarach gondolierami. Samo
kasyno to wielkie hale z tysiącami chyba stołów do Black Jacka, ruletki, pokera i czegoś tam
jeszcze, a wielka świetlna tablica
pokazuje bieżące obroty idące
w dziesiątki milionów dolarów.
Chińska wieś
A kasyn tych jest ponad 150!
Chińczycy z kontynentu przekraczają dowa popada w ruinę i nikt się tym nie
tłumnie lądową granicę (normalna kon- przejmuje, obok za to wyrastają nowe
trola paszportowa, prześwietlania baga- domy: biedniejszy rolnik stawia betonożu – jak na lotnisku), przypływają pro- we pudełko w stylu gierkowskim, bomami, wypełniają lotnisko, a darmowe gatszy okazałe wille w stylu Gargamela.
autobusy rozwożą gości z gotówką do No cóż, o gustach się nie dyskutuje, choć
kasyn. Wracają jakby lżejsi, potwierdzając czasem zbiera się na płacz. I wtedy, nagsłuszną i dalekowzroczną politykę Komu- le, jak spod ziemi wyrasta stara Chinka
nistycznej Partii Chin.
w najprawdziwszym chińskim kapeluszu,
Pobyt na wsi też nie przynosi ukoje- pędzi najprawdziwsze bawoły i warczy
nia. Nowoczesność wkrada się wszędzie, na nas, którzy koniecznie chcielibyśmy
motorami, skuterkami o przedziwnych ją sfotografować. Mija nas, pomrukując
konstrukcjach, z daszkiem nad kierowcą coś gniewnie pod nosem i kiedy bawoły
na przykład, pojazdami, gdzie człowiek przetoczą się już w ślad za nią, wyciąga
nie wie: motocykl to jeszcze, czy już sa- z kieszeni najnowszy model smartfona,
mochód. Niebo nad plantacjami her- wielce z siebie zadowolona robi nam
baty, ryżu, trzciny cukrowej pokrywają zdjęcie, układając środkowy palec drupajęczyny drutów elektrycznych, tak że giej ręki w znak rozpoznawany na całym
próba wykonania sielskiej fotografii za- świecie i nie wymagający tłumaczenia.
Marek Wojewoda
wsze kończy się z jakimś słupem energetycznym w tle. Może przez to ptaki nie
PS Marco Polo ani razu nie używa
latają pod chińskim niebem, powiadają,
że zjedzono je podczas rewolucji kultu- nazwy „Chiny”, była mu nieznana. Poralnej i wielkiego głodu; faktem jednak jawia się w Europie dopiero w XVII w.
jest, że jedynego ptaka zobaczyłem i pochodzi od Ts’in, nazwy jednego
przed jaskinią Ludi Yan (Trzcinowego z północnych księstw Chińskich i dynafletu): ćwierkał, latał, dopóki mu się bate- stii zjednoczonego państwa w okresie
ryjka nie wyczerpała. Stara wiejska zabu- IV – II w. p.n.e.
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
71
KLUB SENIORA
Wycieczka do Wiednia
W człowieku, który uważa, że wszystko
już było i nic nie może go zdziwić, umarło
to, co najpiękniejsze – uroda życia.
Ryszard Kapuściński
– Podróże z Herodotem
spacer wśród stawów porośniętych liliami wodnymi z malowniczymi mostkami i jedziemy do naszego miejsca noclegowego na obiadokolację w hotelu
w Znojmie.
Następnego dnia, po śniadaniu, wyWrzesień to dobra pora na wyciecz- jeżdżamy do Wiednia. Nasze zwiedzaki. 18 września wyjechaliśmy na trzy- nie z przewodniczką rozpoczynamy
dniową wycieczkę do Wiednia, zorga- od zimowego zamku cesarzy austrianizowaną przez Klub Seniora przy OIRP ckich w Hofburgu. To w nim odbywał
w Katowicach. Swoją podróż niektórzy się Kongres Wiedeński nazwany Tańz nas rozpoczęli w Katowicach. Po dro- czącym Kongresem. Zamek jest potężdze do Bielska-Białej dosiadła się reszta ny i nie sposób go zwiedzić z uwagi
towarzystwa. Od samego początku na program wycieczki. Ale oglądamy
pogoda dopisywała, chociaż z prognoz m.in. trzymane tutaj piękne konie liwynikało, że miał padać deszcz.
picany. Rodzą się czarne, a swoją siwą
Droga wiedzie przez Czechy. Wczes- maść przybierają dopiero po dziewięnym popołudniem zatrzymujemy się ciu miesiącach. Przechodzimy jeszcze
niedaleko granicy austriackiej w miej- do kościoła Augustianów i do katedry
scowości Lednice na Morawach, aby św. Szczepana. Po wyjściu z katedry pozwiedzić położony tam kompleks pała- dziwiamy znajdującą się w pobliżu bacowo-parkowy. Zamek Lednice należał rokową Kolumnę zarazy. Ufundował ją
od XIII wieku do znanego rodu Lichten- cesarz Leopold I na pamiątkę ocalenia
steinów. Został przebudowany w poło- go od zarazy, kiedy to w 1679 r. szalała
wie XIX w. w stylu angielskiego gotyku. we Wiedniu epidemia dżumy.
Przykuwają uwagę piękny, rzeźbiony
Nadeszła pora na atrakcję: tort Sachew drewnie, hol, wrzecionowe schody ra nieopodal Opery. Ma smak dobrze
w bibliotece i marmurowe kominki. Wi- nasączonego Murzynka. Jest przełożodzimy znajdujące się w pobliżu palmiar- ny dżemem morelowym i polany czenię i minaret. Kierujemy się do wspania- koladową polewą. Oryginalny przepis
łego angielskiego parku z francuskimi na ten tort jest zastrzeżony. Z kawiarni
ogrodami. Zajmuje obszar około 200 udajemy się na spacer. Po drodze kupuhektarów. Z łodzi, którymi płyniemy po jemy słynne czekoladki Mozart. Niektózbiorniku wodnym, zachwycamy się rzy idą zobaczyć olbrzymi gmach Opebujną roślinnością i rzadkimi gatunka- ry. Do jego wnętrza można wejść mając
mi drzew. Jeszcze w drodze powrotnej wcześniej kupione bilety. Cesarz Franci-
72
KLUB SENIORA
szek Józef na widok budowli miał powiedzieć, że przypomina mu budynek
dworca kolejowego.
Teraz jedziemy na Kahlenberg.
Miejsce, które jest symbolem zwycięstwa Austrii, Niemiec i Polski nad potężną armią Imperium Osmańskiego.
W XVII w. Turcy zajęli znaczną część
Europy. Podeszli pod Wiedeń. Wielki
wezyr i dowódca wojsk tureckich Kara
Mustafa napisał w liście skierowanym
do cesarza Leopolda I, że kto się nie
podda i nie przyjmie islamu, poniesie śmierć, a kraj ulegnie całkowitemu
zniszczeniu. Zdobycie Wiednia otworzyłoby armii otomańskiej drogę na
Rzym. W dniu 12 września 1683r., po
mszy św. odprawionej o godzinie 4.00
rano, do której służył król Polski Jan III
Sobieski, doszło do decydującej bitwy.
Przeważająca armia turecka została
ostatecznie pokonana. List do papieża Innocentego XI, król Polski, który
był również głównym dowódcą wojsk
sprzymierzonych, rozpoczął słowami:
Venimus, vidimus et Deus vicit. Dzisiaj kościół św. Józefa na Kahlenbergu
należy do polskich księży Zmartwychwstańców, a wzgórze odwiedzane
jest w celu widokowym i posilenia się
w pobliskiej restauracji.
Z Kahlenbergu przejeżdżamy na
Prater do Wesołego Miasteczka. Idę
długą główną aleją. Oglądam restauracje, karuzele i różne atrakcyjne miejsca
zabaw. Imponujące widoki. Duży rozmach. W pewnym momencie dostrzegam karuzelę, wokół której biegają kucyki zaprzęgnięte do małych powozów.
Słychać ogłuszającą muzykę. Robi mi
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
73
KLUB SENIORA
się smutno. Ogromnie mi jest żal tych
zwierząt. Chęć do dalszego zwiedzania
gdzieś ulatuje.
Wizyta na Praterze to ostatni punkt
zwiedzania tego dnia. Jest już wieczór, kiedy wracamy do naszego hotelu w Znojmie.
Następnego dnia, w niedzielę rano,
jedziemy jeszcze raz do Wiednia. Zwiedzanie rozpoczynamy od Domu Hunderwassera. Uwidacznia on silny indywidualizm architekta. Na tle typowej
architektury miasta, budynek wyróżnia
się zastosowaniem nieregularnej, płynnej linii oraz odważnym zestawianiem
kolorów. Przez wykorzystanie organicznych form w architekturze Hundewassera, wywołuje nieco bajkowy efekt.
I na koniec jedziemy do pałacu
cesarzy w Schonbrunn. Każdy zwiedzający otrzymuje automatycznego
przewodnika po czterdziestu, bogato
urządzonych komnatach, pałacu. Dzięki
niemu mogę uważnie zapoznawać się
z historią zamku oraz z życiem i koleja-
mi losu jego mieszkańców. Najbardziej
zapamiętuję cesarzowe Marię Teresę
i Elżbietę zwaną popularnie Sissi, która
w zasadzie tam nie mieszkała. Bardzo
dużo podróżowała, aby uciec od uciążliwej dworskiej etykiety. Kochała niezależność. Uderzyły mnie też tragedie,
które dotknęły cesarza Franciszka Józefa. Stracił dwoje dzieci – Zofię w wieku
2 i pół roku i Rudolfa w Mayerling. Jego
brat cesarz Maksymilian został rozstrzelany w Meksyku, a z ręki zamachowca
zginęła w Genewie ukochana żona
cesarza Sissi. Jeszcze spacer po francuskich ogrodach pałacu i około godziny
13.00 wracamy do kraju.
Zobaczyliśmy Wiedeń w pigułce. Ale
było warto. Podróże kształcą mówi stara
mądrość. Poznawanie krajów, ludzi i ich
obyczajów wzbogaca. Żeby jednak tak
było trzeba tylko uczyć się dostrzegać,
ponieważ człowiek może poznać tylko
to, do czego jest wewnętrznie przygotowany.
r. pr. Grażyna Proskurnicka
Gdyby pierwszy człowiek na świecie był adwokatem, sprawa o eksmisję
z raju trwałaby kilka milionów lat.
Kornel Makuszyński
Kartoteki policyjne są często naszą jedyną przepustką do nieśmiertelności.
Milan Kundera
Charakter państwa poznaje się po tym, jacy ludzie siedzą w więzieniach.
Valeriu Butulescu
74
WYDARZENIA
Zbigniew Głodny Skarbnik OIRP w Katowicach
Joanna Żurek-Krupka Skarbnik Rady OIRP w Krakowie
CYKLICZNE SPOTKANIA SKARBNIKÓW
W dniach 1-3 października br. w
Krakowie odbyła się kolejna edycja
szkoleń Skarbników Rad i Głównych
Księgowych Okręgowych Izb Radców
Prawnych. Tym razem przedstawiciele
OIRP z całej Polski spotkali się w Krakowie. Frekwencja dopisała i w szkoleniu
uczestniczyli przedstawiciele aż 18
OIRP. Uczestników szkolenia przywitała dziekan OIRP Danuta Koszyk-Ciałowicz i skarbnik Joanna Żurek-Krupka.
Okręgową Izbę Radców Prawnych w
Katowicach reprezentowali skarbnik
Zbigniew Głodny oraz Główna Księgowa Edyta Dela.
Wykład przeprowadziła Pani Urszula Pietrzak – biegły rewident. Wybór tej
osoby był trafny ze względu na to, że znana jej jest problematyka funkcjonowania
Okręgowych Izb Radców Prawnych m.
in. w związku z badaniem bilansu izby
krakowskiej. Przedmiotem wykładu była:
„Działalność gospodarcza stowarzyszenia a możliwości zastosowania uproszczeń przewidzianych w ustawie o rachunkowości dla jednostek mikro oraz
zasady opodatkowania działalności okręgowych izb radców prawnych podatkiem dochodowym od osób prawnych”.
Poza wykładem miała miejsce żywa dyskusja związana z problematyką podatkową i składkami ZUS-owskimi.
Odbyły się również panele dyskusyjne Skarbników i Głównych Księgowych.
Wymieniono na nich doświadczenia po-
szczególnych Izb w zakresie m. in. prowadzonej działalności i związanych z nią
rozliczeniach z fiskusem oraz zasadami
rozliczeń z ZUS-em. Wymiana doświadczeń poszczególnych OIRP pozwoli na
ujednolicenie i usprawnienie rozwiązań
w zakresie systemów rozliczeń.
Podsumowując, szkolenie uznano
za niezmiernie konstruktywne. Stwierdzono, że wymiana wzajemnych doświadczeń spowoduje usprawnienie
działań w omawianych zakresach w
poszczególnych Izbach.
W związku z ogólnie zdefiniowaną działalnością finansową Izb Radców
Prawnych postanowiono zwrócić się
do OBSiL-u celem wypracowania stanowiska dotyczącego obecnego statusu,
w zakresie przedmiotu działalności, okręgowych izb radców prawnych i znalezienia możliwości bardziej precyzyjnego
zdefiniowania tego przedmiotu.
Oprócz części szkoleniowej gospodarze spotkania zaprosili uczestników
szkolenia na spacer po Krakowie, tj. Kazimierzu, Wawelu i Rynku. OIRP w Krakowie pochwaliła się również swoją siedzibą, która trzeba przyznać, robi duże
wrażenie. Gratulowano tak szybkiego i
efektywnego przedsięwzięcia, jakim była
adaptacja nabytej nieruchomości.
Kolejne szkolenie Skarbników i Głównych Księgowych będzie organizowane
w 2016r. przez OIRP w Lublinie.
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
75
SPORT
r.pr. Piotr Zarzecki
XXVI Letnia Spartakiada Prawników –
Warszawa 2015
W bieżącym roku emocji sportowych w prawniczym środowisku
z pewnością nie brakowało, inicjatywy lokalne i ogólnopolskie wyrastały
jak grzyby po deszczu, więc nawet
najbardziej wytrwali i zapaleni „wyczynowcy” nie byli w stanie odznaczyć swojej sportowej obecności na
wszystkich z nich. Tym samym jak
co roku to właśnie arena zmagań
spartakiadowych stała się swoistym
barometrem formy nie tylko indywidualnych zawodników, ale wręcz
całych województw. I w tym miejscu
możemy zacząć odrobinę się chwalić.
Jako województwo śląskie wystawiliśmy drugą najliczniejszą reprezentację – 67 zawodniczek i zawodników
reprezentowało nasze barwy, zdobywając łącznie 58 medali, a w tym
19 złotych, 14 srebrnych i 24 brązowe. Ten niesamowity wynik pozwo76
r.pr. Maciej Czajkowski
lił nam na zajęcie drugiego miejsca
w łącznej klasyfikacji województw,
w którym Śląskie ustąpiło jedynie
gospodarzom Spartakiady, którzy
zdobyli łącznie 68 medali, a w tym 22
złote. Warto jednak dodać, że Mazowieckie sukces swój wywalczyło siłą
147 zawodników, co pokazuje, że
śląska ekipa była najskuteczniejszym
medalowym teamem. Dodatkowego i dumnego podkreślenia wymaga
fakt, że z 58 medali dla województwa
śląskiego aż 32 wywalczyły trzy Panie
– multimedalistki: sędzia Anna Petri
(14 medali), radca prawny Joanna
Olszówka-Zarzecka (8 medali) i aplikantka adwokacka Anna Iskierka (10
medali).
W grach zespołowych standardowo na wysokim poziomie zaprezentowali się nasi siatkarze, którzy
w odwiecznym finale – swoistym
spartakiadowym Grand Derbi – ulegli po dramatycznym meczu 2:3 eki-
SPORT
pie z Olsztyna. Srebro po takim finale błyszczało wyjątkowo dumnie na
piersiach naszych zawodników…
…choć nie tak dumnie, jak na
naszych Złotych Chłopcach od haratania w gałę. Piłkarze nie sprawili
całkowitej niespodzianki tylko dlatego, że przez licznych fachowców od
początku turnieju spartakiadowego
byli typowani na jednego z murowanych faworytów do podium. Cóż,
wygrywając Halowe Mistrzostwa Polski jako OIRP Katowice i wzmacniając
dodatkowo skład zaprzyjaźnionymi
adwokacko-sędziowskimi gwiazdami
stadionów nie można umknąć uwadze specjalistów. Tym bardziej jednak
cieszy fakt, że panowie piłkarze wytrzymali ciążącą na nich presję i sprawili nam wielką radość wygrywając
złoto! Oby tak dalej!
Optymizmem powiało też na koszykarskich parkietach. Przebudowana i wzmocniona (zwłaszcza na
tablicach) reprezentacja Śląska wystawiła dwie drużyny do streetballu,
w którym Śląsk II dotarł aż do półfinału (w meczu o III miejsce nie wystąpił z uwagi na zdumiewające błędy
sędziów nie znających regulaminu
zawodów – mecz pierwotnie miał się
po prostu nie odbyć). W koszykówce
tradycyjnej nasza ekipa pięknie walczyła w grupie, w której przegrała tylko z późniejszym tryumfatorem turnieju – Tarnowem. Niestety, pomimo
dobrego bilansu zwycięstw awans
do półfinałów przegraliśmy z Wrocławiem na małe punkty (Wrocław
zresztą zajął w turnieju II miejsce). Nie
martwcie się jednak panowie koszykarze – czas na rewanż już wkrótce
– w listopadzie w Katowicach czołówka spartakiadowych składów zmierzy
się w jesiennym turnieju o puchar
Dziekana OIRP.
Gratulacje dla wszystkich zawodniczek i zawodników za udział oraz
stworzenie fantastycznej, sportowej atmosfery, wolnej od trudnych
spraw zawodowych, samorządowych, podziałów, animozji i innych
problemów, które całkowicie blakną wobec tak przyjacielskich relacji wynikających z najszlachetniejszego współzawodnictwa. Już teraz
zapraszamy wszystkich pozytywnie
i sportowo zakręconych w przyszłym
roku do Szczecina. Przy okazji gorące podziękowania dla organizatorów
i sponsorów za wspaniałą pracę jaką
wykonali – jesteście wielcy! Wesołe galerie zdjęciowe ze spartakiady
można oglądać na stronie internetowej spartakiady lub poprzez stronę
naszej Izby na facebooku.
Perła Paprocan
czyli Biegli w prawie i po sprawie
Biegać każdy może.... – można by
zaśpiewać parafrazując klasyka, ale
tym razem wcale nie chodziło o to,
kto dalej, kto szybciej, kto lepiej, kto
gorzej. Liczyło się tylko uczestnictwo,
dobra zabawa, radosna atmosfera
wspólnego zmagania się z własnymi
słabościami. Perła Paprocan to impreza biegowa z wieloletnią tradycją, która łączy zawody z treningiem
biegowym na niemal dowolnym dy-
K WARTALNIK Okręgowej Izby R adców Prawnych w K atowicach
77
SPORT
stansie pod warunkiem, że będzie to
wielokrotność siedmiokilometrowej
pętli. Co więcej, nie ma obowiązku
biegania, albowiem impreza ta łączy
biegaczy i amatorów nordic walking.
Dla tych, którzy przebiegną co najmniej półmaraton (trzy pełne okrążenia), organizatorzy przygotowali
pamiątkowe medale.
W tym roku dzięki owocnej współpracy z Tyskim Towarzystwem Sportowym po raz pierwszy w biegu
wyróżniono kategorie: radcy prawni
i prawnicy. W ramach tej kategorii
przedstawiciele naszego samorządu
oraz pozostali prawnicy mogli rywalizować nie tylko w klasyfikacji generalnej, ale również sprawdzić kondycję
pozostałych zawodów prawniczych.
Zgodnie z założonymi zasadami
prawniczego regulaminu dyplomy,
medale i puchary otrzymali ci, którzy
włożyli najwięcej wysiłku w bieg na
najdłuższym dystansie lub w szybkość na wybranej przez siebie ilości
pętli. Pełna klasyfikacja medalowa
do sprawdzenia na stronie facebook
OIRP Katowice.
Dla tych, którzy jeszcze nie zdecydowali się, czy wystąpić w kolejnej
edycji, warto zaznaczyć, że nie ilość
okrążeń i nie ich prędkość, ale satysfakcja ze zdrowo wybieganej niedzieli w tej imprezie jest najważniejsza.
Serdecznie zatem zapraszamy, kolejna odsłona Perły Paprocan już na
wiosnę, kiedy to w piknikowej atmosferze będziemy mogli znów pobie-
78
gać po przepięknym terenie puszczy
pszczyńskiej – bo biegać każdy ma
prawo, a dla zwycięzców: brawo, brawo, brawo!
II SQASHOWe MISTRZOSTWA śLĄSKA
PRAWNIKÓW
Perła Paprocan to nie jedyna atrakcja tego październikowego weekendu, albowiem w sobotę na pięknym
obiekcie Bażantowo Sport rywalizowali najlepsi zawodnicy squasha. To
już druga edycja turnieju i ponownie
poziomu zawodów nie powstydziliby się nawet profesjonalni gracze.
Po zmaganiach w grupach zwycięzcy zostali wyłonieni w meczach rozgrywanych systemem pucharowym,
a po zagraniach finalistów ręce same
układały się do klaskania.
Za udaną imprezę dziękujemy jak
zwykle sponsorom, a przede wszystkim Milenium Sport sp. o.o., która
ufundowała nagrody i udostępniła
obiekt, a także Dziekanowi oraz Prezydium OIRP Katowice za okazane
wsparcie.
Squashowe Mistrzostwa Śląska
wygrali:
KAT. KOBIET:
1. Iwona Bargenda,
2. Beata Woszczyk
3. Joanna Olszówka-Zarzecka
KAT. OPEN:
1. Szymon Horzela,
2. Michał Mucha
3. Maciej Gliwiak
A
LĄSK PRAW
Ś
N
A
W
uc
ha
rD
ow
oP
ic a
TENISIE
ch
W
ÓW
IK
III MISTRZOS
T
SPORT
zie k
ana OIR P
a
wK
t
12-14 lutego 2016 r.
ul. Jasna 31 GLIWICE
rozpoczęcie gier: piątek, 15.00
Losowanie gier: 11.02.2016
KATEGORIE
•gra pojedyncza kobiet: open, 35+
•gra pojedyncza mężczyzn: open, 45+, 55+
•gra podwójna
•gra mieszana
Imprezy towarzyszące dla uczestników i ich rodzin:
•TURNIEJ BADMINTONA
•nielimitowane wejście do sfery wellness, siłowni i na basen
•możliwość oglądania transmisji meczy na żywo w restauracji
•Player’s Party we włoskiej restauracji LUMINOSO RISTORANTE
Zgłoszenie i wpłata wpisowego: 10.02.2016 r.
Wpisowe:
•190 zł – turniej tenisa (cena obejmuje turniej badmintona)
•120 zł – wyłącznie turniej badmintona
Wyżej wymienione wpisowe obejmują udział
w zawodach oraz wejście osób towarzyszących
Informacje o turnieju:
www.oirp.katowice.pl (zakładka Po godzinach – Sport),
www.jasna31.pl
Pytania proszę kierować na adres mailowy:
[email protected];
[email protected]
partner:
K WARTALNIK OKRęgOWej Izby R AdcóW PR AWNych W K ATOWIcAch
79
SPORT
80

Podobne dokumenty