Przysposobienie obronne

Komentarze

Transkrypt

Przysposobienie obronne
Przysposobienie obronne
Nr programu w szkolnym zestawie programów nauczania: ZS – PO-2010/11
Program opracowany na podstawie programu: Bogusława Breitkopf, Teodor Jakobson, Zbigniew Worwa,
Przysposobienie obronne. Program nauczania w liceum ogólnokształcącym ,liceum profilowanym, technikum i zasadniczej szkole
zawodowej.
Numer dopuszczenia: DKOS-4015-1/02
Obowiązuje w klasach I i II: liceum ogólnokształcącego i technikum w Zespole Szkół Nr 1 w Działdowie
Oświadczenie
Przedstawiony program zawiera podstawę programową kształcenia ogólnego.
Nie zawiera zmian w odniesieniu do programu WSiP - DKOS-4015-1/02.
mgr inż. Leszek Sosnowski
……………………………..………………………………….
/podpis nauczyciela/
mgr Zenon Iwaszkiewicz
……………………………..………………………………….
/podpis nauczyciela/
Zatwierdzam program do realizacji: ……………………………….…………………………………………
/data i podpis dyrektora szkoły/
Podstawa programowa kształcenia ogólnego
PRZYSPOSOBIENIE OBRONNE
Cele edukacyjne
1. Wyposażenie uczniów w wiedzę i umiejętności niezbędne do racjonalnych i skutecznych zachowań w przypadku wystąpienia zagrożeń indywidualnych i zbiorowych.
2. Przygotowanie do aktywnego uczestnictwa w przedsięwzięciach o charakterze obronnym.
Zadania szkoły
1. Wspieranie uczniów w pogłębianiu wiedzy i doskonaleniu umiejętności z zakresu edukacji dla bezpieczeństwa.
2. Kształtowanie świadomości obronnej młodzieży.
3. Pomoc w wyrabianiu nawyku racjonalnych zachowań w sytuacjach szczególnych oraz przygotowanie do uczestnictwa w przedsięwzięciach o charakterze obronnym
organizowanych przez organy administracji rządowej i samorządowej oraz organizacje społeczne.
4. Przygotowywanie uczniów do podejmowania samodzielnych działań w sytuacjach kryzysowych i rozwijania umiejętności organizatorskich w tej dziedzinie.
Treści nauczania
1. System obronności Rzeczypospolitej Polskiej:
1) podsystemy obronności państwa,
2) powinności obronne lokalnych władz, instytucji i obywateli.
2. Rodzaje sił zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, ich charakterystyka i przeznaczenie.
3. Struktura i zadania Obrony Terytorialnej Rzeczypospolitej Polskiej.
4. Obrona cywilna:
1) cel, zadania i organizacja,
2) ochrona ludności, zwierząt, żywności i dóbr materialnych w ramach powszechnej samoobrony,
3) sposoby alarmowania ludności,
4) zachowanie się podczas ewakuacji,
5) znaki i barwy bezpieczeństwa.
5. Wybrane problemy międzynarodowego prawa humanitarnego dotyczące ochrony ludności i dóbr kultury.
6. Zagrożenia czasu pokoju, ich źródła, przeciwdziałanie ich powstawaniu, zasady postępowania w przypadku ich wystąpienia i po ich ustąpieniu:
1) zagrożenia biologiczne i chemiczne ,
2) zagrożenia radiacyjne,
3) zagrożenia powodziowe i zatopienia,
4) zagrożenia pożarowe, posługiwanie się podręcznym sprzętem przeciwpożarowym,
5) zagrożenia ekologiczne, ze szczególnym uwzględnieniem zagrożeń lokalnych.
7. Zagrożenia czasu wojny:
1) formy i rodzaje walki zbrojnej,
2) podstawowe środki rażenia współczesnych sił zbrojnych,
3) obrona przed środkami walki.
8. Psychologiczne skutki sytuacji kryzysowych i sposoby radzenia sobie z nimi:
1) stres i jego wpływ na zachowanie ludzi,
2) zjawisko paniki, przeciwdziałanie mu i sposoby postępowania w sytuacjach kryzysowych.
9. Pierwsza pomoc w nagłych wypadkach:
1) ocena sytuacji w miejscu wypadku,
2) zabezpieczenie miejsca wypadku,
3) ocena stanu poszkodowanego i kontrola jego funkcji życiowych,
4) udzielanie pierwszej pomocy w przypadku oparzeń, złamań i zwichnięć, krwotoków, duszenia się ciałem obcym, utraty przytomności, utraty oddechu, zatrzymania krążenia,
wstrząsu pourazowego.
10. Rola jednostki w kształtowaniu bezpieczeństwa własnego i społecznego:
1) sytuacje kryminogenne, umiejętność ich unikania,
2) zjawiska patologiczne występujące wśród dzieci i młodzieży,
3) prospołeczne zachowania w kształtowaniu bezpieczeństwa.
11. Służba wojskowa:
1) ogólny charakter służby i jej prawne uregulowania,
2) podstawowe uzbrojenie i wyposażenie żołnierza,
3) podstawy żołnierskiego zachowania.
12. Terenoznawstwo:
1) zasady orientowania się w terenie,
2) posługiwanie się mapą,
3) marsz na azymut,
4) sporządzanie szkicu.
13. Podstawy planowania i organizowania działań:
1) sporządzanie planu,
2) stawianie zadań do wykonania,
3) opracowanie i przedstawienie meldunku sytuacyjnego.
14. Strzelectwo sportowe lub bieg na orientację.
Osiągnięcia
1. Rozróżnianie podsystemów (struktur) obronności kraju, rozumienie ich roli oraz form spełniania powinności obronnych przez organy władzy i obywateli.
2. Znajomość zasad postępowania w przypadku występowania zagrożeń.
3. Umiejętność udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym w różnych stanach zagrażających życiu i zdrowiu człowieka.
4. Umiejętność posługiwania się podręcznym sprzętem gaśniczym.
5. Orientowanie się w terenie według mapy i bez mapy.
6. Znajomość zasad planowania i organizowania działań.
Bogusława Breitkopf, Teodor Jakobson, Zbigniew Worwa
Przysposobienie obronne
Program nauczania
w liceum ogólnokształcącym,
liceum profilowanym,
technikum i zasadniczej szkole zawodowej
Program nauczania dopuszczony do użytku szkolnego przez ministra właściwego
do spraw oświaty i wychowania na podstawie recenzji dr Teresy Opolskiej,
mgr. Romana Jastrzębskiego i mgr Danuty Petry i wpisany do wykazu programów
dla liceum ogólnokształcącego, liceum profilowanego, technikum
i zasadniczej szkoły zawodowej - kształcenie w zakresie podstawowym.
Numer dopuszczenia: DKOS-4015-1/02
Cele nauczania
Główne cele nauczania przedmiotu przysposobienie obronne:
• przygotowanie młodzieży do racjonalnych zachowań w obliczu zagrożeń naturalnych, cywilizacyjnych i militarnych,
• przyswojenie przez młodzież niezbędnej wiedzy i umiejętności w zakresie samoobrony indywidualnej i ochrony zbiorowej ludności, dóbr materialnych i środków
egzystencji,
• ukształtowanie postaw proobronnych młodzieży i przygotowanie jej do uczestniczenia w przedsięwzięciach obronnych, podejmowanych przez organy administracji
rządowej i niezespolonej oraz administrację samorządową i instytucje.
Szczegółowe cele przedmiotowe:
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
1. Przyswojenie podstawowych wiadomości w zakresie:
rodzajów współczesnych zagrożeń czasu pokoju i wojny, które mogą spowodować ofiary w ludziach, straty materialne i szkody w środowisku,
psychologicznych i społecznych problemów w sytuacjach kryzysowych i sposobów zapobiegania panice,
podstawowych zadań systemu obronności państwa i powinności obronnych organów administracji, samorządów, instytucji i obywateli,
zasad organizacji i funkcjonowania obrony cywilnej,
zasad planowania, organizowania i prowadzenia działań,
rodzajów alarmów i sposobów alarmowania ludności o zagrożeniach,
zasad samoobrony i zachowania się w przypadkach zagrożenia radiacyjnego i chemicznego,
zasad ochrony żywności, płodów rolnych, wody, paszy i zwierząt przed skażeniami i zakażeniami,
przyczyn powstawania pożarów, zasad ochrony przeciwpożarowej i zwalczania małych pożarów,
zasad ochrony przed powodzią i zachowania się w czasie powodzi,
zasad humanitarnych ruchu czerwonokrzyskiego, ochrony ludności cywilnej i ofiar konfliktów zbrojnych międzynarodowych i niemiędzynarodowych, a także dóbr
kulturalnych w świetle konwencji genewskich i haskich oraz protokołów dodatkowych do tych konwencji,
zasad zachowania się na miejscu wypadku,
zasad i sposobów prowadzenia akcji ratunkowej i udzielania pierwszej pomocy w przypadku zagrożenia życia lub zdrowia poszkodowanych,
zasad zachowania sprzyjających ochronie własnego i społecznego bezpieczeństwa,
zasad orientowania się w terenie bez mapy i z mapą, wykonywania marszu według azymutu oraz sporządzania szkicu terenu,
teorii i zasad strzelania z broni sportowej.
2. Opanowanie podstawowych umiejętności w zakresie:
• planowania działań w skali rodziny, szkoły, małego środowiska sąsiedzkiego, chroniących przed skutkami zagrożeń spowodowanych przez siły przyrody, działalność
człowieka i nagłe zdarzenia (katastrofy, awarie),
• opracowania meldunku sytuacyjnego;
• rozróżniania sygnałów alarmowych, alarmowania o zagrożeniu i wzywania pomocy,
• posługiwania się indywidualnymi środkami ochrony dróg oddechowych i skóry,
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
zachowania się w budowlach ochronnych oraz w czasie ewakuacji z terenu zagrożonego,
posługiwania się przyrządem dozymetrycznym,
wykonywania zabiegów sanitarnych i specjalnych,
uszczelnienia mieszkania przed skażeniem pyłem promieniotwórczym i zagrożeniem chemicznym (spowodowanym katastrofą środka transportu przewożącego
substancję niebezpieczną) lub innym zdarzeniem,
sporządzenie perspektywicznego planu ochrony przeciwpożarowej mieszkania (domu, zagrody),
posługiwania się podręcznymi środkami gaśniczymi,
osobistego przygotowania się do ewakuacji,
zabezpieczenia miejsca wypadku samochodowego,
rozpoznawania stanów zagrożenia życia i postępowania zgodnie z obowiązującym schematem,
udzielania pierwszej pomocy w przypadku zagrożenia życia lub zdrowia poszkodowanego,
orientowania się w terenie bez mapy i według mapy oraz wykonywania pomiarów w terenie,
posługiwania się bronią sportową i celnego oddawania strzałów (tylko dla zainteresowanych tą dyscypliną).
3. Wychowanie i kształtowanie postaw w zakresie:
• wspierania programów i działań zmierzających do zapewnienia bezpieczeństwa osobom i grupom społeczeństwa, narażonym na zagrożenia życia i zdrowia, oraz
gotowości do uczestnictwa w przedsięwzięciach ratowniczych,
• poparcia dla idei ruchu czerwonokrzyskiego i karania osób winnych łamania międzynarodowego prawa humanitarnego,
• poszanowania życia, solidaryzowania się z ludźmi w obliczu zagrożenia i moralnego zobowiązania niesienia pomocy potrzebującym,
• uznania zasady prowadzenia zdrowego stylu życia, troski o nie poprzez wyrabianie nawyku stosowania profilaktyki zdrowotnej,
• poszanowania środowiska przyrodniczego, propagowania jego ochrony i poprawy obecnego stanu,
• podporządkowywania się zasadom zespołowego działania i zarządzeniom kierowników akcji ratowniczych,
• poszanowania prawa i przepisów porządkowych.
Materiał nauczania
Moduł obligatoryjny
DZIAŁ I. ZAGROŻENIA CZASU POKOJU, ICH ŹRÓDŁA I FORMY WYSTĘPOWANIA
1. Rodzaje współczesnych zagrożeń
Opis i klasyfikacja zagrożeń czasu pokoju. Zagrożenia naturalne. Zagrożenia związane z działalnością człowieka. Zagrożenia nadzwyczajne.
2. Regionalne zagrożenia ekologiczne
Wpływ infrastruktury na stan środowiska lokalnego. Przedsięwzięcia władz lokalnych na rzecz poprawy stanu środowiska w regionie. Indywidualne działania ekologiczne na terenie
szkoły, domu, osiedla, miasta.
DZIAŁ II. ZAGROŻENIA CZASU KRYZYSU MILITARNEGO I WOJNY
1. Formy i rodzaje walki zbrojnej
Definicja walki zbrojnej. Przesłanki i symptomy zagrożeń militarnych. Podstawowe czynniki walki decydujące o jej powodzeniu. Wpływ zachodzących zmian w uzbrojeniu i
technice bojowej na formy, sposoby i zasady walki. Wymiar i charakter współczesnych działań wojennych.
2. Podstawowe środki rażenia współczesnych sil zbrojnych Uzbrojenie współczesnych sił zbrojnych. Klasyfikacja środków rażenia. Właściwości konwencjonalnych środków
bojowych. Zagrożenia bronią masowego rażenia.
3. Sposoby ochrony przed środkami walki
Cechy współczesnych zagrożeń ludności. Rola ostrzegania i alarmowania ludności o zagrożeniach. Ewakuacja ludności z rejonów uznanych za szczególnie zagrożone. Organizacja
akcji ratunkowych w rejonach porażenia i nagłych zdarzeń. Likwidacja skażeń i zakażeń. Organizacja zaopatrzenia ludności w żywność i wodę. Przygotowanie ludności do
uczestnictwa w powszechnej samoobronie.
DZIAŁ III. PSYCHOLOGICZNE SKUTKI SYTUACJI KRYZYSOWYCH I SPOSOBY ICH ŁAGODZENIA
1. Stres i jego wpływ na zachowanie ludzi
Sytuacje i czynniki stresowe. Reakcje człowieka na stres. Umiejętność radzenia sobie ze stresami.
2. Zjawisko paniki
Przyczyny paniki. Zapobieganie i przeciwdziałanie panice w sytuacjach kryzysowych.
DZIAŁ IV. SYSTEM OBRONNOŚCI RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
1. Cel i podstawowe zadania systemu obronności
Podstawowe dokumenty dotyczące obronności państwa. Funkcje ochronne państwa. Cel systemu obronności. Zadania systemu obronności w czasie pokoju i wojny. Struktury
systemu obronności. Definicja systemu obronności.
2. Podsystemy obronności państwa
Klasyfikacja podsystemów w systemie obronności państwa. Cel, zadania i wewnętrzna struktura podsystemów obronności państwa. Właściwości działania podsystemów w czasie
pokoju, kryzysu militarnego i wojny.
3. Powinności obronne lokalnych władz i instytucji
Podstawy prawne obowiązków i zadań obronnych. Zadania organów władzy państwowej i samorządu terytorialnego w dziedzinie obronności kraju. Planowanie świadczeń obronnych.
Współpraca terenowych organów administracji wojskowej z organami rządowej administracji ogólnej i samorządu terytorialnego w zakresie przygotowania obronnego kraju.
4. Świadczenia osobiste i rzeczowe obywateli w czasie pokoju,
mobilizacji i wojny
Podstawy prawne świadczeń obywateli na rzecz obrony kraju. Świadczenia jako integralna część systemowych rozwiązań obronnych. Klasyfikacja i zakres świadczeń osobistych i
rzeczowych.
DZIAŁ V. ROLA I ZADANIA SIŁ ZBROJNYCH RZECZYPOSPOLITE POLSKIEJ W SYSTEMI OBRONNOŚCI PAŃSTWA
1. Siły Zbrojne RP
Miejsce i rola Sił Zbrojnych RP w systemie obronności państwa. Organizacja strukturalno-funkcjonalna. Zadania, organizacja i podstawowe uzbrojenie poszczególnych rodzajów sił
zbrojnych. Ograniczenia traktatowe Sił Zbrojnych RP (CFE - 1990). Terenowa administracja wojskowa.
2. Struktura i zadania obrony terytorialnej
Obrona terytorialna w systemie obronności państwa. Przeznaczenie, cel, funkcje i zadania obrony terytorialnej. Struktura organizacyjna i uzbrojenie. Wzajemne relacje wojsk
operacyjnych i OT.
3. Służba wojskowa
Podstawy prawne obowiązku służby wojskowej. Zasadnicza służba wojskowa. Inne formy spełniania obowiązku służby wojskowej. Podstawowe uzbrojenie i wyposażenie żołnierza.
Podstawy żołnierskiego zachowania. Zawodowa służba wojskowa.
DZIAŁ VI. ORGANIZACJA OBRONY CYWILNEJ I ZASADY POWSZECHNEJ SAMOOBRONY W PRZYPADKU ZAGROŻEŃ
1. Rola, zadania i organizacja obrony cywilnej
Obrona cywilna w systemie obronności państwa. Przeznaczenie, cel, funkcje i zadania obrony cywilnej. Struktura organizacyjna OC.
2. Podstawy planowania i organizowanie działań OC
Podstawowe wiadomości o zasadach działania zespołowego. Proces przygotowania (planowania i organizowania) i prowadzenia działań. Kompetencje decyzyjne, proces
podejmowania decyzji i stawiania zadań. Sposoby opracowania i przedstawiania meldunku sytuacyjnego.
3. Sposoby alarmowania ludności o zagrożeniach
Urządzenia i środki alarmowania. Systemy alarmowe w zakładach pracy, miastach i gminach. Rodzaje alarmów i sygnały alarmowe. Zasady zachowania się ludności po ogłoszeniu
alarmu i po jego odwołaniu.
4. Indywidualne i zbiorowe środki ochrony przed zagrożeniami
Środki ochrony dróg oddechowych. Środki ochrony skóry. Budowle ochronne - schrony i ukrycia. Ewakuacja ludności z terenu zagrożonego.
5. Postępowanie podczas zagrożenia radiacyjnego
Zastosowanie substancji promieniotwórczych w gospodarce. Niebezpieczeństwo narażenia ludzi na działanie promieniowania i skażenia promieniotwórczego. Składowanie odpadów
promieniotwórczych. Zasady ochrony radiologicznej.
6. Zasady zachowania się w przypadku zagrożeń chemicznych Prognozowanie, wykrywanie i monitorowanie zagrożeń chemicznych. Zasady zachowania się w sytuacji zagrożenia na ulicy, w terenie, w domu. Postępowanie w przypadku skażenia chlorem gazowym, gazami nitrozowy-mi lub cyjanowodorem.
7. Ochrona żywności i wody przed skażeniami i zakażeniami
Wpływ skażeń promieniotwórczych, chemicznych i biologicznych na żywność i wodę. Zasady ochrony środków spożywczych. Zabezpieczenie źródeł poboru wody oraz ujęć
wodnych.
8. Ochrona płodów rolnych, paszy i zwierząt gospodarskich przed skażeniami i zakażeniami
Środki i sposoby zabezpieczenia płodów rolnych i paszy. Odkażanie i dezaktywacja. Skutki działania środków promieniotwórczych, trujących i biologicznych na zwierzęta. Sposoby
ochrony zwierząt.
9. Zabiegi specjalne i sanitarne
Zabiegi całkowite i częściowe. Sposoby, urządzenia i środki do dezaktywacji, odkażania i dezynfekcji różnych powierzchni. Sposoby, urządzenia i środki do zabiegów sanitarnych.
Indywidualny pakiet przeciwchemiczny. Zabiegi weterynaryjne.
10. Zapobieganie powstawaniu i rozprzestrzenianiu się pożarów
Jak powstaje pożar. Najczęstsze przyczyny powstawania pożarów. Sposoby ochrony przeciwpożarowej. Obowiązki władz administracyjnych i ludności.
11. Walka z pożarami
Grupy i rodzaje pożarów. Środki i sprzęt gaśniczy. Rozpoznanie rejonu pożaru. Sposoby ratowania ludzi i inwentarza. Zapobieganie panice. Przestrzeganie zasad bezpieczeństwa
podczas akcji ratunkowej.
12. Ochrona ludności przed skutkami powodzi i zatopieniami
Zagrożenia powodziowe w Polsce. Urządzenia wodne przeznaczone do ochrony przed powodzią. Zasady ochrony społeczności lokalnej przed skutkami powodzi i zatopień. Przygotowanie się
rodziny do ochrony przed powodzią. Postępowanie ludności w czasie powodzi. Gotowość do ewakuacji.
DZIAŁ VII. WYBRANE PROBLEMY MIĘDZYNARODOWEGO PRAWA HUMANITARNEGO (MPH)
1. Ochrona ludności cywilnej podczas wojny i okupacji wojennej
Zasady humanitarne ruchu czerwonokrzyskiego i konwencji genewskich. Obowiązki walczących stron w zakresie ochrony osób cywilnych i ludności cywilnej. Szczególne prawa
kobiet i dzieci. Status formacji obrony cywilnej. Znaki i barwy bezpieczeństwa.
2. Obowiązki wobec rannych, chorych i rozbitków
Ochrona i obowiązujące zasady leczenia. Ochrona cywilnych jednostek medycznych, cywilnego personelu medycznego i duchownych. Rola ludności cywilnej i stowarzyszeń
pomocy.
3. Ochrona ofiar konfliktów zbrojnych o charakterze
wewnątrzpaństwowym
Zakres stosowania postanowień konwencji genewskich i protokołu dodatkowego. Gwarancje humanitarnego traktowania. Ściganie i karanie przestępstw. Ochrona dóbr niezbędnych
dla przetrwania ludności cywilnej.
4. Ochrona dóbr kulturalnych w razie konfliktu zbrojnego
Definicja dóbr kulturalnych. Obowiązek opieki i poszanowania dóbr kulturalnych. Ochrona specjalna i jej przyznawanie. Znaki rozpoznawcze.
DZIAŁ VIII. RATOWNICTWO I PIERWSZA POMOC
1. Organizacja pomocy na miejscu wypadku
Zasady zachowania się na miejscu wypadku - prawny obowiązek i jego konsekwencje. Ocena sytuacji. Bezpieczeństwo własne i poszkodowanego. Zadania i czynności osób
udzielających pierwszej pomocy. Łańcuch ratunkowy. Wzywanie pomocy.
2. Rozpoznawanie stanów zagrożenia życia i zdrowia
Schemat postępowania ratunkowego na miejscu wypadku. Sposoby rozpoznawania zaburzeń czynności życiowych organizmu oraz urazów. Sytuacje wymagające
natychmiastowego działania.
3. Nagłe zasłabnięcia i zachorowania wymagające pierwszej pomocy
Przyczyny, objawy i zakres pierwszej pomocy w omdleniu. Utrata przytomności - rozpoznanie i postępowanie ratownicze w zależności od wystąpienia dodatkowych urazów
(zastosowanie pozycji bocznej ustalonej i zmodyfikowanej). Postępowanie ratownicze w przypadku epilepsji.
4. Zadania i czynności ratownika w zaburzeniach oddychania
i zatrzymaniu krążenia
Podstawowe zasady wykonywania resuscytacji krążeniowo-oddechowej (RK-O). Metody sztucznego oddychania. Specyfika wykonywania RK-O w zależności od wieku
poszkodowanego. RK-O wykonywana przez jedną osobę lub przez dwie osoby. Objawy śmierci klinicznej i biologicznej.
5. Skaleczenia i rany
Postępowanie doraźne w przypadku skaleczeń, zranień i stłuczeń. Czynniki wpływające na gojenie się ran. Zakażenia ran i sposoby zapobiegania zakażeniom. Postępowanie z
ranami kłutymi, miażdżonymi, płatowymi, postrzałowymi, z ranami z ciałem obcym, z ranami spowodowanymi wybuchem. Zasady postępowania z ranami kończyn. Pierwsza
pomoc przy ranach głowy, twarzy, szyi i tułowia. Zasady postępowania z poszkodowanymi w zależności od umiejscowienia urazu.
6. Krwotoki i sposoby ich tamowania
Przyczyny krwawienia. Krwawienia zewnętrzne. Sposoby tamowania krwotoków na kończynach, szyi i tułowiu. Amputacja urazowa. Krwawienia wewnętrzne, objawy pośrednie i
pierwsza pomoc. Zapobieganie rozwojowi wstrząsu. Mierzenie ciśnienia krwi.
7. Złamania kości i uszkodzenia stawów
Rodzaje złamań i ich charakterystyka. Złamania kości kończyn, obojczyka, żeber i miednicy - objawy i zakres pierwszej pomocy. Skręcenia, zwichnięcia i złamania śródstawowe objawy i pierwsza pomoc. Unieruchomienie ułożeniowe.
8. Urazy głowy i kręgosłupa
Przyczyny, objawy i zakres pierwszej pomocy w przypadku wstrząśnienia mózgu. Wstrząs (szok), objawy, zagrożenia i zakres pierwszej pomocy. Pęknięcie podstawy czaszki.
Rozpoznanie, zagrożenia i zasady postępowania. Otwarte zranienia czaszkowo-mózgowe. Objawy i pierwsza pomoc. Uraz kręgosłupa, rozpoznanie i zakres pierwszej pomocy.
9. Oparzenia termiczne
Przyczyny oparzeń. Ocena głębokości oparzeń na podstawie objawów. Ocena rozległości oparzeń. Rodzaje zagrożeń towarzyszących oparzeniom. Sposoby udzielania pierwszej
pomocy. Najczęstsze przyczyny, objawy i zakres pierwszej pomocy w przypadku odmrożeń miejscowych.
10. Oparzenia chemiczne
Rodzaje oparzeń chemicznych i ich charakterystyka. Zasady udzielania pierwszej pomocy i zachowania szczególnej ostrożności. Oparzenia wymagające szczególnej troski (oparzenia
oczu, przełyku, przewodu pokarmowego).
11. Zatrucia środkami chemicznymi, jadami roślinnymi
i środkami spożywczymi
Przyczyny i rodzaje zatruć. Ogólne zasady postępowania w przypadku zatruć. Zatrucia doustne, sposoby udzielania pierwszej pomocy w zależności od rodzaju spożytej substancji.
Zatrucia przez drogi oddechowe - rozpoznanie i zakres pierwszej pomocy. Objawy i zakres pierwszej pomocy w przypadku zatruć przez skórę i błony śluzowe.
12. Ukąszenia, pogryzienia i użądlenia
Ugryzienia przez zwierzęta - zasady udzielania pierwszej pomocy. Zabezpieczenie przed wścieklizną. Ukąszenia przez węże, objawy i postępowanie ratownicze. Użądlenia przez
owady i pierwsza pomoc. Zasady postępowania w przypadku wystąpienia wstrząsu uczuleniowego.
13. Ciała obce w organizmie
Ciała obce tkwiące w skórze (drzazgi, haczyki) - sposoby postępowania. Usuwanie ciał obcych tkwiących w oku, uchu, nosie, drogach pokarmowych i oddechowych.
Niebezpieczeństwa wynikające z nieprawidłowego działania ratowniczego.
14. Cele i zasady bandażowania
Środki i materiały niezbędne do bandażowania. Ogólne zasady bandażowania. Rodzaje opatrunków i zasady ich nakładania. Podstawowe zasady opatrywania kończyn, głowy i
tułowia z wykorzystaniem bandaża i chusty trójkątnej.
15. Sposoby ewakuacji poszkodowanych
Zasady przemieszczania poszkodowanych. Podstawowe techniki podnoszenia, wynoszenia i odciągania poszkodowanych z miejsca niebezpiecznego (przez jedną osobę lub przez dwie
osoby). Zasady przenoszenia poszkodowanego na noszach. Sposoby przygotowania noszy improwizowanych.
16. Pomoc porażonym substancjami promieniotwórczymi i trującymi w wyniku awarii przemysłowych i katastrof komunikacyjnych Postępowanie ratownicze w przypadku
porażenia substancjami promieniotwórczymi. Objawy zatruć toksycznymi środkami przemysłowymi (TSP) -postępowanie ratownicze. Zasady postępowania w urazach i obrażeniach
spowodowanych katastrofami komunikacyjnymi. Uszkodzenia mieszane -miksty.
17. Rola jednostki w kształtowaniu własnego i społecznego bezpieczeństwa
Sytuacje i środowiska rodzące przestępczość. Rodzaje patologii społecznych wśród dzieci i młodzieży. Prospołeczne zachowania sprzyjające bezpieczeństwu własnemu i
społecznemu.
Moduł działów fakultatywnych
(działy do wyboru: A lub B - zależnie od możliwości szkoły)
A. TERENOZNAWSTWO
1. Zasady orientowania się w terenie
Do czego jest potrzebna umiejętność orientacji w terenie. Orientowanie się za pomocą kompasu i busoli. Orientowanie się według ciał niebieskich i niektórych cech przedmiotów
terenowych.
2. Posługiwanie się mapą
Ogólna charakterystyka i klasyfikacja map topograficznych. Treść map topograficznych. Przygotowanie mapy do pracy. Orientowanie się w terenie według mapy.
3. Marsz według azymutu
Zasady określania kątów poziomych za pomocą busoli. Przygotowanie danych do marszu według azymutu. Sposoby dokonywania pomiaru odległości na mapie i w terenie.
4. Sporządzanie szkicu
Istota i przeznaczenie szkicu. Zasady wykonywania szkicu. Wykonanie szkicu terenu.
B. STRZELECTWO SPORTOWE
1. Broń sportowa
Podstawowe typy strzeleckiej broni sportowej. Konstrukcja niektórych modeli strzeleckiej broni sportowej. Przeznaczenie poszczególnych części karabinka sportowego i pistoletu
pneumatycznego.
2. Zjawisko strzału, tor pocisku i jego elementy
Opis zjawiska strzału. Teoria lotu pocisku. Zależność toru pocisku od warunków meteorologicznych, odległości do celu i innych czynników.
3. Składanie się do strzału, celowanie i oddanie strzału
Pozycje strzeleckie. Układ ciała i broni. Zgranie przyrządów celowniczych i punktu celowania. Zasady poprawnego oddania strzału.
4. Zasady zachowania się na strzelnicy
Warunki bezpieczeństwa. Procedury sprawdzania broni. Zajmowanie stanowiska strzeleckiego. Zachowanie na stanowisku strzeleckim. Załadunek broni. Oddawanie strzału. Kontrola
wyników strzelania i analiza błędów popełnionych przez strzelca.
Plan dydaktyczny – poziom podstawowy
Przysposobienie obronne – liceum ogólnokształcące, technikum
Opracował: mgr inż. Leszek Sosnowski
Program: DKOS-4015-1/02, Przysposobienie obronne. Program nauczania dla liceum ogólnokształcącego, liceum profilowanego, technikum
i zasadniczej szkoły zawodowej.
Podręcznik: Przysposobienie obronne – Bogusława Breitkoft, Mirosław Marciniak, Zbigniew Worwa – WSiP
Ćwiczenia : Przysposobienie obronne - Bogusława Breitkoft, Mirosław Marciniak, Zbigniew Worwa – WSiP
1.
0 czym będziemy się
uczyć na lekcjach PO nasz klasowy kontrakt
1
• orientuje się w głównych założeniach A
programowych przedmiotu
• rozumie znaczenie zasad pracy
C
zredagowanych na lekcjach
• planuje swoją naukę zgodnie z
B
wymaganiami przedmiotowymi
• wykazuje zrozumienie humanitarnego charakteru przedmiotu PO
• wie, jakie stowarzyszenia i
organizacje o charakterze
humanitarnym działają na terenie
miasta lub gminy oraz jakie są
możliwości udziału w konkursach i
zawodach sportowo-obronnych
C
B
Metody pracy
• ćwiczenia
integracyjne
• „burza
mózgów"
• rozmowa
nauczająca
• instruktaż
• praca z podręcznikiem
Podstawa
programowa
ponadpodstawowe
uczeń:
Kategoria
Lp. Temat lekcji
Wymagania programowe -edukacyjne
Liczba
podstawowe
godzin
uczeń:
Kategoria
Lekcja wprowadzającej
Ścieżka
międzyprzedmiotowa
•edukacja
prozdrowotna
ponadpodstawowe
uczeń:
Kategoria
Temat lekcji
Kategoria
Lp.
Wymagania programowe
Liczba podstawowe
godzin
uczeń:
Metody
pracy
1. Rodzaje współczesnych
zagrożeń
1
• wymienia rodzaje zagrożeń
• omawia zagrożenia związane z
działalnością człowieka
• omawia zasady zachowania się w
sytuacjach zagrożeń
• wyjaśnia przyczyny powstawania
zagrożeń
• planuje ewakuację rodziny na
wypadek klęski żywiołowej
• omawia zasady zachowania się w
wypadku klęsk żywiołowych
• wykazuje związki między niefrasobliwością człowieka a występowaniem zagrożeń nadzwyczajnych
• planuje akcję ratunkową na wypadek
klęski żywiołowej
• „burza
mózgów"
• dyskusja
• praca z
tekstem
2. Regionalne zagrożenia
ekologiczne
2
• omawia przyczyny powstawania
zagrożeń środowiska miejskiego
(wiejskiego)
• przedstawia przykłady zachowań
proekologicznych w różnych
sytuacjach życiowych (w domu,
szkole, na wycieczce)
• wykazuje związki między technizacją
życia a zagrożeniami dla środowiska
• wykazuje wpływ znajomości zasad
zachowania się w wypadku katastrof na
zmniejszenie strat wśród ludności
• omawia przedsięwzięcia władz lokalnych, które mają na celu poprawę
stanu środowiska naturalnego
• „burza
mózgów"
• dyskusja
• prezentacja
projektów
uczniowskich
Podstawa
programowa
I: Zagrożenia czasu pokoju, ich źródła i formy występowania
Ścieżka
międzyprzedmiotowa
• edukacja ekologiczna
• edukacja
prozdrowotna
• etyka
• technologia
informacyjna
II: Zagrożenia czasu wojny
podstawowe
uczeń:
1. Formy i rodzaje walki
zbrojnej
1
• stosuje podstawową terminologię
• omawia przyczyny konfliktów
zbrojnych
• omawia formy zagrożeń militarnych
2. Podstawowe środki rażenia
współczesnych sił
zbrojnych
1
• dokonuje podziału współczesnych
środków rażenia
• omawia zasady zachowania się w
terenie skażonym
• podaje przykłady zapobiegania
rozprzestrzenianiu się chorób
zakaźnych
3. Sposoby ochrony przed
środkami walki
1
• stosuje podstawową terminologię
• wyjaśnia, na czym polega ostrzeganie
i alarmowanie
• uzasadnia konieczność znajomości
sygnałów alarmowych
ponadpodstawowe
A
C
C
B
uczeń:
• wyjaśnia zależności między
niestabilnością polityczną i
gospodarczą krajów sąsiedzkich a
bezpieczeństwem Polski
• wykazuje związek między
występowaniem kryzysów i konfliktów
lokalnych a zagrożeniem dla
bezpieczeństwa kraju
Kategoria
Temat lekcji
Kategoria
Lp.
C
D
Metody
pracy
• „burza
mózgów" •
dyskusja •
praca z
tekstem
• omawia zasady zachowania się ludności w terenie skażonym w zależności
od warunków atmosferycznych
• przedstawia, w jaki sposób można
ochronić się przed działaniem poszczególnych czynników rażenia
• omawia uzbrojenie współczesnych sił
zbrojnych
• wykład ilustrowany lub
prezentacja
projektu uczniowskiego •
dyskusja •
praca zespołowa nad
problemem
• przedstawia różne sposoby
wykrywania zagrożeń
• wyjaśnia, po co wykonuje się
likwidację skażeń i zakażeń
• planuje sposób przygotowania
mieszkania na wypadek zagrożenia
skażeniami chemicznymi i
promieniotwórczymi
• „burza
mózgów"
• dyskusja •
praca z
tekstem
Podstawa
programowa
Wymagania programowe
Liczba
godzin
Ścieżka
międzyprzedmiotowa
• edukacja
ekologiczna
• edukacja
czytelnicza i medialna
• edukacja
filozoficzna
Temat lekcji
uczeń:
ponadpodstawowe
uczeń:
Kategoria
Lp.
Kategoria
Wymagania programowe
Liczba
godzin podstawowe
Metody
pracy
1. Stres i jego
wpływ na
zachowania
ludzi
2
• wymienia sytuacje i czynniki
stresogenne
• opisuje najbardziej typowe reakcje
człowieka na stres
• przedstawia sposoby radzenia sobie
ze stresem
• wyjaśnia pojęcie „stres"
• wyjaśnia mechanizm powstawania
stresu i jego skutki
• opisuje typowe sposoby radzenia
sobie ze stresem w sytuacjach kryzysowych (zarówno u poszkodowanego, jak i u ratującego)
• planuje ćwiczenia relaksacyjne dla
siebie
• „burza
mózgów"
• dyskusja
• praca
z tekstem
2. Zjawisko
paniki
1
• wymienia sytuacje sprzyjające rozwojowi paniki
• opisuje typowe zachowania osób,
które uległy panice
• opisuje sposoby zapobiegania panice w sytuacjach kryzysowych
• wyjaśnia pojęcie „panika"
• wyjaśnia mechanizm powstawania
paniki
• planuje działania zapobiegające
panice na wypadek zagrożenia pożarowego w jego szkole (domu)
• „burza
mózgów"
•
prezentacja
• dyskusja
• praca z
ćwiczeniami
Podstawa
programowa
III: Psychologiczne skutki sytuacji kryzysowych i sposoby ich łagodzenia
Ścieżka
międzyprzedmiotowa
• edukacja prozdrowotna
• wychowanie do życia
w rodzinie
Temat lekcji
podstawowe
uczeń:
ponadpodstawowe
uczeń:
Kategoria
Lp.
Kategoria
Wymagania programowe
Liczba
godzin
Metody
pracy
Podstawa
programowa
IV: System obronności Rzeczypospolitej Polskiej
Ścieżka
międzyprzedmiotowa
1. Cel i podstawowe zadania
systemu
obronności
1
• stosuje podstawową terminologię
• wymienia funkcje obronne państwa
• omawia zadania systemu obronności państwa
• wyjaśnia rolę pozazbrojnych działań wojennych
• omawia podstawowe zasady obronności państwa
• wykazuje znaczenie położenia geograficznego Polski dla bezpieczeństwa europejskiego
• wykład
ilustrowany
• dyskusja
• praca
z tekstem
• wychowanie do życia
w rodzinie
• edukacja
europejska
2. Podsystemy
obronności
państwa
1
• stosuje podstawową terminologię
• wymienia rodzaje Sił Zbrojnych RP
• wymienia naczelne organy kierowania obroną kraju
• omawia poszczególne ogniwa podsystemu pozamilitarnego
• określa zadania podsystemu kierowania obronnością w czasie wojny
• edukacja
filozoficzna
3. Powinności
obronne
lokalnych
władz
i instytucji
1
• wymienia podstawowe obowiązki
WKU
• wyjaśnia, kto i w jakim zakresie
planuje świadczenia obronne
• określa zadania samorządu terytorialnego w dziedzinie obronności
kraju
• omawia zadania organów władzy
i administracji publicznej w zakresie planowania obronności państwa
• określa, na czym polega współpraca organów administracji wojskowej z organami administracji rządowej i samorządowej w zakresie
planowania obronności
• mapa
pojęciowa
• dyskusja
• praca
z tekstem
• metaplan
• dyskusja
• praca z
tekstem
(podręcznikie
mi
materiałami
źródłowymi)
4. Świadczenia
osobiste i rzeczowe obywateli w czasie
pokoju, mobilizacji i wojny
1
• wyjaśnia, na czym polega obowiązek świadczeń osobistych w czasie
pokoju
• wyjaśnia, na czym polegają świadczenia rzeczowe
• wyjaśnia różnicę miedzy obowiązkiem świadczeń rzeczowych a osobistych
• określa, kto i dlaczego nie podlega
obowiązkowi świadczeń osobistych
• wywiad
• praca
zespołowa z
podręcznikie
m
• prezentacja
Wymagania programowe
podstawowe
uczeń:
ponadpodstawowe
uczeń:
1. Siły Zbrojne RP
1
• omawia znaczenie różnych typów
wojsk w systemie obronności państwa
• wymienia rodzaje wojsk wchodzących
w skład Wojsk Lądowych
• omawia zadania operacyjne różnych
typów wojsk
• określa rolę i zadania sił zbrojnych w
systemie obronności państwa
2. Pojęcie, struktura i zadania
obrony terytorialnej (OT)
1
• stosuje podstawowe pojęcia wprowadzone na lekcji
• omawia rolę i zadania wojsk OT
• określa zakres współpracy organów
dowodzenia OT i samorządów terytorialnych
• wyjaśnia miejsce OT w systemie
obronności państwa
1
• wymienia podstawy prawne służby
wojskowej
• omawia zasady powoływania, odraczania i odbywania zasadniczej
służby wojskowej
• wyjaśnia, na czym polega zastępcza
służba wojskowa
• omawia formy odbywania przeszkolenia
wojskowego przez studentów i
absolwentów szkół wyższych
• wyjaśnia, kto podlega obowiązkowi
odbywania ćwiczeń wojskowych i na
czym one polegają
• określa znaczenie przysposobienia
obronnego w przygotowaniu obronnym
społeczeństwa
3.
Służba wojskowa
Kategoria
Temat lekcji
Kategoria
Lp.
Liczba
godzin
Metody
pracy
• mapa
mentalna
•
dyskusja
• praca z
tekstem
• techniki
kreatywne
• dyskusja
• praca z
tekstem
• wykład
ilustrowany
• debata
• praca z
tekstem
Podstawa
programowa
V: Rola i zadania Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej w systemie obronności państwa
Ścieżka
międzyprzedmiotowa
• edukacja filozoficzna
• edukacja europejska
Wymagania programowe
podstawowe
uczeń:
ponadpodstawowe
uczeń:
Kategoria
Temat lekcji
Kategoria
Lp.
Liczba
godzin
Metody
pracy
1. Rola, zadania i organizacja
obrony cywilnej (OC)
1
• rozpoznaje międzynarodowy znak
obrony cywilnej i określa jego
zastosowania • wymienia podstawowe
dokumenty prawne regulujące sprawy
OC • omawia zadania OC w czasie
pokoju • określa zadania samorządów
w zakresie OC ludności
• przedstawia zasady organizacji OC
w Polsce
• określa funkcje Krajowego Centrum
Koordynacji Ratownictwa i Ochrony
Ludności
• uzasadnia humanitarny charakter OC
• mapa
pojęciowa
• rozmowa
nauczająca
• praca z
podręcznikiem
2. Podstawy planowania i
organizowania działań
1
• stosuje podstawowe pojęcia
wprowadzone na lekcji
• omawia podstawowe etapy
planowania i organizowania
działań OC
• wyjaśnia istotę procesu monitorowania
• planuje ewakuację z budynku
szkolnego (budynku mieszkalnego, wsi,
gminy)
• „gwiazda
pytań"
• praca z
materiałami
źródłowymi
1
• wymienia urządzenia i środki
alarmowania
• przedstawia rodzaje alarmów
• zna drogi ewakuacji w szkole
• omawia sposób zachowania się
uczniów po usłyszeniu sygnału alarmu
(np. dotyczącego podłożenia ładunku
wybuchowego lub pożaru) w szkole
• omawia systemy alarmowe
instalowane w dużych zakładach pracy,
miastach oraz gminach
• przedstawia zasady zachowania się
ludności po usłyszeniu sygnału
alarmowego
• uzasadnia wagę znajomości sygnałów
alarmowych i zasad zachowania się po
ich ogłoszeniu dla zachowania życia
• prezentacja
• praca z
podręcznikie
m
• metaplan
3.
Sposoby alarmowania
ludności o zagrożeniach
Podstawa
programowa
VI: Organizacja obrony cywilnej i zasady powszechnej samoobrony w przypadku zagrożeń
Ścieżka
międzyprzedmiotowa
• edukacja europejska
• edukacja regionalna
• edukacja ekologiczna
• edukacja czytelnicza i
medialna
• edukacja prozdrowotna
4.
Indywidualne i zbiorowe
środki ochrony przed
zagrożeniami
2
• prezentuje możliwości stosowania
zastępczych środków ochrony dróg
oddechowych i skóry
• dobiera rozmiar maski przeciwgazowej odpowiedni do wielkości swojej
głowy
• prezentuje sposób przygotowania
zastępczej budowli ochronnej dla
swojej rodziny
• posługuje się maską przeciwgazową
kompletną i niekompletną
• wyjaśnia zasady ewakuacji ludności
z terenu zagrożonego
• planuje ewakuację szkoły (budynku
mieszkalnego, wsi) na wypadek
zagrożenia
• mapa
mentalna
• pokaz z
objaśnieniem
• ćwiczenia
praktyczne
• edukacja ekologiczna
• edukacja czytelnicza i
medialna
• edukacja prozdrowotna
5.
Postępowanie podczas
zagrożenia radiacyjnego
1
• wymienia dziedziny gospodarki
narodowej, w których znajdują
zastosowanie substancje promieniotwórcze
• opisuje sposoby zapobiegania
działaniu substancji promieniotwórczych w środowisku
• przedstawia znaczenie substancji
promieniotwórczych w różnych
dziedzinach gospodarki
• uzasadnia konieczność zachowania
daleko idących środków ostrożności w
kontaktach z substancjami
promieniotwórczymi
• określa warunki, jakim powinny
odpowiadać pomieszczenia (silosy) do
składowania odpadów
promieniotwórczych
• rozmowa
nauczająca
• praca z podręcznikiem
• „kapelusze
myślowe"
• edukacja ekologiczna
• edukacja czytelnicza i
medialna
• edukacja
prozdrowotna
6.
Zasady zachowania się w
wypadku zagrożeń
chemicznych
2
• wymienia najczęstsze przyczyny
występowania zagrożeń chemicznych
• określa zasady zachowania się w
sytuacji zagrożenia (w domu, na ulicy,
w terenie otwartym -poza miastem)
• uzasadnia konieczność przestrzegania
dyscypliny oraz podporządkowania się
poleceniom osób kierujących akcją w
rejonie zagrożeń chemicznych
• omawia podstawowe sposoby wykrywania zagrożeń chemicznych
• wyjaśnia, na czym polega prognozowanie i monitorowanie zagrożeń
chemicznych
• planuje kolejność działań domowników w sytuacji zagrożenia chlorem
gazowym
• opisuje zasady bezpiecznego zachowania się ludności w sytuacji zagrożeń
chemicznych
• Rozważ
Wszystkie
Czynniki
(RWC)
• „drzewo
decyzyjne"
• tak jak w lp. 5
7.
Ochrona żywności i wody
przed skażeniami i
zakażeniami
1
• uzasadnia konieczność zabezpieczania produktów spożywczych przed
skażeniami i zakażeniami
• wyjaśnia niebezpieczeństwa
wynikające ze spożycia skażonych
(zakażonych) produktów
• sporządza dla swojej rodziny projekt
zabezpieczenia żywności i wody przed
skażeniami oraz zakażeniami
• dowodzi konieczności zabezpieczania
źródeł poboru wody oraz ujęć wody
pitnej przed skażeniami i zakażeniami
• określa wpływ środków trujących i
promieniotwórczych na żywność i
wodę
• techniki kreatywne (komiks)
• „wędrujące
plakaty"
• edukacja ekologiczna
• edukacja czytelnicza i
medialna
• edukacja prozdrowotna
8.
Ochrona płodów rolnych,
paszy i zwierząt
gospodarskich przed skażeniami i zakażeniami
1
• wyjaśnia, dlaczego należy chronić
zwierzęta przed skażeniami i
zakażeniami
• stosuje podstawową terminologię
wprowadzoną na lekcji
• omawia podstawowe sposoby zabezpieczania płodów rolnych oraz paszy
przed skażeniami i zakażeniami
• określa skutki działania środków
promieniotwórczych, chemicznych i
biologicznych na zwierzęta
• praca z
tekstem
• debata
9.
Zabiegi sanitarne i
specjalne
10. Zapobieganie powstawaniu
i rozprzestrzenianiu się
pożarów
1
• stosuje podstawową terminologię
wprowadzoną na lekcji
• uzasadnia konieczność przeprowadzania zabiegów sanitarnych i specjalnych
• przedstawia okoliczności, w których
należy wykonać zabiegi całkowite lub
częściowe
• omawia zasady wykorzystywania
indywidualnego pakietu przeciwchemicznego (IPP)
• wyjaśnia celowość organizowania
punktów zabiegów sanitarnych i
specjalnych
• planuje organizację PZSan. w domu
(szkole, internacie)
• uzasadnia konieczność przestrzegania
reguł bezpieczeństwa podczas
wykonywania zabiegów sanitarnych i
specjalnych
• przedstawia zasady postępowania z
poszkodowanym w przypadku ran
mieszanych (mikstów)
• wyjaśnia celowość organizowania
PZWet.
• „burza
mózgów"
• dyskusja
• praca z
tekstem
• edukacja ekologiczna •
edukacja prozdrowotna
1
• wyjaśnia najczęstsze przyczyny
pożarów
• omawia sposoby ochrony przeciwpożarowej budynków mieszkalnych,
zabudowań gospodarczych, lasów i pól
• rozpoznaje i prawidłowo reaguje na
sygnał alarmu o pożarze w szkole
• wyjaśnia obowiązki uczniów
(domowników, mieszkańców,
administracji) w zakresie ochrony
przeciwpożarowej
• wskazuje w szkole (w internacie, w
domu) miejsca szczególnie zagrożone
wystąpieniem pożaru i uzasadnia swój
wybór
• planuje postępowanie uczniów po
usłyszeniu sygnału o pożarze
• planuje obowiązki domowników
(mieszkańców internatu) na wypadek
zagrożenia pożarowego
• uzasadnia celowość przestrzegania
zasad ochrony przeciwpożarowej
• Inne Punkty
Widzenia
(IPW - np.
leśników,
rolników,
turystów,
ekologów)
• praca nad
problemem
• edukacja prozdrowotna
• edukacja czytelnicza i
medialna
• edukacja ekologiczna
11. Walka z pożarami
1
• charakteryzuje poszczególne rodzaje
pożarów
• opisuje zasadność stosowania poszczególnych środków i sprzętu
gaśniczego
• omawia podstawowe zasady bezpiecznego ratowania ludzi z rejonu
zagrożenia
• omawia sposoby gaszenia odzieży
płonącej na człowieku
• dobiera odpowiedni środek i sprzęt
gaśniczy do rodzaju palącej się substancji
• omawia zagrożenia pojawiające się w
wyniku powstania paniki osób
zagrożonych
• określa zasady bezpieczeństwa podczas
akcji ratowniczo-gaśniczej
• uzasadnia konieczność podporządkowania się odpowiednim rygorom
(komendom) podczas prowadzenia akcji
ratowniczej
• wywiady
uczniowskie •
wykład
połączony z
prezentacją •
symulacja
alarmu
przeciwpożarowego
• tak jak w lp. 10
12. Ochrona ludności przed
skutkami powodzi i
zatopieniami
2
• charakteryzuje zagrożenia powodziowe w Polsce
• wymienia organy (służby) odpowiedzialne za ochronę przed powodzią
• lokalizuje obszary zagrożone powodzią
na terenie gminy (powiatu)
• opisuje i lokalizuje na terenie gminy
urządzenia wodne przeznaczone do
ochrony przed powodzią
• określa powinności ludności
zamieszkałej na terenach objętych akcją
ratunkową
• uzasadnia konieczność podporządkowania się rygorom w sytuacji
powodziowej
• uzasadnia celowość ochrony mostów,
śluz, urządzeń i budowli
hydrotechnicznych
• planuje ewakuację rodziny (grupy
rówieśników przebywających pod
namiotami nad wodą) na wypadek
zagrożenia powodziowego
• planuje przedsięwzięcia
przeciwepidemiczne niezbędne do
wykonania w domu (zagrodzie, osiedlu)
• uzasadnia konieczność podejmowania przedsięwzięć
przeciwepidemicznych na terenach
objętych powodzią
• wycieczka
do lokalnej
jednostki
straży pożarnej
• dyskusja
• praca zespołowa
• edukacja
ekologiczna
• edukacja
prozdrowotna
VII: Wybrane problemy międzynarodowego prawa humanitarnego
podstawowe
uczeń:
ponadpodstawowe
uczeń:
Kategoria
Temat lekcji
Kategoria
Lp.
Metody
pracy
1.
Ochrona ludności cywilnej
podczas wojny i okupacji
wojennej
1
• wyjaśnia istotę zasad humanitarnych
MCKiCP
• przedstawia obowiązki walczących
stron w zakresie ochrony ludności
cywilnej
• omawia wskazania dotyczące
ochrony kobiet i dzieci
• rozpoznaje znaki i barwy ochronne i
wyjaśnia ich znaczenie
• prezentuje podstawowe zasady
humanitarne wynikające z konwencji
genewskich
• dowodzi słuszności idei ruchu
czerwonokrzyskiego
• charakteryzuje zadania i uprawnienia obrony cywilnej w świetle
międzynarodowego prawa
humanitarnego
• wykład
ilustrowany
• praca
zespołowa
nad problemem
• praca z
tekstem
• dyskusja
• praca z
ćwiczeniami
2
Obowiązki wobec
rannych, chorych i
rozbitków
1
• omawia wartości kryjące się za postawą poszanowania, ochrony i leczenia
rannych, chorych rozbitków
• wymienia rodzaje i rozpoznaje znaki
jednostek stacjonarnych i ruchomych
podlegających ochronie
• omawia obowiązki osób cywilnych i
stowarzyszeń pomocowych wobec
rannych, chorych i rozbitków
• zna uprawnienia przysługujące
personelowi medyczno-sanitarnemu i
duchownym
• przeprowadza dyskusję na temat
skuteczności międzynarodowych
unormowań prawnych dotyczących
humanitarnego traktowania i niesienia
pomocy rannym, chorym i rozbitkom
• praca
zespołowa
nad problemem
•
prezentacja
połączona z
dyskusją
Podstawa
programowa
Wymagania programowe
Liczba
godzin
Ścieżka
międzyprzedmiotowa
wychowanie do życia
w rodzinie
• edukacja regionalna
(dziedzictwo kulturowe
w regionie)
• edukacja
filozoficzna •
edukacja europejska
3.
Ochrona ofiar konfliktów
zbrojnych o charakterze
wewnątrzpaństwowym
(niemiędzynarodowym)
2
• uzasadnia potrzebę ochrony dóbr i
obiektów niezbędnych dla przetrwania
ludności
• podaje przykłady łamania gwarancji
humanitarnego traktowania ofiar
wewnątrzpaństwowych konfliktów
zbrojnych
• uzasadnia niegodziwość poniżającego
i okrutnego traktowania innych ludzi
4.
Ochrona dóbr kultury w
razie konfliktu zbrojnego
1
• wyjaśnia pojęcie „dobra kultury"
• uzasadnia konieczność ochrony dóbr
kultury
• zna międzynarodowe znaki
rozpoznawcze dóbr kultury
podlegających ochronie, zgodne z
konwencją genewską
• omawia podstawowe postanowienia
dotyczące humanitarnego traktowania
osób, które nie biorą udziału w
działaniach zbrojnych
• uzasadnia konieczność ścigania i
karania za zbrodnie wojenne
• dowodzi, że znajomość międzynarodowego prawa humanitarnego
stanowi podstawowy warunek jego
przestrzegania w przyszłości
• wymienia postanowienia prawne
traktujące o ochronie dóbr kultury
• omawia zasady ochrony specjalnej i
ogólnej dóbr kultury
• dowodzi, że zachowanie dziedzictwa
kulturowego ma wielkie znaczenie dla
wszystkich narodów świata
• debata
- sąd
nadkonwencjami
• „burza
mózgów"
• praca z
podręcznikiem
• dyskusja
• wychowanie do
życia w rodzinie
• edukacja regionalna
(dziedzictwo kulturowe
w regionie)
• edukacja
filozoficzna
• edukacja europejska
VIII: Ratownictwo i pierwsza pomoc
podstawowe
uczeń:
ponadpodstawowe
uczeń:
Kategoria
Temat lekcji
Kategoria
Lp.
Metody
pracy
1. Organizacja pierwszej
pomocy na miejscu
wypadku
1
• omawia zasady zachowania się
ratujących (świadków zdarzenia) na
miejscu wypadku
• wymienia prawne podstawy
udzielania pomocy
• prezentuje poszczególne ogniwa
łańcucha ratunkowego
• prezentuje meldunek wezwania
pomocy do konkretnej sytuacji
• zachowuje zasady bezpieczeństwa
własnego i poszkodowanego
• interpretuje cywilnoprawne skutki
udzielania pomocy
• uzasadnia znaczenie prawidłowo
złożonego meldunku dla ratowania
życia poszkodowanego
• odnosi się do zachowań świadków
zdarzenia (ratujących) na miejscu
wypadku
• przedstawia zasady ustawiania
trójkąta ostrzegawczego
• Rozważ
Wszystkie
Czynniki
(RWC)
• dyskusja
•
ćwiczenia
praktyczne
2. Rozpoznawanie stanów
zagrożenia życia i zdrowia
2
• badając stan poszkodowanego,
postępuje według poznanego schematu
ratunkowego
• rozpoznaje zaburzenia podstawowych funkcji życiowych organizmu
• na podstawie badania systemowego
rozpoznaje podstawowe urazy u
poszkodowanego
• wyjaśnia istotę czynności doraźnych,
ratujących życie poszkodowanemu
• określa skutki nieudzielenia
pierwszej pomocy w przypadku
zaburzeń czynności życiowych
poszkodowanego • odwraca na plecy
poszkodowanego leżącego na brzuchu
• „burza
mózgów"
• dyskusja
• pokaz z
objaśnieniem
•
ćwiczenia
praktyczne
Podstawa
programowa
Wymagania programowe
Liczba
godzin
Ścieżka
międzyprzedmiotowa
• edukacja
prozdrowotna
• wychowanie do życia
w rodzinie
3.
Nagłe zasłabnięcia i
zachorowania wymagające
pierwszej pomocy
2
• rozpoznaje wstępne objawy nagłych
zasłabnięć i zachorowań
• zapobiega omdleniu
• na podstawie przedmiotów określa
przyczyny nagłych zasłabnięć i zachorowań
• udziela pomocy osobie omdlałej
• układa poszkodowanego w pozycji
bocznej ustalonej i zmodyfikowanej w
zależności od rozpoznanych urazów
• stosuje schemat postępowania ratowniczego
• ocenia zachowania ratujących w
określonych sytuacjach
• planuje akcję ratowniczą odpowiadającą konkretnej sytuacji
• wyjaśnia, dlaczego utrata przytomności może stanowić zagrożenie dla
życia
4.
Zadania i czynności
ratownika w zaburzeniach
oddychania i zatrzymaniu
krążenia
3
• stosuje podstawową terminologię
związaną z tematem
• wykonuje samodzielnie lub w
zespole dwuosobowym resuscytację
krążeniowo-oddechową (RK-O) u
dorosłego, dziecka i niemowlęcia
• podczas udzielania pomocy stosuje
schemat postępowania ratowniczego
• na podstawie oglądu sytuacji i poszkodowanego przewiduje przyczynę
zaburzeń czynności życiowych
• podaje przyczyny różnic w sposobie
wykonywania sztucznego oddychania u
niemowląt i małych dzieci
• przewiduje skutki niepodjęcia szybkiej
akcji ratunkowej w sytuacji
zagrożenia życia
• planuje akcję ratunkową w ognisku
urazowym (w symulowanym zdarzeniu)
• rozmowa
nauczająca
• praca
zespołowa
nad problemem
•
prezentacja
z elementami
dramy
• „drzewo
decyzyjne"
• dyskusja
• pokaz i
ćwiczenia
praktyczne
• „burza
mózgów"
• dyskusja
• rozmowa
nauczająca
• symulacja
• ćwiczenia
praktyczne
poprzedzone
instruktażem
• edukacja
prozdrowotna
• wychowanie do życia
w rodzinie
5.
Skaleczenia
i rany
1
• rozpoznaje rodzaje ran
• omawia sposoby gojenia się różnych
rodzajów ran
• stosuje podstawowe zasady opatrywania ran
• stosuje właściwe opatrunki
z uwzględnieniem rodzaju i umiejscowienia urazu
• charakteryzuje czynniki wpływające na proces gojenia się ran
• omawia sposoby zapobiegania
zakażeniom
• wykazuje wpływ sposobu udzielenia
pomocy poszkodowanemu na
proces jego zdrowienia
6.
Cele i zasady
bandażowania
2
• opatruje rany umiejscowione na
poszczególnych częściach ciała
• posługuje się chustą trójkątną podczas opatrywania ran i unieruchamiania złamań
• stosuje różne materiały opatrunkowe
• wykazuje wpływ sposobu
opatrywania urazów na gojenie się ran
i odczuwanie bólu przez
poszkodowanego
7.
Krwotoki
i sposoby ich
tamowania
2
• stosuje terminologię wprowadzoną
na lekcji
• rozpoznaje rodzaje krwotoków
• tamuje krwotoki zewnętrzne
• stosuje opatrunek uciskowy
• układa poszkodowanego w
zależności od umiejscowienia urazu
• przeciwdziała rozwojowi wstrząsu
• wskazuje przypadki, w których istnieje konieczność założenia opaski
uciskowej oraz wyjaśnia niebezpieczeństwa z tym związane
• charakteryzuje krwotoki wewnętrzne (przyczyny, objawy i zakres
pierwszej pomocy)
• rozpoznaje rodzaje krwawień na
podstawie objawów pośrednich
• wyjaśnia niebezpieczeństwa związane z występowaniem poszczególnych rodzajów krwotoków
•
uszeregowa
nie
promyczkowe
• symulacja
• pokaz i
ćwiczenia
praktyczne
• praca w
grupach
•
inscenizacja
(symulacja)
• pokaz
• ćwiczenia
praktyczne
• rozmowa
nauczająca
ilustrowana
• pokaz z
objaśnieniem
• ćwiczenia
praktyczne
• praca
z tekstem
• praca
w grupach
• edukacja
prozdrowotna
• wychowanie do życia
w rodzinie
8.
Złamania kości
i uszkodzenia
stawów
2
• stosuje terminologię wprowadzoną na
lekcji
• udziela pomocy w przypadku
złamania, zwichnięcia lub skręcenia
• stosuje podręczne środki do
unieruchomienia urazu
• stosuje unieruchomienie obłożeniowe
• rozpoznaje na podstawie
charakterystycznych objawów
poszczególne
rodzaje urazów kostno-stawowych
• unieruchamia złamanie skomplikowane
• pokaz z
objaśnieniem
• ćwiczenia
praktyczne
• praca w
grupach i
indywidualn
a
9.
Urazy głowy
i kręgosłupa
1
• na podstawie charakterystycznych
objawów decyduje o sposobie
pomocy
• udziela pomocy w zależności od
umiejscowienia urazu
• przeciwdziała rozwojowi wstrząsu
• w zależności od okoliczności stosuje odpowiednie środki zapobiegające pogłębieniu się urazu głowy i kręgosłupa podczas udzielania
pomocy
• uzasadnia niezbędność pomocy lekarskiej w przypadku wystąpienia
urazów głowy lub kręgosłupa
• praca z
podręcznikie
m
• pokaz
z
objaśnieniem
• ćwiczenia
praktyczne
10.
Oparzenia
termiczne
2
• rozpoznaje stopnie oparzeń termicznych
• udziela pierwszej pomocy w przypadku oparzeń
• udziela pomocy w przypadku
odmrożeń
• przeciwdziała rozwojowi wstrząsu
• ocenia głębokość oparzenia na podstawie objawów
• oblicza rozległość oparzenia, stosując odpowiednie metody
• charakteryzuje rodzaje zagrożeń
towarzyszących rozległym oparzeniom i odmrożeniom
• ocenia stopień odmrożenia na podstawie objawów miejscowych
• praca z
podręcznikie
m
• pokaz z
objaśnienie
m
• ćwiczenia
praktyczne
• edukacja
prozdrowotna
• wychowanie do życia
w rodzinie
• edukacja
prozdrowotna
• wychowanie do życia
w rodzinie
11. Oparzenia
chemiczne
1
12. Zatrucia środkami
chemicznymi, jadami
roślinnymi i środkami
spożywczymi
1
13. Ukąszenia,
pogryzienia
i użądlenia
1
• rozpoznaje poszczególne rodzaje
oparzeń chemicznych
• udziela pierwszej pomocy w zależności od rodzaju oparzenia
• udziela pierwszej pomocy z zachowaniem bezpieczeństwa
• wymienia drogi przenikania wybranych trucizn do organizmu
• wskazuje sposoby unikania zatruć
pokarmowych i innych
• stosuje podstawowe zasady udzielania pomocy w przypadku zatrucia
• udziela odpowiednich informacji
podczas wzywania pomocy
lekarskiej
• uzasadnia różnice w sposobie udzielania pierwszej pomocy w zależności od typu oparzenia
• określa ogólne zasady postępowania w przypadku oparzeń wymagających szczególnej troski
• przewiduje rodzaj zatrucia na podstawie typowych objawów
• udziela pierwszej pomocy w zależności od rodzaju zatrucia
• na podstawie rozpoznania przypadku ocenia niebezpieczeństwo grożące poszkodowanemu
• rozmowa
nauczająca
ilustrowana
• praca z
ćwiczeniami
• udziela pomocy pogryzionemu
przez ssaka
• udziela pomocy ukąszonemu
przez żmiję
• udziela pomocy w przypadku
użądlenia
• udziela odpowiednich informacji
podczas wzywania pomocy
lekarskiej
• omawia i porównuje poszczególne
rodzaje ran: gryzionych, kąsanych,
ciętych, szarpanych, kłutych, tłuczonych, miażdżonych
• zapobiega rozwojowi wstrząsu
uczuleniowego
• praca nad
problemem
• edukacja
prozdrowotna
• wychowanie
do życia
w rodzinie
• metoda
przypadku
• dyskusja
• praca w
grupach
• edukacja
prozdrowotna
• wychowanie do życia
w rodzinie
14. Ciała obce w organizmie
1
• stosuje podstawowe zasady bezpieczeństwa dotyczące usuwania ciał
obcych
• usuwa ciała obce, stosując sposoby
odpowiednie do ich umiejscowienia
• stosuje chwyt Heimlicha
• na wybranych przykładach uzasadnia
przyczyny szczególnie ostrożnego
postępowania w przypadku utkwienia
ciał obcych
• praca nad
problemem
• inscenizacja
(symulacja)
• tak jak w lp. 13
15. Ratowanie poszkodowanych w różnych
sytuacjach zagrożenia
życia
3
• prezentuje podstawowe zasady
ratowania poszkodowanych w wodzie
lub pod lodem
• wykonuje RK-O samodzielnie lub w
zespole dwuosobowym
• udziela pomocy osobie: porażonej
prądem elektrycznym, z atakiem astmy
oskrzelowej, z zawałem serca, chorej na
cukrzycę
• zapobiega rozwojowi wstrząsu
• prezentuje schemat postępowania w
sytuacji zadzierzgnięcia
• na podstawie mechanizmu fizjologicznego: zawału, astmy oskrzelowej i
cukrzycy, wyjaśnia sposób
postępowania z osobą chorą
• wyjaśnia mechanizm porażenia prądem
elektrycznym
• wykład
ilustrowany
filmem
• analiza przypadku
• inscenizacja
(symulacja)
• ćwiczenia
praktyczne
• praca w grupach
• edukacja
prozdrowotna
• wychowanie do życia
w rodzinie
16. Pierwsza pomoc w
wypadkach komunikacyjnych
1
• stosuje schemat postępowania
ratunkowego w wypadkach
komunikacyjnych
• określa zasady ustawiania trójkąta
ostrzegawczego
• stosuje zasady ewakuacji poszkodowanych z zagrożonego terenu
• wydobywa poszkodowanego z pojazdu
• planuje akcję ratunkową w konkretnej
sytuacji wypadkowej
• pokaz
• ćwiczenia
praktyczne
• praca w grupach
• edukacja
prozdrowotna
• wychowanie do
życia w rodzinie
17. Sposoby ewakuacji
poszkodowanych
1
• demonstruje podstawowe techniki
podnoszenia i odciągania poszkodowanych
• stosuje sposoby przenoszenia
poszkodowanego (samodzielnie lub w
zespole dwuosobowym)
• omawia podstawowe zasady transportowania poszkodowanych
• układa poszkodowanego na noszach,
uwzględniając umiejscowienie urazu
• sporządza prowizoryczne nosze z
dostępnych materiałów
• pokaz
• ćwiczenia
praktyczne
• tak jak w lp. 16
18. Pomoc porażonym
substancjami promieniotwórczymi i trującymi w
wyniku awarii przemysłowych i katastrof
komunikacyjnych
1
• omawia stopnie choroby popromiennej
• klasyfikuje sposoby działania toksycznych środków przemysłowych oraz
przedstawia sposoby ochrony
• planuje akcję ratunkową dla rodziny
na wypadek wybranego zagrożenia
lokalnego
• wykład
ilustrowany
• edukacja
prozdrowotna
•wychowanie do życia
w rodzinie
19. Zintegrowany system
ratownictwa
1
• stosuje terminologię wprowadzoną na
lekcji
• odczytuje podstawowe symbole substancji szkodliwych
• omawia rodzaje zagrożeń będących
skutkiem katastrof i awarii przemysłowych
• ocenia zagrożenia katastrofami i awariami najbliższego środowiska oraz
ustala sposoby własnej ochrony
• stosuje się do rygorów akcji ratunkowej
• stosuje pojęcia omawiane na lekcji
• wymienia podmioty zintegrowanego
systemu ratownictwa medycznego
• omawia założenia zintegrowanego
systemu ratownictwa medycznego
• wyjaśnia zasady współdziałania podmiotów ratownictwa medycznego
• dokonuje oceny wprowadzania zintegrowanego systemu ratownictwa
medycznego
• dyskusja
•praca z
tekstem
• metaplan
• edukacja
prozdrowotna
• wychowanie do życia
w rodzinie
20. Rola jednostki w
kształtowaniu własnego i
społecznego
bezpieczeństwa
1
• analiza
przypadku
• dyskusja
• praca z
tekstem
• tak jak
w lp. 19
• poszukuje źródeł patologii
społecznych
• charakteryzuje rodzaje patologii
społecznych występujących wśród
młodzieży
• prezentuje zachowania asertywne
w sytuacji nacisku społecznego
• orientuje się w możliwości
korzystania z pomocy poradni
i innych instytucji pomocowych
• analizuje sposoby radzenia sobie
w sytuacji zagrożenia agresją
ze strony innych osób
• przedstawia sposoby (rozwiązania)
zapobiegania przestępczości
wśród nieletnich
• wymienia sytuacje i omawia
środowiska sprzyjające przestępczości
• podaje przykłady różnego rodzaju
zachowań i ich związek z bezpieczeństwem społecznym
20.
Rola jednostki w
kształtowaniu własnego i
społecznego
bezpieczeństwa
1
• poszukuje źródeł patologii
społecznych
• charakteryzuje rodzaje patologii
społecznych występujących wśród
młodzieży
• prezentuje zachowania asertywne
w sytuacji nacisku społecznego
• orientuje się w możliwości
korzystania z pomocy poradni
i innych instytucji pomocowych
• analizuje sposoby radzenia sobie
w sytuacji zagrożenia agresją
ze strony innych osób
• przedstawia sposoby (rozwiązania)
zapobiegania przestępczości
wśród nieletnich
• wymienia sytuacje i omawia
środowiska sprzyjające przestępczości
• podaje przykłady różnego rodzaju
zachowań i ich związek z bezpieczeństwem społecznym
• analiza
przypadku
• dyskusja
• praca z
tekstem
• tak jak
w lp. 19
IX: Terenoznawstwo- dodatkowo
Liczba
godzin
podstawowe
uczeń:
Metody
pracy
ponadpodstawowe
uczeń:
1.
Zasady
orientowania
się w terenie
1
• określa kierunki stron świata za
pomocą busoli
• wyznacza kierunek północny
według ciał niebieskich, niektórych cech przedmiotów terenowych i zjawisk przyrodniczych
• wskazuje wady i zalety sposobów
orientowania się w terenie
• uzasadnia celowość zdobywania
umiejętności orientowania się
w terenie
2.
Posługiwanie
się mapą
1
• posługuje się planem miasta
• odnajduje na mapie topograficznej obiekty w terenie
• posługuje się w terenie mapą
topograficzną
3.
Marsz według
azymutu
2
• określa kąty poziome za pomocą
busoli
• określa azymut magnetyczny
• dokonuje pomiaru odległości na
mapie i w terenie
• planuje wycieczkę na podstawie
mapy topograficznej
• wyjaśnia znaczenie napisów
pozaramkowych
• orientuje mapę geometrycznie
i magnetycznie
• sporządza tabelę marszu
• planuje ominięcie przeszkód
terenowych znajdujących się na
mapie
4.
Sporządzanie
szkicu terenu
1
• wykonuje szkic terenu
• przedstawia zasady wykonywania
szkicu
• sporządza szkic trasy marszu
Kategoria
Temat lekcji
Kategoria
Lp.
• rozmowa
nauczająca
• stoliki
zadaniowe
• pokaz
z objaśnieniem
• praca z
tekstem
• praca z
ćwiczeniami
• praca nad
problemem
• ćwiczenia
praktyczne
• ćwiczenia
praktyczne
• zajęcia
w terenie
• ćwiczenia
praktyczne
• prezentacja
Podstawa
programowa
Wymagania programowe
Ścieżka
międzyprzedmiotowa
Strzelectwo sportowe - dodatkowo
Liczba
godzin
podstawowe
uczeń:
Metody
pracy
ponadpodstawowe
uczeń:
Kategoria
Temat lekcji
Kategoria
Lp.
1.
Strzelecka broń sportowa
1
• przewiduje niebezpieczeństwa
wynikające z posługiwania się
bronią
• omawia budowę karabinka
sportowego
• wymienia rodzaje broni palnej
• omawia zasady działania broni
pneumatycznej i palnej
• rozmowa
nauczająca
• wykład
ilustrowany
• pokaz
• dyskusja
2.
Zjawisko strzału, tor
pocisku i jego elementy
1
• omawia elementy toru pocisku
• opisuje zjawisko strzału
• określa czynniki mające wpływ
na celność strzelania
• omawia wpływ warunków
atmosferycznych na celność
• „burza
mózgów"
• dyskusja
• praca
z tekstem
3.
Składanie się do strzału,
celowanie i oddanie strzału
2
• stosuje postawy strzeleckie
• płynnie ściąga język spustowy
• rozpoznaje błędy popełniane
podczas składania się do strzału
• prezentuje przyrządy celownicze
i podstawowe części karabinka
sportowego
• instruktaż
• ćwiczenia
praktyczne
Zasady
zachowania się
na strzelnicy
1
• stosuje podstawowe zasady
bezpieczeństwa na strzelnicy
• omawia zasady bezpieczeństwa
przy przewożeniu, przenoszeniu
i podczas posługiwania się bronią
• omawia zasady celowania tzw.
muszką równą
• określa wpływ sposobu trzymania
broni na celność strzelania
• rozpoznaje - na podstawie
ułożenia przestrzelin - jaki błąd
popełnił strzelec
• dokonuje przeglądu i konserwacji
broni
• omawia postępowanie w przypadku
niewypału lub zacięcia się broni
• przedstawia warunki, w jakich może
być przerwane strzelanie
• wskazuje przyczynę błędów popełnionych podczas strzelania
4.
• instruktaż
• ćwiczenia
praktyczne
Podstawa
programowa
Wymagania programowe
Ścieżka
międzyprzedmiotowa
PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z PRZYSPOSOBIENIA OBRONNEGO
Ocenianie stanowi ważny element procesu uczenia się. Nie jest, zatem celem samym w sobie, lecz powinno wspierać cele kształcenia.
Nowe cele zawarte w podstawach programowych, skłaniają do poszukiwania nowych procedur i narzędzi do oceniania.
Kształcenie umiejętności wymaga od nauczyciela stosowania aktywizujących metod nauczania, a te z kolei wymagają nowych metod
nauczania.
Ocenianie osiągnięć edukacyjnych ucznia polega na rozpoznawaniu przez nauczyciela poziomu i postępów w opanowaniu przez ucznia
wiadomości i umiejętności w stosunku do wymagań edukacyjnych wynikających z programów nauczania oraz formułowania oceny.
Ocenianie ma na celu:
- informowanie uczniów o poziomie ich osiągnięć edukacyjnych i postępach w tym zakresie,
- motywowanie uczniów do pracy,
- pomoc uczniom w samodzielnej pracy,
- aktywizowanie uczniów na ćwiczeniach praktycznych,
- zachęcenie do udziału we wszelkich zawodach i turniejach,
- dostarczenie wychowawcom i rodzicom informacji o postępach, zaległościach oraz o uzdolnieniach uczniów,
- bieżące ocenianie i klasyfikowanie uczniów.
Kryteria oceniania z przedmiotu przysposobienie obronne
Ustala się następujące kryteria ocen:
a) celujący otrzymuje uczeń, który:
- posiada wiedzę obejmującą wiadomości i umiejętności wykraczające poza program nauczania PO, wynikające z indywidualnych
zainteresowań,
- systematycznie pracuje nad pogłębianiem wiedzy,
- umiejętnie wykorzystuje zdobyte wiadomości z literatury, programów radiowych i telewizyjnych oraz z Internetu,
- wykonuje nietypowe opracowania i referaty przydatne do lekcji,
- wykazuje się bogatym słownictwem oraz potrafi analizować zdarzenia,
- osiąga sukcesy w zawodach sportowo-obronnych, strzeleckich oraz w Turnieju Wiedzy OC i Pożarniczej, kwalifikując się do finałów na
szczeblu wojewódzkim.
b) bardzo dobry otrzymuje uczeń, który:
- opanował pełny zakres wiadomości i umiejętności określony programem nauczania,
- wykazuje zainteresowanie problematyką przedmiotu, jest aktywny na lekcjach,
- dobrowolnie wykonuje dodatkowe zadania,
- odpowiedzi ucznia są bogate w słownictwo,
-
uczestniczy w zawodach sportowo-obronnych, strzeleckich oraz w Turnieju OC i Wiedzy Pożarniczej, kwalifikując się na szczebel gminny
lub powiatowy.
c) dobry otrzymuje uczeń, który:
- nie opanował w pełni wiadomości określonych programem nauczania w danej klasie, ale opanował je na poziomie przekraczającym
wymagania zawarte w podstawach programowych,
- jest aktywny na lekcji,
- poprawnie stosuje wiadomości,
- odpowiedzi ucznia są poprawne stylistycznie.
d) dostateczny otrzymuje uczeń, który:
- opanował wiadomości i umiejętności przewidziane w programie nauczania
w stopniu zadawalającym.
- potrafi wykonać łatwe zadania,
- odpowiedzi ucznia są niesamodzielne, kierowane przez nauczyciela.
e) dopuszczający otrzymuje uczeń, który:
- posiada wiedzę obejmującą wiadomości i umiejętności łatwe, niezbędne w dalszej edukacji,
- w wiadomościach ucznia występują luki,
- odpowiedzi ucznia są niesamodzielne.
f) niedostateczny otrzymuje uczeń, który:
- nie opanował wiadomości i umiejętności określonych w podstawach programowych przedmiotu PO w danej klasie.
Stopnie kategorii
Ocena dominująca
A:
- klasówki (sprawdziany pisemne pozwalające ocenić stopień przyswojenia całego działu programu lub nawet wiadomości z całego semestru),
- badanie wyników nauczania.
Ocena wspomagająca
B:
- kartkówki (krótkie 10-15 minutowe sprawdziany pisemne z zakresu trzech ostatnich lekcji),
- referaty,
- prace domowe,
- odpowiedź ustna z trzech ostatnich tematów,
- strzelanie programowe z karabinka sportowego,
- ćwiczenia praktyczne:
- opatrywanie ran,
-
- zabiegi reanimacyjne na fantomie,
aktywność ucznia na lekcji,
zeszyt ćwiczeń.
Wzór do obliczania ocen
Dla kategorii ocen A przyjęto współczynnik x2
Dla kategorii ocen B przyjęto współczynnik x1
Skala ocen
od 0 do 1,49 - niedostateczny
od 1,5 do 2,49 - dopuszczający
od 2,5 do 3,49 - dostateczny
od 3,5 do 4,49 - dobry
od 4,5 do 5,49 - bardzo dobry
od 5,50 do 6.00 – celujący
Uczeń, który otrzymał ocenę niedostateczną z klasówki ustala termin i sposób poprawy oceny.
Uczeń nieobecny na klasówce z przyczyn usprawiedliwionych ustala termin zaliczenia – nie później jednak jak 2 tygodnie po ustaniu przyczyny
nieobecności.
Uczeń nieobecny na klasówce z przyczyn nieusprawiedliwionych otrzymuje ocenę niedostateczną.
Ocenę ostateczną wystawiamy po uwzględnieniu specyfiki zajęć, typu szkoły i klasy.
Sprawy sporne rozstrzyga STATUT szkoły.
mgr inż. Leszek Sosnowski

Podobne dokumenty