informacji - International Community of Women Living with HIV/AIDS

Komentarze

Transkrypt

informacji - International Community of Women Living with HIV/AIDS
Arkusz
informacji
HIV/AIDS i drogi zakażenia
HIV - jest skrótem nazwy wirusa ludzkiego
niedoboru odporności ( ang. human
immunodeficiency virus). Jeżeli jesteś HIV-dodatnia,
to znaczy, że jesteś zakażona tym wirusem. Twój
organizm reaguje na fakt zakażenia wytworzeniem
przeciwciał anty-HIV. Jeżeli masz możliwość
wykonania testu na HIV, to wykaże on obecność
tych przeciwciał w twojej krwi. Będąc zakażona HIV,
możesz nie mieć żadnych objawów i pozostawać
zdrową przez wiele lat. Jednak, niezależnie od
tego jak dobrze się czujesz, wirus pozostaje
w twoim organizmie i możesz zakażać innych ludzi
w sytuacjach, podczas których jest to możliwe
(np. podczas niezabezpieczonych kontaktów
seksualnych).
AIDS (Acquired Immune Deficiency Syndrome)
oznacza nabyty zespół niedoboru odporności. Jeżeli
jesteś zakażona HIV, twój układ odpornościowy
może być osłabiony i możesz być podatna na pewne
choroby, które występują rzadziej u zdrowych
osób, nie zakażonych tym wirusem. Do tych chorób
należy między innymi: gruźlica, niektóre nowotwory,
choroby oczu, skóry i układu nerwowego, których
przebieg może być bardzo ciężki. Jednakże
rozpoznanie AIDS nie oznacza, że stan zdrowia
nie może się poprawić. Wiele osób zakażonych
HIV przechodzi poważną chorobę, z której zostają
wyleczeni i żyją dalej w dobrym zdrowiu. Istotnym
czynnikiem takiego przebiegu choroby jest podjęcie
leczenia przeciwwirusowego (antyretrowirusowego).
HIV może przenosić się przez:
•
waginalny (dopochwowy) lub analny
(doodbytniczy) kontakt seksualny bez
zabezpieczenia (bez prezerwatywy) z osobą
zakażoną HIV;
•
używanie wspólnych, nie sterylizowanych
odpowiednio igieł, strzykawek lub innego sprzętu
do iniekcji, sprzętu do tatuażu lub kolczykowania
(piercingu), który nie był wysterylizowany we
właściwy sposób;
•
•
przetoczenie krwi lub preparatów
krwiopochodnych, niezbadanych, a zakażonych
HIV (obecnie w Polsce wszyscy dawcy krwi badani
są w kierunku zakażenia HIV bardzo czułymi
metodami diagnostycznymi, więc to ryzyko jest
minimalne);
1
są na obecność zakażenia HIV bardzo czułymi
metodami diagnostycznymi).
Transmisja wertykalna, czyli przeniesienie
zakażenia HIV z matki na dziecko, może zdarzyć
się gdy:
•
wirus przeniknie do płodu przez łożysko;
•
dziecko zakazi się w czasie porodu;
•
dziecko ulegnie zakażeniu mlekiem matki
(w trakcie karmienia piersią).
Dzieci mogą również zakazić się HIV poprzez:
•
przetoczenie zakażonej krwi;
•
nie sterylny sprzęt medyczny jak igły, strzykawki,
narzędzia chirurgiczne;
•
kontakt płciowy waginalny lub analny, będący
wynikiem wykorzystania seksualnego.
Seks oralny
Istnieje ryzyko zakażenia HIV w trakcie stosunku
oralnego. Seks oralny ma miejsce wówczas, gdy
ktoś liże lub ssie członek mężczyzny albo łechtaczkę
czy pochwę kobiety. Jeżeli kobieta zakażona HIV
jest w trakcie menstruacji, wskazane jest unikanie
seksu oralnego. Kontakty seksualne dopochwowe
w okresie menstruacji wiążą się z większym ryzykiem
zakażenia HIV.
W porównaniu z kontaktem płciowym waginalnym
lub analnym bez zabezpieczenia, ryzyko zakażenia
HIV związane z seksem oralnym jest niewielkie.
Z uwagi na udokumentowane przypadki zakażeń tą
drogą zaleca się, aby także w trakcie seksu oralnego
stosować zabezpieczenia w postaci prezerwatywy
lub serwetki lateksowej.
HIV nie przenosi się przez:
•
podanie ręki ani przytulanie,
•
łzy i pot,
•
zastawę stołową, sztućce ani bieliznę pościelową,
•
korzystanie ze wspólnej toalety,
•
ugryzienie psa, kota czy owadów,
•
pocałunki lub ślinę,
•
jedzenie z tego samego talerza.
sztuczną inseminację nasieniem zakażonym HIV
(w Polsce, dawcy nasienia i innych tkanek czy
organów stosowanych do przeszczepów badani
Poradnik kobiety żyjącej z HIV , ICW, Unit 6, Building I, Canonbury Yard, 190a New North Road, London N I 7Bj, UK
Rady dotyczące pożywnej diety
Prawidłowe odżywianie:
Arkusz
informacji
2
organizmu. Ważne jest, aby woda, którą pijemy
i używamy do przygotowania posiłków była czysta
i pochodziła z pewnego źródła.
•
umożliwia układowi odpornościowemu
funkcjonowanie na miarę jego najlepszych
możliwości;
•
dostarcza organizmowi podstawowych substancji
odżywczych, niezbędnych dla zachowania
zdrowia;
•
utrzymuje właściwą wagę;
Brak apetytu
•
dodaje siły i energii;
•
pomaga zapobiegać chorobom;
•
może dostarczać przyjemności.
Powinnaś zrozumieć, że jedzenie odpowiednich
produktów umożliwia dostarczenie właściwych
ilości substancji odżywczych. Powoduje także wzrost
apetytu, wzrost wagi oraz odzyskanie sił utraconych
w trakcie choroby.
Zrównoważona dieta
Właściwe odżywianie jest ważnym elementem
utrzymywania dobrego stanu zdrowia. Jeżeli
jesteś zakażona HIV, zrównoważona dieta może
wspomagać twoje zdrowie, a jednocześnie być
korzystna dla twojej rodziny.
Pokarm
Substancje odżywcze stanowią składniki pokarmu,
które organizm wykorzystuje do wytworzenia
energii koniecznej do wzrostu i ruchu, do budowy
i naprawy tkanek oraz do obrony przed zakażeniami.
Codzienne, niedrogie pożywienie może być źródłem
wszystkich substancji odżywczych niezbędnych do
prawidłowego funkcjonowania organizmu.
Najlepiej jest, jeżeli każdy posiłek zawiera składniki ze
wszystkich grup pokarmowych wymienionych poniżej.
Pokarmy dostarczające energii: do tej grupy należy
ryż, owsianka, chleb lub ziemniaki. Najbardziej
wartościowe są w postaci nie przetworzonej. Te
pokarmy stanowią główną część posiłku i dostarczają
większej części energii. Tłuszcze zwierzęce oraz
orzechy zawierają energię w skoncentrowanej
postaci, ale powinny być używane oszczędnie, jeżeli
występuje ryzyko, że spowodują niestrawność.
Pokarmy dostarczające budulca to np.: kurczak,
ryby, przetwory mleczne, groch, soczewica, fasola
lub orzechy. Wymienione pokarmy zawierają białko,
minerały takie jak cynk, wapń oraz niektóre witaminy.
Staraj się unikać czerwonego mięsa (wołowiny
i wieprzowiny), które zawiera więcej toksyn, a także
jego trawienie bywa wydłużone.
Pokarmy bogate w witaminy to: warzywa,
zwłaszcza ciemnozielone i pomarańczowe, oraz
owoce.
Rady:
•
•
jeżeli nie masz apetytu, spróbuj jeść niewielkie
ilości, za to częściej niż zwykle, w miarę
możliwości posiłki powinny być urozmaicone;
jeżeli masz nudności, unikaj pokarmów o silnym
aromacie, a także unikaj intensywnych zapachów
kuchennych.
Bolesne zmiany w ustach
Jeżeli masz bolesne zmiany w jamie ustnej, spróbuj
jeść pokarmy niewymagające żucia, np. jogurt,
owsianka, zupy, owoce i warzywa w postaci musu.
Jogurt zawiera enzymy, które wpływają kojąco na
zmiany w jamie ustnej i przyspieszają ich gojenie.
Ważne jest, aby w trakcie przygotowywania warzyw
nie gotować ich zbyt długo w dużej ilości wody. Wiele
składników mineralnych i witamin jest w ten sposób
traconych. Jeśli jest to możliwe, gotuj warzywa
na parze lub w minimalnej ilości wody – wówczas
najlepiej jest zjeść je razem z płynem, w którym się
gotowały.
Chłodne pokarmy mogą działać kojąco,
w przeciwieństwie do gorących. Unikaj ostrych
przypraw. Unikaj soków owocowych. Napoje
mleczne są łagodniejsze dla jamy ustnej i gardła.
Płukanie jamy ustnej z dodatkiem olejku z drzewa
herbacianego, naparem z szałwi lub rumianku może
być pomocne w leczeniu zmian drożdżakowych
(pleśniawek) jamy ustnej i gardła.
Patrz: Arkusz Informacji nr 7: Drożdżyca
Czysta woda – nazywana słusznie źródłem życia, jest
niezbędnym elementem dobrego funkcjonowania
Ciąg dalszy na drugiej stronie 
Odżywianie przy biegunce
Bezpieczne przygotowywanie pożywienia
W czasie biegunki błona śluzowa jelita ulega
uszkodzeniu, co powoduje gorsze wchłanianie
substancji odżywczych. W takim stanie przewód
pokarmowy potrzebuje łatwostrawnego pokarmu
jak ryż, owsianka lub zupa. Tłuste pokarmy mogą
nasilać biegunkę, ponieważ w trakcie choroby nie
ulegają one przyswojeniu.
Osoby żyjące z HIV są podatne na infekcje.
Zachowanie czystości przy przygotowywaniu oraz
przechowywaniu pożywienia zmniejsza ryzyko
rozprzestrzeniania się drobnoustrojów, również
tych, które powodują biegunkę.
U niektórych osób także mleko może powodować
dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego.
W trakcie choroby mogą wystąpić objawy
nietolerancji laktozy, która jest cukrem naturalnie
występującym w mleku. Jeżeli masz utrzymującą
się biegunkę, można rozważyć wyłączenie
mleka z diety, aby sprawdzić, czy nie zmniejszy
to dolegliwości. Wiele kobiet nie tolerujących
mleka, może jeść jogurt, który pomaga przywrócić
naturalną równowagę w jelicie. Pamiętaj, że
antybiotyki mogą nasilać biegunkę. Spróbuj
jeść jogurt z żywymi kulturami bakterii, gdy
bierzesz antybiotyki. W aptekach dostępne są też
odpowiednie preparaty zawierające bakterie.
W czasie choroby, a szczególnie biegunki
z wymiotami, aby zapobiec odwodnieniu,
niezbędne jest przyjmowanie większej niż zwykle
ilości płynów. Spróbuj lekkiego kleiku owsianego,
ryżowego, soku owocowego rozcieńczonego czystą
wodą, rzadkiej zupy jarzynowej lub napojów na
bazie jogurtu. Sole mineralne, które można nabyć
w aptece również pomogą zapobiec odwodnieniu
(dostępny jest także preparat Gastrolit ).
Jeżeli dziecko ma biegunkę i jest odwodnione,
wymaga podania doustnej mieszanki
nawadniającej tak szybko, jak to jest możliwe.
Jeżeli nie jest odwodnione, powinno być na diecie
z mniejszą ilością mleka zwierzęcego, dopóki
biegunka nie ustąpi. Jeżeli dziecko otrzymuje
inne mleko, należy zastąpić połowę mleka innym
półpłynnym pokarmem.
Przestrzegaj zatem poniższych zaleceń:
•
gotuj pokarm tak długo, aż całkowicie się
ugotuje, a płyny co najmniej do momentu
wrzenia, aby zabić zarazki;
•
unikaj przechowywania ugotowanego jedzenia
dłużej niż 24 godziny; jeżeli pokarm nie został
zjedzony w ciągu 2 godzin po ugotowaniu,
przegotuj go; przechowuj wodę i pożywienie
w czystych zamykanych pojemnikach;
•
myj owoce i warzywa czystą wodą;
•
używaj czystej wody do picia
i przygotowywania jedzenia; gotuj wodę przez
10 minut lub filtruj ją;
•
myj ręce wodą z mydłem przed i po
przygotowaniu posiłku oraz przed jedzeniem;
•
upewnij się, że wszystkie osoby z twojej rodziny
myją ręce wodą z mydłem po wypróżnieniu się
i przed jedzeniem;
•
używaj czystych przyborów do
przygotowywania pożywienia oraz spożywania
posiłków;
•
utrzymuj miejsce, w którym gotujesz, w jak
największej czystości;
•
upewnij się, że twoje pożywienie jest
zabezpieczone przed owadami, gryzoniami
i zwierzętami domowymi.
Poradnik kobiety żyjącej z HIV , ICW, Unit 6, Building I, Canonbury Yard, 190a New North Road, London N I 7Bj, UK
Zapobieganie przeniesieniu zakażenia z
matki na dziecko (transmisji wertykalnej)
Jest to krótkie streszczenie znacznie dłuższego
dokumentu, który można otrzymać (w języku angielskim)
pocztą elektroniczną, pisząc na adres: [email protected], można
go też znaleźć na stronie internetowej http://icw.org/.
ICW wspiera prawo wszystkich kobiet do ich
samodzielnego wyboru o posiadaniu dziecka. Kobiety
zakażone HIV, które pragną mieć dzieci, powinny mieć
dostęp do opieki medycznej i leków, dzięki którym ciąża
przebiega prawidłowo, a ich dzieci nie ulegną zakażeniu
HIV. Poniżej streszczono informacje, które kobieta z HIV
powinna znać, aby zminimalizować ryzyko przeniesienia
zakażenia na swoje dziecko.
Zakażenie HIV może przenieść się z matki na dziecko
w czasie ciąży, porodu lub w trakcie karmienia piersią.
Około 70 % dzieci urodzonych z matek z HIV, u których
nie stosowano profilaktyki zakażenia dziecka, nie ulega
zakażeniu. Stosując odpowiednie procedury medyczne
można znacznie zmniejszyć ryzyko przeniesienia
zakażenia w czasie ciąży, porodu i karmienia piersią.
Obecnie odsetek zakażeń odmatczynych można
ograniczyć do około 2%. Zrozumienie i uznanie wagi
tej problematyki jest coraz powszechniejsze, ale
wciąż jeszcze w wielu częściach świata kobiety nie
mają wystarczającego dostępu do informacji, opieki
medycznej i leków, choć mają do tego niezbywalne
prawo. Dlatego też ICW zabiega o powszechny dostęp
do opieki medycznej, informacji i leczenia dla wszystkich
kobiet na całym świecie.
Poniżej wytłumaczono, w jaki sposób można znacznie
zmniejszyć ryzyko przeniesienia zakażenia HIV z matki
na dziecko. Pamiętaj, że badania wciąż trwają i najlepiej
jest skonsultować się z lekarzem, aby wybrać
najodpowiedniejsze dla siebie opcje. Jeżeli masz dostęp
do internetu, możesz skorzystać ze strony www.aids.
gov.pl, gdzie znajduje się podręcznik „Żyć z wirusem.
Poradnik dla osób żyjących z HIV” zawierający detale na
temat profilaktyki przeniesienia zakażenia HIV z matki na
dziecko.
Zmniejszenie ryzyka przeniesienia zakażenia HIV
z matki na dziecko
Istnieją potwierdzone badaniami klinicznymi metody,
dzięki którym istotnie zmniejsza się ryzyko zakażenia
dziecka w czasie ciąży, porodu i karmienia piersią.
Oto kilka podstawowych praktycznych wskazówek:
•
ustal, czy nie jesteś zakażona HIV; jeżeli będziesz
znała swój status serologiczny, można zastosować
odpowiednie działania profilaktyczne mające na celu
zmniejszenie ryzyka zakażenia dziecka;
Arkusz
informacji
3
•
zasięgnij porady lekarza (dobrze jest zrobić to
przed zajściem w ciążę albo we wczesnej ciąży), aby
można było monitorować twój stan zdrowia w tym
okresie i abyś uzyskała zalecenia odnośnie profilaktyki
zakażenia; najlepiej będzie, jeżeli poród odbędzie
się w ośrodku, którego personel wie, że jesteś
zakażona HIV i gdzie będzie możliwość zastosowania
odpowiednich środków profilaktycznych, aby
zmniejszyć ryzyko zakażenia dziecka;
•
staraj się dbać o swoje zdrowie na tyle, na ile to
możliwe; u kobiet, które chorują z powodu zakażenia
HIV, częściej dochodzi do przeniesienia zakażenia na
dziecko niż u tych, które czują się dobrze;
•
używaj prezerwatyw, szczególnie gdy uprawiasz
seks w czasie ciąży i karmienia piersią (pamiętaj,
że karmienie piersią przez kobiety zakażone HIV jest
przeciwwskazane, wiadomo bowiem, że jest to jedna
z dróg zakażenia HIV), w ten sposób zabezpieczasz
się przed dodatkowym zakażeniem innymi
szczepami wirusa HIV i przed pozostałymi chorobami
przenoszonymi drogą płciową, które mogłyby nie
tylko pogorszyć twoje zdrowie, ale i zaszkodzić
twojemu dziecku; jeżeli stosowanie prezerwatywy
stanowi problem dla twojego partnera, pomocna
może być rozmowa z personelem medycznym, który
wyjaśni mu, że stosowanie prezerwatywy ma na celu
ochronę dziecka;
•
staraj się stosować zrównoważoną dietę,
zawierającą mięso, jajka, zielone warzywa, owoce
i zboża;
•
prowadź regularny tryb życia, tzn. odpoczywaj
w ciągu dnia, śpij w nocy co najmniej 7 godzin;
•
przyjmuj leki antyretrowirusowe (w Polsce
leki te są bezpłatne i wszystkie kobiety w ciąży,
zakażone HIV mają do nich dostęp), stosując się
dokładnie do zaleceń lekarza co do dawkowania
i pory przyjmowania leków; leki zapobiegają
zarówno rozwojowi choroby w twoim organizmie,
jak i zmniejszają ryzyko przeniesienia zakażenia
HIV na dziecko (więcej informacji o lekach
antyretrowirusowych znajdziesz poniżej);
Wszystkie dzieci rodzą się z przeciwciałami antyHIV, pochodzącymi od matki i może upłynąć nawet 18
miesięcy, zanim te przeciwciała znikną z krwioobiegu
dziecka, a test wykrywający przeciwciała anty-HIV będzie
ujemny. W krajach rozwiniętych, także w Polsce, w celu
wykrycia zakażenia HIV u noworodka urodzonego
przez seropozytywną matkę, stosuje się metody
laboratoryjne, dzięki którym informacja o zakażeniu
dziecka dostępna jest już miedzy 6 a 12 tygodniem
od jego urodzenia; informacja ta ważna jest nie tylko
Ciąg dalszy na drugiej stronie 
dla rodziców dziecka, ale także ma istotny wpływ na
postępowanie medyczne wobec niemowlęcia, takie
jak włączenie leków przeciwwirusowych, profilaktyka
zakażeń oportunistycznych, zastosowanie odpowiednich
szczepień itd.
Więcej o ciąży
Zaleca się, aby kobieta w ciąży była pod regularną
kontrolą medyczną. Wczesne objęcie opieką daje
możliwość przeprowadzenia odpowiednich badań,
rozpoznania ewentualnych chorób i ich leczenia. Dbanie
o zdrowie poprzez dobre odżywianie, unikanie chorób,
stosowanie prezerwatyw, wypoczynek i przyjmowanie
leków antyretrowirusowych, to najskuteczniejsze
metody pozostawania w zdrowiu i zmniejszenia ryzyka
przeniesienia zakażenia HIV na dziecko.
Jeszcze o porodzie
Strategie zmniejszające ryzyko transmisji HIV w trakcie
porodu obejmują:
•
stosowanie leków antyretrowirusowych
w okresie porodu (zwykle jest to zydowudyna
w postaci dożylnego wlewu - kroplówki);
•
stosowanie odpowiednich leków
przeciwwirusowych u noworodka;
•
dbanie o to, aby poród nie trwał zbyt długo
(zasadą jest, że od pęknięcia błon płodowych
do urodzenia dziecka nie może upłynąć więcej
niż 4 godziny); nie należy stosować zabiegu
sztucznego przebicia błon płodowych;
•
unikanie interwencji powodujących krwawienie
takich jak: nacięcie krocza, użycie kleszczy lub
zakładanie próżnociągu;
•
wykonanie planowego cięcia cesarskiego zależy
od tego, czy jesteś leczona przeciwwirusowo
w ciąży i z jakim efektem; konieczność
przeprowadzenia tego rodzaju porodu istnieje,
gdy terapia nie była prowadzona w ciąży lub
gdy mimo jej stosowania, nadal wirus jest
wykrywalny w twojej krwi;
•
jeżeli jesteś zakażona HIV i wykonywane jest
cięcie cesarskie, powinnaś otrzymać antybiotyk,
aby zmniejszyć ryzyko zakażenia.
Karmienie piersią
Więcej o lekach antyretrowirusowych
Zdrowa matka ma większe szanse na urodzenie
zdrowego dziecka. Jeżeli kobieta ze względu na swój
stan zdrowia wymaga leczenia antyretrowirusowego,
leczenie to daje jej szansę poprawy oraz utrzymania
dobrego stanu zdrowia, a ponadto zmniejsza ryzyko
przeniesienia zakażenia HIV na dziecko.
W sytuacji, w której matka nie wymaga leczenia,
leki przeciwwirusowe włącza się od 14 tygodnia
ciąży. Wówczas takie postępowanie traktuje się jako
profilaktykę zakażenia dziecka, a nie leczenie kobiety.
Jak działają leki antyretrowirusowe? Leki
antyretrowirusowe zmniejszają ilość wirusa we krwi
i tym sposobem zmniejszają ryzyko zakażenia dziecka
w czasie ciąży i porodu. Przy zastosowaniu wszystkich
potwierdzonych metod profilaktycznych, takich jak
przyjmowanie leków przeciwwirusowych w okresie ciąży,
odpowiednie przeprowadzenie porodu oraz właściwe
postępowanie z noworodkiem, ryzyko zakażenia
dziecka zostaje istotnie zredukowane. Warto więc mimo
występujących u części kobiet objawów niepożądanych
terapii przeciwwirusowej, podjąć wszystkie działania
mające na celu urodzenie nie zakażonego dziecka.
Jeżeli jestem już na leczeniu skojarzonym,
czy powinnam kontynuować je w ciąży? Tak.
Przyjmowanie leków w pierwszych trzech miesiącach
ciąży nie jest generalnie wskazane, niemniej lepiej
jest kontynuować dotychczas stosowane leczenie,
gdyż przerwanie go może spowodować wzrost ilości
wirusa we krwi i zwiększyć ryzyko zakażenia dziecka.
Niektóre leki antyretrowirusowe są niewskazane w ciąży,
więc możliwe, że będziesz potrzebowała zmiany
dotychczasowej terapii. Zapytaj o to swojego lekarza.
Wnioski
Jest wiele rzeczy, które możesz zrobić, abyście ty i twoje
dziecko pozostali zdrowi. O ile to możliwe, spróbuj
znaleźć grupę kobiet również zakażonych HIV, z którymi
mogłabyś przedyskutować informacje znajdujące się
w Poradniku. Wiele kobiet uważa, że jest to bardzo
pomocne. Na wiele pytań wciąż nie ma jednoznacznych
odpowiedzi, ale ICW będzie nadal dokładać starań, aby
informować cię o najnowszych wynikach badań.
W Polsce, podobnie jak w innych krajach, gdzie jest
dostęp do mieszanek stosowanych do sztucznego
żywienia noworodków zaleca się, aby kobiety HIV(+) NIE
KARMIŁY piersią swoich dzieci. Wiadomym jest, że mleko
kobiety z HIV może być źródłem zakażenia dla dziecka.
Tylko w krajach (np. kraje Afryki Subsaharyjskiej), gdzie
nie ma możliwości sztucznego karmienia noworodków
(brak mieszanek lub czystej wody do ich przygotowania)
dopuszcza się karmienie piersią noworodków.
Poradnik kobiety żyjącej z HIV , ICW, Unit 6, Building I, Canonbury Yard, 190a New North Road, London N I 7Bj, UK
Arkusz
informacji
Grupy samopomocy
4
Grupy samopomocy zakładane są przez osoby
żyjące z HIV oraz/lub dla zaspokajania potrzeb osób
z HIV i obecnie istnieją na całym świecie. Grupy te
mogą być znaczącym źródłem wsparcia, pomocy
i ochrony dla osób z HIV, zarówno w wymiarze
działań lokalnych, jak i w działaniach na szerszą
skalę, np. w wymiarze państwowym.
że wszyscy członkowie będą czuli się bezpiecznie
i będą aktywnie uczestniczyć w pracy grupy,
trzeba określić zasady współpracy. Można to
osiągnąć, dochodząc do porozumienia w sprawie
podstawowych zasad.
Grupy samopomocy mogą:
•
respektowanie potrzeby poufności;
•
dążenie do postaw i zachowań nie oceniających;
•
stwarzać okazję do spotkania się i podzielenia
pomysłami oraz praktycznymi informacjami
z innymi osobami żyjącymi z HIV;
zachowanie otwartości na różne doświadczenia
członków grupy związane z pochodzeniem,
religią, seksualnością i używaniem narkotyków;
•
wspierać rozwój umiejętności poprzez
działania edukacyjne, publiczne wystąpienia
i poradnictwo;
udzielanie sobie nawzajem konstruktywnej
informacji zwrotnej i używanie języka
zrozumiałego dla wszystkich członków grupy;
•
wzajemne respektowanie swoich uczuć
i poglądów;
•
upewnienie się, że grupa odpowiednio powita
nowych członków; czasem starzy członkowie
zapominają, jak można się bać, idąc po raz
pierwszy na spotkanie grupy;
•
wyjaśnienie nowemu członkowi na osobnym
spotkaniu, co dzieje się na spotkaniach grupy;
•
przemyślenie, gdzie mają odbywać się spotkania
grupy, aby kobiety czuły się w tym miejscu
bezpiecznie;
•
rozważenie, czy przychodząc na spotkania
grupy wsparcia, kobiety będą mogły zachować
prywatność.
•
•
•
dostarczać wsparcia emocjonalnego lub
społecznego, tak w domu, jak i na spotkaniach
grupowych;
•
stwarzać okazje do zarobkowania poprzez
organizację wspólnych przedsięwzięć takich jak
np. zakładanie spółdzielni, czy organizowanie
tzw. „małej przedsiębiorczości”;
•
umacniać w dążeniu do pewnych celów, jak
powszechniejsze używanie prezerwatyw
lub przeciwstawianie się wykorzystywaniu
seksualnemu;
•
stanowić podstawę do występowania we
wspólnych sprawach i organizowania kampanii
informacyjnych.
Zakładanie grupy wparcia
Podstawową sprawą przy zakładaniu grupy jest
to, aby założyciele postawili sobie jasne cele.
Należy rozważyć, czy celem istnienia grupy będzie
wsparcie dla osób ze świeżo wykrytym zakażeniem
HIV, czy też grupa skoncentruje się na edukacji
i organizowaniu kampanii informacyjnych. Ogólnie
rzecz biorąc, projekty dochodowe nie powinny
być łączone z pomocą psychologiczną i socjalną,
ponieważ nie przystają do siebie. Jakiekolwiek są
cele grupy, zawsze powinno się je przedyskutować
z nowymi członkami.
Kobiety i mężczyźni z HIV i AIDS mogą mieć
całkowicie różne potrzeby, zależnie od tego, jak
długo wiedzą o swoim zakażeniu HIV, jaki jest ich
stan zdrowia, sytuacja ekonomiczna i rodzinna.
Wiele kobiet woli spotkania w grupach wyłącznie
dla kobiet. Inne mają poczucie, że obecność
mężczyzn w grupie jest ważna. Aby mieć pewność,
Poniższe zalecenia zostały uznane przez inne grupy
za wartościowe porady:
Niektóre kobiety z HIV czasami naprawdę w bardzo
dużej mierze potrzebują materialnego wsparcia,
takiego jak pieniądze, czy pożywienie. Jeżeli twoja
grupa nie ma możliwości udzielania tego rodzaju
pomocy, upewnij się, że w sposób jasny i zrozumiały
powiedziano to nowym członkiniom grupy. Czy
masz informacje, gdzie mogą się zwrócić po tego
rodzaju pomoc?
Spotkania grupowe nie są odpowiednie dla
wszystkich. Niektóre kobiety z HIV obawiają się
o bezpieczeństwo własne, swoich dzieci i rodzin,
gdyby informacja o ich zakażeniu przedostała się
do wiadomości publicznej. W takiej sytuacji lepiej
odwiedzić daną osobę w jej własnym domu, aby
zachować poufność. W innych sytuacjach można
udzielić wsparcia telefonicznie.
Ciąg dalszy na drugiej stronie 
Grupy wsparcia i grupy samopomocy mogą
pełnić ważną rolę rzeczników w sprawach osób
z HIV. Mogą dodawać członkom sił, aby łatwiej
im było pozostawać otwartymi oraz angażować
się w problemy zapobiegania i leczenia. Razem
często mamy więcej siły i pewności siebie. Grupy
samopomocowe pokazują światu, że osoby
zakażone potrafią żyć w sposób pozytywny. Razem
łatwiej nam przychodzi żądać zmian i tym samym
pomagać sobie nawzajem.
Poradnik kobiety żyjącej z HIV , ICW, Unit 6, Building I, Canonbury Yard, 190a New North Road, London N I 7Bj, UK
Arkusz
informacji
Używanie narkotyków
i redukcja szkód
Istnieje wiele środków psychoaktywnych używanych
w celach rekreacyjnych, w tym marihuana,
amfetamina, heroina, kokaina, ekstazy i alkohol.
Środki te (nie wyłączając tytoniu) wpływają
na ogólny stan zdrowia i mogą osłabiać układ
odpornościowy.
Narkotyki zazwyczaj traktowane są jednakowo, i w
wielu krajach są nielegalne. Tytoń i alkohol, równie
lub bardziej szkodliwe dla zdrowia, są legalne
w większości krajów świata. Ludzie przyjmują
narkotyki z różnych powodów - dla relaksu, aby uciec
przed bólem i trudami życia lub dlatego, że biorą je
ich przyjaciele czy partnerzy.
Przy połykaniu, wdychaniu przez nos lub paleniu
narkotyków nie można zakazić się HIV. Jednak
używanie ich może pogarszać stan zdrowia
i powodować ryzykowne zachowania, np.
seksualne.
Używając wspólnych igieł i strzykawek, a także
innego sprzętu do iniekcji może dojść do zakażenia
HIV. Ważne jest także, aby nie używać wspólnych
wacików, łyżeczek, nakrętek lub filtrów tytoniowych
przy nabieraniu narkotyków do strzykawki. Nawet
jeśli nie zakazisz się w ten sposób HIV – istnieje
wysokie ryzyko zakażeń wirusami zapalenia wątroby.
Pamiętać jednak należy, że główną drogą zakażenia
HIV jest używanie wspólnych igieł i strzykawek.
Kiedy używa się tej samej igły, zawsze istnieje ryzyko
zakażenia, niezależnie od tego, czy narkotyk podaje
się dożylnie, domięśniowo, czy podskórnie.
Jeżeli znajdziesz się w sytuacji, w której nie masz
wyboru i musisz użyć wspólnego sprzętu, pamiętaj,
że są metody zmniejszenia ryzyka. Jeżeli odkazisz
sprzęt, to znacznie zmniejszysz ryzyko przeniesienia
zakażenia HIV.
5
•
nabierz czystej, zimnej wody przez igłę do
strzykawki i wypuść ją; powtórz to trzykrotnie;
•
upewnij się, że nie wypijesz lub nie wstrzykniesz
sobie wybielacza;
•
jeżeli nie masz wybielacza, można też przepłukać
sprzęt alkoholem (może być to alkohol spożywczy
lub spirytus salicylowy) lub płynem do zmywania
naczyń;
•
wykonaj wówczas te same czynności, co przy
użyciu wybielacza;
•
pamiętaj o trzykrotnym wypłukaniu strzykawki
przez igłę czystą, zimną wodą.
Stosowanie gorącej wody do odkażania igieł
i strzykawek jest nie wskazane. Pod wpływem
wysokiej temperatury krew zmienia swoje
właściwości ( „ścina się”) i stając się bardziej lepka
może przyklejać się do ścianek igły i strzykawki
i na nich pozostać. Sprzęt jednorazowy może ulec
stopnieniu we wrzącej wodzie.
Dodatkowe rady
Należy pamiętać, że igła i strzykawka użyte raz
– nawet po dokładnym ich umyciu (zgodnie
z powyższą instrukcją) – nie zapewnią ci 100
procentowego bezpieczeństwa przed wszystkimi
mogącymi być w nich bakteriami i wirusami.
Pozbywaj się zużytego sprzętu w sposób ostrożny.
Jeżeli nie masz specjalnego pojemnika, włóż igły
i strzykawki do metalowej puszki, a następnie zgnieć
puszkę tak, aby nic z niej nie wypadło i wyrzuć do
śmietnika.
Przez wstrzykiwanie narkotyków mogą przenosić się
również inne groźne zakażenia. Wirusowe zapalenie
wątroby typu B i C to poważne choroby i przenoszą
się tą drogą znacznie łatwiej niż HIV. Można również
dodatkowo zakazić się innym szczepem HIV.
Jak odkażać sprzęt?
•
najpierw przepłucz sprzęt kilkanaście razy zimną
wodą;
•
nabierz domowego wybielacza (np.ACE) do
strzykawki przez igłę i potrząsaj strzykawką
z płynem, licząc do 30;
•
nakrętki od butelek, łyżki lub inny sprzęt używany
do przygotowania narkotyków powinny być
umyte wodą i odkażone wybielaczem;
Poradnik kobiety żyjącej z HIV , ICW, Unit 6, Building I, Canonbury Yard, 190a New North Road, London N I 7Bj, UK
Arkusz
informacji
Prezerwatywy
Prezerwatywa, inaczej kondom, wykonana jest
z bardzo cienkiej gumy, zazwyczaj z lateksu. Zakłada
się ją na prącie w stanie wzwodu przed stosunkiem
pochwowym lub analnym. Zalecane jest także
używanie prezerwatyw podczas seksu oralnego.
Prezerwatywa zapobiega kontaktowi zakażonej krwi,
wydzieliny pochwy lub nasienia ze skórą i błonami
śluzowymi drugiej osoby. Używanie prezerwatywy
w czasie stosunku pochwowego, analnego lub
oralnego zapobiega zakażeniu HIV oraz innymi
chorobami przenoszonymi drogą płciową. Zapobiega
również zapłodnieniu.
stosunku (nigdy w trakcie), ponieważ przed
wytryskiem z cewki moczowej wydobywa się
kilka kropel przezroczystego płynu, który nawilża
żołądź (napletek), w którym znajdują się plemniki
i jest to także płyn potencjalnie zakaźny.
•
Jeżeli używasz środków nawilżających
(lubrykantów), używaj preparatów na bazie wody
(są dostępne w aptekach). Rozprowadź lubrykant
na zewnętrznej powierzchni prezerwatywy po
uprzednim założeniu jej na prącie. Dodatkowe
nawilżanie eliminuje objaw suchości w miejscach
intymnych, zapewniając komfort przy penetracji,
i w opinii wielu kobiet i mężczyzn daje
przyjemniejsze odczucia. Środki poślizgowe
zawierające tłuszcz, jak wazelina czy oleje jadalne,
mogą uszkodzić prezerwatywę!
•
Po wytrysku, przy
wycofywaniu
prącia z pochwy
partner powinien
przytrzymać ręką brzeg
prezerwatywy i w ten
sposób zapobiec jej
ześlizgnięciu się.
•
Zużytą prezerwatywę zawiń np. w papier i wyrzuć
do kosza.
•
Nie wyrzucaj prezerwatywy do muszli klozetowej.
Prezerwatywy dla mężczyzn
Jak używać prezerwatywy dla mężczyzn?
•
Używaj tylko prezerwatyw z lateksu lub
poliuretanu.
•
Jeżeli opakowanie prezerwatywy jest rozdarte
lub w jakikolwiek sposób uszkodzone, nie używaj
jej. Jeżeli upłynął termin ważności prezerwatywy,
wyrzuć ją. Sprawdź też atest (tzn. dopuszczenie
do stosowania).
•
Przy każdym stosunku z penetracją używaj nowej
prezerwatywy.
•
Nie otwieraj
opakowania
prezerwatywy zębami.
•
Uważaj, żeby przy
wyjmowaniu
prezerwatywy
z opakowania
nie uszkodzić jej
paznokciami lub
biżuterią.
•
Przed założeniem
prezerwatywy
wyciśnij powietrze
ze zbiorniczka na
nasienie. Pamiętaj, aby
założyć prezerwatywę
na prącie w stanie wzwodu i z odciągniętym
napletkiem.
• Zawsze zakładaj
prezerwatywę przed
każdym kontaktem
z narządami płciowymi
partnera.
6
Prezerwatywy dla kobiet
Prezerwatywę dla kobiet wkłada się do pochwy
przed stosunkiem z penetracją. Jest szczególnie
użyteczna, jeżeli mężczyzna odmawia stosowania
prezerwatywy męskiej. Różne są opinie kobiet na
temat stosowania prezerwatywy kobiecej: niektóre
bardzo ją lubią, ale są też takie, które nie stosują
jej zbyt chętnie. Prezerwatywy kobiece stają się
coraz bardziej powszechne i dostępne. Jednak nie
we wszystkich krajach (m.in. w Polsce) znajdują się
w ofercie handlowej.
• Zakładaj prezerwatywę
przed rozpoczęciem
Ciąg dalszy na drugiej stronie 
Jak używać prezerwatywy dla kobiet?
•
•
Jeżeli masz dostęp do prezerwatyw dla kobiet,
możesz najpierw
wypróbować ją
samodzielnie.
Daje to możliwość
znalezienia
najlepszego
sposobu jej
zakładania.
znajduje się kanał prowadzący do jej wnętrza.
Pierścień wewnętrzny służy do wprowadzenia
prezerwatywy do pochwy i pomaga ją tam
utrzymać w trakcie stosunku.
•
Prezerwatywa dla kobiet wykonana jest
z cienkiego tworzywa, najczęściej z poliuretanu.
Pierścień zewnętrzny przylega dokładnie do warg
sromowych przy ujściu pochwy. Prącie wsuwane
jest przez pierścień zewnętrzny do pochwy, której
ścianki są wyścielone prezerwatywą. Trzeba
odpowiednio wprowadzić prącie, tak aby nie
dostało się przypadkiem pomiędzy zewnętrzną
część prezerwatywy a ścianę pochwy. W trakcie
stosunku warto sprawdzać czy prezerwatywa nie
wysuwa się z pochwy.
Seks analny
Prezerwatywa dla kobiet może być z powodzeniem
używana do seksu analnego, ponieważ jest dobrze
nawilżona.
•
•
Składa się z pierścienia wewnętrznego
i zewnętrznego, pomiędzy którymi znajduje
się cienkie tworzywo w kształcie walca
dopasowanego do anatomicznej budowy
pochwy.
Pierścień wewnętrzny należy umieścić głęboko
w pochwie, tak
aby dokładnie
objął szyjkę macicy
(szyjka macicy
jest to spoisty,
okrągły „guzek”,
wyczuwalny
na samym
końcu pochwy).
W szyjce macicy
•
Można ją wsunąć do odbytnicy lub założyć na
prącie.
•
Przed założeniem na prącie należy usunąć
pierścień wewnętrzny.
•
Włożenie pierścienia wewnętrznego
prezerwatywy do odbytnicy może być trudne.
Niektóre kobiety wkładają go używając palców.
Część kobiet lubi uczucie obecności pierścienia
w odbytnicy. Inne nie lubią tego i uważają to
za niewygodne, bądź bolesne. Jeżeli używasz
prezerwatywy dla kobiet do seksu analnego,
rób tylko to, co jest dla ciebie wygodne. Nie rób
niczego, co sprawia ci ból.
•
Jeżeli przy seksie analnym nie korzystasz
z prezerwatywy dla kobiet, upewnij się, że partner
założył prezerwatywę dla mężczyzn. Stosunek
analny bez zabezpieczenia niesie ze sobą bardzo
duże ryzyko zakażenia HIV.
Słowo o lubrykantach (nawilżaczach)
Wiele osób uważa lubrykanty za ważny element
bezpiecznego seksu. Do niedawna niektóre
prezerwatyw były fabrycznie nawilżane środkiem
plemnikobójczym o nazwie nonoksynol-9.
Obecnie nie zaleca się stosowania nonoksynolu-9,
ponieważ dowiedziono, iż może zwiększyć ryzyko
zakażenia HIV poprzez podrażnianie błony śluzowej
pochwy.
Poradnik kobiety żyjącej z HIV , ICW, Unit 6, Building I, Canonbury Yard, 190a New North Road, London N I 7Bj, UK
Arkusz
informacji
Drożdżyca
Drożdżyca (pleśniawki, kandydiaza - zakażenie
Candida albicans)
U wielu kobiet, w pewnym okresie życia, może
wystąpić drożdżyca. U osób dorosłych czynnikami
sprzyjającymi powstawaniu drożdżycy są między
innymi stres lub obniżenie odporności wywołane na
przykład zakażeniem HIV. Drożdżyca jest chorobą
występującą także u dzieci.
Kandydiaza wywoływana jest przez drobnoustroje
należące do grzybów i zwane Candida albicans, które
przy prawidłowym stanie zdrowia bytują na skórze,
w jamie ustnej i jelitach, nie czyniąc żadnej szkody.
Rozwojowi drożdżycy sprzyjają:
7
stosowanie doustnych leków przeciwgrzybiczych
działających ogólnie.
Co możesz zrobić sama, aby zmniejszyć objawy
drożdżycy?
•
Przy pierwszych oznakach podrażnienia przestań
używać mydła i myj się samą wodą.
•
Nie zakładaj obcisłych spodni, aby zapewnić
dostęp powietrza.
•
Nie myj się częściej niż zwykle, może się wydawać,
że to łagodzi objawy, ale w rzeczywistości
powoduje jeszcze większe podrażnienie.
•
Nie dodawaj środków dezynfekujących ani
środków spieniających do kąpieli. Możesz dodać
do kąpieli odrobinę octu lub 10 kropli olejku
z drzewa herbacianego.
•
ciąża
•
leczenie antybiotykami,
•
cukrzyca,
Czy możesz zapobiec wystąpieniu drożdżycy?
•
stany osłabienia i choroby,
•
stosowanie doustnych środków
antykoncepcyjnych,
Nie ma prostych rozwiązań. Jest jednak kilka
rzeczy, które można zrobić, aby zapobiec częstym
nawrotom, np.:
•
stosunek płciowy z penetracją bez
zabezpieczenia, z osobą mającą drożdżycę,
•
spożywanie dużej ilości cukru i słodyczy,
•
noszenie bardzo obcisłych spodni lub bielizny ze
sztucznego włókna.
Jak można rozpoznać drożdżycę?
Charakterystyczne objawy (jeden lub kilka)
drożdżycy to:
•
bolesne plamki lub gruby biały kożuszek na
języku, dziąsłach lub w innym miejscu jamy
ustnej,
•
pieczenie, świąd i ból w obrębie pochwy i sromu
lub odbytu,
•
białe, gęste upławy z pochwy, grudkowate,
pachnące drożdżami,
•
obrzęk ujścia pochwy,
•
ból przy stosunku płciowym z penetracją,
•
ból przy oddawaniu moczu.
Leczenie
Leczenie drożdżycy jest łatwe i zazwyczaj polega na
stosowaniu kremu i globulek dopochwowych lub
tabletek. W niektórych przypadkach, szczególnie
o charakterze nawrotowym, konieczne jest
•
Unikaj cukru, szczególnie w okresie nawrotu
dolegliwości;
•
Gdy masz drożdżycę, unikaj owoców, miodu
i drożdży przez 3 tygodnie od ustąpienia
objawów;
•
Unikaj noszenia rajstop, bielizny ze sztucznego
włókna i obcisłych spodni;
•
W czasie miesiączki używaj raczej podpasek, a nie
tamponów;
•
Unikaj perfumowanych mydeł, dezodorantów
intymnych, środków dezynfekujących; unikaj też
płukania pochwy substancjami chemicznymi;
wszystkie te środki zaburzają równowagę pH
pochwy;
•
Aby wytrzeć się po oddaniu stolca, zawsze
sięgaj od tyłu i wycieraj do tyłu, dla uniknięcia
wprowadzenia kału do pochwy;
•
Jeżeli lekarz przepisuje ci z jakiegoś powodu
antybiotyk, przypomnij mu, że masz skłonność do
drożdżycy.
Czy w czasie leczenia można uprawiać seks?
Lepiej jest nie odbywać stosunków z penetracją
pochwowych, analnych ani oralnych do czasu
ostatniej kontroli lekarskiej. Jeżeli masz drożdżycę
jamy ustnej, nie całuj się, dopóki nie wyzdrowiejesz.
Można się przytulać i obejmować.
Poradnik kobiety żyjącej z HIV , ICW, Unit 6, Building I, Canonbury Yard, 190a New North Road, London N I 7Bj, UK
Choroby przenoszone drogą płciową
Choroby przenoszone drogą płciową (to znaczy poprzez
seks) u wielu osób mogą przebiegać bezobjawowo, bez
żadnych dolegliwości. Nie leczone mogą mieć poważne
skutki w postaci przewlekłego bólu, niepłodności lub
raka szyjki macicy.
Jeżeli jesteś w ciąży i cierpisz na nie leczoną chorobę
przenoszoną drogą płciową, istnieje ryzyko zakażenia
dziecka. W przypadku zakażenia HIV brak leczenia
w trakcie ciąży istotnie zwiększa ryzyko przeniesienia
tego zakażenia na dziecko.
Wiadomo także, że obecność choroby przenoszonej
drogą płciową zwiększa prawdopodobieństwo
przeniesienia zakażenia HIV na partnera seksualnego.
Zabezpieczanie
Ważne jest, aby zabezpieczać się przed chorobami
przenoszonymi drogą płciową. Jedynym sposobem
ich uniknięcia jest uprawianie bezpieczniejszego seksu
i używanie prezerwatywy w trakcie każdego stosunku
z penetracją. Choroby te mogą mieć niekorzystny
wpływ na twoje zdrowie i spowodować szybszy rozwój
zakażenia HIV.
Rozpoznawanie
Rozpoznanie choroby przenoszonej drogą płciową przy
braku objawów umożliwiają badania przesiewowe, tzn.
badania systematycznie wykonywane w określonej
grupie osób bez objawów chorobowych.
Jeżeli twój partner ma objawy choroby przenoszonej
drogą płciową, to powinnaś poddać się badaniom
diagnostycznym, nawet jeżeli nie masz żadnych
objawów. W sytuacji gdy jeden z partnerów jest chory, to
w większości przypadków chorób przenoszonych drogą
płciową, konieczne jest leczenie obojga partnerów.
Celem takiego postępowania jest eliminacja ponownego
zakażenia.
Leczenie
Leczenie chorób przenoszonych droga płciową jest
zazwyczaj niedrogie i proste. Czasami wystarczy jedna
dawka antybiotyku. Jednak różnego rodzaju infekcje
wymagają specyficznego leczenia, więc w każdym
indywidualnym przypadku należy zasięgnąć porady
lekarza.
Jeżeli jesteś w ciąży lub ją planujesz, powinnaś zgłosić
się do lekarza, aby upewnić się, że nie masz żadnej
choroby przenoszonej drogą płciową. W przypadku
jej rozpoznania konieczne jest leczenie. Brak leczenia
może spowodować zakażenie dziecka i w konsekwencji
poważne powikłania, takie jak utrata ciąży, wady
rozwojowe u dziecka.
Arkusz
informacji
8
Ważne jest także, abyś zawsze informowała lekarza
o tym, że jesteś w ciąży, gdyż może mieć to wpływ na
wybór leków, które są stosowane w terapii zakażeń.
Jakie objawy mogą sugerować chorobę
przenoszoną drogą płciową?
Wiele kobiet nie ma żadnych charakterystycznych
(typowych) objawów. Niemniej są stany, które mogą
sugerować chorobę przenoszoną drogą płciową,
najczęściej są to:
•
nieprawidłowe krwawienie z pochwy;
•
zmieniona wydzielina pochwy (upławy) lub prącia
partnera;
•
bolesne nadżerki, grudki lub pęcherzyki w pochwie,
wokół ujścia pochwy, odbytu lub na prąciu partnera;
•
pieczenie przy oddawaniu moczu;
•
pieczenie w pochwie, w okolicy odbytu lub pieczenie
prącia u partnera.
Czy mogę uprawiać seks w trakcie leczenia choroby
przenoszonej drogą płciową?
W przypadku większości chorób przenoszonych drogą
płciową, najlepszym sposobem zminimalizowania ryzyka
zakażenia jest każdorazowe używanie prezerwatywy
i uprawianie bezpieczniejszego seksu. Ale w przypadku
niektórych chorób, np. w przypadku kłykcin, opryszczki
i innych zmian skórnych, prezerwatywa nie wystarcza,
bo do zakażenia dochodzi poprzez skórę. Wtedy lepiej
w ogóle powstrzymać się od kontaktów seksualnych aż
do momentu całkowitego wyleczenia choroby.
Unikanie seksu oralnego w czasie nawrotu zmian
chorobowych (nadżerek lub pęcherzyków) zmniejszy
ryzyko zakażenia. Należy również unikać dotykania
otwartych ran, kłykcin lub pęcherzyków.
Niektóre choroby przenoszone droga płciową
Chlamydioza
Chlamydioza jest jednym z częstszych zakażeń
przenoszonych drogą płciową. U większości kobiet
jest ono bezobjawowe. W przypadku rozpoznania
chlamydiozy leczenie jest proste – polega na
zastosowaniu odpowiedniego antybiotyku.
Rzeżączka
Rzeżączka jest chorobą wywoływaną przez bakterie.
U wielu kobiet nie daje objawów. Do zakażenia dochodzi
w trakcie kontaktów seksualnych: pochwowych,
analnych i oralnych. Jest to choroba bardzo zaraźliwa.
Do zakażenia może także dojść przy korzystaniu ze
wspólnych ręczników czy pościeli. Rzeżączka może być
przeniesiona w trakcie porodu na dziecko powodując
Ciąg dalszy na drugiej stronie 
zakażenie oczu i w konsekwencji utratę wzroku. W celu
rozpoznania rzeżączki pobiera się wymaz z szyjki macicy,
cewki moczowej, odbytnicy lub gardła. Leczy się ją
antybiotykami. Nie leczona rzeżączka może prowadzić
do zapalenia narządów miednicy małej i wtórnie do
niepłodności.
Kłykciny kończyste
Kłykciny są to bladoróżowe, wypukłe zmiany
występujące w okolicy narządów płciowych i odbytu.
Mogą też występować na śluzówkach jamy ustnej.
Przyczyną powstawania kłykcin jest zakażenie ludzkim
wirusem brodawczaka (HPV). Kobiety, u których
występują kłykciny są w większym stopniu narażone na
wystąpienie nowotworów narządów płciowych. Leczenie
przyczynowe zakażenia HPV nie jest znane. Niedawno
opracowano szczepionkę profilaktyczną, która powinna
być zastosowana przed rozpoczęciem współżycia
seksualnego. Wirus brodawczaka przenosi się przez
bezpośredni kontakt skóry ze skórą. Jeżeli masz stosunek
bez zabezpieczenia, pochwowy lub analny, z osobą, która
ma kłykciny, mogą one rozwinąć się również u ciebie.
Od zakażenia wirusem do wystąpienia objawów
w postaci kłykcin może upłynąć od jednego do trzech
miesięcy. Kłykciny zazwyczaj nie są bolesne, ale czasami
swędzą. Istnieje kilka sposobów leczenia kłykcin.
Najczęstszą metodą jest pędzlowanie specjalnym
preparatem. Może to wykonać lekarz albo możesz zrobić
to sama. Inne metody to wymrażanie ciekłym azotem,
wypalanie laserem lub zabieg operacyjny. Żadna z tych
metod nie usuwa zakażenia wirusowego.
Opryszczka narządów płciowych
Opryszczkę narządów płciowych wywołuje wirus
opryszczki zwykłej (Herpes simplex virus - HSV). Zmiany
występują w postaci bolesnych pęcherzyków lub
nadżerek. U niektórych osób towarzyszy im gorączka
i bóle mięśni. Wirus opryszczki typu I powoduje zmiany
w okolicy nosa i ust. Wirus opryszczki typu II wywołuje
zmiany w okolicy narządów płciowych i odbytu.
Opryszczka przenosi się przez bezpośredni kontakt
z zakażoną częścią ciała danej osoby. Unikaj używania
wspólnych ręczników i gąbek z innymi osobami.
W przeciwieństwie do HIV, wirus opryszczki może
przenosić się tą drogą. Po dotknięciu zmian zawsze myj
ręce wodą z mydłem.
Jest kilka rzeczy, które możesz zrobić, żeby złagodzić
dolegliwości:
•
jeżeli ból jest silny, spróbuj wziąć lek przeciwbólowy
(aspirynę lub paracetamol);
•
utrzymuj zmienioną chorobowo okolicę w stanie
tak czystym i suchym, jak to tylko możliwe; spróbuj
przemywać zmiany roztworem soli (najlepsza jest
jałowa sól fizjologiczna, kupiona w aptece) lub letnim
naparem z rumianku lub szałwi; możesz dodać
do wody 5 kropli olejku z drzewa herbacianego złagodzi zmiany i przyspieszy gojenie;
•
posmaruj zmiany wodnym roztworem gencjany, aby
zapobiec wtórnej infekcji;
•
przyjmuj 50 mg cynku i 500 mg witaminy E na
dobę od chwili wystąpienia wykwitów (dłuższe
przyjmowanie 50 mg cynku i 200 mg witaminy
E dziennie zmniejsza częstość występowania
nawrotów);
•
Acyklovir (Zovirax, Heviran) jest lekiem, który
skraca czas trwania choroby i łagodzi przebieg
nawrotów - dostępne obecnie doustne preparaty
przeciwwirusowe mogą być stosowane zarówno do
leczenia nawrotów, jak i do zapobiegania im; w Polsce
wydawane są na receptę; w sprawie sposobu
stosowania należy poradzić się lekarza;
•
noś luźne ubrania, żeby zapewnić dostęp powietrza
do okolicy, w której występują zmiany;
•
przyłóż lód owinięty w folię i czystą ściereczkę na
zmienioną okolicę;
•
staraj się wypoczywać, pij dużo płynów.
Kiła
Kiła jest chorobą wywoływaną przez bakterie (krętki).
Zazwyczaj przenosi się przez stosunek pochwowy,
analny lub przez seks oralny. Może również przenosić
się z zakażonej matki na nienarodzone dziecko. Po
upływie od 10 dni do 3 tygodni od kontaktu seksualnego
z zakażoną osobą, na prąciu, w pochwie, w okolicy
odbytu lub w jamie ustnej występuje niebolesne
owrzodzenie. Goi się ono samoistnie w ciągu tygodnia
lub dwóch, ale bakterie pozostają w organizmie.
Większość kobiet nie zauważa owrzodzenia i może
nie mieć żadnych innych objawów. Jedyną metodą
diagnostyczną jest wówczas badanie krwi.
W drugiej fazie choroby, która obejmuje następne dwa
lata, może występować wysypka na dłoniach i stopach,
twarzy i innych częściach ciała. W czasie tych dwóch
stadiów choroby kiłę można całkowicie wyleczyć.
Pozostawiona bez leczenia, po kilku następnych latach
przechodzi w fazę późną, która powoduje poważne
następstwa zdrowotne.
Poradnik kobiety żyjącej z HIV , ICW, Unit 6, Building I, Canonbury Yard, 190a New North Road, London N I 7Bj, UK
HIV/AIDS i prawa człowieka
Promocja niedyskryminacji i praw człowieka
oznacza:
•
zachęcanie ludzi do wzajemnego respektowania
swoich praw i traktowania innych tak, jak sami
chcieliby być traktowani;
•
działania zmierzające do zapewnienia równego
dostępu do edukacji i opieki zdrowotnej;
•
edukacja mająca na celu przezwyciężenie strachu,
niewiedzy i uprzedzeń, które prowadzą do
łamania praw innych osób.
Ochrona praw człowieka oznacza:
•
wspieranie i ochronę osób, których prawa są
zagrożone lub łamane;
•
zastosowanie środków zaradczych oraz
kompensowanie szkód, gdy dochodzi do łamania
praw człowieka;
•
dążenie do zlikwidowania biedy, niemocy
i zależności, które czynią ludzi podatnymi na
łamanie ich praw (wyrównywanie szans, w tym
zwłaszcza w dostępie do pomocy prawnej).
Prawa człowieka zaakceptowane przez środowisko
międzynarodowe mogą być naruszane w stosunku
do osób żyjących z HIV/AIDS we wszystkich krajach
świata.
Arkusz
informacji
9
Prawo do zawierania związków małżeńskich
i innych związków oraz do posiadania dzieci,
przymusowa aborcja i sterylizacja (przykład
naruszenia):
•
przymusowe przedślubne testy w kierunku HIV;
•
dyskryminacja związków tej samej płci;
•
przymusowa ciąża;
•
przymusowe dziedziczenie żon (ma to niestety
miejsce w niektórych krajach);
•
przymusowa aborcja.
Równy dostęp do opieki medycznej (przykład
naruszenia):
•
brak odpowiednich leków, prezerwatyw,
czystych strzykawek, procedur diagnostycznych
i leczniczych;
•
odmowa leczenia osób z HIV, w tym przyjęcia do
szpitala;
•
domowa opieka zdrowotna pozbawiona
jakiegokolwiek systemu zabezpieczeń;
•
brak dostępu do ośrodków dysponujących lekami
stosowanymi w leczeniu HIV/AIDS.
Edukacja (przykład naruszenia):
•
Poniżej wymieniono prawa człowieka i przykłady ich
łamania. ICW jest przeciwko jakiemukolwiek łamaniu
praw człowieka w stosunku do osób z HIV.
brak dostępu do informacji umożliwiającej
ludziom podejmowanie świadomych wyborów;
•
odmowa dostępu do edukacji z powodu
zakażenia HIV.
Wolność, bezpieczeństwo i prawo do
podróżowania (przykład naruszenia):
Jednakowa ochrona prawna (przykład
naruszenia):
•
przymusowe testy w kierunku HIV;
•
odmowa dostępu do porad i usług prawnych;
•
kwarantanna, izolacja i segregacja (dotyczy HIVdodatnich osób prostytuujących się tzw. sex
workers i więźniów).
•
poddawanie przymusowym testom
w kierunku HIV osób oskarżonych o gwałt lub
wykorzystywanie seksualne przed wydaniem
wyroku sądu (o ile test taki nie ma znaczenia
dla wyjaśnienia istotnych dla danej sprawy
okoliczności, np. czy oskarżony nie popełnił
innego przestępstwa, takiego jak narażenie na
niebezpieczeństwo zakażenia HIV);
•
ściganie karne osób prostytuujących się (sex
workers) zakażonych HIV.
Brak zgody na nieludzkie i poniżające
traktowanie:
•
izolacja, np. więźniów z HIV;
•
zmuszanie do udziału w badaniach leków i innych
próbach medycznych bez uzyskania świadomej
zgody;
•
wykorzystywanie fizyczne, emocjonalne
i psychiczne kobiet z HIV.
Prawo do prywatności (przykład naruszenia):
•
brak poufności, ujawnienie wyniku testu bez
zgody osoby poddającej się badaniu;
Ciąg dalszy na drugiej stronie 
•
obowiązkowe ujawnianie służbom medycznym
stwierdzonych przypadków zakażenia HIV;
•
dochodzenie prowadzone przez pracowników
stacji sanitarno-epidemiologicznych bez zgody,
a czasem także wiedzy osób, których dotyczy;
•
przymusowe badania w kierunku HIV
noworodków.
Wolność stowarzyszania (przykład naruszenia):
•
delegalizacja organizacji zrzeszających osoby
narażone na zakażenie HIV lub zakażone HIV.
Prawo do informacji (przykład naruszenia):
•
brak dostępu do zrozumiałej informacji,
umożliwiającej podejmowanie świadomych
wyborów.
Schronienie, ubezpieczenia społeczne,
mieszkanie (przykład naruszenia):
•
odmowa dostępu do pomocy społecznej
i mieszkania;
•
usuwanie dzierżawców przez właścicieli z powodu
zakażenia HIV.
Prawo do swobodnego wyboru i utrzymania
pracy oraz prawo do zabezpieczenia
społecznego (przykład naruszenia):
•
zwalnianie z pracy lub dyskryminacja w miejscu
pracy;
•
niepełne ubezpieczenie lub jego brak;
•
testy w kierunku HIV jako warunek zatrudnienia.
Poradnik kobiety żyjącej z HIV , ICW, Unit 6, Building I, Canonbury Yard, 190a New North Road, London N I 7Bj, UK
Źródła wsparcia
(lista przydatnych organizacji)
Znajdziecie tutaj kilka polskich oraz
międzynarodowych organizacji
zajmujących się HIV/AIDS, w których
można znaleźć pomoc. Istnieje
o wiele więcej lokalnych organizacji,
w tym krajowych i lokalnych grup
i organizacji dla kobiet żyjących z HIV/
AIDS. Możesz otrzymać ich nazwy
i adresy w najbliższej organizacji
zajmującej się HIV/AIDS, kontaktując
się z jedną z międzynarodowych lub
regionalnych organizacji. Znajdziesz
również tutaj listę Kontaktów ICW.
ORGANIZACJE POLSKIE
Poniżej podaliśmy tylko kilka adresów
niektórych organizacji zapewniających
wsparcie osobom żyjącym z HIV.
Więcej informacji możesz uzyskać
na stronie Krajowego Centrum
ds. AIDS http://www.aids.gov.
pl/?page=wspolpraca&act=no-gov
oraz na stronach poszczególnych
organizacji wymienionych niżej.
Adresy punktów konsultacyjnodiagnostycznych, gdzie można
anonimowo i bezpłatnie wykonać test
w kierunku HIV:
http://www.aids.gov.pl/index.
php?page=testy
Telefony zaufania oraz poradnie
internetowe
•
•
•
•
Internetowa poradnia ds. HIV/AIDS:
http://www.poradnia-ds-hiv-aids.
kki.pl
Całodobowy telefon zaufania
(22) 692 82 26. Stałe dyżury we
wtorki i czwartki pełnią lekarze
i psycholodzy
Telefon Informacyjny dla osób
żyjących z HIV/AIDS i ich bliskich:
22 844 77 10 - od poniedziałku do
piątku od 10.00 do 17.00.
Telefon „AIDS – zielona linia”:
(22) 621 33 67 . Telefon czynny jest
w poniedziałki i środy od godz.
13:00 do 19:00 oraz we wtorki,
czwartki i piątki w godzinach od
10:00 do 16:00. Stałe dyżury pełnią
lekarz - psychiatra z wieloletnią
praktyką w pracy z chorymi na
AIDS oraz osoba zakażona HIV.
Organizacje realizujące
specjalistyczne programy dla
kobiet żyjących z HIV
Stowarzyszenie Wolontariuszy Wobec
AIDS “Bądź z Nami”
ul. Tamka 37/56
00-355 Warszawa
tel. 022 826 42 47
www.swwaids.free.ngo.pl
e-mail: [email protected];
[email protected]
Stowarzyszenie prowadzi programy:
telefon informacyjno - konsultacyjny
dla kobiet żyjących z HIV 022 692
84 40 - czynny od poniedziałku
do piątku w godzinach 10:0017:00, telefon interwencyjny
– 0515284913 lub 0691530021Ewa: grupy wsparcia, terapia,
zajęcia rehabilitacyjne, zajęcia
psychoterapeutyczne, warsztaty
wyjazdowe, wspólne spędzanie
czasu - dla par żyjących z HIV;
wykłady, terapia, sesje rodzinne,
zajęcia warsztatowe, grupy wsparcia.
Ośrodek Readaptacji Stowarzyszenia
Solidarni “PLUS”
EKO “Szkoła Życia” w Wandzinie
Wandzin, 77-323 Polnica
Adres do korespondencji:
Wandzin, skrytka pocztowa 7
77-300 Człuchów
tel./fax.: 48 59 8323413
e-mail: [email protected]
http://www.ekosz.republika.pl/
Realizacja programu dla kobiet w ciąży
i matek żyjących z HIV.
Inne organizacje, które
zapewniają wsparcie osobom
żyjącym z HIV
Agenda Ministra Zdrowia
Krajowe Centrum ds. AIDS
ul. Samsonowska 1
02-829 Warszawa
tel: 48 22 641 83 01, 641 07 05, 641 33 36
fax: 48 22 641 21 90
e-mail: [email protected]
www.aids.gov.pl/
10
Arkusz
informacji
Organizacje pozarządowe
Fundacja Pomorski Dom Nadziei
ul. Rzączyńskiego 1b/18
80-041 Gdańsk
tel: 48 58 306 75 36; fax: 48 58 554 35 99
tel. kom: 48 504 248 350
www.domnadziei.org.pl/
Krakowskie Towarzystwo Pomocy
Uzależnionym
ul. Św. Katarzyny 3
31-063 Kraków
woj. małopolskie
tel: 48 12 430 59 64; fax: 48 12 430 59 64
e-mail: [email protected],
[email protected]
www.ktpu.krakow.pl
Ogólnopolska Sieć Osób Żyjących
z HIV/AIDS “Sieć Plus”
ul. Modzelewskiego 63
02-679 Warszawa
tel. 48 22 844 77 10, fax: 48 22 854 03 10
e-mail: [email protected]
www.netplus.org.pl
Adres do korespondencji:
Stowarzyszenie “Sieć Plus”, Box nr 20,
02-671 Warszawa 108
Polska Fundacja Pomocy
Humanitarnej “Res Humanae”
ul. Piękna 64 a
00-672 Warszawa
woj. mazowieckie
tel: 48 22 626 86 59
e-mail: [email protected]
www.reshumanae.neostrada.pl
Społeczny Komitet ds. AIDS - SKA
Centrum Szkoleniowe
ul. Roentgena 5 lok. 36
02-781 Warszawa
tel: 48 22 546 30 36
fax: 48 22 643 91 87
Program SKA Street
ul. Wspólna 65A oficyna III piętro
00-687 Warszawa
e-mail: offi[email protected]
www.skaids.org
Stowarzyszenie Wolontariuszy na
Rzecz Dzieci “Mały Książe”
ul. Kamionkowska 49/15
03-812 Warszawa,
tel: 48 22 810 08 13
e-mail: [email protected]
www.dziecizaids.pl
Ciąg dalszy na drugiej stronie 
Stowarzyszenie Wolontariuszy
“Razem Wobec AIDS”
ul. Wita Stwosza 73/11
80-308 Gdańsk
tel: 48 58 554 29 35, fax: 48 58 554 29 35
e-mail: [email protected]
Stowarzyszenie Wolontariuszy
Wspierające Osoby Żyjące z HIV
i Chore na AIDS “DA DU”
ul. Broniewskiego 12
71-460 Szczecin
tel: 48 91 454 24 50
e-mail: [email protected]
ORGANIZACJE
MIĘDZYNARODOWE
International Community of
Women Living with HIV/AIDS
(ICW)
2C Leroy House, 436 Essex Road
London N1 3QP, Wielka Brytania
tel: 44 (0)20 7704 0606
fax: 44 (0)20 7704 8070
e-mail: [email protected]
www.icw.org
Global Network of People
Living with HIV/AIDS (GNP+)
PO Box 11726
1001 GS Amsterdam,
Holandia
tel: 31 20 423 4114
fax: 31 20 423 4224
e-mail: [email protected]
www.hivnet.ch.gnp
International Network of Sex
Work Projects
c/o Healthlink, Farringdon Point,
29-35 Farringdon Road,
London EC1M 3JB, Wielka Brytania
tel: 44 (0)20 7242 0606
fax: 44 (0)20 7242 0041
e-mail: [email protected]
International Council of AIDS
Service Organisations (ICASO)
399 Church Street, Toronto
N5B 2J6, Canada
tel: 14 16 340 2437
fax: 14 16 340 8224
e-mail: [email protected]
EUROPA
European Network of Positive
People (Euro-NP+)
c/o Ian Kramer
UK Coalition of People Living with
HIV/AIDS
250 Kennington Lane
London SE11 5RD, Wielka Brytania
tel: 44 (0)20 7564 2180
fax: 44 (0)20 7564 2140
email: [email protected]
European Council of AIDS
Service Organisations
(EUROCASO)
CH-1421 Fontaines s/Grendson,
Szwajcaria
tel: 41 24 436 2663
fax: 41 24 436 2663
email: [email protected]
European AIDS Treatment Group
(EATG)
Place Raymond Blyckaert, 13
B-1050 Brussels, Belgia
tel: 32 2 644 42 10
fax: 32 2 644 33 07
e-mail: offi[email protected]
www.eatg.org
ADRESY INTERNETOWE
(w języku polskim)
Polskie Towarzystwo Naukowe AIDS
http://www.ptnaids.info/aktualnosci.
php?lang=pl
ADRESY INTERNETOWE
(w języku angielskim)
National AIDS Manual
http://www.aidsmap.com
SEA-AIDS
e-mail: [email protected]
Intaids
http://www.hivnet.ch:8000/intaids/tdm
The Body
http://www.thebody.com
I-Base
http://www.i-base.info/
POZ Magazine (Health, Live & HIV)
http://www.poz.com/
PRZYDATNE PUBLIKACJE
”Żyć z wirusem… poradnik dla osób
żyjących z HIV” red. Dorota Rogowska
–Szadkowska, 2007.
W poradniku zawarto praktyczne
porady dla osób, u których wykryto
zakażenie HIV, jak sobie radzić w życiu
codziennym z tym faktem. Oprócz
porad medycznych, psychologicznych,
profilaktycznych, zamieszczono
rozdział o roli rodziny w życiu osoby
żyjącej z wirusem. Internetowa wersja
poradnika: http://www.aids.gov.pl/
?page=publikacje&act=a&str=3&id=114.
Poradnik jest dostępny bezpłatnie
w Krajowym Centrum ds. AIDS.
Biuletyn “Monar na Bajzlu”,
wydawany wspólnie przez Krakowskie
Towarzystwo Pomocy Uzależnionym
(KTPU) i Poradnie MONAR w Krakowie.
Magazyn jest adresowany do
dwóch grup odbiorców: osób
używających narkotyków (przede
wszystkim osoby uzależnione od
opiatów przyjmowanych dożylnie,
korzystające z programów wymiany
igieł i strzykawek w całej Polsce); osób
zawodowo bądź woluntarystycznie
zajmujących się pracą z przyjmującymi
narkotyki. Wersja internetowa jest
dostępna na www.mnb.krakow.pl
PRZYDATNE PUBLIKACJE
(w języku angielskim)
AIDS Treatment Update – ten
newsletter, zredagowany prostym
i jasnym językiem, dostarcza informacji
na temat badań klinicznych oraz
dostępnych terapii. Zawiera także
dane na temat terapii, opieki i infekcji
oportunistycznych.
Cena: bezpłatny dla osób żyjących
z HIV w Wielkiej Brytanii; £40
(brytyjskie organizacje wolontariackie);
£60 (inne brytyjskie organizacje).
W przypadku przesyłki do Unii
Europejskiej, należy dodać £5, poza UE
należy dodać £15.
Dostępny poprzez: NAM,
16a Clapham Common Southside,
London, SW4 7AB, Wielka Brytania
e-mail: [email protected]
(w języku polskim)
Kontra - Biuletyn informacyjny
Krajowego Centrum ds. AIDS
Dostępny na stronie http://www.
aids.gov.pl/files/kontra/Kontra_A3A4_nr3_calosc.pdf
Poradnik kobiety żyjącej z HIV , ICW, Unit 6, Building I, Canonbury Yard, 190a New North Road, London N I 7Bj, UK
Osobista historia życia z HIV
w Polsce
POCZĄTEK
Test na obecność przeciwciał HIV zrobiono mi przy
okazji jakiegoś pobytu w szpitalu. Było około 1989 roku,
a ja brałam narkotyki od ładnych paru lat. W szpitalu
znalazłam się z powodu przedawkowania. Nikt nie
pytał mnie, czy zgadzam się na test, nikt mi też nie
powiedział, że mam taki test robiony. Po prostu lekarz
przyszedł do mnie i sucho oznajmił, że mam HIV.
I około dwa lata życia przed sobą, pod warunkiem, że
przestanę ćpać.
Tyle.
Uważam, że nikt nie ma prawa mówić nam, ile mamy
życia przed sobą. Nikt nie ma takiej wiedzy. Ani lekarz,
ani ksiądz. Być może w tamtych latach takie panowało
przekonanie wśród lekarzy – dwa lata między samym
zakażeniem HIV a AIDS, ale przecież każdego dnia coś
może się zmienić w medycynie, a jak wiadomo, nadzieja
umiera ostatnia i nie wolno nikomu próbować jej
zabijać.
Nie pamiętam, abym się szczególnie przejęła tą
diagnozą. Dużo ludzi z mojego środowiska było
zakażonych, mój chłopak również. Bardzo upraszczając,
pomyślałam sobie wtedy, że nie mam po co leczyć się
z uzależnienia, bo i tak za dwa lata umrę. Taka też jest
mentalność narkomana, każdy pretekst jest dobry,
żeby poużalać się trochę nad sobą i ćpać. Zresztą, może
jestem niesprawiedliwa, ale szkoda mi tych dwóch lat,
bo dopiero w 1991 roku poszłam się leczyć do ośrodka,
czyli w czasie, kiedy według tamtego lekarza powinnam
umierać.
OŚRODEK
Leczenie w ośrodku trwało dwa lata. W tym czasie
przechodziłam różne załamania i doświadczałam
wielu rozterek, ale raczej ich powodem było
uzależnienie a nie zakażenie HIV. Ośrodek, w którym
przechodziłam terapię, był nastawiony na leczenie ludzi
seropozytywnych i przebywało w nim wielu pacjentów
o takim statusie. Nie czułam się ani inna, ani gorsza. Nie
czułam się też w żaden sposób chora.
Szczerze mówiąc, od wielu lat nie czułam się taka
zdrowa. Przytyłam, zaczęłam normalnie jeść, normalnie
wyglądać – byłam trzeźwa! Miałam 25 lat, 10 lat ćpania
za sobą, HIVa i czułam, że życie dopiero się zaczyna!
Ten mój entuzjazm może wydać się niewiarygodny dla
kogoś, kto nie zmierzył się z własnym uzależnieniem,
ale nie odczuwałam żadnych ujemnych stron bycia
osobą zakażoną, a pozbywałam się właśnie mojego
największego problemu. Bez głodów, bez konieczności
11
Arkusz
informacji
1
zdobywania pieniędzy na ćpanie, z dachem nad
głową, z życzliwymi ludźmi dookoła - HIV nie wydawał
mi się problemem. Pomimo wszystkich rzeczy, które
wydarzyły się później, życie pokazało, że w pewnym
sensie miałam rację.
UCZUCIA
Będąc trzeźwa, odczuwałam wiele rzeczy, które
wcześniej mnie nie poruszały. Wiele emocji
wcześniej zamrożonych przez narkotyki, ujawniało
się na zewnątrz, wystarczyło poruszyć jedną strunę,
a zaczynałam rezonować jak pudło gitary.
Zakochałam się. On też był pacjentem - inteligentny,
przystojny, z poczuciem humoru. I bez HIVa. Kończyłam
już leczenie, kiedy zbliżyliśmy się do siebie. Dużo
rozmawialiśmy o moim zakażeniu i właściwie to
on zbijał moje argumenty, które wysuwałam na
„nie”. Przekonywał mnie, że są różne formy seksu bezpieczniejsze, że prezerwatywa zabezpiecza w 100%,
wydawał się wiedzieć więcej na ten temat niż ja.
W tamtym okresie moja wiedza, jeśli chodzi o HIV, była
mizerna.
Coraz więcej czasu przebywaliśmy ze sobą, aż w końcu
zostaliśmy parą. Wszystko wydawało się układać,
skończyliśmy leczenie, zaczęłam pracować… i wtedy
po raz pierwszy poczułam się gorsza z powodu HIV.
Mój przyjaciel w rozmowie poinformował mnie, że
wraca do swojego poprzedniego miejsca zamieszkania
(mieszkaliśmy do tej pory w mieście, w którym był
ośrodek). Na pytanie: „Co będzie z nami?”, odparł, że
długo o tym myślał i nie może związać się ze mną. Chce
założyć rodzinę, mieć dzieci, wspólnie z kimś się starzeć,
a ze mną to raczej nie jest możliwe.
Co czułam? Poczułam się wtedy bardzo podle
- tak bardzo gorsza od innych kobiet, sama sobie
nie dawałam prawa do macierzyństwa, byłam
taka... wybrakowana. Jego decyzję uważałam za
usprawiedliwioną, co dziś wydaje się bardzo głupie
z mojej strony. Oczywiście nie odmawiam nikomu
prawa do lęku, sama boję się wielu rzeczy. Ale
rozmawialiśmy przecież wcześniej na ten temat, to
on przekonywał mnie, że może być miedzy nami
normalnie! I wydawało mi się, że było...
Najwyraźniej jednak, w oczach tego człowieka, mogłam
być partnerką na jakiś czas, ale nie na życie.
Opisuję dość szczegółowo relacje między nami,
ponieważ po latach wydają mi się bardzo istotne
dla mojego rozwoju jako kobiety seropozytywnej.
Oczywiście, nie każdy związek musi przetrwać. Ludzie
rozstają się z różnych przyczyn: po czasie „wychodzi”
Ciąg dalszy na drugiej stronie 
niezgodność charakterów, mija pierwsza fascynacja itp.
Gdyby powiedział po prostu: „to nie było to”, inaczej
bym to przyjęła i inaczej bym się poczuła. Gdyby od
razu uznał, że nie możemy wejść w relacje partnerskie,
też bym to jakoś zniosła. Niestety, powiedział coś
innego, a ja przy swoim poczuciu niższej wartości,
zgodziłam się z nim, choć w pewien sposób czułam się
oszukana.
Takich ludzi jak mój były partner zapewne jest wielu.
Ludzi, którzy nie liczą się z uczuciami innych, którzy
mogą wykorzystywać, oszukiwać, a potem znaleźć
zgrabne usprawiedliwienie dla siebie na „do widzenia”.
Ja z mojej „lekcji życia” wyciągnęłam jednak pewną
naukę - nie ode mnie zależy charakter innych, nie mam
wpływu na to, jak ludzie usprawiedliwiają samych
siebie, ale mam wpływ na to, co myślę o sobie samej
i na to, co odczuwam. Nie HIV stanowi o mojej wartości.
Oprócz tego, że mam HIV, mam jeszcze mnóstwo
różnych innych zalet i wad. Cech, które czynią ze mnie
kobietę niepowtarzalną i jedyną w swoim rodzaju.
Osobę, która tak jak każdy człowiek, ma prawo być „tu
i teraz”. Jeśli ktoś wykorzystuje moje zakażenie, aby
usprawiedliwić siebie... cóż, przynajmniej mogę to
zobaczyć, powiedzieć o tym jasno i nie czuć się gorszą
z tego powodu.
MACIERZYŃSTWO
Nie planowałam posiadania dziecka, w ogóle nie
myślałam o tym, że mogę zostać matką. Kiedy
zorientowałam się, że jestem w ciąży, wpadłam
w popłoch. Moja mama umarła, kiedy miałam 13 lat
i wiem, jak to jest być półsierotą, a właściwie sierotą,
bo mój ojciec alkoholik obowiązków rodzicielskich
nie wypełniał. Zadawałam sobie pytania: „Co będzie,
jak osierocę moje dziecko?”, „Czy będzie normalne?”,
„Czy zapewnię mu wychowanie?”????? Nie było jeszcze
wtedy żadnej procedury lekowej przy porodzie, nie
było w ogóle leków... Bliscy i znajomi namawiali mnie
na aborcję, ojciec dziecka też. W trzecim miesiącu ciąży
odszedł ode mnie.
Bardzo się bałam, a jednocześnie gdzieś w środku
mnie rozwijało się życie! I właściwie nim świadomie
coś postanowiłam, czułam, wiedziałam już, że urodzę.
Niektórzy znajomi próbowali przekonać mnie, że nie
mam prawa do takiej decyzji, bo mam HIV. Myślałam
sobie wtedy: „To prawda, ale czy mam już położyć się do
trumny i czekać na śmierć?”. Miałam wiele rozterek, ale
wiedziałam, że mam prawo do macierzyństwa i nie dam
się przekonać, że jest inaczej.
W szpitalu, w którym miałam rodzić, kilka tygodni przed
porodem zgłosiłam się do ordynatora i powiedziałam
o swoim zakażeniu. Słyszałam, że było kilka takich
przypadków, kiedy po informacji o zakażeniu pacjentki,
porodówka odmówiła przyjęcia. Bałam się, żeby mnie to
nie spotkało. Na szczęście lekarz zareagował jak człowiek,
czyli tak, jak powinien i nie czynił mi żadnych trudności.
Poród odbył się siłami natury i przebiegał prawidłowo.
Urodziłam chłopca. Mogłabym dużo i długo pisać
o tym cudzie, ale większość kobiet wie, jak to jest, a te,
które nie wiedzą, być może będą miały niespodziankę.
Jedynym „zgrzytem” była książeczka zdrowia dziecka,
którą dostałam na odchodne. Na pierwszej stronie
czerwonymi drukowanymi literami był wpis: „Matka
zakażona wirusem HIV”. Na mój protest lekarz odparł,
że „musiał” tak wpisać. To oczywiście nieprawda, nie
musiał. Na dobrą sprawę nikt mi tam takiej diagnozy nie
wystawił, a poza tym to była książeczka zdrowia mojego
dziecka a nie moja. Nie miałam wtedy sił się z nim
kłócić, po jakimś czasie „zgubiłam” ową książeczkę, a w
wydanym mi duplikacie już takiego wpisu nie było.
Z tego, co wiem, dziś nie ma już takich praktyk.
Lekarze na ogół szanują tajemnicę lekarską. Ale
mogą się zdarzyć różne inne przypadki, kiedy ktoś
wykorzystując naszą niewiedzę na temat różnych
procedur, będzie usiłował wmówić, że tak trzeba, że tak
„musi”. Nauczyłam się w wypadkach, kiedy czegoś mi
się odmawia z powodu mojego zakażenia (na przykład
przyjęcia do stomatologa), prosić o odmowę na piśmie.
I podanie nazwiska. Zazwyczaj to skutkuje i jakoś się
dogaduję z lekarzem. Albo zdarza się, że w gabinecie,
czy w szpitalu, po mojej informacji o seropozytywności,
pada pytanie: ”Jak się pani zakaziła?”. Wiem, że
odpowiedź: „brałam narkotyki”, wywoływała zazwyczaj
reakcje typu: „Płaci pani za błędy młodości” - z czym,
oczywiście, nie czułam się dobrze. Mogłabym wzbudzać
współczucie mówiąc, że zakaził mnie partner, ale
z poczuciem, że kłamię, też nie czułabym się najlepiej.
Nauczyłam się odpowiadać pytaniem: „Czy ma to
znaczenie dla mojego leczenia?”, lub np.: „Nie chcę
o tym rozmawiać”. Bo przecież nie muszę. Nie muszę
też mówić lekarzowi o swoim zakażeniu, ale w sytuacji,
kiedy jest to istotne dla leczenia, mówię, bo w końcu to
moje zdrowie jest najważniejsze.
Ale miało być o macierzyństwie. Na informację, czy
dziecko jest seroujemne, czekałam półtora roku.
Nie było wtedy badań PCR, potem robiono je tylko
w Warszawie, a ja nie miałam możliwości pojechania
do stolicy. Robiono mu zatem tylko badania na
antyciała HIV i te ciągle się utrzymywały. Miałam
świadomość, że to nie musi oznaczać zakażenia, że
mogą to być przeciwciała ode mnie, ale pewności nie
miałam. Dopiero po półtora roku „zgubił” przeciwciała
i wiedziałam, że nie jest zakażony HIV.
Przejdź do kolejnego arkusza nr 11.2 
Osobista historia życia z HIV w Polsce
Ciąg dalszy
Teraz badania dziecka odbywają się prawie natychmiast
i bardzo szybko rodzice znają status serologiczny
swojego potomka. Oszczędza to im wiele nerwów
i niepewności, poza tym leki antyretrowirusowe
sprowadzają ryzyko przeniesienia HIV na dziecko do
miejsc po przecinku.
Był taki czas w moim życiu, kiedy pisałam pamiętnik
dla syna, tak w razie mojej śmierci, żeby mógł w ten
sposób poznać swoją matkę i nabyć wiedzę o swoim
dzieciństwie. Zaginął mi podczas przeprowadzki, czego
bardzo żałuję, bo fajne rzeczy tam zapisywałam z jego
pierwszych lat życia. Teraz już się nie wygłupiam, moje
dziecko ma 13 lat i wolę z nim porozmawiać. Poza tym,
im dłużej żyję, tym ważniejsze wydaje mi się pytanie,
nie –„ILE”, ale „JAK”?
Powiedziałam mu o tym, że jestem zakażona HIV, wie
też, że brałam narkotyki. Wyjawienie mu tego, nie
było dla mnie łatwą decyzją, ale wiedziałam, że czas
najwyższy, abym mu o tym powiedziała. Widział, że
biorę leki, czasem pytał, na co one dokładnie są i było
tylko kwestią czasu, aby w dobie internetu dowiedział
się tego samodzielnie. Wolałam więc sama wyjaśnić mu
wszystko i porozmawiać na ten temat. Poza tym wydaje
mi się, że im później, tym byłoby mi trudniej.
Zorganizowałyśmy w stowarzyszeniu warsztaty
z psychologiem pt. „Powiedz mi, mamo”. W zasadzie,
miały one być o tym, jak rozmawiać z dzieckiem o jego
zakażeniu HIV, ale i tak sprowadzało się to do tego,
że najpierw należałoby powiedzieć o sobie i swojej
seropozytywności. Dużo wtedy skorzystałam, miałam
szansę porozmawiać z innymi matkami, dowiedzieć
się, co sądzą na ten temat. Nie wszystkie się ze mną
zgadzały, ale i tak chyba lepiej być przygotowanym na
taka rozmowę, niż potem, kiedy dziecko zapyta, udawać
tzw. „greka”.
Wyczekałam na okazję, kiedy byliśmy sami, wiadomo
było, że nikt nam nie przeszkodzi i po prostu wyznałam,
że chciałabym mu o czymś powiedzieć, na pytanie:
„O czym?”, odparłam: „O tym, że jestem zakażona
wirusem HIV”. Piszę: „po prostu”, ale nic nie było proste.
Głos mi się trząsł, bałam się jego reakcji okropnie.
Najbardziej chyba tego, że zacznie się obawiać o moje
życie i zepsuję mu tym samym dzieciństwo. To była
trudna rozmowa, nie ukrywam, moje dziecko było
w szoku. HIV nie kojarzy się z wirusem zwykłych
ludzi, wiele osób myśli o ludziach zakażonych jak
o marginesie społecznym. Syn chyba tak właśnie
rozumował.
Każda inna choroba jest po prostu chorobą. Można
mieć wirusa HCV, którym o wiele łatwiej się zakazić
11
Arkusz
informacji
i nikt nie pomyśli wtedy o tobie jak o kimś gorszym,
a HIV często wywołuje takie reakcje. To oczywiście
niesprawiedliwe i dyskryminujące. To i wiele innych
rzeczy starałam się mu wyjaśnić, co podczas jednej
rozmowy było niewykonalne. Zostawiłam mu „otwartą
furtkę”, powiedziałam, że w razie jakichkolwiek pytań,
wątpliwości, może zawsze przyjść i się dowiedzieć.
No i pytał prawie bez przerwy przez około tydzień,
a potem widocznie przyzwyczaił się do myśli
o seropozytywnej mamie i temat mu się znudził.
Wiedziałam, że już jest dobrze w momencie, kiedy
usiłował wydębić ode mnie na „chipsy” i zaczął użalać
się nad sobą, żeby wzbudzić moje współczucie: „mam
piegi, psa- głupka i mamę zakażoną HIV”. Skoro potrafił
powiedzieć to tak zwyczajnie i żartować z tego nawet,
to chyba nie zepsułam mu tego dzieciństwa tak
bardzo.
Jeśli chodzi o narkotyki, starałam się wytłumaczyć
synowi, czym jest uzależnienie, jak bardzo groźna
i podstępna jest ta choroba. Dużo pytał, starałam się
odpowiadać uczciwie i jednocześnie nie rozbudzać
niezdrowej ciekawości. Czasem jeszcze ma pytania,
dzięki mojej wiedzy mogę korygować różne rewelacje,
które usłyszy od kolegów ze szkoły. Nie jest to temat
tabu w naszym domu, podobnie zresztą jak HIV.
Dzięki temu, że syn zna mój status serologiczny,
odniosłam jeszcze jedna korzyść. Czasem jeżdżę na
spotkania kobiet zakażonych wirusem HIV. W większości
są to miłe, mądre i wesołe dziewczyny. Nasze spotkania
maja niepowtarzalną atmosferę i specyficzny klimat.
Jako że jest wprowadzony w temat, mogę czasami
zabierać syna ze sobą. Bardzo chętnie jeździ ze mną
i lubi moje koleżanki. Nie zawsze mam możliwość
zostawienia go pod czyjąś opieką, więc dla mnie
jest to duża wygoda. A moje dziecko poszerza swoje
horyzonty i chcąc nie chcąc, posiadło dużą wiedzę o HIV
i ludziach, którzy mają tego wirusa. Nawet żartował po
pogadance na temat HIV/AIDS w szkole, że wie więcej
niż nauczycielka.
Staram się wychowywać mojego syna jak najlepiej,
wychodzi mi to różnie. Mam jednak nadzieję, że jest
i będzie szczęśliwym człowiekiem. Kocham go bardzo
i wiem, że macierzyństwo to najlepsze, co mi się w życiu
przytrafiło.
LECZENIE
Kiedy stwierdzono u mnie zakażenie wirusem HIV,
nie były dostępne żadne terapie lekowe. Dziecko też
rodziłam bez ochrony leków. Robienie sobie badań na
poziom limfocytów CD4, było dość przygnębiające,
służyło w zasadzie tylko temu, aby sprawdzić, w jakim
stanie jest system immunologiczny. Kiedy okazywało
Ciąg dalszy na drugiej stronie 
2
się, że w kiepskim, nic właściwie nie można było
zrobić. Może tylko modlić się o zdrowie.
Kolejny raz miałam szczęście, bo przez siedem lat
właściwie nic poważnego nie działo się z moim
zdrowiem. Rzadko chorowałam, a jeśli już, to
zwyczajnie, tak jak każdy - przeziębienie, nawet nie
grypa. W 1996 roku mój lekarz zaproponował mi
wejście na terapię lekową. Miałam wtedy kłopoty
skórne - egzema, łojotokowe zapalenie skóry, trudno
to się leczyło, dermatolodzy zmieniali mi różne maści,
a ja smarowałam się nimi, z dość mizernym zresztą
skutkiem.
Z jednej strony cieszyłam się, że są leki
antyretrowirusowe i jest jakaś możliwość leczenia,
z drugiej zaś bardzo się bałam. Ulotkę, na której
wymieniono skutki uboczne leków, przeczytałam raz,
potem starałam się już tego nie czytać. Oczywiście
rozpoczęłam leczenie, CD4 miałam wtedy na poziomie
nieco poniżej 100 jednostek.
Hmmmm, łatwo nie było. Garść ogromnych piguł,
trzy razy dziennie. Najgorsze jednak było to, że
na początku terapia antyretrowirusowa zdaje się
jakby odwrotnością zwykłego leczenia. Normalnie
człowiek choruje, idzie do apteki, kupuje leki i czuje
się coraz lepiej. Leczenie ARV rozpoczyna się, żeby nie
zachorować na AIDS. Kiedy system immunologiczny
jest jeszcze sprawny.
Dobrze jest posiadać jakąś wiedzę na temat leczenia,
ponieważ może się zdarzyć, że zaczynając terapię,
czujemy się dobrze, a po lekach - wręcz przeciwnie. To
nie jest sygnał, że leczenie nam nie służy, ale może to
oznaczać, że trzeba zmienić leki, najlepiej porozmawiać
o tym z lekarzem. Taki stan mija, doświadczyłam tego,
teraz w zasadzie nie odczuwam ujemnych skutków
terapii. A jestem na niej 11 lat.
Jednym ze skutków ubocznych leczenia ARV, którego
bardzo się boję, jest lipodystrofia. Niektórzy twierdzą,
że nieważne, jak się wygląda, ważne, że się nie choruje.
Oczywiście, to ważne, ale wygląd jest równie istotny
dla samopoczucia i życia w społeczeństwie. Starając
się jakoś temu zaradzić, po prostu obserwuję siebie
i kiedy zauważyłam pierwsze zmiany w rozmieszczeniu
tkanki tłuszczowej, poprosiłam lekarza o zmianę leków.
Poskutkowało.
Teraz CD4 mam na poziomie powyżej 500 jednostek,
wiremię niewykrywalną i od lat mi się taka utrzymuje.
SZACUNEK I AKCEPTACJA
Nie jestem dumna z tego, że brałam narkotyki, raczej
odwrotnie. Jest to cześć mojego życia, część, która już
minęła. Przeszłości nie da się zmienić. Na początku, po
skończeniu leczenia w ośrodku, starałam się wykreślić,
wymazać z pamięci cały okres mojego uzależnienia. HIV
był dla mnie wtedy niczym piętno. Był tym, co łączyło
mnie z moim dawnym życiem i nie pozwalało o sobie
zapomnieć. Gdzieś w głębi siebie czułam się winna,
tak jakbym „zasłużyła” sobie na zakażenie. Z takim
przekonaniem ciężko jest żyć, zachować szacunek dla
siebie i nie pozwolić innym ludziom źle się traktować.
Dopiero później zrozumiałam, że nie ma mojej winy
w tym, że jestem seropozytywna. Nie obwiniam też
innych o swoje uzależnienie i zakażenie. Ciąg różnych
zdarzeń w moim życiu sprawił, że było ono właśnie
takie. Popełniałam błędy. Wszyscy je popełniamy. Nie
ma na świecie człowieka, który przeżył swoje życie, nie
popełniwszy żadnego błędu. Na błędach się uczymy.
Chodzimy do spowiedzi, wyznajemy swoje grzechy
kapłanowi i dostajemy rozgrzeszenie. Czasem jest tak,
że nie da się naprawić swojej pomyłki. Wtedy pozostaje
wybaczyć ją sobie. Rozgrzeszyć się.
Kiedy dojrzałam do tego, aby przebaczyć, spojrzałam
zupełnie inaczej na swoje uzależnienie, zakażenie
HIV i w ogóle na siebie samą. Nie muszę wymazywać
z pamięci mojego brania narkotyków i udawać sama
przed sobą, że to się w ogóle nie wydarzyło. Dziesięć
lat ćpania - to nie był najszczęśliwszy okres mojego
życia, ale jest częścią mnie. To między innymi te lata
ukształtowały człowieka, jakim jestem teraz. Aby
zaakceptować siebie w całości, musiałam pogodzić się
z przeszłością i przebaczyć ją sobie.
Nie mam już poczucia winy z powodu zakażenia
HIV. Jeśli jestem „sama sobie winna”, to nie
w większym stopniu, niż palacz papierosów winien
jest zachorowania na raka płuc, czy kobieta, która
nie badała sobie piersi, a zachorowała na raka sutka
i przeszła amputację, czy ktoś, kto nie robi sobie badań
okresowych i przez to nie wie o jakiejś swojej chorobie,
albo ktoś, kto tłumi ból lekami przeciwbólowymi, bo
nie ma czasu iść do lekarza i pozwala w ten sposób
rozwinąć się chorobie.
Gdyby przyjrzeć się historii chorób różnych osób, to
pewnie by się okazało, że w większości przypadków
ludzie „sami są sobie winni”. Nikt nie powie człowiekowi,
który z upodobaniem się opalał i nie zwracał uwagi na
zmiany skórne, że sam jest winien zachorowania na
czerniaka. Jeśli nawet tak ktoś pomyśli, to zachowa tę
refleksję dla siebie i raczej okaże współczucie, zamiast
wyrazić swoją dezaprobatę.
Przejdź do kolejnego arkusza nr 11.3 

Osobista historia życia z HIV w Polsce
Ciąg dalszy
Czemu więc niektórzy tak szybko osądzają, winią
i wręcz potępiają osoby seropozytywne? Dlaczego po
informacji o zakażeniu HIV, personel medyczny często
interesuje się, jak do tego doszło? I nie jest im ta wiedza
potrzebna do leczenia, chcą po prostu zaspokoić swoją
ciekawość, wydać osąd i zaszufladkować pacjenta.
Narkoman, gej, prostytutka, ewentualnie może jeszcze
kierowca tira. Często odpowiedź na takie pytanie
nie jest łatwa, może wiązać się z bardzo osobistymi
obszarami. Ja już nie daję się zaskoczyć i jeśli nie ma
uzasadnienia medycznego dla czyjejś ciekawości, nie
odpowiadam.
Kolejnym terminem, jakim często posługują się
lekarze, jest stwierdzenie, że trzeba się „przyznawać”
do swojego zakażenia. Pomijając już to, że nie trzeba,
ponieważ to lekarz ma obowiązek bezpiecznie,
z zasadami zachowania higieny i sterylności
przyjmować swoich pacjentów, to co właściwie
znaczy: „przyznawać się”? Przyznać się może
przestępca, zeznając w sądzie, ja mogę poinformować
o swoim stanie zdrowia!
Przekonałam się też, że myślenie stereotypami i właśnie
szufladkowanie pacjentów jest wręcz niebezpieczne.
Przebywałam kiedyś w szpitalu z powodu ciąży
zagrożonej. Poinformowałam lekarza o swoim statusie
serologicznym i powiedziałam, w jaki sposób się
zakaziłam. Miałam bardzo silne krwawienia cały czas,
a okresowo nawet krwotoki. Z dnia na dzień czułam
się coraz słabsza, nie mogłam wstawać z łóżka, kręciło
mi się w głowie, miałam omdlenia. Personel patrzył
na mnie jakoś dziwnie, z naganą nawet. Codziennie
mówiłam lekarzowi podczas wizyty, jak się czuję. I nic.
Dopiero, kiedy byłam już całkiem bez sił i zemdlałam
w nocy, idąc do łazienki, zawieziono mnie na wózku
do gabinetu lekarskiego. A Pan Doktor zapytał, jakie
narkotyki brałam! Dopiero, gdy zaczęłam protestować
i tłumaczyć, że nie biorę narkotyków, (co zostało
przyjęte z niedowierzaniem), pobrano mi krew do
badań. Okazało się, że mam bardzo silną anemię
z powodu krwotoków, a lekarze tłumaczyli sobie mój
stan zamroczeniem narkotykowym!
Cóż, jak już pisałam, rzadko mam znaczący wpływ na
czyjeś dyskryminujące, czy stygmatyzujące zachowanie.
Świata pewnie nie zmienię. Z czasem sam się będzie
zmieniał, mam nadzieję - na lepsze. Mogę jednak
wpływać na małą cząstkę tego świata – moje życie,
moja rodzinę, tych, którzy mnie otaczają. Nie dać się
dyskryminować, szanować siebie i innych, mieć wiarę
i nadzieję. Dużo się śmiać, każdego dnia wynajdywać
kolejny powód do radości. I dać sobie prawo do
szczęścia.
11
Arkusz
informacji
3
KONTAKTY MĘSKO – DAMSKIE
Temat niełatwy dla kobiety seropozytywnej, która
nie ma partnera. Oczywiście można żyć w pojedynkę
i jest to w porządku, jeśli właśnie taki jest mój wybór.
Jednak według mnie nie ma nic złego w dążeniu do
założenia rodziny, pomimo zakażenia HIV. Powstaje
pytanie, kiedy i jak powiedzieć o swoim statusie
serologicznym.
Hmmm... Pomimo 18-stoletniego stażu życia
z wirusem, nie mam gotowej „recepty”. Powiedziałabym,
że nie za wcześnie, może się okazać bowiem po kilku
spotkaniach, że to nie TEN mężczyzna i wcale nie
chcemy, aby posiadał taką informację o nas.
Na pewno PRZED seksem, a nie PO. Uważam, że nie
wolno decydować za kogoś i stawiać go w sytuacji
dokonanej. Pozostawiając, być może przyszłemu
partnerowi, wybór, okazujemy szacunek zarówno
jemu, jak i sobie. A poza tym gdyby prezerwatywa
pękła, czy zsunęła się, jak WTEDY o tym powiedzieć?
Na pewno byłoby to nieporównywalnie trudniejsze.
A nawet, jeśli nie wydarzyłaby się żadna „wpadka”,
czułabym się nieuczciwa, zresztą zupełnie słusznie.
Zadawałabym sobie pewnie pytanie: „czy byłoby tak,
gdyby WIEDZIAŁ????”. I wszelkie domysły na ten temat
zapewne godziłyby w moje poczucie wartości, nie
mówiąc już o stresie, jaki by temu towarzyszył. Na
pewno lepiej sobie tego oszczędzić.
Pisząc o partnerstwie, świadomie nie wymieniłam
odpowiedzialności karnej, jaka ciąży na osobach
seropozytywnych. Jest taki artykuł, który mówi:, „kto
świadomie naraża na zakażenie wirusem HIV, podlega
karze...”, niestety nie pamiętam jakiej. To paragraf
pierwszy, a drugi tego samego artykułu brzmi mniej
więcej tak: „kto świadomie naraża na zakażenie chorobą
zakaźną, nieuleczalną, realnie zagrażającą utratą
życia, podlega karze...” - też nie pamiętam jakiej, ale
mniejszej niż ta, o której mówi paragraf pierwszy. Dla
mnie jest to przykład dyskryminacji ludzi zakażonych
i demonizowanie wirusa HIV, który może prowadzić
(piszę: „może”, ponieważ leki antyretrowirusowe
sprawiły, że wcale nie musi) do choroby nieuleczalnej
i realnie zagrażającej utratą życia. Ni mniej, ni więcej.
Moim zdaniem paragraf pierwszy jest stygmatyzacją
i niczym więcej.
Pozostaje pytanie: „jak powiedzieć o swoim zakażeniu?”
Myślę, że normalnie i po prostu. Oczywiście,
przekazywanie takiej informacji to duże napięcie.
Nie jest to wiadomość typu: „wiesz tak naprawdę, to
jestem blondynką, tylko farbuję sobie włosy na rudo”.
Ciężar gatunkowy tego przekazu jest zupełnie inny. Być
może potrzebny będzie czas, aby sobie to przyswoić,
Ciąg dalszy na drugiej stronie 
może się też zdarzyć, że ten ktoś nie będzie potrafił
zaakceptować mojego zakażenia. Odrzucenie nigdy nie
jest przyjemne. Staram się wtedy pamiętać, że to jego
strach i obawa i być może brak wiedzy na temat wirusa
HIV. Trudno, każdy ma prawo do własnych decyzji. HIV
jest częścią mnie, tak jak piegi na nosie, okulary, czy
chude nogi. Jeśli ktoś nie jest w stanie tego przyjąć,
lepiej wiedzieć o tym wcześniej - tak myślę.
Ważne jest to, co sama sądzę na swój temat. Będąc
kiedyś na warsztatach dla kobiet, usłyszałam
wypowiedź, która wręcz przejęła mnie zgrozą: „Hifola
żaden facet nie będzie chciał”. To stwierdzenie wciąż
napawa mnie głębokim smutkiem. Parafrazując to
zdanie, powiedziałabym, że nikt nie będzie chciał
kobiety, która w ten sposób o sobie myśli. Jeśli nie
znajdę w sobie akceptacji, jak mogę chcieć znaleźć ją
u kogoś? W ten sposób znów dochodzę do konkluzji, że
wszelkie kontakty ze światem zaczynają się od dobrego
kontaktu z samą sobą i ze swoją kobiecością.
SIŁA
Życie miewa swoje wzloty i upadki. Życie z wirusem
HIV może mieć tych upadków więcej. Co daje mi siłę
w moim życiu z wirusem?
Pewien człowiek, niezmiernie dumny
Z trawnika w swoim ogrodzie, zauważył nagle,
Że na tym trawniku wyrosło
Mnóstwo mleczy.
I choć próbował wszelkich sposobów,
Żeby się ich pozbyć
Nie potrafił zapobiec temu,
Bo stały się prawdziwą plagą.
Wreszcie napisał do ministra rolnictwa
Donosząc o wszelkich usiłowaniach,
Jakie był podejmował i zakończył list
Pytając:, „Co mogę zrobić?”
Wkrótce nadeszła odpowiedź:
„Radzimy panu nauczyć się je kochać”
Dopóki walczyłam ze swoimi mleczami, nie potrafiłam
dostrzec niczego innego. Dorosłam. Nie pokochałam, co
prawda mleczy, ale zaakceptowałam je. Z trawnikiem,
musiałam się pożegnać, ale za to, jaką piękną mam
teraz łąkę!!!!
Pamiętam mój pierwszy pobyt na zjeździe osób
seropozytywnych. Ciężko było mi pojąć, że ci wszyscy
roześmiani, roztańczeni ludzie są tacy jak ja. Rozmowy,
w których mogłam powiedzieć o wszystkich rzeczach,
o jakich do tej pory nie miałam z kim rozmawiać.
To sprawiło, że zaczęłam patrzeć na swoje życie
w odmienny sposób.
Warsztaty, w których brałam udział wraz z innymi
kobietami, gdzie mogłam się przyjrzeć sobie,
podyskutować, czasem wylać parę łez, a czasem śmiać
się tak, jak chyba nigdy przedtem.
Wiara. Pewien prorok powiedział kiedyś: „za wszystko co
było - dziękuję, na wszystko co będzie - tak”. To chyba
największe wyznanie wiary, jakie znam. Ja nie dojrzałam
jeszcze do takiej pokory, ale głęboko wierzę w sens
wszystkiego, co nas otacza i tego, co się wydarza.
Nawet, jeśli w danej chwili tego nie jestem w stanie
pojąć.
Słucham i czytam mądrych ludzi.
Staram się nie przejmować rzeczami, na które nie mam
wpływu, szkoda na to czasu i życia.
Anthony De Mello napisał bajkę, którą szczególnie lubię
i którą pozwolę sobie przytoczyć:
Poradnik kobiety żyjącej z HIV , ICW, Unit 6, Building I, Canonbury Yard, 190a New North Road, London N I 7Bj, UK
Regulacje prawne w Polsce
Obowiązek poinformowania partnera
o zakażeniu HIV
Obowiązek poinformowania partnera o zakażeniu
wynika przede wszystkim z tego, że narażenie
kogoś na niebezpieczeństwo zakażenia HIV, stanowi
przestępstwo z art. 161 § 1 Kodeksu Karnego.
Sama regulacja prawna nie jest precyzyjna. Brakuje
zwłaszcza jasnych kryteriów oceny, kiedy dochodzi
do rzeczywistego i bezpośredniego narażenia na
zakażenie. Jeżeli dodać do tego wszechobecny lęk
przed AIDS i brak rzetelnej wiedzy o drogach i ryzyku
przenoszenia HIV, obowiązek poinformowania
partnera w tym przypadku leży przede wszystkim
w interesie samej osoby zakażonej, która wypełniając
go, nie narazi się na sankcje karne (przestępstwo
narażenia na niebezpieczeństwo zakażenia HIV
zagrożone jest karą pozbawienia wolności do lat 3).
Co ważne, dla popełnienia tego przestępstwa nie
jest konieczne rzeczywiste przeniesienie wirusa.
Wystarczy samo stworzenie niebezpieczeństwa.
12
Arkusz
informacji
Sporządzanie testamentu
Kwestie testamentów w prawie polskim reguluje
Kodeks Cywilny. Z punktu widzenia ważności
testamentu najistotniejsze znaczenie mają przepisy
dotyczące formy sporządzenia testamentu (art. 949
– 955 Kodeksu Cywilnego), których podstawowe
założenia zostały omówione w tekście poradnika.
W dalszej części ustawa określa m.in. krąg osób,
które nie mogą być świadkami przy oświadczeniu
testamentu (art. 956-958), sposób powoływania
spadkobierców w testamencie (art. 959-967), czy też
inne klauzule, które spadkodawca może zamieścić
w testamencie, takie jak zapis czy polecenie (art. 968985).
Art. 161 § 1 Kodeksu Karnego
§ 1. Kto, wiedząc, że jest zarażony wirusem HIV,
naraża bezpośrednio inną osobę na takie zarażenie,
podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.
Poradnik kobiety żyjącej z HIV , ICW, Unit 6, Building I, Canonbury Yard, 190a New North Road, London N I 7Bj, UK

Podobne dokumenty