pracują na nadwyżkę pochłaniania CO

Komentarze

Transkrypt

pracują na nadwyżkę pochłaniania CO
|1
EDYTORIAL
MAŁGORZATA WNOROWSKA
„
REDAKTOR NACZELNA
PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPEMENT
Drzewo przestarzałe staje się niezdatnym i próżno
miejsce zalega: trzeba go więc w czasie doskonałej
jego pory wycinać, ale w tym wycinaniu tak poczynać roztropnie, żeby aktualna korzyść dalszej nie
przeszkadzała”. Ignacy Krasicki (1735-1801)
Powyższy cytat sprzed ponad dwóch wieków doskonale odzwierciedla wspólne cele, jakie łączą działania leśników
i przemysłu drzewnego. To zrównoważony rozwój. Możemy spierać się w kwestiach definicyjnych tego pojęcia, jednak
bez wątpienia wszystkim nam zależy na utrzymaniu harmonii i ciągłym doskonaleniu, choć wiemy, że zarówno w nauce,
jak i biznesie nie jest proste.
Nowy numer czasopisma Przemysł Drzewny, który oddaję w Państwa ręce również jest efektem poszukiwania harmonii między tym co leśne i drzewne, między tym co teoretyczne i praktyczne oraz ciągłego doskonalenia sposobu przekazu medialnego. To jednocześnie pierwszy numer przygotowany przez firmę Forestor Communication, specjalizującą
się w komunikacji sektora leśno-drzewnego i pierwszy numer, nad którym obejmuję pieczę jako redaktor naczelny.
Przemysł Drzewny otrzymał nie tylko nową szatę graficzną, ale także został wzbogacony o zespół niezwykle wartościowych autorów. Chcielibyśmy, aby nasze czasopismo - wydawane od tego roku w formie kwartalnika - było dla
Państwa źródłem rzetelnej wiedzy i inspiracji. Czasopismem, po które sięga się, by poznać opinie liderów branży,
doświadczenia innych przedsiębiorstw, skonfrontować wyniki sektora i prognozy ekonomiczne z własnymi planami
na przyszłość. Nie chcemy na jego łamach roztrząsać sporów, kłótni czy ferować wyroków. Jesteśmy przekonani, że
wiele nieporozumień wynika z braku rzetelnych informacji i posługiwania się krzywdzącymi stereotypami. Chcemy tę
lukę wydawniczą wypełnić, bo obserwując od wielu lat sytuację w sektorze leśno-drzewnym można z całą pewnością
stwierdzić, że to zgoda buduje a niezgoda rujnuje.
WYDAWCA:
STOWARZYSZENIE INŻYNIERÓW I TECHNIKÓW
LEŚNICTWA I DRZEWNICTWA
ul.Czackiego 3/5, 00-043 Warszawa
tel./fax (22) 82 827 24
www.sitlid.pl
TYP PERIODYKU:
kwartalnik drukowany + wersja PDF
ISNN 0373-9856
SEKRETARZ REDAKCJI
DAMIAN PIEKARSKI
tel. 880 100 682
[email protected]
[email protected]
NAKŁAD:
5 000 egz.
KOREKTA
EWA BUCZEK
SKŁAD I DRUK:
FORESTOR COMMUNICATION
www.forestor.pl
ADRES REDAKCJI:
ul. Łukowa 9 lok. 79
02-767 Warszawa
2 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
REDAKTOR NACZELNY:
MAŁGORZATA WNOROWSKA
tel. 609 192 635
[email protected]
Materiałów niezamówionych redakcja nie zwraca.
Redakcja zastrzega sobie prawo do zmian i skracania nadesłanych materiałów.
Nadesłanie materiałów do redakcji jest równoznaczne z przekazaniem wydawcy praw autorskich.
Kopiowanie i przedruk pisma może nastąpić tylko
za zgodą wydawcy.
www.przemysldrzewny.eu
Wydawca oraz redakcja nie biorą odpowiedzialności za treść zamieszczanych reklam i ogłoszeń.
INDEX
w tym miesiącu piszemy o:
OKŁADKA:
zdjęcie na okładce 123RF
autorpomocje:
str 2, 75, 83
PAPIER
Do druku czasopisma wykorzystano
papier SPEED, wyprodukowany przez firmę
International Paper (www.ipaper.com.pl) zgodnie
z najwyższymi standardami w zakresie ochrony
środowiska, w tym systemem certyfikacji PEFC.
SPEED to wszechstronny papier do druku offsetowego, który zapewnia bardzo dobre odwzorowanie kolorów, szczególnie przy dużym nakładzie
druku.
|3
FELIETON
FELIETON
STEPHEN KING
„
„
Michael R. Craig
DYRETOR MARKETIGU I SPRZEDAŻY SCA TIMBER, SZWECJA
Musimy jako sektor wspólnie promować dane techniczne dotyczące drewna, jego doskonałe parametry, możliwości zastosowania naszych innowacyjnych produktów z drewna w nieznanych dotąd
obszarach.
DREWNIANA ELEWACJA W PARKU OLIMPIJSKIM W LONDYNIE
CEO KLIMBING SAWMILL, USA
30 października 2012 r. huragan Sandy uderzył w północno-wschodnie wybrzeże Stanów Zjednoczonych, wyrządzając szkody wśród
mieszkańców, szacowane na miliardy dolarów, zatrzymując tymczasowo pozyskanie drewna oraz produkcję przemysłową. Olbrzymie szkody
przyniosą w rezultacie zapotrzebowanie na drewno liściaste do produkcji mebli i podłóg, wykorzystanych przy odbudowie regionu.
KRAJOBRAZ PO HURAGANIE SANDY
Park Olimpijski w Londynie, którego konstrukcja zachwyciła widzów na całym świecie, był doskonałą
wizytówką promującą drewno. Trudno jednak w tak
spektakularny sposób zachęcać na co dzień ludzi do
korzystania z tego surowca.
Charakterystyczny czerwonawy kolor wielu egzotycznych
gatunków drewna nie jest już tak atrakcyjny dla europejskich konsumentów ze względu na wzmożoną akcję informacyjną na temat ich nielegalnego pozyskania
Londyński Park Olimpijskich to konstrukcja pokazująca nie tylko, jak będzie wyglądać przyszłość za-
Jeszcze przed huraganem Sandy spodziewano się, że krajowy popyt na drewno liściaste nasili się w ciągu kilku
mówień w przemyśle drzewnym, ale też jak wiele można osiągnąć w kwestii promocji drewna poprzez
kwartałów, powodując obniżenie zapasów tarcicy i utrzymanie cen na dotychczasowym poziomie. Tymczasem
połączenie wizji projektanta i wiedzy technicznej ekspertów. Wiedza techniczna to coś, co my - jako
jesienna tragedia spowodowała z jednej strony konieczność zagospodarowania znacznej ilości powalonego drew-
przedstawiciele przemysłu - musimy demonstrować bardziej otwarcie. Każdy z nas może czuć się
na, z drugiej strony wyłączyła z użytkowania wiele tartaków powodując zniszczenia sieci elektrycznych oraz hal
ekspertem w swojej dziedzinie - czy to jest drewno iglaste, liściaste czy płyty drewnopochodne - ale ta
produkcyjnych. W tej sytuacji trudno cieszyć się z rosnącego popytu wewnętrznego oraz wzmożonego eksportu
wiedza tylko wtedy jest w stanie dostać się do szerszych kręgów i w ten sposób promować drewno,
głównie na rynki azjatyckie.
gdy będziemy ściślej ze sobą współpracować.
Silną pozycję utrzymał eksport zarówno tarcicy jak i kłód, osiągając w 2012 roku rekordowy poziom. Eksport do
Jest jeszcze jedna płaszczyzna, w której wiedza techniczna może kreować większą wartość dla prze-
Chin w sierpniu 2012 roku był największy, biorąc pod uwagę dotychczasową historię wymiany handlowej
mysłu - rozwój systemu BIM, czyli Building Information Modelling. Musimy jako sektor wspólnie pro-
z Chinami w tym miesiącu. Sprzedaż tarcicy do Tajlandii i Malezji wzrosła w sierpniu o 83% i 78% w porównaniu
mować dane techniczne dotyczące drewna, jego doskonałe parametry, możliwości zastosowania na-
do analogicznego miesiąca roku poprzedniego. Także eksport do Unii Europejskiej zanotował w sierpniu po raz
szych innowacyjnych produktów z drewna w nieznanych dotąd obszarach. System BIM to umożliwia,
pierwszy wzrost od lipca 2011 roku.
o ile będzie powszechnie stosowany w budownictwie. Certyfikowane drewno może być dzięki BIM
Choć rynek Unii Europejskiej odnotowuje spowolnienie, kupujący zdecydowali się na zwiększenie zamówień ga-
sercem każdego projektu, wpisującego się w ideę zrównoważonego budownictwa, od podłóg po okna.
tunków białego dębu (White Oak). Charakterystyczny czerwonawy kolor wielu egzotycznych gatunków drewna
Zanim jednak zrobimy krok w celu zebrania żniw tej wielkiej biznesowej szansy, musimy całkowicie
nie jest już tak atrakcyjny dla europejskich konsumentów ze względu na wzmożoną akcję informacyjną na temat
zrozumieć wartości środowiskowe tkwiące w naszym surowcu. Musimy popracować nad analizami cy-
ich nielegalnego pozyskania. Stąd pojawiają się prognozy o zmniejszeniu popytu na drewno egzotyczne po wejściu
klu życia produktów drzewnych - od kołyski do kołyski. Tylko wiedzą i rzetelnymi informacjami możemy
w życie z dniem 3 marca 2013 roku europejskiej regulacji obrotu drewnem pozyskanym nielegalnie (EUTR). W tej
przekonać architektów, by wybierali nasze produkty. To nie będzie łatwe, gdyż jest wiele barier do
dość optymistycznej scenerii gospodarczej powinniśmy teraz pomyśleć o zwiększeniu inwestycji w nowe zakłady
pokonania, ale nie możemy stracić tej szansy.
i ich wyposażenie. Nadal istotnym problemem do rozwiązania pozostanie zadłużenie wielu tartaków, ale także
niepewność co do polityki gospodarczej, ochrony środowiska i podatków, które mogą zmniejszyć tempo rozwoju
i inwestycji.
4 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
|5
SPIS TREŚCI
RESEARCH&DEVELOPMENT
8-11. Inwestycje
WYWIAD
z prof. TOMASZEM BORECKIM,
DORADCĄ PREZYDENTA RP
nr 1/2013
LAYMAN,
KOPAHAUS
POLLMEIER
BSW TIMBER
WOLF SYSTEM
BEM
FAMILIA
SWEDWOOD
SWEDSPAN
str. 62
str. 73
12-14. Badania
Wykorzystanie drewna
Testy podłóg
Badania jakości EPAL
LCA dla palet
15-20. Innowacje
Nanokompozyt bez formaldehydu
Krzywoliniowe podłogi
płyta HDD na bazie MDF
Twinson-pVC z drewnem
fasada BEEdomus
CLT przyjazne środowisku
PROGNOZY
22-23. Ożywienie w USA i Rosji. Stagnacja w
strefie euro
GIEŁDA
24-25. wzrosły zyski i przychody z tytułu
sprzedaży
RAPORT KUKE
Rok 2012 zaczął się pięknie z dynamiką roczną
produkcji przemysłowej na poziomie 9,0%.
Potem było już gorzej. W marcu roczna dynamika produkcji wyniosła 0,7%. Poderwała się
jeszcze jak „kamienna kaczka” odbita od lustra
wody, by pogrążyć się we wrześniu do ujemnego
poziomu -5,2%.
str. 26
6 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
str. 42
AKTUALNE REGULACJE
Z ZAKRESU TRANSPORTU
DREWNA
RAPORTY
26. Informator ekonomiczny KUKE
Rynek Mebli
27. Europejski rynek podłóg
str. 46
ROSJA STAJE SIĘ
NOWYM CENTRUM
PRODUKCJI PŁYT
DREWNOPOCHODNYCH
CZY GIEŁDA DŹWIGNIE
WIELKIE PLANY BIOFACTORY?
EKOLOGIA
58-60. Produkty drzewne pracują na nadwyżkę pochłaniania
CO2
TRENDY
LEŚNICTWO
46-47. PŁYTY DREWNO- POCHODNE MIGRUJĄ
NA WSCHÓD
61. Powstaje narodowy
program leśny
62-65. Podwyższyć „wiek emerytalny” drzewostanów
TRANSPORT
48-50. Przewoźnicy twierdzą,
że sosna jest cięższa
SPRZEDAŻ DREWNA
28-31. 70% za nami. Wyniki I i II etapu
32-34. Wywiad z Adamem WasiakieM, dyrektorem generalnym LP
35. Submisje drewna na Słowacji.
36-41. Podaż Drewna na 2013 r.
42-45. Rosja w WTO. NIŻSZE CŁA NA WYWÓZ DREWNA
„Lasy są
państwowe
i musi być
nadzór nad
tymi lasami”
PRAWO
51-53. PYTANIA W SPRAWIE EU
Timber Regulation
54-55. Nowe rozporządzenie
CPR - jakie czekają nas zmiany?
56. KWITY PRZEWOZOWE Z
OŚWIADCZENIEM PRZEWOŹNIKA
ETYKIETY ENERGETYCZNE DLA
STOLARKI
dyrektywa w sprawie emisji
przemysłowych
57. Rozporządzenie OZE
USTAWA OZE
KADRY
80. Marek Kasprzak
Tomasz Zawiła
-Niedźwiecki
Hans Peter Dohmen
81. Mirosław StepAniuk
Julia Denzler
BIBLIOTEKA
82. Drewno
w budowie maszyn
POLITYKA LEŚNA
66-68. Rola Banku Danych
o Lasach w polityce leśnej
państwa
69. zrównoważony rozwój
To nie konserwacja przyrody
TECHNOLOGIE
70-72. Springer - innowacyjne
technologie dla przemysłu
drzewnego
REPORTAŻ
73-75. Postęp dopiero
nastąpi
GATUNKI DREWNA
76-79. Oliwka europejska
Od 2013 r. wyliczając wielkość
pochłaniania
CO2 , uzyskanego
dzięki gospodarce
leśnej, państwa
będą mieć możliwość późniejszego
(przesuniętego w
czasie) rozliczania
emisji związanych
z uwalnianiem
węgla z produktów
drzewnych.
str. 58
|7
RESEARCH & DEVELOPMENT
RESEARCH & DEVELOPMENT
INWESTYCJE
INWESTYCJE
Layman - elbląska fabryka mebli - adaptuje pomieszczenia magazynowe w Rubnie na kolejne dwie hale produk-
W ramach rozwoju produkcji budynków pasywnych
z drewna, firma Kopahaus z Barlinka planuje wdrożenie
cyjne i inwestuje w nową lakiernię.
produkcji BSH.
Poza realizacją kontraktów w roku obrotowym 2011/2012 (który zakończył się w 31 marca 2012 r.) spółka zamierza w dalszym ciągu
udoskonalać produkowane konstrukcje i unowocześniać rozwiązania
technologiczne i eksploatacyjne. Pierwsze efekty już możemy
zauważyć
opracowano nową technologię produkcji
wych, już od 20 lat. Fabryka mieści się na terenie o powierzchni
ok.100 domów. Spółka do końca obecnego roku obrotowwego chce
ponad 2 ha w Rubnie przy ul. Słonecznikowej.
wprowadzić także konstrukcje z drewna klejonego BSH, co pozwo-
na budownictwo pasywne. Korporacja Budowlana KOPAHAUS SA
hale, które powstaną w ramach adaptacji
otrzymała już certyfikat Instytutu Passivhaus w Darmstadt stwierdza-
istniejących hal magazynowych. Zostaną
jący zgodność produktu KOPAHAUS PASSIVHAUS-BAUSYSTEM
one wyposażone w urządzenia do obrób-
ze standardem wysoce energooszczędnych domów pasywnych. Cer-
ki płyty wiórowej. Będą to między innymi:
tyfikat obejmuje cały system produkcyjny domu pasywnego.
szlifierki, frezarki, wiertarki, piły i tokarki.
W domu pasywnym Eco Premium A+ niska energetyczność sprawia,
czeniem ostatniego etapu inwestycji, jakie przeprowadzono w tartaku
Furnierwerkstoffe to spółka córka znanego na rynku drzewnym pro-
BSW Timber w Newbridge. Pochłonęła ona w sumie w ciągu 5 lat
ducenta tarcicy bukowej Pollmeier Massivholz GmbH. Umowa o war-
ponad 6 mln funtów.
(Laminated Veneer Lumber). Pollmeier poinformował, że na inwesty-
Dzięki inwestycji zakład zatrudniający 140
cję planuje przeznaczyć 65-70 mln euro.
pracowników wytwarza rocznie 108 tys. m3
o nowoczesne produkty dla budownictwa
i meblarstwa.
cji znalazły się nowoczesne liniE strugająca
oraz sortująca.
cały artykuł?
- Długoterminowe zaangażowanie inwestycyjne naszej firmy
w Newbridge przyczynia się do wzmocnieniu znaczenia sektora leśnego zarówno w gospodarce lokalnej jak i ogólnokrajowej - mówi
Nowy zakład powstaje w Creuzburgu. Urządzenia wyprodukowane
Martin Gale, prezes BSW. - Poprawa wydajności produkcji sprawiła,
przez Raute wyprodukowane
zostaną
w
fabrykach
w
Szanghaju
(Chiże tworzymy produkty
na miejscu,
Zamów aktualny numer lub prenumeratę
na cały
rok,z lokalnego surowca i sprzedajemy
ny) i Kajaani (Finlandia), i dostarczone na miejsce montażu wiosną
je w kraju, promując budownictwo drewniane i wpisując się w polityby zawsze być na bieżąco z najważniejszymi
wydarzeniami w
2013 r. Zamówienie obejmuje urządzenia do skrawania fornirów,
kę zrównoważonego rozwoju.
przemyśle
w Polsce
i na świecie.
suszenia arkuszy, składania
i prasowniadrzewnym
fornirów. Cała linia
repreZ kolei minister John Griffiths dodał:
KLIKNIJ i zamów!
zentować będzie najnowszą technologię w tej dziedzinie. Surowcem
- BSW jest prawdziwym atutem tej okolicy i odgrywa kluczową rolę
do produkcji forniru będzie drewno bukowe. Według wcześniejszych
we wzmacnianiu lokalnej gospodarki. Mam nadzieję, że biznes będzie
informacji linia umożliwiać ma produkcję elementów o długości do 35
się rozwijał w ciągu najbliższych miesięcy i lat, a jego znaczenie dla
metrów.
walijskiego przemysłu drzewnego będzie coraz większe.
KLIKNIJ i zamów!
LVL - Laminated Veneer Lumber - „fornirowe drewno warstwowe”,
to tarcica klejona z fornirów o grubości zazwyczaj ok. 3 mm. Nowo-
że koszty ogrzewania są nawet ośmiokrotnie niższe niż w domu speł-
Każde posiadać będą filtr tkaninowy, z którego systemem rurociągów
Wizyta ministra środowiska i zrównoważonego rozwoju była zwień-
kiej spółki Pollmeier Furnierwerkstoffe GmbH & Co.KG. Pollmeier
firma poszerzy
swoją ofertę
produktową
Chciałbyś
przeczytać
Zamów aktualny numer lub prenumeratę
na całygabarytowo
rok, obiektów jak i przeszklonych
li na realizację większych
zawsze
bieżąco
wydarzeniami w
O becnie w yby
twa
rz a nie być
meblinaodb
y wa si ęz najważniejszymi
energooszczędnych domów.
w dwóch halach
produkcyjnych.
Już
wkrótTo
kolejny
krok
firmy
przemyśle drzewnym w Polsce i na świecie. w kierunku zaspokojenia rosnącego popytu
ce dołączyć do nich mają kolejne dwie
Firma Raute Oy poinformowała o pozyskaniu kontraktu od niemiec-
LVL w Europie Centralnej. Dzięki inwestycji
Chciałbyś przeczytać cały
artykuł?
Współczynnik przenikalności cieplnej ściany kształtuje się na poziona ilość konstrukcji dla tego kontrahenta w roku kalendarzowym to
tworząc 140 nowych miejsc pracy.
Nowa fabryka będzie pierwszym producentem
dla kontrahenta niemieckiego.
produkcją mebli skrzyniowych, zarówno kuchennych jak i pokojo-
meier.
wyrobów z drewna. Wśród nowych inwesty-
wysoce energooszczędnych konstrukcji
mie U=0,11. Pierwsze domy już zostały wyprodukowane. Przewidzia-
Szef resortu środowiska John Griffiths złożył wizytę w tartaku BSW Timber w Newbridge. To największy tartak w Walii,
który w ostatnim czasie zainwestował ponad 6 mln funtów
tości 14 mln euro dotyczy dostawy kompletnej linii produkcyjnej LVL
W I kwartale roku obrotowego 2012/2013
Firma Layman, której właścicielem jest Ryszard Seroka, zajmuje się
Raute, fiński producent maszyn do obróbki drewna specjalizujący się w urządzeniach do produkcji sklejki, dostarczy linię produkcyjną LVL dla niemieckiej firmy Poll-
czesny produkt z grupy materiałów drewnopochodnych, który dzięki
niającym standardowe obecnie normy.
swoim doskonałym właściwościom, wysokiej wytrzymałości i stabilno-
odciągane są wióry, trociny do jednego z silosów magazynowych,
ści wymiarów znajduje szerokie zastosowanie w budownictwie
znajdujących się przy kotłowni. W drugim silosie przechowywane
i meblarstwie.
będzie zakupione drewno oraz pellety, przewidziane do spalenia w
Firma Raute jest światowym liderem w produkcji urządzeń do produk-
zakładowej kotłowni.
cji LVL. W 2011r. spółka osiągnęła przychody ze sprzedaży na pozio-
W związku z tym planowane jest wstawienie do istniejącego bunkra
mie 74,3 mln euro (2010: 62,9 mln euro) notując stratę w wysokości
kotła wodnego wraz z zainstalowaniem niezbędnego oprzyrządowa-
10,4 mln euro (2010: strata 9,7 mln euro). Według prognozy na rok
nia i instalacji do zadawania paliwa. W bunkrze znajdzie się też insta-
2012, Raute uzyska znaczącą poprawę wyników sprzedaży
lacja do odprowadzania spalin z procesu energetycznego spalania
i osiągnie zysk.
drewna.
Inwestycja przewiduje również adaptację istniejącego budynku, słu-
gowa na stanowisku do nanoszenia lakierów.
8 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
fot. BSW
wentylacyjną i grzewczą. Zainstalowana zostanie także ściana odcią-
fot. 123RF
na lakiernię. Obiekt zostanie wyposażony w niezbędną instalację
fot. KOPAHAUS
żącego jako magazyn do przechowywania materiałów do produkcji,
|9
RESEARCH & DEVELOPMENT
RESEARCH & DEVELOPMENT
INWESTYCJE
INWESTYCJE
Firma Wolf System z Siemianowic rozpoczęła budowę
domu modelowego w celu zobrazowania autorskiej
technologii budownictwa z prefabrykatów bazujących
na drewnie.
Projekt pod nazwą „Wzmocnienie konkurencyjności przez uruchomie-
Dom modelowy powstanie w bezpośrednim sąsiedztwie siedziby firmy
Wolf System w Siemianowicach Śląskich, przy ul. Budowlanej 17.
Rozpoczęcie prac planowane jest na początek listopada 2012 roku.
Na dom modelowy Wolf System o łącznej powierzchni 282,33 m2
składają się parter z tarasem, piętro wraz z ogrodem na dachu budynku oraz użytkowa piwnica.
BEM Brudniccy, jeden z liderów stolarki specjalizujący
się dotąd w wyrobach stalowych, zainwestował w nowoczesny wydział podukcji stolarki drewnianej.
nie procesu produkcji wyrobów z drewna”, zgłoszony przez firmę BEM
Brudniccy Sp. j. do Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości, został objęty dofinansowaniem z Sektorowego Programu Operacyjnego
Wzrost Konkurencyjności Przedsiębiorstw w ramach działania 2.3 .
W ramach projektu dofinansowanym w kwocie 1,22 mln zł zrealizowano inwestycję, w efekcie której została wybudowana nowoczesna
łość o ochronę środowiska naturalnego.
Nowoczesna i ekologiczna linia lakiernicza została wyposażona
W ciągu dwóch lat w Stalowej Woli powstanie fabryka płyt
klejonych z drewna sosnowego firmy Swedwood, należą-
w malarnię ciekłą, która jest przystosowana do nakładania lakierów
cej do grupy IKEA.
i farb wodnych. Końcowym etapem procesu produkcji jest osuszanie
wyrobów w specjalnie przygotowanym tunelu, gdzie drzwi poddawane
Grupa podpisała już porozumienie w sprawie inwestycji z prezydentem
są wpływowi ciepłego powietrza poprzez nawiew dyszami i utwardzane
miasta Stalowa Wola. W tej chwili Swedwood prowadzi działania ad-
lampami ultrafioletowymi. Proces malowania prowadzony jest w spe-
ministracyjne m.in. w celu uzyskania pozwolenia na wylesienie
cjalnie wydzielonej części hali metodą natrysku hydrodynamicznego
i budowę.
przy użyciu farb wodorozcieńczalnych. Pełna automatyzacja produkcji
zapewnia powtarzalność i dokładność produkowanych wyrobów.
ce, leżącej na obszarze stalowolskiej podstre-
o powierzchni
2100 m do produkcji stolarki budowlanej. Obiekt
Chciałbyś przeczytać hala
cały
artykuł?
2
Budownictwo prefabrykowane w technologii Wolf System pozwala na
budowę domu w znacznie krótszym czasie niż w przypadku budownictwa tradycyjnego.
Wprowadzanie nowoczesnych
lub prenumeratę
na całytechnologii
rok, i rozwiązań, racjonalna
w hali produkcyjnej i montowaniu ich bezgospodarka surowcami oraz odpowiednia polityka zagospodarowaby zawsze być na bieżąco z najważniejszymi wydarzeniami w
pośrednio na placu budowy, stan surowy
nia odpadów powodują, iż spełnione zostały normy z zakresu ochrony
przemyśle
drzewnym
i na świecie.
zamknięty budynku
można osiągnąć
jużwpoPolsce
środowiska. Ponadto zostały spełnione wszelkie wymogi dotyczące
ok. 4-6 tygodniach od rozpoczęcia prac.
bezpieczeństwa i higieny pracy.
Domy Wolf System spełniają wszelkie parametry energooszczędności. Zastosowana technologia oraz materiały pozwalają uniknąć strat
Realizacja inwestycji spowodowała zwiększenie potencjału firmy poprzez rozszerze-
KLIKNIJ i zamów!
energii i obniżają koszty eksploatacji nawet o 40-60%. Podstawowy
surowiec wykorzystywany przy budowie domów Wolf System, jakim
jest drewno, zapewnia doskonałe właściwości techniczne, trwałość,
łatwą obróbkę oraz izolacyjność cieplną akustyczną.
nie dotychczasowego asortymentu o wyroby drewniane, wprowadzenie produktów na
nowe segmenty rynku oraz zwiększenie ich
atrakcyjności i konkurencyjności.
Innowacyjność produktowa i procesowa zapewniła firmie większą elastyczność w podejmowaniu nowych wyzwań, polegających na realizacji projektów wymagających indywidualnych rozwiązań.
giczna importowana z innego zakładu.
W październiku 2012 r. firma Familia z Woli Krzywieckiej
k. Przemyśla uruchomiła nowe ciesielskie centrum obrób-
Dopóki działka nie zostanie zabudowana na konto stalowowolskiego
elementów konstrukcyjnych. Centrum wyposażone jest w system
do której będzie dostarczany transportem kolejowym surowiec drzew-
załadunku oraz rozładunku elementów, co w pełni pozwala na au-
ny. Koszt budowy bocznicy to 8 mln zł.
tomatyzację procesu produkcyjnego. Urządzenie pozwala obrabiać
Pierwotnie inwestor mówił o zatrudnieniu nawet 300 osób. Na po-
elementy o maksymalnym przekroju 300x650 mm oraz o długości do
czątek będzie to jednak nie więcej niż 30 osób. Szacowana wartość
18 m. Cały proces produkcyjny sterowany jest komputerowo. Efektem
inwestycji Swedwood w Stalowej Woli to blisko 33 mln zł.
cze włoskiej firmy CMS - model
SUPREMA.
Zamów
aktualny
magistratu
co miesiąc ma na
wpływać
60 tys.
zł, a gdy już ruszy produknumer lub
prenumeratę
cały
rok,
cja - jak wyliczył urząd miasta - nawet 3 mln zł rocznie z podatków.
by zawsze być na bieżąco z najważniejszymi wydarzeniami w
Warunkiem jaki postawili Szwedzi miastu - rozważając wybór między
Maszyna ta dedykowana jest głównie do elementów więźby dachowej
przemyśle
drzewnym
w
Polsce
i na świecie.
lokalizacją w Biłgoraju i Stalowej Woli - było wybudowanie bocznicy,
lub złożonych konstrukcji drewnianych, gdzie występuje duża ilość
KLIKNIJ i zamów!
finalnym są elementy konstrukcyjne drewniane o wysokiej jakości. Do
głównych zalet tej maszyny należy zaliczyć: skrócenie czasu realizacji
zlecenia, krótki czas montażu całej konstrukcji na budowie, minimalizacja odpadów, precyzja oraz dokładność wykonanych połączeń.
Na zakup maszyny firma Familia otrzymała dofinansowanie ze środków Unii Europejskiej.
gdzie już obecnie funkcjonuje jedna fabryka firmy.
tów drzwi na określony wymiar, następnie kalibrowania w celu osią-
- Płyty komórkowe to przyszłość meblarstwa - mówi Christian
gnięcia właściwej grubości. W dalszej części procesu skrzydła drzwio-
Schwarz, dyrektor zarządzający Swedspan Słowacja. - A Swedspan
we są fornirowane po czym przechodzą do centrum numerycznego,
chce być postrzegany jako lider w tej dziedzinie.
na którym odbywa się wiercenie otworów niezbędnych do osadzenia
70-metrową kompleksową linię do produkcji płyt CPS 280 - 34.91
zamków i zawiasów. Przed nałożeniem warstwy lakierów następuje
do nowego zakładu dostarczy firma Dieffenbacher. Jak informuje
obróbka szlifierska, mająca na celu odpowiednie przygotowanie po-
producent - będzie to linia pozwalająca na produkcję różnego rodzaju
wierzchni drzwi. Powstałe na tym etapie technologicznym wióry są
płyt komórkowych. Swedspan zamierza produkować na Słowacji dwa
transportowane systemem odciągów do stacji filtrów, a następnie
typy lekkich płyt BOBOARD and COLIGHT.
fot. FAMILIA
fot. Wolf System
brykietowane i spalane w kotłowni do celów grzewczych. Taki rodzaj
10 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
Swedspan, producent płyt drewnopochodnych należący
do grupy IKEA, inwestuje w nowy zakład produkujący lekkie płyty komórkowe na Słowacji.
Fabryka powstanie na zakupionym niedawno gruncie w Malacky,
Technologia wytwarzania rozpoczyna się od formatyzowania elemen-
rozwiązania usprawnia cały proces produkcji, a także zapewnia dba-
Ekonomicznej. Zostanie
na niej zainstalowana używana linia technolo-
technologicznych, służącą do produkcji drewnianych drzwi i ścianek
firmy BEM było poszanowanie walorów środowiska naturalnego.
Dzięki przygotowywaniu
prefabrykatów
Zamów aktualny
numer
fy Specjalnej
Strefy
Chciałbyś przeczytać cały
artykuł?
ten został wyposażony w jedną z nowocześniejszych w Polsce linii
przeciwpożarowych. Realizując inwestycję, jednym z priorytetów dla
Inwestycja powstanie na 25-hektARowej dział-
Firma Vyncke zajmie się budową systemu produkcji energii z biomasy w nowym zakładzie Swedspan na Słowacji. Produkcja płyt ma
ruszyć w I kwartale 2014 r. Moce wytwórcze zakładu mają osiągnąć
375,000 m³ płyt rocznie.
| 11
RESEARCH & DEVELOPMENT
RESEARCH & DEVELOPMENT
BADANIA
BADANIA
Raport z badań Millward Brown
Aranżacja domów z wykorzystaniem drewna
Z czym Polkom i Polakom kojarzy się dąb? W jakiej części domu lub ogrodu najchętniej widzielibyśmy drewno? Czy wolimy chronić deski, używając lakierów
czy olejów? Na te i inne pytania odpowiadali respondenci w ogólnopolskim
badaniu przeprowadzonym przez ośrodek Millward Brown.
Badanie „Aranżacja domów z wykorzystaniem drewna” zostało przeprowadzone we wrześniu
przez ośrodek badawczy Millward Brown SMG/KRC na zlecenie firmy Altax. Przebadano repre-
Testy podłóg
dzieć, że wynik powyżej 4000 cykli jest bardzo dobry,
na podłodze Tarkett, jak i desce dostępnej w sieci
deska barlinecka pokonała
deskę litą
podczas gdy 1200 obrotów to dość słaby rezultat.
sklepów BeijerBygg (producentem marki RAW jest
Nie poleciłabym ułożyć takiej podłogi na przykład
Kährs). Na czterech innych dało się zauważyć słabsze
w korytarzu, kuchni lub na innych powierzchniach
plamy lub odbarwienia. Jedynie Barlinek i Junckers
narażonych na mocne zużycie - skomentowała wynik
pozostały niezmienione. Oliwa z oliwek nie pozostawi-
Anna Göransson.
ła wyraźnych śladów, gdy umieszczono ją na środku
Szwedzki Instytut Techniczny przeprowadził niezależne testy jakości
podłóg drewnianych, w którym
polska deska barlinecka pokonała
podłogi czołowych firm europejskich.
zentatywną grupę Polek i Polaków w wieku od 30 do 60 lat.
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
Celem testów przeprowadzonych przez SP
W pierwszej części badania sprawdzono, jakich materiałów Polacy użyliby najchętniej przy
wystroju wnętrz i urządzaniu ogrodu (można było wskazać kilka odpowiedzi). Zdecydowana
większość respondentów chętnie widziałaby drewno w ogrodzie (66% wskazań) i na tarasie
(48%). Tylko co trzeci badany wykonałby w mieszkaniu aranżację z przewagą drewna. Jeszcze
mniej osób wybrałoby ten surowiec przy urządzaniu łazienki - aż 83% badanych wolałoby użyć
Szwedzki Instytut Techniczny było porównanie ścieralności i odporności na działanie cieczy ośmiu najpopularniejszych na
szwedzkim rynku podłóg drewnianych.
Badaniom
poddano podłogi oferowane
Zamów aktualny numer lub prenumeratę na
cały rok,
innych materiałów do wystroju tego pomieszczenia.
przez Barlinek, Tarkett, Kährs, Karelia,
by zawsze
na bieżąco
z najważniejszymi
wydarzeniami w
Respondenci zostali także poproszeni
o wyliczeniebyć
spontanicznych
skojarzeń
z drewnem. Aż
Junckers, Berg&Berg oraz sieci budowlane
66% z nich miało charakter emocjonalny.
O wieledrzewnym
rzadziej myślimy w
o drewnie
jako oi materiale
przemyśle
Polsce
na świecie.
Beijer Bygg i Bauhaus. Siedem z nich były
użytkowym. Zdecydowana większość badanych postrzega je jako materiał ekologiczny, tra-
dycyjny, przyjemny w dotyku i ocieplający wystrój wnętrz. Co więcej, niektóre gatunki drzew
budzą jednoznaczne skojarzenia. Aż dla 72% badanych Polek i Polaków dąb jest symbolem
potęgi i siły.
to dębowe warstwowe podłogi trzylamelowe, natomiast duńska podłoga Junckers to
lity produkt dębowy. Zleceniodawca testów
- Testfakta - jest organizacją informacyjną,
KLIKNIJ i zamów!
Jeśli chodzi o prace ochronne związane z drewnem, badani najchętniej wykonywaliby je wiosną
i latem. Do malowania powierzchni drewnianych w domu najczęściej użyliby lakierobejcy lub
lakieru, natomiast w ogrodzie - lakierobejcy lub impregnatu. Niezależnie od miejsca przeznaczenia, Polki i Polacy wciąż bardzo sceptycznie podchodzą do stosowania oleju.
działającą na rzecz ochrony konsumentów,
która poprzez testy i badania laboratoryjne
dokonuje niezależnej oceny produktów konsumenckich.
Ścieranie
Podczas testu podłogi ścierano z użyciem
spadającego piasku i dwóch obracających
lameli. Jednak wylana na połączeniach lameli, wniknęła w drewno na wielu produktach. Fakt, że oliwa
Odporność na płyny
przenika przez lakier, a nie robią tego ani kawa, ani
Laboratorium sprawdziło także, jak poszczególne
czerwone wino, uzależnione jest od niższego napięcia
podłogi radzą sobie z działaniem cieczy. Na testo-
powierzchniowego oliwy.
Chciałbyś
przeczytać
cały
wanych podłogach ułożono papiery
filtracyjne zamoczone uprzednio w czerwonym winie, oliwie z oliwek
Podsumowanie
oraz kawie. Po upływie doby oczyszczono podłogi
Dębowa deska barlinecka zwyciężyła w teście, zdo-
używając tego samego środka myjącego, a następnie
bywając w sumie 4,3 pkt. Jak podkreślają autorzy
popularna w branży metoda na sprawdzenie
ogród
taras
mieszkanie
odporności lakieru na ścieranie. Im więcej
obrotów wytrzyma podłoga, tym jest bardziej
odporna. Bezkonkurencyjnie najwyższą odpornością na ścieranie wykazała się podłoga
marki Barlinek, która wytrzymała całe 4100
obrotów w teście. Dla porównania: Karelia
osiągnęła rezultat 1200, Kährs 2300, a
badania, trójwarstwowa podłoga z Barlinka osiągnęła
aktualny
numer
lub prenumeratę na cały
udało się usunąć z łatwościąZamów
ze wszystkich
podłóg, wynik
lepszy nawet od deski litej marki Junckers (4,2
rok,
ale czerwone wino zostawiło widoczne
ślady zarówno
by zawsze
być napkt.bieżąco
z najważniejszymi
wydarzeniami w
i drugie miejsce
w teście).
przemyśle drzewnym w Polsce i na świecie.
Tabela. Wyniki testów desek podłogowych (dąb wysoki połysk, 14–15 mm) przeprowadzonych przez Szwedzki Instytut Techniczny. Źródło: Testfakta
Producent lub
dystrybutor
Byggmax
Junkers
Beijer bygg
Berg och Berg
Tarkett
Kährs
Karelia
Bauhaus
Model
Deska
barlinecka
Dąb
Dąb klasyczny
lakier ultra
matowy
RAW
Dąb Lakier
Spader L
Dąb naturalny Salsa
Dąb Original
Como
Dąb naturalny
Parkiet dębowy Oak
Vario
Ilość m² w paczce
3,18
2,91
KLIKNIJ i zamów!
3,41
3,41
tarkett.se
kahrs.com
kareliaparketti.
com
bauhhaus.se
3
3
3
3
1,89
2,66
berg-berg.com
3
Adres internetowy
byggmax.se
junkers.com
beijerbygg.
se
Liczba lameli (na 1
desce)
3
2
3
2,84
fot. 123RF
Najbardziej naturalną scenerią dla drewna
jest zdaniem Polaków ogród.
12 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
branżowy wymóg, jeśli chodzi o odporność
podłóg na ścieranie. Można jednak powie-
2,66
Dane
Gwarancja (lata)
25
5
20
2
25
30
10
10
Kraj pochodzenia
Polska
Dania
Szwecja
Szwecja
Szwecja
Szwecja
Finlandia
Finlandia/Rosja
Warstwa nośna
(mm)
3,2
>5,0
3,6
3,6
3,5
3,5
3,5
3,5
Szlifowanie (max
ilość)
2-3
4-5
4-5
3-4
4-5
3-4
3-4
3-4
3 600
2 300
1 200
1 400
Test
Test piasku i pasków
skórzanych (liczba
obrotów)
4 100
3 250
Trwałość (50%)
5,0
4,1
4,3
3,3
4,5
3,1
2,0
2,2
Odporność na
zabrudzenia
Czerwone wino
(25%)
5,0
5,0
2,5
4,5
2,0
4,5
3,5
3,5
Oliwa z oliwek (25%)
2,0
3,5
5,0
4,0
3,5
3,0
5,0
4,0
Ocena ogólna
4,3
4,2
4,0
3,8
3,6
3,4
3,1
3,0
Najlepszy
w teście.
Wysoka
odporność na
ścieranie i na
zabrudzenia
od czerwonego wina.
Wysoka cena.
Wysoka
trwałość,
mała
odporność na
zabrudzenia od
czerwonego wina.
Dobra
odporność
na plamy,
nieco niższa
trwałość.
Dobra
trwałość,
ale niska
odporność
na zabrudzenia od
czerwonego
wina.
Nieco gorsza
odporność na
ścieranie, niska
odporność na
zabrudzenia
od oliwy
z oliwek.
Najniższa
trwałość, niska
odporność na
zabrudzenia od
czerwonego
wina, lecz
wysoka na
zabrudzenia od
oliwy z oliwek.
Niska trwałość.
Niska odporność
na plamy. Najniższa
cena.
3 450
2 500
Wyniki badań w skali od 1 do 5 (gdzie 5 to ocean najwyższa)
Tarkett 3600 obrotów.
- Nie istnieje żadna wyraźna granica ani
Sprawdzaliśmy odporność samego lakieru.
Test pokazuje, jak dobrze lakier zabezpiecza
podłogę przed codziennym zużyciem, plamami, przebarwieniami.
Badanie wskazuje również, w jakim stopniu
podłoga jest odporna
na zarysowania i jak
często trzeba ją lakierować i szlifować.
dokonano wizualnej oceny, czy zostały plamy. Kawę
się skórzanych pasków. Jest to najbardziej
Gdzie najlepiej
wykorzystać drewno?
artykuł?
Anna Göransson,
prowadząca testy
w SP:
Komentarze
| 13
RESEARCH & DEVELOPMENT
RESEARCH & DEVELOPMENT
INNOWACJE
BADANIA
KONTROLA JAKOŚCI
Bureau Veritas zweryfikuje palety EPAL
Po ponad 30 latach współpracy EPAL rezygnuje z usług SGS. Pieczę nad
utrzymaniem standardów EPAL i kontrolą ładunków nośników EPAL/EUR zajmie się od 2013 r. Bureau Veritas.
zajmować się stałym, dalszym rozwojem
ważonego rozwoju - mówi Robert Holiger,
e.V (EPAL) z siedzibą w Dusseldorfie na-
obecnych standardów jakościowych doty-
prezes EPAL oraz Martin Leibrands CEO
stawia się na dalszy rozwój i zleca z dniem
czących bezpieczeństwa i zrównoważonego
EPAL. - Tego oczekują od nas liczni użyt-
ładunków EPAL/EUR na całym świecie
W pierwszym trzech kwartałach 2012 r.
Bureau Veritas znaleźliśmy partnera, który
niezależnemu przedsiębiorstwu certyfika-
w zakładach EPAL wyprodukowano już 50
w sposób długotrwały i zrównoważony
cyjnemu Bureau Veritas (Francja). Bureau
mln palet i przeprowadzono 18,4 mln na-
będzie nas wspierał w optymalizacji naszej
Veritas jest światowym liderem w dziedzinie
praw - a tendencja ta jest wciąż rosnąca.
działalności i który jest w stanie udoskonalić
przeczytać
1 stycznia 2013 kontrolę Chciałbyś
jakości nośników rozwoju.
cały artykuł?
kownicy ładunków
- Chcemy w dalszym ciągu podnosić po-
trwającą od połowy lat siedemdziesiątych
wiedziane kontrole w licencjonowanych
ziom jakości naszych produktów i położyć
współpracę EPAL z SGS.
zakładach produkcyjnych EPAL, ale także
jeszcze większy nacisk na aspekt zrówno-
EPAL w Polsce:
KLIKNIJ i zamów!
4 0 - 5 0 mln sztuk palet typu EUR znajduje
się w obrocie.
1 0 mln nowych palet
2 5 0 mln euro - wartość palet znajdujących rocznie wprowadza
się do obrotu.
się w obrocie.
1 , 5 mln m 3 surowca
drzewnego zużywa się
rocznie do produkcji palet.
Według producenta, technologia stosowana podczas produkcji po-
do wielu zastosowań w budownictwie i meblarstwie. Prasowany na
zwala na niezwykle wydajne wykorzystanie surowca drzewnego. Służy
gorąco płytowy kompozyt ze średnio- i małowymiarowego drewna
temu linia do optycznego skanowania drewna, uwzględniająca jego
liściastego, także pochodzącego z plantacji i upraw rolniczych, oraz
rysunek, kolorystykę a także system CAD/CAM oraz oprogramowa-
0076 06, finansowanego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju.
określić, czy dwa kawałki drewna pasują do siebie, oprogramowanie
Ekologiczny nanokompozyt nie zawiera formaldehydu oraz żadnych
uwzględnia również niedoskonałości drewna w pobliżu krawędzi, takie
związków szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi, co potwierdzają
jak końce węzłów i bieli, by podłoga była trwała. Software opracowała
dla Bolefloor fińska na
spółka,
zajmująca
prenumeratę
cały
rok,się automatyką we współpracy
z Instytutem Cybernetyki na Uniwersytecie Technologicznym
by zawsze być na bieżąco z najważniejszymi wydarzeniami w
w Tallinie.
Wytrzymałość płyty i jej odporność na wilgoć, w zależności od wariantu
przemyśle
PolscePomysł
i nabardzo
świecie.
oryginalny, ale także niszowy, co ogranicza jego
technologicznego, kształtować
się może na drzewnym
różnym poziomie,w
w tym
kończy
szłości nie tylko przeprowadzać niezapo-
Bezformaldehydowy kompozyt to innowacyjna płyta drewnopochodna
całkowicie odporny na rozkład mikrobiologiczny oraz trudno zapalny.
fot. 123RF
EPAL
czoło rozwojowi
i stale rosną- autorskimi
pomysłami.
być
nastawia
bieżąco
z najważniejszymi
wydarzeniami
w
cym wymaganiom rynku.
Nowo zawiązana współpraca
przemyśle drzewnym w Polsce i na świecie.
niczym puzzle.
wyniki badań VOC, akredytowanego
to materiał
Zamówlaboratorium.
aktualnyJest
numer
lub
Zamów
aktualny
lub prenumeratę
niezależnych usług w zakresie
weryfikacji
Wraz znumer
nowym ukierunkowaniem
strategii na
nasz cały
system rok,
zapewniania jakości własnymi,
Bureau Veritas będzie w niedalekiej przy-
meblarstwa oraz spoiwo silikonowe do jego wytwarzania.
nie, któreartykuł?
przy pomocy algorytmów wybiera odpowiednią linię cięcia,
spoiwo silikonowe sieciująceChciałbyś
w systemie kondensacyjnym,
stosowane
przeczytać
cały
by jak najlepiej połączyć ze sobą układane obok siebie deski. Aby
do jego wytwarzania, zostały opracowane w ramach projektu NR15
EPAL/EUR. W firmie
zgodności produktów i ichby
certyfikacji.
zawsze
Duńska firma Bolefloor przy pomocy innowacyjnego
oprogramowania oraz maszyn CNC tworzy unikalne deski
podłogowe cięte krzywoliniowo, które łączą się ze sobą
- znacznie korzystniejszym od wymagań określonych w EN 312:2011
zastosowanie do projektów typu off-the-shelf. Zaleta tego typu pro-
dla wszystkich typów płyt wiórowych (P2-P7) oraz w EN 300:2007.
dukcji ujawnia się w sytuacji, gdy pojawia się konieczność naprawy,
Prace badawcze nad tym innowacyjnym wynalazkiem autorstwa Iwony
wymiany części podłogi. Można sięgnąć wówczas po archiwalny plik,
Frąckowiak, Andrzeja Idziaka, Magdaleny Łubkowskiej, Jarosława
który podpowie jak wyciąć dany kawałek podłogi. Przy odpowiedniej
Gąsiora, Aleksandry Sokołowskiej, Andrzeja Miazgi i Rafała Muskusa
zmianie parametru może nawet dobrać kolorystykę drewna, by paso-
zostały zwieńczone zgłoszeniem patentowym w Urzędzie Patentowym
wała do aktualnego wyglądu ułożonej przed laty podłogi.
RP pod numerem P. 394926 z dnia 18.05.2011 r.
System zarządza każdym etapem produkcji od skanowania surowca,
KLIKNIJ i zamów!
przez cięcie na maszynach Homag, aż po pakowanie i montaż.
Badania LCA
Standard EPAL sprzyja klimatowi
z drewna i stosowania standardów EPAL w trakcie ich produkcji oraz
wprowadzania do obiegu.
Stosowanie palet drewnianych w standardzie EPAL
pomaga redukować emisję CO2 - orzekli włoscy naukowcy.
fot. Bolefloor
Stowarzyszenie European Pallet Association
Instytut Technologii Drewna wspólnie z Zakładem
Chemicznym „Silikony Polskie” Sp. z o.o. opracował ekologiczny nanokompozyt lignocelulozowy dla budownictwa i
Opublikowane dane pokazują, że długi cykl życia palety EUR/EPAL
- wynikający m.in. z możliwości ich wielokrotnego wykorzystania - w
znacznym stopniu przyczynia się do ograniczenia efektu cieplarnianego.
Ocena oddziaływania na środowisko w całym cyklu życia (Life
drewnianej jest pięciokrotnie lepsza od oceny, jaką uzyskały palety
Cycle Assessment - LCA) palet drewnianych - zarówno jako pro-
plastikowe.
duktu, jak i procesu jego naprawy i wymiany - wskazuje, że stoso-
Celem badań było wykazanie przy pomocy najbardziej obiektywnej
wanie tego typu opakowań drewnianych jest jedną z najlepszych
metody, jaką jest LCA, w jakim stopniu produkcja palet drewnianych
metod poprawy jakości i efektywności usług transportu i logistyki
oraz wprowadzone przez EPAL standardy związane z ich naprawą
towarów z zachowaniem poszanowania środowiska naturalne-
i wymianą wpływają na redukcję gazów cieplarnianych.
go. Z badań przeprowadzonych we Włoszech przez organizację
Badanie, zlecone na Politechnice w Mediolanie ujawniło, jak liczne
ConLegno wynika, że ocena oddziaływania na środowisko palety
korzyści dla środowiska wynikają ze stosowania palet wykonanych
14 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
Według badaczy w całym swym cyklu życia jedna paleta wykonana z
drewna nie tylko nie emituje CO2, ale odejmuje łącznie -18,4 kg ekwiwalentu dwutlenku węgla. Idąc tym tokiem należy stwierdzić, że tylko w
2010 r. dzięki używaniu palet drewnianych zostały usunięte z atmosfery
ponad 1,22 mln ton ekwiwalentu dwutlenku węgla. Oznacza to, że
każdego roku, dzięki systemowi EPAL, Europa kompensuje emisję
gazów cieplarnianych odpowiadającą energii potrzebnej mieszkańcom
Rzymu.
| 15
RESEARCH & DEVELOPMENT
RESEARCH & DEVELOPMENT
DSO ze Strzelec Opolskich opracował chronioną techno-
System Twinson firmy Deceuninck, łączący PVC i drewno w jednolity materiał do produkcji, uzyskał certyfikat
logię produkcji płyt HDD na bazie MDF.
fot. BEEdomus
INNOWACJE
PEFC.
Polimeryzowana płyta meblowa HDD (ang. High Definition Design)
jest wykończona wodorozcieńczalnym lakierem akrylowym. To pro-
Twinson firmy Deceuninck jest unikalnym materiałem wytworzonym
dukt, na który producent ze Strzelec Opolskich – firma DSO Sp.
z szybko rosnącego drewna sosnowego i PVC. Może być w 100 %
z o.o. – posiada chronioną technologię i który daje nowe możliwości
przetworzony po ukończeniu cyklu życia produktu. Odpad systemu
wykorzystania w przemyśle meblarskim.
Twinson jest zbierany i służy do wytłaczania nowych wyrobów bez
Nośnikiem HDD jest płyta MDF Plus dostarczana przez firmę Krono-
obniżenia ich jakości.
span. MDF Plus posiada taką samą średnią gęstość jak płyta MDF,
ma ona jednak większą gęstośćChciałbyś
w środkowej części,przeczytać
co sprawia, że
jest łatwiejsza podczas obróbki głębokiego frezowania.
Twinson
zawiera w sobie naturalne włókna
cały
artykuł?
w drewna, co pozwala mu uzyskać natural-
ny wygląd i patynę po jego montażu. Jest
O innowacyjności produktu świadczy spo-
bardzo trwałym materiałem, który wymaga
sób jego wykończenia. Płyty HDD posiadają
minimum konserwacji i troski.
nowoczesne struktury wykończenia po-
Zamów aktualny numer lub prenumeratę na cały rok,
Materiał jest dostępny w ośmiu naturalnych kolorach, ma właściwości
najważniejszymi
wydarzeniami w
polimeryzowania.by zawsze być na bieżąco zantypoślizgowe,
jest wodoodporny, sztywny i nie rozszczepia się na
przemyśle drzewnym w Polsce
drzazgi.i na świecie.
Chciałbyś
cały
artykuł?
BEEdomus® to innowacyjny
projekt domuprzeczytać
pasywnego.
Za
okładziną
drewnianą ułożono membranę paroprzepuszczalną
Jego drewnianą elewację chroni specjalna membrana
DuPont™ Tyvek®UV Facade, która dzięki swojej wodoszczelności,
paroprzepuszczalna DuPont™ Tyvek® UV Facade.
wytrzymałości mechanicznej oraz wysokiej odporności na działanie
wierzchni dzięki nowatorskiej technologii
Warstwę dekoracyjną stanowią wodorozcieńczalne lakiery akrylowe.
Twinson jest dostępny w kilku wersjach systemów tarasowych (Terra-
Nowoczesne i atrakcyjne wzory, niepowtarzalne struktury oraz format
ce & Terrace+) lub elewacyjnych (O-Face). Terrace & Terrace+ służą
„lakierowanych” polimeryzowanych płyt HDD pozwalają rozszerzyć za-
do konstrukcji podestów tarasowych, ścieżek ogrodowych czy obrze-
stosowanie tego produktu nie tylko na fronty meblowe, ale również na
Membrana zapewnia skuteczną i długotrwałą ochronę domu przed
ku. Projekt tego drewnianego
domu gotowego,
zaprojektowanego
Zamów
aktualny
numer lub prenumeratę
nakapryśnej
cały pogody.
rok,
szkodliwymi działaniami
na planie przenikających się kół, jest zgodny z ideami ekologii, w tym
- System elewacyjny w postaci desek z otwartymi przestrzeniami po-
by zawsze być na bieżąco z najważniejszymi wydarzeniami w
między nimi powoduje, że ochronna membrana umieszczona bezpoprzemyśle drzewnym w Polsce
i na świecie.
bazowania na lokalnych surowcach i korzystania z pracy lokalnych
mieszkańców.
średnio za nimi jest narażona na promienie UV i deszcz przez cały
ży basenowych.
KLIKNIJ i zamów!
korpusy mebli twardych, elementy mebli miękkich, tablice marketingowe oraz do wystroju wnętrz.
promieni UV pełni funkcję pewnego ekranu przeciwdeszczowego.
Innowacyjny dom pasywny BEEdomus® wkrótce pojawi się na ryn-
Twinson Terrace posiada aprobatę Qualitätsgemeinschaft Holzwerk-
Okrągła fasada BEEdomus® wykonana jest z
stoffe e.V. (organizacja kontrolująca jakość produktów wykonanych
okładziny sosnowej (sosna morska z regionu
z drewna) dla materiałów produkowanych z drewna i polimerów.
Landes, Francja). Deski nie dotykają się bez-
cykl życia budynku. Dlatego też musieliśmy znaleźć materiał, który nie
tylko ochroni budynek w długim okresie czasu, ale także spełni nasze
bardzo wysokie wymagania - wyjaśnia Serge Lochu, twórca pomysłu
BEEdomus®.
KLIKNIJ i zamów!
pośrednio, zachowano między nimi niewielki
odstęp.
Wymiary HDD
Grubość[mm]:
10* | 16 | 18 | 4-22*
Formaty [mm]:
2800 x 1250
Warstwa dekoracyjna
lakier akrylowy
Nośnik
płyta MDF plus
Struktury
HG - wysoki połysk
SB - aluminium*
OW - głęboki mat*
RW - pory drewna*
BG - rustykalny połysk*
QC - quercia*
16 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
fot. BEEdomus
dostępne na zamówienie
fot. Twinson
*
| 17
TEKST:
INNOWACJE
INNOWACJE
dr inż Robert Motała
Stora Enso Building and Living zbudowała nową linię produkcyjną drewna klejonego CLT® (Cross Laminated Timber) w austriackim tartaku w
Ybbs. Kilka lat temu oddano do użytku linię CLT® w zakładzie produkcyjnym w austriackiej miejscowości Bad St. Leonhard, który produkuje obecnie 60 000 m3
rocznie
CLT® dla rozwijających się rynków europejskich.
Szybka budowa
CLT®, czyli drewno klejone z warstw lameli drewnianych łączonych
Procesy
technologiczne
Suszenie komorowe, struganie, klejenie 3, 5 lub 7- warstwowe
przy użyciu klejów wolnych od formaldehydu
Gatunki drewna
świerk, modrzew i sosna na życzenie
Wilgotność
12% +/-2%
Powierzchnia
szlifowana
na stolarkę okienną i drzwiową - które trafiają bezpośrednio na plac
Klasa
C24 / C16
budowy, gdzie w krótkim czasie łączone są w gotowe konstrukcje.
Klasa
wytrzymałości
Wytrzymałość lameli klasyfikowana zgodnie z DIN 4074
Użycie do ich produkcji drewna, a więc odnawialnego surowca, o
wstałych w procesie klejenia płyt drewnianych powstają elementy
prefabrykowane - stropy, ściany z odpowiednio wyciętymi otworami
ujemnej emisji CO2, a do tego znaczne ograniczenie kosztów transStandardy dla ścian:
portu poprzez wykorzystanie technologii prefabrykacji (nie wozi się
3 - warstwowych: 60, 80, 90, 100, 120 mm
5 - warstwowych: 100, 120, 140, 160 mm Standardy dla stropów:
odpadów na plac budowy) sprawia, że CLT® odpowiada na potrzeby
3 - warstwowe: 60, 80, 90, 100, 120 mm
współczesnego budownictwa. W obliczu wzrostu zapotrzebowania na
5 - warstwowe: 100, 120, 140, 160, 180, 200 mm
energię oraz coraz bardziej ambitnych celów klimatycznych w Europie,
5 - warstwowe (s-2): 160 mm
Grubość
krzyżowo, sprzyja szybkiej i atrakcyjnej kosztowo budowie. Z po-
CLT® staje się więc popularnym materiałem do budowy konstrukcji.
7 - warstwowe: 180, 200, 240 mm
fot. tora Enso
7 - warstwowe (s-2) : 220, 240, 260, 280 mm
8 - warstwowe (s-2): 300, 320 mm
Podobne rozwiązania
Szerokość
do 2,95 m
Obecnie na rynku istnieje niewiele podobnych produktów opartych na
Długość
do 16 m
drewnie. Crosslam® szwajcarskiej firmy Schilliger Holz pozwala na
Kraj pochodzenia
Austria
budowę paneli o maksymalnej długości 13,5 m, podczas gdy płyty
Certyfikaty
Aprobata techniczna Z-9.1-559, PEFC
CLT® mogą osiągnąć nawet 16 m długości.
Zastosowanie
CLT znajduje szerokie zastosowanie nie tylko w budownictwie
t y z C LT, c o z n a c z n i e o g r a n i c z a k o s z t y t r a n s p o r t u .
ograniczeń dla projektantów. Należy również podkreślić, że zaletą
tego innowacyjnego materiału konstrukcyjnego są wyjątkowe właściwości rozkładu obciążeń w obu kierunkach, co z kolei predysponuje
CLT® do wykorzystania nawet w takich konstrukcjach budowlanych,
jak obiekty przemysłowo-handlowe czy mosty.
Referencje
Stora Enso Building and Living
18 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
centrach biznesowych. Ważnym atutem jest to, że pozwala na wznowość łączenia z innymi materiałami budowlanymi, przez co nie stwarza
rozwiązania konstrukcyjne przyjazne dla środowiska
Stora Enso Building and Living jest częścią działającego
na całym świecie koncernu Stora Enso. Przy obrotach
1,27 miliarda euro jest w Europie wiodącym producentem tarcicy i przetworzonych wyrobów z drewna.
Zatrudnia kilka tysięcy pracowników w 22 fabrykach w
Europie, gdzie produkuje wyroby z drewna dla budownictwa przyjaznego dla klimatu oraz zajmuje się zaawansowanym technologicznie przetwarzaniem drewna.
N a p l a c b u d o w y t r a f i a j ą p r e fa b r y k o w a n e e l e m e n -
szenie wielopiętrowych budynków. Ponadto jego zaletą jest możli-
CLT
mieszkaniowym, ale również w budynkach użyteczności publicznej i
Działalność Stora Enso Building and Living opiera się
w dużej mierze na produkcji wyrobów struganych
i tarcicy oraz produktów z drewna klejonego. Produkcja
ta odbywa się między innymi w tartaku w Polsce, w miejscowości Murów oraz w Szwecji i Finlandii, jak również
w dziewięciu innych krajach europejskich w Europie
Środkowej, krajach bałtyckich i Rosji.
W praktyce już powstają budynki, które mogą służyć za referencję dla
CLT®. Jest wśród nich m.in. wielopiętrowy budynek, przypominający
bryłą zwykły osiedlowy blok - wykonany jest jednak z jakże różnego
(pod względem jakości, prestiżu czy kwestii ekologii) surowca niż
beton. Koncepcja architektoniczna stworzona przez biuro projektowe
Karakusevic Carson będzie realizowana przez firmę Eurban
w Londynie. Konstrukcja zakłada zużycie około 1500 m3 płyt CLT®.
Panele CLT mogą mieć długość nawet 16 m oraz szerokość do 3,5 m,.
| 19
REKLAMA
INNOWACJE
Gdzie? Niederösterreich Austria
Projekt: Fossilienwelt GmbH
Wykonawca: Graf Holztechnik
Zużycie CLT: 20 m3
Gdzie? Londyn - Wielka Brytania
Projekt: Karakusevic Carson
Wykonawca: Eurban
Zużycie CLT: 1500 m 3
C LT s t o s o w a n y
jest również w budynkach użyteczności publicznej.
Do budowy ścian
stosuje się zaz w y c z a j C LT 3 i 5-warstwowe. Do
Gdzie? Salzburg - Austria
Projekt: maars architekture
Wykonawca: DMH
Zuzycie CLT: 150 m 3
budowy stropów
natomiast nawet
20 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
k
e
r
fot. tora Enso
l
a
m
a
8-warstwowe.
| 21
TEKST:
PROGNOZY
PROGNOZY
Krszysztof Nunzek
osiągając poziom 19 mln m3. Rok 2012 był nieco słabszy (wzrost o
OŻYWIENIE W USA i ROSJI
i dalsza stagnacja w strefie euro
2,8%), ale szacuje się, że w 2013 r. znów nastąpi skok o kolejne
10%. Obecnie aż 37- procentowy udział w zakupach eksportowanej
przez Rosję tarcicy iglastej mają Chiny, wyprzedzając dotychczasowego lidera - Finlandię. Tylko w 2011 roku Chiny zwiększyły swój udział w
zakupach rosyjskiej tarcicy aż o 39%. Jest to głównie wynik wprowa-
Raport Komitetu Drzewnego UNECE*, dotyczący sytuacji
w 2012 r. i prognoz na 2013 r. nie jest zbyt optymistyczny dla
Europy środkowej i zachodniej, ale wskazuje na pozytywne
sygnały z rynku amerykańskiego oraz krajów byłego ZSRR.
dzonych przez Rosję ceł eksportowych na wywóz drewna okrągłego.
Szacuje się jednak, że trend ten nieco opadnie w kolejnych latach.
Optymistyczne dane dotyczące konsumpcji tarcicy iglastej płyną
z USA. Zarówno w 2011 jak i 2012 r. nastąpił kilkuprocentowy wzrost
wynikający z ożywienia na rynku budowlanym. Przeciwny kierunek
Płyty drewnopochodne
W 2011 r. rynek płyt drewnopochodnych wykazał wyraźne oznaki
osłabienia szczególnie w grupie płyt stosowanych na cele konstrukcyjne, tj. płyty wiórowe czy OSB raz sklejki. Tylko w USA wstrzymano
produkcję z tego powodu aż 6 zakładów.
Jednak pomimo słabnącego popytu wewnętrznego, znaczną część
produkcji udało się eksportować poza kontynent amerykański (wzrost
o 14%). Tylko w grupie płyt OSB odnotowano wzrost sprzedaży zagranicznej o 16,5% a sklejek o 8,1%. Spodziewany w 2012 wzrost
konsumpcji materiałów budowlanych w Ameryce Północnej o 11,5%
będzie skutkował szacunkowym wzrostem zużycia płyt drewnopozmian widoczny jest w Kanadzie, gdzie
z powodu spadku
konsumpcji
Chciałbyś
przeczytać
cały
chodnych
o ok.artykuł?
4,6% i wzrostem ich lokalnej produkcji o 7%. Lekki
aż o 10% (wynikającej m.in. ze zmniejszenia eksportu do USA), nawzrost popytu zarówno na płyty do zastosowań konstrukcyjnych jak
spowolnienie gospodarcze.Chciałbyś
Konsumpcja wyrobów
drzewnych była
przeczytać
w 2012 r. o 10% niższa niż w okresie sprzed kryzysu finansowego.
w Rosji i na Ukrainie - głównie w fabryki płyt i sklejek - spowodowały
wzrost zapotrzebowania
na drewno okrągłe o 14%.
cały
artykuł?
Istotne zmiany w
geografię zakupów drewna wprowadza również aktywność importowa
Tymczasem kraje byłego ZSRR już dogoniły wyniki z 2007 r. W samej
Chin, które w 2011 r. bardzo intensywnie zwiększyły wolumen zaku-
Rosji konsumpcja wyrobów drzewnych wzrosła w ubiegłym roku o 9%.
pów drewna głównie z Europy. Jednak w 2012 nie odnotowano już
Szacuje się, że rok 2012 zakończył się 0,9% spadkiem konsumpcji
kolejnego wzrostu importu z tego kierunku.
w badanych regionach UNECE**,
natomiast
rok 2013 -numer
głównie dzięki
Zamów
aktualny
lub
ożywieniu w Stanach
plusie (0,5%).
Szacuje się, że import
prenumeratę
nadrewna
cały okrągłego
rok, z Europy spadnie w 2013 r.
Zjednoczonych - zakończy się na niewielkim
o 2 mln m , z czego połowa to drewno iglaste. Będzie to także kolejny
by zawsze być na bieżąco z najważniejszymi
wydarzeniami w
rok spadków cen na surowiec z lasu. Indeks GSPI (wskaźnik globalprzemyśle drzewnym w Polscenych
i na
cen świecie.
kłód tartacznych) spadł o 9% między szczytowym
Drewno okrĄgłe
3
I kwartałem 2011 r. a I kwartałem 2012 r.
Pozyskanie drewna na cele przemysłowe w 2011 r. wzrosło w regionie
Rynek tarcicy iglastej
wysoki poziom pod względem pozyskania drewna liściastego. Wciąż
jednak jest to pozyskanie znacznie niższe niż roczny poziom przyrostu
(o 2,3% ) wzrost konsumpcji tarcicy iglastej do 181 mln m . Wzrosty
drewna. W 2012 i 2013 r. pozostanie ono na podobnym poziomie.
w Ameryce i Europie wyniosły odpowiednio 1% i 2,8%, ale największy
W ubiegły roku zużycie drewna okrągłego w regionie UNECE było
wzrost odnotowano z krajach byłego ZSRR (+5,8%). Szacunki pod-
nieznacznie wyższe niż w 2011 r., jednak wciąż o 14% niższe niż
sumowujące rok 2012 r. mówią o nieznacznych wzrostach w granicy
w roku 2007 - przed kryzysem finansowym. Najbardziej aktywny
1% , natomiast z optymizmem można mówić o prognozach na 2013 r.,
popyt odnotowano w krajach byłego ZSRR, gdzie nowe inwestycje
głównie dzięki ożywieniu popytu na tarcicę ze strony amerykańskiego
3
rynku budowlanego.
Rosnące koszty zakupu surowców pozostają powodem do niepokoju
dla wielu tartaków w różnych częściach Europy jak i na zachodnim
wybrzeżu USA, gdzie na niedobór drewna oraz wzrost jego ceny może
mieć konkurencja ze strony Chin.
Aż o 10,1% w 2011 r. (r./r.) wzrósł eksport tarcicy iglastej z Rosji
fot. 123RF
Szacuje się, że import drewna
okrągłego z Europy spadnie
w 2013 r. o 2 mln m 3, z czego połowa to drewno iglaste. Będzie to
także kolejny rok spadków cen
na surowiec z lasu.
22 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
znacznie zwiększyły swój eksport poza kontynent amerykański, głównie do Japonii, Chin oraz Unii Europejskiej.
2012 r. sprzyjał
im
Zamów Waktualny
numer
i niekonstrukcyjnych ma nastąpić również w 2013 r.
Rynek europejski pod względem wzrostów i spadków w produkcji
i konsumpcji płyt drewnopochodnych był bardzo zróżnicowany. W
lub
prenumeratę
cały rok,
2011
r. spadła produkcja na
płyt wiórowych
(1,5%) oraz OSB (-5,2%)
korzystny kurs dolara wobec euro, ale także wobec chińskiego juana.
wzrosła produkcja płyt
MDF (3,7%) oraz w
sklejek (10%).
by zawsze być na bieżąconatomiast
z najważniejszymi
wydarzeniami
Generalnie w Europie produkcja płyt drewnopochodnych spadła, eweprzemyśle drzewnym w Polsce
i na świecie.
Tarcica liściasta
nementem były wyniki Turcji (17% wzrost), głównie dzięki uruchomieKryzys w strefie euro nie sprzyjał dobrym wynikom w konsumpcji tar-
cicy liściastej stosowanej w dobrach bardziej luksusowych, tj. meble
czy podłogi. W 2011 r. zużyto w krajach obszaru UNECE 31 mln m3
tarcicy liściastej, tj. o 2% więcej niż w 2010 r. Wynik dodatni osią-
także
niu nowych ciągów produkcyjnych.
W 2012 następowały kolejne spadki w grupie płyt typowo konstrukcyjnych, natomiast wzrosty w produkcji płyt meblowych, tj. MDF. Szacuje
się, że generalnie rok ubiegły zakończył się 2,6% spadkiem, głównie
KLIKNIJ i zamów!
gdzie skutecznie promowano głównie rodzime gatunki liściaste, ale
W porównaniu z rokiem poprzednim, w 2011 r. odnotowano niewielki
KLIKNIJ i zamów!
Warto jednak podkreślić, że zarówno tartaki w USA jak i Kanadzie
gnięto głównie dzięki lekkiemu ożywieniu w Stanach Zjednoczonych,
UNECE o 2,4% osiągając poziom 970 mln m , w tym rekordowo
3
stąpiła znaczna redukcja mocy produkcyjnych w tartakach.
w krajach byłego ZSRR. Obiecujący był także początek 2012
r. , jednak jego druga połowa była już znacznie gorsza, głównie za
sprawą trudnej sytuacji u odbiorców z branży meblowej oraz podłogowej. Według szacunków rok 2012 zakończy się 3% wzrostem
w konsumpcji tarcicy liściastej, ale już 2013 zacznie się spadkami.
Po spadkach zarówno eksportu jak i importu tarcicy liściastej
w Europie w 2012 r., poziom tych wskaźników pozostanie stały w
2013 r. Wzrostu eksportu można się spodziewać jedynie w USA.
Wynika to z globalnego wzrostu zapotrzebowania na tarcicę o wy-
z powodu słabych wyników branży sklejkowej. Najgorsze wyniki odnotowano w Niemczech i Hiszpanii, natomiast spektakularne wzrosty
w Rumunii oraz Turcji. Podobnych wyników pod względem podziału
geograficznego można spodziewać się w 2013 r. Na czele liderów
wzrostów produkcyjnych wysunie się Rosja, w której uruchomiono lub
w najbliższy czasie zostaną uruchomione kolejne ciągi produkcyjne płyt
drewnopochodnych.
* United Nations Economic Commission for Europe
** Europa, kraje byłego ZSRR oraz Ameryka Północna (USA, Kanada)
sokich parametrach wizualnych, a temu sprzyja amerykański system
oceny jakościowej.
Eksperci szacują, że wciąż najbardziej cenionym gatunkiem drewna
liściastego będzie dąb, który wzmocni swoją dominującą pozycję na
rynku stolarki.
Pomimo spadków w produkcji
płyt drewnopochodnych w innych krajach UNECE, spodziewane dwucyfrowe wzrosty w Rosji
pozwalają oczekiwać ogólnego
6,9% wzrostu w 2013 r.
fot. 123RF
Europa jest tym regionem, który w ubiegłym roku najsilniej odczuwał
| 23
TEKST:
GIEŁDA
GIEŁDA
PAWEŁ BIERNACIAK
ANALIZA SPÓŁEK AKCYJNYCH:
wzrosły zyski i przychody z tytułu sprzedaży
Pomimo spowolnienia gospodarczego i malejącego popytu
wewnętrznego, wiele firm z sektora przemysłu drzewnego
zachowuje wysoki poziom sprzedaży. Wsparciem dla nich
okazał się utrzymujący się wzrost eksportu oraz LEKKI spadek cen surowca drzewnego w II półroczu 2012 r. Spójrzmy
zatem jak przedstawiają się wyniki finansowe po III kwartale
2012 r. wybranych spółek notowanych na warszawskiej giełdzie.
SA wyniosła 511 510 tys. zł,
Grupa Paged SA
2011 r. Niestety, wysokie obroty przedsiębiorstwa nie przekładają się
sprzedaży w wysokości 442 580 zł (wzrost o 10 proc.) oraz zysk na
na zyski . Barlinek po trzecim kwartale odnotował stratę w wysokości
poziomie 22 379 tys. zł (wzrost o 11 proc.) Spółka poprawiła wyniki
25 298 tys. zł. Powodem tego były wysokie koszty finansowe, a
pomimo spowolnienia w III kwartale. W okresie III kwartału 2012
osiągnęła po III kwartałach przychody ze
Zamów aktualny numer lubroku
prenumeratę
na cały rok,
spółki segmentu sklejkowego zrealizowały 90,8 mln PLN
więc przede wszystkim odsetki od zaciągniętych kredytów. Ponadto
by zawsze
być naGłównymi
bieżąco zprzychodów
najważniejszymi
wydarzeniami
wdo III kwartaze sprzedaży (wzrost
o 4% w porównaniu
uwagę zwraca wysoki przyrost kosztów
ogólnego zarządu.
łu 2011i roku
przemyśle
drzewnym
w Polsce
na świecie.
produktami spółki są deska i materiały
okołopodłogowe
(sprzedaż
W dobrej kondycji finansowej jest
KPPD SA,
które osiągnęło
Na ogromny wzrost zysku netto (958 proc. r/r) grupy Pfleiderer
Grajewo
wpływ miały dwa czynniki: zmniejszenie kosztów finan-
po III kwartałach 2012 r. wzrost sprzedaży o 4 proc. a zysku o 44
sowych oraz dodatnie różnice kursowe. Takie zaskakująco dobre
proc. w relacji rok do roku. Szczególnie dobrze dla spółki wypadło
wyniki udało się osiągnąć przy stosunkowo niewielkim wzroście
pierwsze półrocze. Gorzej natomiast wyglądała sytuacja w trzecim
sprzedaży wynoszącym 5 proc. r/r. Sporą część obrotów (20 proc.)
kwartale,
spółka zrealizowała na rynku rosyjskim.
KLIKNIJ i zamów!
w którym nastąpił spadek sprzedaży. Na ujemny wynik
w
Biofactory
okresie pierwszych 9 miesięcy 2012
r. odnotował 6 - proc. wzrost sprzedaży z
4819 tys. zł do 5126 tys.zł. Dodatni wynik
finansowy w tym okresie wpływ miały przede wszystkim przestoje
29 969
pomniejszony o wysokie koszty finansowe,
spowodowane w dużej mierze nieudanym
debiutem na rynku NewConnect. Spółka pla-
KOPAHAUS SA
nuje w 2013 r. poszerzyć swój asortyment
8 091
7 266
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
produktów, w którym obecnie dominuje tarcica, m.in. o pelet i brykiet.
towych,
producent domów szkiele-
4 819
5 126
zyski generuje głównie na rynku
Zamów aktualny numer lub prenumeratę na cały rok,
by zawsze
być na bieżąco z najważniejszymi wydarzeniami w
w tym przypadku za II kwartały
roku obrotowego 2012/2013, uległy
pogorszeniu.
przemyśle
drzewnym w Polsce i na świecie.
niemieckim i holenderskim. Dane finansowe,
Przychody ze sprzedaży spadły o 10 proc.
a zyski o 14 proc. w relacji rok do roku.
Spowodowane było to przede wszystkim
zakończeniem kontraktu Rogell. Realizacja
Zyski netto ze sprzedaży w okresie 01.01. - 30.09 2012 ( dla Kopahaus 01.04-30.09.2012)
w porónaniu z analogicznym okresem roku ubiegłego.
KLIKNIJ i zamów!
kolejnych projektów uzależniona jest przede
wszystkim od pozyskania pozwoleń budowlanych przez inwestorów. Kopahaus ma bardzo
wysoką dla sektora rentowność sprzedaży,
wynoszącą 30 proc. po II kwartałach.
Ciekawie również przedstawiają się wyniki finansowe dla grupy Mera SA. Odnotowała
wakacyjne głównych kontrahentów. Ponadto z powodu spowolnienia
31 314
MERA S.A
na działalności operacyjnej 62 tys. zł został
Kopahaus,
budowlane.
co oznacza wzrost o 5 proc. w porównaniu do analogicznego okresu
427 016 tys. zł) oraz biopaliwo ekologiczne (sprzedaż 71 024 tys. zł).
rynku NewConncect tylko
Przychody ze sprzedaży w okresie 01.01. - 30.09 2012 (dla Kopahaus 01.04-30.09.2012)
w porónaniu z analogicznym okresem roku ubiegłego. Dane w tys. zł
BIOFACTORY SA
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
Całkowita sprzedaż grupy Barlinek
Spośród spółek drzewnych notowanych na
MERA SA, 2913 tys. zł
KOPAHAUS SA, 1924 tys zł
ona skokowy przyrost zysku po III kwartałach
gospodarczego rentowności nie wykazują należące do spółki składy
(157 proc.), przy zmniejszeniu przychodów
BIOFACTORY SA, -125 tys. zł
(spadek o 4,3 proc.) Wpływ na tak wysoki
Przychody ze sprzedaży w okresie 01.01. - 30.09 2012 w porónaniu z analogicznym okresem roku ubiegłego. Dane w tys. zł
488 931
511 510
GRUPA BARLINEK SA
2011
2012
zysk miały przede wszystkim mniejsze koszty
a także wysokie dochody z eksportu. Z kolei
większa kontrola nad należnościami od odbiorców oraz mnejsze dochody z prac remontowo-budowlanych wpłynęły negatywnie na
1 244 622
1 310 287
GRUPA PFLEIDERER
GRAJEWO SA
GRUPA BARLINEK SA -25 298 tys. zł
finansowe w porównaniu w rokiem 2011,
całkowite przychody firmy.
Istotną sprawą dla wielu przedsiębiorstw,
oprócz umacniania pozycji na rynkach za-
GRUPA PFLEIDERER GRAJEWO SA,
24 326 tys. zł
GRUPA KPPD SA, 3 956 tys. zł
GRUPA PAGED SA, 22 379 tys. zł
granicznych, staje się właściwe zarządzaGRUPA KPPD SA
GRUPA PAGED SA
nie wewnątrz firmy poprzez sukcesywne
170 573
178 183
zmniejszanie kosztów finansowych i stałych.
402 599
442 580
24 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
Większość z nich pomimo dekoniunktury
w Polsce nie zamierza korygować wcześniej
przyjętych planów sprzedażowych.
| 25
RAPORTY
GIEŁDA
INFORMATOR EKONOMICZNY KUKE
9%
RAPORTY
TEKST:
ZESPÓŁ REDAKCYJNY
MEBLE
EUROPEJSKI RYNEK PODŁÓG. PROGNOZY.
Europejski producent w 2011 r. otrzymywał
średnio 147 euro za sztukę wyprodukowanego mebla. W Polsce było to tylko 96 euro.
I kwartał
II kwartał
produkcja przemysłowa 2012
Rok 2012 był kolejnym trudnym rokiem
dla
producentów
podłóg
drewnianych - wynika z obserwacji członków Europejskiej Federacji
Przemysłu Parkietowego (FEP).
Rok 2012 zamknął się niewielkim wzrostem popytu, ale poszczególne rynki
zdają się tracić na dotychczasowej,
i tak dość słabej, dynamice wzrostu
sprzedaży.
Jesteśmy potentatem w produkcji mebli na
0,7%
-5,2%
III kwartał
świecie, ale na naszych meblach marże zbijają zachodni pośrednicy. Firmy produkujące
meble tapicerowane, fotele samochodowe
i lotnicze oraz materace w 2011 r. wygenerowały prawie połowę zysków całej branży
Chciałbyś przeczytać cały artykuł? meblarskiej w Polsce - poinformowała Anna
Melania Raniewicz z firmy Abacorp, która
Każda kolejna publikacja wyników przemysłu
o 20,4%). Trzeba jednak podkreślić, że w
przygotowała raport. Wynika z niego, że w
wprowadza nas w stan zatrwożenia. Możemy
2011 r. o wiele lepiej prezentowały się wyniki
2011 r. wartość wyprodukowanych w Polsce
teraz przyjrzeć się, jak wygląda stan po trzech
wszystkich branż produkujących na eksport.
i sprzedanych mebli tapicerowanych, foteli
numer
lub prenumeratę na całysamochodowych
rok,
i lotniczych oraz materaców
kwartałach 2012 roku.Zamów aktualny W
2011 roku przedsiębiorstwa z zachodniej
wyniosła
ponad
12,4
Rok zaczął się pięknieby
z dynamiką
produkcji
zawsze
być naEuropy
bieżąco
z
najważniejszymi
wydarzeniami
w mld zł (całej branży medokonywały wzmożonych zakupów u
blarskiej - 25,9 mld zł). W omawianej branży
przemysłowej na poziomie
9,0%. Potemdrzewnym
było
polskichwproducentów
powodów.
przemyśle
Polsce zidwóch
na świecie.
już gorzej. W marcu roczna dynamika produk-
Po pierwsze, polscy producenci jako tańsi
Polska rozwija się aktualnie prawie pięć razy
cji wyniosła 0,7%.
od dotychczasowych kontrahentów ze strefy
szybciej niż Unia Europejska. Naszą spe-
Poderwała się jeszcze jak „kamienna kacz-
euro stali się przez chwilę antidotum na spa-
cjalnością stały się tzw. meble tapicerowane
ka” odbita od lustra wody, by pogrążyć się
dające przychody ze sprzedaży. Okazało się,
przekształcane w miejsca do spania. W 2011
we wrześniu do ujemnego poziomu -5,2%.
że tańszy polski produkt wcale nie jest gorszy
r. blisko połowa z 5,5 mln dostępnych w UE
Natomiast łącznie po trzech kwartałach
od „zachodniego”. Jednakże wygląda na to,
rozkładanych kanap, sof i foteli została wypro-
produkcja okazała się o 2,5% wyższa niż
że
dukowana w Polsce - wyjaśniła Raniewicz.
KLIKNIJ i zamów!
w analogicznym okresie roku ubiegłego.
pojawiła się pięć miesięcy po nieoczekiwanym
w tym roku kryzys na dobre
przygniótł gospodarki w strefie
euro. Niejako rykoszetem uderza to w polskie gałęzie tradycyjnie już związane z eksportem,
takie jak produkcja pojazdów
oraz meblarstwo.
przez wszystkich podwyższeniu stóp procen-
Nic dobrego nie zapowiada niedawna korekta
towych przez Radę Polityki Pieniężnej. Jak
prognoz PKB Niemiec na rok 2013 z 1,6%
powszechnie wiadomo, decyzje rady dają
na 1,0%. Tymczasem właśnie polski rynek
pierwszy odczuwalny skutek na rynku w oko-
meblarski wciąż aż w 40% uzależniony jest od
licach pół roku po podjęciu przez RPP decyzji
eksportu do Niemiec.
o dokonaniu konkretnego impulsu. Stąd też
Poszukując dywersyfikacji dla swoich rynków
pozytywnych efektów obniżki stóp procento-
zbytu, trudno jest liczyć na popyt wewnętrzny,
wych z końca 2012 r. można spodziewać się
w szczególności biorąc pod uwagę aktualne
dopiero wiosną 2013.
dynamiki zatrudnienia oraz płac.
W 2012 r. najgłębsze spadki odnotowano
Konsumenci nie są już tak skłonni do wyda-
w: produkcji farmaceutyków o 9,4%, gór-
wania pieniędzy, gdyż w niepewnych czasach
nictwie węgla kamiennego i brunatnego o
wolą zachować oszczędności na nieplano-
9,2% i produkcji mebli o 7,7%. Ten ostat-
waną „przygodę” z bezrobociem. Co gorsza
ni wynik jest o tyle szokujący, że w 2011 r.
podobnie do inwestycji podchodzą przedsię-
odnotowano w tej branży wzrost produkcji
biorstwa, co widać po ostatnich danych PKB.
Wynik ten nie nastraja optymistycznie, biorąc
pod uwagę, że rok temu dynamika wzrostu
w tym okresie wynosiła 7,0%. Wygląda na to,
że produkcja słabnie i ten stan potrwa jeszcze
przez kilka miesięcy.
Tak się złożyło, że ujemna dynamika produkcji
26 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
RAPORT ANALITYCZNY BDM SA
SPRZEDAŻ SPADNIE O 6%
W 2011 roku produkcja sprzedana
mebli wzrosła w Polsce o ponad 21%
r/r w cenach bieżących. Sprzedaż
napędziła dobra koniunktura w
Niemczech (+5 % r/r), osłabienie
EUR/PLN oraz przyśpieszenie inwestycji na EURO 2012. Rok 2012 był z całą
pewnością słabszy. W maju produkcja sprzedana mebli spadła o 8,1%
r/r w cenach bieżących (-10,3% r/r w
cenach stałych). Biorąc pod uwagę
istotne wyhamowanie wzrostu rynku
w Niemczech (+1,5% r/r w kwietniu,
podczas gdy jeszcze w styczniu +12%
r/r), a także wskaźniki wyprzedzające
koniunkturę (ZEW i PMI) oczekujemy
dalszego spowolnienia w branży, co
negatywnie będzie przekładać się
na kondycję krajowych meblarzy.
Według naszych prognoz w całym
roku sprzedaż mebli w Polsce spadnie o 6,8% r/r (Niemcy +2,2% r/r).
WZROSTY
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
spadki
AUSTRIA
Belgia
Holandia
rynekrok,
skurczył się o około 12% w pierwszym półpodłóg drewnianych
nadal pozostaje słaby.
Zamów aktualnyrynek
numer
lub prenumeratę
na cały
roczu,
a prognozy niestety nie są optymistyczne.
Spadło również zaufanie konsumentów
by zawsze być na
bieżąco z najważniejszymi wydarzeniami
Szczególnie słaby jestw
rynek budowlany, który ma
ogromny
wpływ
na
koniunkturę
w branży podłogoprzemyśle drzewnym
w Polsce i na świecie.
Finlandia
2012 rok rozpoczął się wzrostem sprzedaży o ok.
3% i w drugiej połowie roku utrzymywał się na stałym poziomie, co daje szanse na zakończenie roku
2012 z delikatnym wzrostem popytu
Niemcy
wej
wskaźniki sprzedaży ukazują pozytywne tendencje.
Najlepiej sytuacja wyglądała w pierwszym kwartale.
Prognoza podsumowująca rok 2012 zakłada, że
bilans dla tego rynku będzie nieznacznie, ale jednak
dodatni
Norwegia
rynek parkietów pozostaje na tym samym poziomie
co w roku 2011, jednak negatywne trendy prawdopodobnie odcisną piętno na wynikach drugiego
kwartału 2012 i w efekcie całego roku 2012
KLIKNIJ i zamów!
sprzedaż parkietów nieznacznie spadła w drugim
kwartale, ale w porównaniu rok do roku sytuacja
wygląda stabilnie. Oczekiwania wobec końcówki
roku zakładają tendencję wzrostową
Francja
ogólna sytuacja gospodarcza we Francji jest słaba.
Sprzedaż podłóg drewnianych w pierwszym kwartale uplasowała się na zadowalającym poziomie,
jednak drugi kwartał był już pod tym względem
słabszy, podobnie jak trzeci. Prognozy na 2013
niestety także nie są lepsze
Włochy
Szwajcaria
sprzedaż parkietów w tym kraju w pierwszej połowie
2012 roku odnotowała wzrost o około 2%
metoda na kryzys
BARLINEK STAWIA NA
DROŻSZE DESKI LITE
Hiszpania
sytuacja w tym kraju nadal jest bardzo trudna.
Sprzedaż parkietu odnotowała kolejny, tym razem
15-procentowy, spadek. Ogólny stan hiszpańskiej
gospodarki nie sprzyja poprawie – import zmniejszył
się o 15-20%, a ceny mieszkań spadły o 30%
Szwecja
po widocznym postępie w ubiegłym roku i dość
stabilnej sytuacji w pierwszym kwartale 2012 roku,
drugi kwartał odznaczył się tendencją spadkową
tendencja spadkowa na rynku podłóg drewnianych
była jeszcze bardziej dynamiczna w ostatnim czasie.
Sprzedaż parkietów spadła o 15%
Od ponad 2 lat ceny parkietów w Europie nie rosną mimo drożejącego surowca
drzewnego.
Aby utrzymać rentowność Barlinek, oprócz szeroko zakrojonych programów
oszczędnościowych, skoncentrował sie na zmianie struktury sprzedaży produktów. Zwiększenie udziału droższych desek litych, dwuwarstwowych i jednolamelowych przyczyniło się do wzrostu średniej ceny deski (rzędu 2-3% r/r).
Koszty surowca drzewnego to ok. 55% kosztów wytworzenia deski (ok. 30%
kosztów rodzajowych w spółce). Spadek cen drewna o 10% powoduje więc
wzrost marży operacyjnej o ok. 20 mln PLN w skali roku. Obok korzystniejszej
struktury sprzedaży deski będzie to główna przyczyna poprawy wyników operacyjnych w 2013 roku.
| 27
SPRZEDAŻ DREWNA
SPRZEDAŻ DREWNA
TEKST:
dr MAŁGORZATA WNOROWSKA
fot. 123RF
M OI M Z DA N I E M
Zmiany zasad sprzedaży drewna na 2013 r. nie są wcale takie kosmetyczne.
Pod względem formalnym Portal Leśno-Drzewny przestaje być portalem
przetargowym, a w jego miejsce pojawia się sprzedaż ofertowa zakończona
podpisaniem umów rocznych, w których można dokonywać za zgoda stron
np. zmiany cen.
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
Andrzej Ballaun
naczelnik wydziału
marketingu i handlu LP
fot. FORESTOR
70% za nami
fot. FORESTOR
Sprzedaż ofertowa daje podstawę do negocjacji
Longin Graczkowski,
prezes Stowarzyszenia
Przemysłu Tartacznego
Zmiana procedury przetargowej w Portalu Leśno-Drzewnym na sprzedaż oferto-
Owszem zapewnia się przemysłowi 70% dotychczasowego zakupu surowca,
wą pozwala na późniejszą zmianę cen zgodnie z prawem. W przypadku procedur
w ramach sprzedaży ofertowej w PL-D z uwzględnieniem wielkości zakupu
przetargowych uzyskana cena jest ostateczna i nie podlega negocjacjom. W
drewna, ale cena jest w wyłącznej gestii Lasów Państwowych. Nie ma rabatów
przypadku sprzedaży ofertowej, gdy nadleśnictwa przedstawiają konkretną masę
za duże ilości zakupywanego surowca – była taka obietnica we wstępnych fa-
i cenę a klienci jedynie przedstawiają propozycję wielkości zakupu, możemy póź-
zach rozmów. Ceny surowca kupowanego w ramach „puli 70%” będą co kwartał
niej - po uzgodnieniu indeksacji - zmieniać cenę klientom w ciągu roku. Klient
podlegały aktualizacji – spodziewamy się ciągłego ich niczym nieuzasadnionego
może naszą propozycję zmiany zaakceptować podpisując stosowany aneks.
wzrostu. Mimo obietnic nie zagwarantowano nam Zarządzeniem wglądu w za-
przeczytać
cały
artykuł?
awansowanie
sprzedaży
surowca w stosunku do planu w ciągu całego roku.
Może także nie zgodzić się na warunki i Chciałbyś
odstąpić od umowy w ciągu
roku.
Bardzo niejasne są zasady przyznawania surowca z puli inwestycyjnej. Wydaje
się nam, że ta pula może być korupcjogenna.
szczególnych przedsiębiorców na 2013 rok
sprzedazy drewna na rok 2013 ruszyły 20
stanowić mogła 70% ilości, wynikającej ze
przedsiębiorców, którzy rozwijają działalność
drewna, przy czym ceny wyjściowe zostaną
i zwiększają moce przerobowe (niezależnie
ustalone w oparciu o ceny minimalne obowią-
tego,rok,
czy posiadają historię zakupów).
numerwielkości
lub prenumeratę
średniorocznej
zakupów drewna. naodcały
listopada 2012 r. Drewno Zamów
przeznaczoneaktualny
do
Skorzystać z tej możliwości będą mogły
Podna
uwagę
wzięto tuz okres
od lipca 2009
sprzedaży hurtowej zbywaneby
jestzawsze
w ramach być
bieżąco
najważniejszymi
wydarzeniami w
podmioty, które potwierdziły potwierdzą fakt
do czerwca 2012 osobno w grupach drewna:
trzech procedur internetowych:
przemyśle drzewnym w Polsce i na świecie.dokonania w ciągu ostatnich 2 lat inwesty-
- sprzedaż ofertowa w Portalu Leśno-
wielkowymiarowego iglastego, wielkowymia-
Drzewnym (PL-D) dla klientów z tzw. historią
rowego
cji zwiększających moce produkcyjne o co
Indeksacja - aktualizajca cen
zakupów;
i małowymiarowego.
najmniej 5 tys. m3 drewna w skali roku i
Ceny uzyskiwane w aplikacji „e-drewno”
- sprzedaż ofertowa w PL-D dla firm, które
Drugi etap procedury portalowej dla klientów
przedstawiają określone przez LP dokumen-
zdaniem leśników w największym stopniu
realizują nowe inwestycje (pula inwestycyj-
z historią zakupów trwał 3 dni od 11 do 14
ty. Jakie?
odzwierciedlają trendy rynkowe. Dlatego też
na);
grudnia. i był uzupełnieniem ilości drewna
- Wciąż jeszcze pracujemy nad tą procedurą,
będą one podstawą do okresowego uaktu-
by jak najszczegółowiej określić warunki ko-
alniania cen zapisanych we wspomnianych
rzystania z puli inwestycyjnej - mówi Andrzej
umowach rocznych z klientami nabywającymi
Ballaun, naczelnik wydziału marketingu i han-
drewno w PL-D (tzw. indeksacja).
dlu LP. - Myślę, że będziemy gotowi do uru-
Wspomniane wyżej procedury dotyczą sprze-
chomienia tej procedury pod koniec stycznia.
daży hurtowej surowca dla przemysłu. Tak
Dokładnego zdefiniowania wymaga samo
samo jak w latach poprzednich, na odręb-
pojęcie inwestycji, czy jest to postawienie
nych zasadach będzie odbywała się deta-
nowego zakładu, nowej linii, czy wystarczy
liczna sprzedaż drewna, np. na cele opałowe
jej zmodernizowanie i zwiększenie wydajności
(cennik ustala każdy nadleśniczy i zakupy
lub np. zakup suszarni i jej uruchomienie.
odbywają się bezpośrednio w nadleśnictwie),
KLIKNIJ i zamów!
- systemowych aukcji internetowych w apli-
niezakupionego w pierwszym etapie.
kacji „e-drewno” dla wszystkich zaintereso-
- W ramach nowych procedur zakupowych
wanych przedsiębiorców.
na 2013 rok, inaczej niż dotychczas, w PL-D
Nowością jest to, że przedsiębiorcy upraw-
klienci składali oferty tylko na masę zama-
nieni do udziału w procedurach sprzedaży
wianego surowca, która była redukowana
ofertowej mogą zawierać z LP bezterminowe
proporcjonalnie, jeśli przekroczyła ilość drew-
umowy wieloletnie. Taka ramowa umowa ma
na przeznaczoną do sprzedaży w tej formie
być - zdaniem dyrekcji Lasów Państwowych
- wyjaśnia Anna Malinowska, rzecznik pra-
-
swoistą dodatkową gwarancją dla firmy
sowy Lasów Państwowych. - Przedmiotem
możliwości nabycia w 2013 roku w PL-D
licytacji nie była natomiast cena. Tę ustalili
drewna w ilości do 70 proc. średniej jej zaku-
poszczególni nadleśniczowie w porozumieniu
pów z ostatnich 3 lat
z szefami właściwych regionalnych dyrekcji
LP w oparciu o średnioważoną cenę na daną
Portal Leśno-Drzewny
grupę handlowo-gatunkową, uzyskaną w in-
Sprzedaż ofertowa na PL-D dla klientów z
ternetowym przetargu ograniczonym w PL-D
historią zakupów odbyła się dwueatpowo. W
na II półrocze 2012 r.
pierwszym etapie od 28.11 do 6.12.2012
składno
oferty
z
uwzględnieniem
grup
handlowo-gatunkowych. Oferta zakupu po-
Pula inwestycyjna
Kolejną nowością jest też wydzielenie do
sprzedaży ofertowej pewnej masy drewna dla
28 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
BOGDAN CZEMKO
Dyrektor Biura
Polskiej Izby Gospodarczej
Przemysłu Drzewnego
KLIKNIJ i zamów!
aukcje i submisje tzw. drewna cennego itp.
Systemowe e-drewno
Szczególnie dotkliwie niekorzystne są dla nas regulacje ustalające zawyżony naszym zdaniem poziom cen ofertowych, niejasne i (jak wynika z dotychczasowych
zapisów) niekorzystne zasady ich okresowej korekty, nieznane zasady ustalania
cen wywoławczych do przetargów otwartych, brak elementów obniżających
cenę - a więc rabatów za wielkość zakupów i skonta za szybkie płatności na
zwyczajowym poziomie. W dobie obecnego kryzysu odbieramy to jako próbę
przerzucenia całego jego ciężaru tylko na jedną stronę - przemysł drzewny.
Usankcjonowanie stosowania różnych cen tego samego drewna przez jednostki
LP dodatkowo spowoduje nieracjonalne rozłożenie miejsc zakupów, skutkując
dodatkowymi kosztami przewozów i niepotrzebnym obciążeniem dróg.
Ogłoszone przez jednostki LP ceny ujawniły ogromne rozrzuty i często drastycz-
Dla wszystkich przedsiębiorców, w tym rów-
Tylko dla fim
nież tych, którzy nie brali udziału w sprzedaży
Nowością jest to, że od 2013 r. osoby
ofertowej, przeznaczone są natomiast syste-
fizyczne nie będą już mogły brać udziału w
mowe aukcje internetowe w aplikacji e-drew-
aukcjach internetowych w aplikacji „e-drew-
no, odbywające się w okresach półrocznych.
no”, a jedynie nabywać surowiec w detalu,
Trafi na nie pozostała część hurtowej puli su-
u nadleśniczego.
nie wysoki poziom, a najwyższe z nich są wręcz nie do przyjęcia. Np. cena sosny
WC01 przekracza w RDLP Katowice 240 zł/m3! Według sygnałów docierających do Izby, choć wciąż jeszcze niepełnych, można ocenić, że szereg odbiorców
(zwłaszcza z południa Polski) poziom cen ofertowych odnotowało jako podwyżkę
co najmniej w stosunku do cen z PL-D lub nawet średnich ze wszystkich zakupów. Są podstawy do obaw, że w kolejnym etapie nieprzewidywalny poziom cen
rowca, nieskierowana do sprzedaży w PL-D.
Tu klienci nadal będą licytowali masę i cenę
z organizacjami przemysłu drzewnego jednolitych wzorów umów lub warunków
Zamów aktualny numer handlowych
lub prenumeratę
naPolsce.
całyTeraz
rok,
obowiązujących w całej
znowu duże przedsiębiorstwa
zujące w tej procedurze w II półroczu 2012 r.
będązmusiały
ślęczeć nad kilkudziesięcioma
różnymi umowami zwkażdego nadby zawsze
być na bieżąco
najważniejszymi
wydarzeniami
Sprzedaż drewna w ramach tej procedury
na
leśnictwa.
drzewnym w Polsce i na świecie.
I półrocze 2013 roku odbędzie się wprzemyśle
styczniu.
średniowymiarowego
liściastego,
Mimo wyraźnych wcześniejszych obietnic, nie opracowano w porozumieniu
fot. PIGPD
Transakcje oparte na nowych zasadach
wywoławczych i przebieg zakupów na e-drewno mogą tę cenę jeszcze podnieść.
>>
| 29
SPRZEDAŻ DREWNA
SPRZEDAŻ DREWNA
>>
Wyniki I i II etapu
19 631 456
m3
Oferta sprzedaży LP na Portalu
Leśno-Drzewnym 2013
sprzedaż ofertowa 2013 Na Portalu Leśno-Drzewnym
Sprzedaż
18 829 954
m3
POZOSTAŁO NIESPRZEDANE
801 502
m3
Największe obłożenie
struktury gatunkowej i jakościowej.
Największe obłożenie na drewno w obu
Ulubione dyrekcje
etapach sprzedaży portalowej (PL-D) miało
Do poziomu anegdoty zeszła już
miejsce na terenie RDLP w Zielonej Górze.
Drewno kupuje tu wielu dużych przedsiębior-
95,9 %
ców, jak Stelmet, Hamar czy Stora Enso,
oferty
ale także istotnym odbiorcą jest mający
niedaleko od polskiej granicy swój tartak nieMAX
miecki Klausner. W RDLP Zielona Góra już
MIN.
w I etapie nabywców znalazło 99% drewna.
RDLP Szczecin:
2 106 170 m3
podaż
RDLP Kraków
429 913 m3
To, co zostało na „dogrywkę” drugiego etapu
4 195 m3 w niewielkim stopniu zainteresowało klientów, ale i tak ostateczny wynik obłożenia w tej dyrekcji - 99,7% był najlepszy
RDLP Poznań
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
195,6 zł
RDLP Zielona Góra
163,6 zł
cena
umowa
dyrekcji (poza Lublinem) do drugiego etapu
nie pozostawiono nawet kubika - wszystko
się sprzedało. Nic dziwnego, wszak od dłużprzecież
szego czasu producenci sklejki oraz oklein
dyskusja na temat stopnia krzywizny sosny
skarżą się na niską podaż wysokiej jakości
w poszczególnych regionach czy nasycenia
drewna, muszą więc sięgać nawet po drew-
jej pamiątkami powojennymi.
no tartaczne (z którego niestety pozostaje im
Tak
jak
w
każdej
dziedzinie
handlu,
tak i w przypadku drewna liczy się nie tylko
towar, ale i obsługa sprzedażowa. Sama
wiele odpadu).
ŚWIERK CZY SOSNA?
procedura zakupu nie kończy się przecież na
W grupach wielkowymiarowych większym
portalu. Trzeba jeszcze drewno przygotować
zainteresowaniem cieszył się świerk tartacz-
do wywozu - a tu niestety nie zawsze poziom
ny (99,9% przypisanego drewna) niż sosna
usług jest na najwyższym poziomie.
(97%), natomiast znacznie mniejszym buk
(86%) i brzoza (87% w pierwszym etapie,
w kraju.
96,3% po drugim etapie). Tradycyjnie najW
statystykach
przeczytać
cały artykuł?
obłożenia drewna większa podaż wielkowymiarowego świerka
wszystkich dyrekcjach leżących przy niemiecw poszczególnych była na terenie dyrekcji wrocławskiej (241,8
kiej granicy. Dużo słabsze zainteresowanie w
nadleśnictwach po tys. m ) i katowickiej (222,3 tys. m ). Tam
I etapie było drewnem na wschodzie kraju
pierwszym etapie też jego średnia „cena umowa” - czyli średnia
sprzedaży
porta- realizacyjna za m była najwyższa w kraju i
w dyrekcjach w Krośnie (81%) i Lublinie
które na cały rok,
Zamów
numer widać,
lub prenumeratę
(79%). Poprawiły one w prawdzie
wynik poaktualnylowej
wynosiła odpowiednio 261 i 264 zł. Dla
nadleśnictwa
mają
II etapie odpowiednio do 89,4%by
i 85,5%.
zawsze być na
bieżąco z najważniejszymi
wydarzeniami
na terenach w
wschodnich - za
największe
powo- porównania,
krośnieński
świerk
tartaczny
płacono tylko
Przemysł nie weźmieprzemyśle
wszyst- drzewnym
dzenie,
a które
omiw Polsce
i na
świecie.
jane są szerokim 191 zł, czyli nawet mniej niż wyniosła średnia
kiego
łukiem.
krajowa „cena umowa” za sosnę wielkowy-
Chciałbyś
Podobny trend odczytać można
od lat we
3
3
3
RDLP
Zielona
Górarok,
RDLP Lublin
Zamów aktualny numer lub prenumeratę
na
cały
99,7%
85,8%
by zawsze być na bieżąco z najważniejszymi wydarzeniami w
przemyśle drzewnym w Polsce i na świecie.
fot. FORESTOR
OBŁOŻENIE
Czy świadczy to o mniejszym popycie na
Tabela 1. Wyniki I etapu sprzedaży ofertowej w Portalu Leśno-Drzewnym. Źródło: LP
Oferta
sprzedaży
Sprzedaż
Etap I
Sprzedaż
Etap II
Sprzedaż
Razem
Zostało
BIAŁYSTOK
1 426 045
1 293 831
73 782
1 367 613
58 432
95,9
154,94
169,5
KATOWICE
1 812 768
1 601 815
120 422
1 722 237
90 531
95,0
178,33
192,1
KRAKÓW
429 913
384 483
26 767
411 250
18 663
95,7
180,03
199,9
KROSNO
993 884
803 701
85 099
888 800
105 084
89,4
154,36
171,7
LUBLIN
935 871
734 827
67 868
802 695
133 176
85,8
158,88
173,8
w danej dyrekcji a średnią ceną wybranych
ŁÓDŹ
662 317
576 554
72 466
649 020
13 297
98,0
163,62
176,2
przez klientów sortymentów. Tam, gdzie roz-
OLSZTYN
1 584 221
1 460 781
57 076
1 517 857
66 364
95,8
160,23
175,6
bieżność między tymi wartościami była duża,
PIŁA
900 121
827 393
61 480
888 873
11 248
98,8
151,62
160,3
zazwyczaj pozostała niekupiona spora ilość
POZNAŃ
1 012 999
973 733
29 865
1 003 598
9 401
99,1
169,73
180,6
drewna. Klienci wybierali więc raczej „lepsze”
SZCZECIN
2 106 170
1 893 196
147 092
2 040 288
65 882
96,9
155,26
165,9
SZCZECINEK
1 927 909
1 799 188
107 830
1 907 018
20 891
98,9
151,70
163,3
kategorie sortymentów. Natomiast tam, gdzie
TORUŃ
998 648
944 082
30 947
975 029
23 619
97,6
163,57
176,8
WROCŁAW
1 596 417
1 478 936
54 335
1 533 271
63 146
96,0
179,00
195,6
ZIELONA G.
1 122 844
1 115 385
4 195
1 119 580
3 264
99,7
156,99
163,6
w ofercie a średnią ceną realizacyjną (czyli
GDAŃSK
780 475
675 454
56 310
731 764
48 711
93,8
159,47
172,3
tego, co kupiono) była niewielka. Nasuwa
RADOM
908 474
816 446
70 020
886 466
22 008
97,6
162,04
174,9
się zatem wniosek, że oferowano tam drewno
WARSZAWA
432 380
362 127
22 468
384 595
47 785
88,9
158,80
167,9
dopasowane do potrzeb przemysłu, nie tylko
RAZEM
19 631 456
17 741 932
1 088 022
18 829 954
801 502
95,9
161,95
174,9
o korzystnej cenie, ale także pod względem
Nazwa RDLP
KLIKNIJ i zamów!
* -Cena umowa jest wielkością
orientacyjną
drewno na wschodzie kraju? Niekoniecznie.
30 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
%
Sprzedaży
Cena
Oferta
1)
Cena
Umowa
Powodem sporych rozbieżności w zainte-
2)
resowaniu surowcem w poszczególnych
miarową.
- Świetny wynik sprzedaży nadleśnictw
S2b, ale długie
KLIKNIJ i zamów!
dyrekcjach nie jest też jedynie cena. Warto
natomiast zwrócić uwagę na różnicę między średnią ceną oferowanej puli drewna
drewno „zeszło na pniu” niemal w 100%, różnica między średnioważoną ceną sortymentu
z dyrekcji zielonogórskiej to odzwierciedlenie
bardzo dobrze przygotowanego drewna i wy-
W grupie drewna średniowymiarowego oferta
sokiej jakości oferowanego surowca - mówi
portalowa sosny S2a i S2b wynosiła odpo-
Robert Motała, prezes Stora Enso Polska
wiednio 4,6 i 1,7 mln m3, z czego większym
i podkreśla, że nie jest to jego odosobniona
zainteresowaniem cieszyła się papierówka
opinia. - Nie chodzi tu tyko o jakość surowca
S2a, choć po II etapie tylko w RDLP Krosno
widziana przez pryzmat norm, ale o odpo-
pozostało niesprzedane aż 25% oferty na so-
wiednie podejście do klienta czy fachową
sonową S2a czyli około 52,3 tys. m3.
pomoc w sprawnym przygotowaniu transpor-
W grupie S2b natomiast - przy uwzględnie-
tu drewna.
niu podziału na drewno długie i krótkie- w
Hit sprzedaży
pierwszym przypadku niemal całość znalazła
nabywców, natomiast oferowana masa S2b
Największym zainteresowaniem w pierw-
GK w 5% została przesunięta do II etapu, a
szym etapie sprzedaży portalowej cieszyły
po jego zakończeniu pozostało niesprzeda-
się sortymenty sklejkowe - brzoza (obłożenie
ne 21,3 tys. m3, z czego połowa w RDLP
99,8%), olcha i sosna (odpowiednio 98,3%
Szczecin.
i 98,8%). W przypadku sosny, w większości
| 31
ROZMAWIAŁA:
SPRZEDAŻ DREWNA
SPRZEDAŻ DREWNA
dr MAŁGORZATA WNOROWSKA
Dawniej koniunktura
na drewno zmieniała się
w cyklu 4-letnim, dziś
rzeczywistość rynkowa
potrafi zmieniać się co
kwartał, stąd konieczna
jest bieżąca współpraca
i modyfikacja zasad
sprzedaży drewna.
Nowe zasady to nie rewolucja
to kompromis
Wywiad z Adamem Wasiakiem, dyrektorem generalnym Lasów Państwowych
ADAM WASIAK: Myślę, że będę zadowolony dopiero po pierwszym
półroczu 2013 roku. Wtedy okaże się, jak zostały zrealizowane
umowy. Nowy system sprzedaży jest dość elastyczny. Drewno, które
nie jest odbierane, przechodzi płynnie na e-drewno.Oczywiście finałem realizacji każdej umowy jest dokonanie zapłaty za odebrane
drewno, a z tym w przeszłości różnie bywało.
Powiedział Pan, że jeżeli sprzedamy całość drewna,
to otrzymamy pieniądze. Czy kwestia terminowej
płatności za drewno jest poważnym problemem?
ADAM WASIAK: Dzisiaj nie jest, ale należy się spodziewać, że z tym
problemem przemysł drzewny może się borykać w najbliższym czasie.
Sądząc po trudnej sytuacji w gospodarce, może tak być. Próbą zapobieżenia tym problemom są umowy wieloletnie, które mają pomóc
przemysłowi drzewnemu w uzyskaniu gwarancji bankowych i większej
wiarygodności wobec banków.
Jaki zapis w nowych zasadach sprzedaży drewna
uważa Pan za największy sukces? Czy jest w nich
coś, co zbliży sektor drzewny i leśny?
ADAM WASIAK: Nie nazwałbym nowych zasad sprzedaży drewna
jakimś wielkim sukcesem. Myślę, że jest to normalna droga dialogu
i kompromisów, którą musimy podążać. Cały rok nieprzerwanie trzeba dyskutować na tematy związane ze sprzedażą drewna. Dawniej
koniunktura na drewno zmieniała się w cyklu 4-letnim, dziś rzeczywistość rynkowa potrafi zmieniać się co kwartał, stąd konieczna jest
bieżąca współpraca i modyfikacja zasad sprzedaży drewna. Jeśli na-
32 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
tomiast pyta Pani o sukces, to ja bym upatrywał go w tym, że sprawa
zasad sprzedaży drewna pozostała na poziomie LP.
To pozwoli je łatwiej modyfikować zwykłym zarządzeniem dyrektora. A były głosy środowisk, że np.
rozporządzenie pozwoli na ich względną trwałość.
ADAM WASIAK: A ja byłem pełen obaw, że pomysł dotyczący umocowania zasad sprzedaży drewna na innym poziomie niż Ustawa
o lasach, czy też statut LP może być bardzo niekorzystny i dla lasów
i dla przemysłu. Regulacja zasad sprzedaży drewna rozporządzeniem
ministra czy też Rady Ministrów mogłaby być nadzwyczaj trudna
i skomplikowana do realizacji przy takich częstych zmiana cyklów
koniunkturalnych, z jakimi mamy teraz do czynienia.
Obecnie w Ustawie o lasach jest napisane, że
Lasami Państwowymi kieruje dyrektor generalny,
a statut LP mówi, że zasady sprzedaży drewna ustala Dyrektor Generalny.
ADAM WASIAK: I niech tak zostanie. Byłoby dobrze, gdyby tę zasadę ze statutu przepisano do Ustawy o lasach.
Jeszcze niedawno słyszeliśmy wnioski Polskiej Izby
Gospodarczej Przemysłu Drzewnego, by powołać
swego rodzaju regulatora rynku drzewnego.
ADAM WASIAK: Myślę, że niebezpieczne byłoby sięganie po wzorce
innych instytucji, gdzie regulowane są ceny i i masa sprzedawanego
państwowego surowca. To, że wróciliśmy na poziom rozmów dostawcy z odbiorcą, to jest może nie tyle sukces, ile duży kompromis
i ułatwienie dla dalszej współpracy.
fot. LP
Czy jest Pan zadowolony z nowych zasad sprzedaży drewna?
„
Regulator miał być gwaranChciałbyś
tem, że dyrektor generalny
swymi zarządzeniami nie będzie z dnia na dzień wprowadzał rewolucji.
Czyli pula inwestycyjna ma
zasobów. Zdaję sobie sprawę, że pozyska-
przeczytać
cały artykuł?
nie o np. 5 mln m
być sposobem na utrzymanie
w zasadach sprzedaży drewna
historii zakupów?
więcej, to dla przemysłu
drzewnego może okazać się i tak za mało.
3
5 mln m3 to rzeczywiście niewiele, zważywszy że nowe
zasady
cały
rok,sprzedaży drewna,
w tym pula inwestycyjna, mają
wydarzeniami w
stymulować przemysł do powstawania nowych zakładów,
modernizacji,
zwiększania
mocy przerobowych. Jaka jest
definicja tego „inwestowania”,
czy to zostało już szczegółowo
określone?
ADAM WASIAK: Ależ obecna zmiana
zasad aktualny
Zamów
numer
lub prenumeratę
na
ADAM WASIAK:
Dokładnie
tak. Taka była
nie jest aż tak rewolucyjna, jakby się to mogło
żeby pozwolić
systemowi
by zawszeidea
byćUOKiK-u
na bieżąco
z najważniejszymi
wydawać. Dalej mamy procedury sprzedaży
sprzedaży drewna na dopuszczanie nowych
przemyśle
drzewnym
Polsce
i na
świecie.
drewna oparte na historii zakupów,
która
podmiotów.
Miejmyw
nadzieję,
że to się
powiejest dużym ukłonem dla postulatów przedzie i nie będzie skarg na ten zapis.
mysłu drzewnego, bo to był nasz największy
problem z Urzędem Ochrony Konkurencji
A jakie mogą być powody do
i Konsumentów, że poprzez historię zakupów
zadowolenia?
nie dopuszczamy nowych firm na rynek.
Tymczasem strona przemysłu drzewnego
ADAM WASIAK: Wykorzystujemy możliwości
chciałaby kupić najlepiej 100% surowca,
w zakresie zwiększenia etatów w operatach
wynikającego z dotychczasowej historii zakuADAM WASIAK: Oczywiście będą określone
urządzania lasu, ale równolegle planujemy
pów, i to po najmniejszej cenie.
zasady ubiegania się o pulę inwestycyjną.
rozpocząć dyskusję na temat zmiany filozofii
Idąc na kompromis, już w drugim półroczu
Mamy to przygotowane pod względem forużytkowania lasów w Polsce - jaka jest granizeszłego roku zwiększyliśmy historię zakupu.
malno-prawnym, obecnie dopracowywane
ca możliwych etatów, jak to oprzeć naukowo
Na 2013 rok ustaliliśmy poziom 70%, czyli
są szczegóły. Wiele firm zgłasza do nas, że
i jak to też zapisać prawnie w Ustawie o lajuż tę proporcję krytykowaną przez UOKiK.
chciałyby się rozwijać, podnosić wydajność
sach. Tą dyskusję niejako otworzyliśmy po to,
Znaleźliśmy jednak sposób, by odeprzeć
i niepokoją się, czy będą w stanie kupić więżeby załagodzić napięcie na rynku drzewnym.
zarzuty UOKiK o faworyzowanie dotychczacej surowca. W odpowiedzi na te niepokoje
Zawsze jednak będziemy podporządkowywać
sowych klientów i niedopuszczanie nowych,
i wspomniane kwestie UOKiK, stworzyliśmy
wielkość pozyskania drewna nadrzędnym
tworząc specjalną pulę inwestycyjną.
względom trwałości lasów i zwiększania ich
KLIKNIJ i zamów!
>>
| 33
SPRZEDAŻ DREWNA
>>
tę pulę. Nie ma też obaw, że pula inwestycyjna w jakimś stopniu ograniczy podaż, bo
jeśli spośród firm inwestujących nie znajdzie
się na nią kupiec, zostanie ona uwolniona na
e-drewno.
Chciałbyś
Czy jeśli zgłosi się np. inwestor
z Pomorza, to przeczytać
dostanie drewno
z puli inwestycyjnej
swoim
caływartynadleśnictwie?kuł?
Ostatecznie okaże się, na ile te 30%
podaży z e-drewna jest wykładnią
dla pozostałej części rynku i czy
ceny na aukcjach otwartych będą
znacząco zwyżkować. Miejmy nadzieję, że będą na tyle równoważne, abyśmy jak najmniej musieli
dyskutować na temat indeksacji.
ADAM WASIAK: Pula ta jest proporcjonalna
do całej masy sprzedanego drewna w całej
Polsce, w każdym nadleśnictwie w układzie
sortymentowym, jaki istnieje.
nia odnośnie do dyrektora generalnego LP,
zgodnie z projektem nowelizacji Ustawy o lasach, ma być dalej powoływany. Rzeczywiście
trwała dyskusja i trwa już od 20 lat, od kiedy
weszła Ustawa o lasach, jak ustabilizować
pozycję dyrektora. Na to nie ma na razie
żadnego pomysłu, są dwie ewentualne
możliwości. A mianowicie: dyrektor będzie
powoływany albo zatrudniany. Innej formuły
prawnej tu nie ma. Ze względów prawnych
nie można zdecydować się na kontrakt menedżerski. Nie może być też mowy o mianowaniu przez premiera, ponieważ nie jesteśmy
organem administracji publicznej. Zgodnie
z Kodeksem Pracy, możliwe jest jedynie
powołanie i zatrudnianie, a tu minister jasno
w założeniach do projektu zmiany Ustawy
określił, że dyrektor generalny LP, jego
zastępcy i dyrektorzy regionalni mają być
powoływani.
blowanie roli ministra środowiska. I tu znów
kłania się system prawny, ponieważ nie ma
cały
rok,wtłoczenia do ustawy rady, która
możliwości
miałaby współodpowiadać
wydarzeniami
w za zarządzanie LP.
KLIKNIJ i zamów!
Na jakim poziomie będzie
następować
indeksacja?
Nadleśnictwa czy Dyrekcji
Generalnej?
ADAM WASIAK: Bez względu na poziom
podpisywania umów ceny drewna na poszczególne grupy handlowo–gatunkowe
przypisane są do nadleśnictwa, to znaczy
tam, gdzie faktycznie realizowana jest sprzedaż i następuje fakturowanie.
Submisje drewna w Pliešovce (powiat zwoleński)
Jak to się robi
na Słowacji?
Submisje drewna organizowane na Słowacji przypominają aukcje dzieł
Przed wejściem do składu drewna, każdy
sztuki. Każda kłoda drewna wystawiona na aukcję przechodzi dokładną
uczestnik otrzymuje ulotkę i katalog. Katalog
kontrolę obejmującą sprawdzenie, czy została rozcięta zgodnie ze spo-
zawiera numer produktu, kod dostawcy, dłu-
zmierzona, a następnie przeniesiona na magazyn aukcyjny.
puste miejsce do wpisania oferty.
Chciałbyś przeczytać
cały artykuł?
sobem jej dalszej obróbki, oznaczona specjalnym numerem, dokładnie
gość, grubość i objętość
pnia, certyfikat,
- Na aukcjach drewna oferujemy jedynie najlepsze części drzew liścia-
Pojawiły się nowe pomysły na
powoływanie dyrektora geneZamów aktualny numer
lub prenumeratę na
ralnego LP np. poprzez rozpisaby zawsze
być na bieżąco
z najważniejszymi
Dość wymijająca
odpowiedź.
nie konkursu,
bądź z nominacji
Jak długo Pańskim zdaniem
Premiera.
Co
tym myśli
przemyśle drzewnym w Polsce Pan
i nao świecie.
utrzymają się nowe zasady
jako obecny dyrektor generalsprzedaży drewna? A może od
ny LP?
stycznia znów trzeba będzie
zasiąść do stołu?
ADAM WASIAK: Na razie nic się nie zmie-
ADAM WASIAK: Myślę, że nigdy nie będzie
ostatecznej wersji zasad sprzedaży drewna,
bo pewnie już w styczniu powstanie problem
indeksacji cen. Zobowiązaliśmy się, że będziemy indeksować ceny wyjściowe w sprzedaży ofertowej w oparciu o ceny uzyskane na
e-drewno. Tymczasem na e-drewno, co jest
nowością, ceny minimalne są znacznie niższe, jak w sprzedaży ofertowej. Ostatecznie
okaże się, na ile te 30% podaży z e-drewna
jest wykładnią dla pozostałej części rynku i
czy ceny na aukcjach otwartych będą znacząco zwyżkować. Miejmy nadzieję, że będą
na tyle równoważne, abyśmy jak najmniej
musieli dyskutować na temat indeksacji.
„
SPRZEDAŻ DREWNA
Nadzór
nad
Lasami
Państwowymi
prowadzi
Minister Środowiska. Czy potrzebny jest jeszcze dodatkowy
organ nadzorujący LP?
ADAM WASIAK: Nie, ponieważ jest to du-
34 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
Istnieje też taki problem, od
kiedy sprzedaż drewna zeszła
do poziomu Internetu, że nadleśniczowie czują się potrzebni
jedynie do wystawiania kwitów. A ustawa o lasach przecież mówi, że to nadleśniczy
prowadzi sprzedaż drewna.
ADAM WASIAK: Wszyscy zapominają o tym,
że przecież Portal Leśno-Drzewny i system
internetowy powstał na skutek wniosków
nadleśniczych i przemysłu drzewnego, żeby
dążyć do decentralizacji sprzedaży i stworzyć
podstawy samodzielności. I to się udało.
W tym systemie to nadleśniczy ustala wielkość pozyskania i sprzedaży drewna, układ
sortymentowy, pule drewna oraz ceny na
poszczególne grupy handlowo – gatunkowe.
Dalej ustala i ewentualnie przesuwa harmonogramy, rozlicza sprzedaż drewna, nalicza
kary umowne, fakturuje i otrzymuje zapłatę za
sprzedane drewno. Także stworzenie Portalu,
o czym już mało kto pamięta, miało przynieść
ulgę i pomoc w geografii zakupów dla nabywców drewna. Sądzę, że głosy mówiące o tym,
że nadleśniczowie zeszli do podrzędnej roli, to
jedynie pojedyncze głosy pojedynczych nadleśniczych. Samodzielność to długi temat do
rozmowy, jednak może być ona realizowana
wyłącznie w ramach obowiązującego prawa.
Dziękuję za rozmowę
stych i iglastych, rosnących w słowackich lasach - tłumaczy Jaroslav
Ofertę podaje się w euro za 1 m3 w parytecie FCO (załadowane na
Kontriš, dyrektor firmy, która organizuje aukcje zapraszając do współ-
nośnik transportowy).
Zamów
aktualny
lub prenumeratę
natransport
cały okrąglaków
rok,
Zwycięzcom
aukcji zapewniony jest
ze składu
pracy właścicieli lasów prywatnych, miejskich,
gminnych
i kościel- numer
nych. - Łączna masa drewna oferowana wby
każdej
aukcji waha
od
zawsze
byćsięna
aukcyjnegoz do
dowolnego miejsca w Europie
oraz poza jej granice.
bieżąco
najważniejszymi
wydarzeniami
w
ale też buk, klon,
jesion
Jeśli
z kraju nie będącego członkiem UE,
3000 do 4000 m3. Blisko połowa to dębina,
przemyśle
drzewnym
w zwycięzca
Polsceaukcji
i napochodzi
świecie.
czy modrzew.
organizator zajmie się wszystkimi formalnościami związanymi z proce-
Okrąglaki są wyeksponowane w taki sposób, aby można było zobaczyć
durami celnymi.
daną sztukę z każdej strony. Na 72 godziny przed rozpoczęciem aukcji,
Ostatnie aukcje drewna odbyły się w dniach 3-13 grudnia 2012 roku.
na stronie internetowej dostępny jest dokładny katalog wystawianych
Początkowo miały zakończyć się kilka dni wcześniej, jednak termin
na aukcji drzew. Katalog i wszystkie pozostałe dokumenty są dostępne
składania ofert przedłużono. 17 grudnia oficjalnie zaprezentowano wy-
zarówno w języku słowackim, angielskim jak i polskim. Także same
niki aukcji i ogłoszono zwycięzców. Następnego dnia lista pojawiła się
aukcje i prezentacje prowadzone są we wszystkich trzech językach.
również w Internecie. /red./
KLIKNIJ i zamów!
reklama
Regionalna Dyrekcja
Lasów Państwowych w Krośnie
Zapraszamy na
XIV Submisję Drewna Cennego
Rozstrzygnięcie submisji nastąpi
22 lutego 2013 r. o godz. 10.00
Dąb - Jawor - Buk - Jesion
w siedzibie Nadleśnictwa Brzozów.
Na składach submisyjnych wystawione
zostanie ok. 850 m3 drewna najwyższej
jakości (m.in. Db, Jw, Bk, Js).
Na oględziny surowca zapraszamy
w dniach 14-15 oraz 18-21 lutego 2013 r.
Wszelkich informacji
dotyczących submisji udziela:
Wydział Marketingu
RDLP w Krośnie
e-mail : [email protected]
tel. +48 134 37 39 31
| 35
TEKST:
POLITYKA HANDLOWA
dr hab Wojciech Lis, prof. nadzw.
Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu
fot. 123RF
POLITYKA HANDLOWA
Tabela 1. Oferta Lasów Państwowych na 2013 rok i jej porównanie z ofertami z lat 2007 - 2012
Lp.
Regionalna
Dyrekcja
Lasów
Państwowych
Oferty na
ograniczony
przetarg
internetowy
w pl-d
Oferty na
systemową aukcję
internetową
w
aplikacji
e-drewno
Razem
oferta
Aukcje/
submisje
Detal
Potrzeby
własne
Drewno
okrągłe
ogółem
Plan
zasadniczy na
2012 rok
[w tys. m3]
Zmiana
podaży
w 2013
[%]
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
1
BIAŁYSTOK
1 487 497
637 499
2 124 995
675
410 462
95 919
2 632 051
2 580,1
102,01
2
KATOWICE
1 839 624
788 410
2 628 034
2 305
442 288
28 438
3 101 065
3 231,5
95,96
3
KRAKÓW
449 153
192 494
641 647
187
216 321
9 460
867 615
825,9
105,05
4
KROSNO
1 039 228
445 383
1 484 611
4 135
363 810
25 173
1 877 729
1 877,1
100,03
5
LUBLIN
977 833
419 071
1 396 904
298
430 407
10 119
1 837 728
1 795,0
102,38
6
ŁÓDŹ
692 333
296 714
989 047
206 199
11 147
1 206 393
1 221,5
98,76
7
OLSZTYN
1 655 305
709 416
2 364 721
250
455 212
22 902
2 843 085
2 817,5
100,91
1 555,6
104,72
drewno okrągłe do sprzedaży [w m3 ]
Podaż drewna 2013
Poważnym, nierozwiązanym do końca problemem dla Lasów Państwowych
(LP), największego dostawcy (średnio 94,55% rynku), zwanego elegancko
naturalnym monopolistą, jest potężne zróżnicowanie zapotrzebowania na
drewno okrągłe przez obecnie 6212 jego klientów.
PIŁA
940 379
9
POZNAŃ
1 058 672
453 716
1 512 388
700
445 341
23 794
1 982 223
1 988,7
99,67
10
SZCZECIN
2 199 206
942 517
3 141 723
986
430 202
37 950
3 610 861
3 422,3
105,51
11
SZCZECINEK
2 015 539
863 802
2 879 341
456 394
37 505
3 373 240
3 270,1
103,15
12
TORUN
1 043 373
447 160
1 490 533
455 332
21 414
1 967 279
1 905,5
103,24
13
WROCŁAW
1 667 868
714 800
2 382 668
775
448 042
26 338
2 857 823
2 798,4
102,12
14
ZIELONA GÓRA
1 173 168
15
GDAŃSK
8 768 710
29 229 034
10 861
6 017 824
457 949
35 715 668
35 045,2
101,91
28 267 926
11 564
5 877 717
427 999
34 585 206
99,91
101,83
5 780 001
383 817
34 170 944
16
RADOM
17
WARSZAWA
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
Ilość drewna dostarczana na rynek, mierzona jego objętością (w m3),
70/30%
2012
60/40%
2011
55/45%
15 398 011
12 598 372
27 996 383
10 743
2010
50/50%
13 405 728
13 405 728
26 811 456
16 485
5 720 237
324 845
32 873 023
2009
70/30%
18 912 603
8 105 401
27 018 004
17 809
5 089 216
508 783
32 633 811
26 368 190
17 747
5 081 438
269 365
32 153 007
25 102 408
7 399
4 843 324
95 085
30 621 839
0,03
16,85
1,28
1,24
2008
Więcej niż przed rokiem
2007
2013
w wersji opublikowanej przez DGLP 19 listopada 2012. Jest ona
na tle lat poprzednich i obserwowanych w tym czasie trenlubśrednia
prenumeratę
na cały rok,
dów w pozyskaniu drewna. Zakłada ona wzrost dostaw surowca dla
koniunktura gospodarcza w kraju, Europie i na świecie oraz cena
by zawsze być na bieżąco przedsiębiorców
z najważniejszymi
wydarzeniami
w o 3,27% dla
o 3,4% i wzrost
całkowitej oferty LP
drewna). Jest to równocześnie wielkość, o której decyduje sam sektor
przemyśle drzewnym w Polsce
i na
świecie.
wszystkich
segmentów
rynku drewna okrągłego w porównaniu z oferleśno-drzewny, a najbardziej dyrektor generalny Lasów Państwowych
„masą” jest jednym z najważniejszych parametrów, decydujących
o sytuacji gospodarczej przemysłu
drzewnego
(choć ważnenumer
są też
Zamów
aktualny
(DGLP), który corocznie w odpowiednim zarządzeniu ustala ją na następny rok kalendarzowy [tabela 1]. W kwestii 2013 roku decyzja zapadła późno - 19 listopada 2012 r. (tylko w 2008 roku było to o dzień
później, czyli 20 listopada - tabela 1). Późny termin ogłoszenia danych
tą na 2012 rok.
Jeśli ofertę na rok 2013 odnieść do pozyskania drewna ogółem w
LP w 2011 roku (35,075 mln m3) według źródeł GUS [Leśnictwo
2012], to wzrost jej wynosi już mniej - 1,83%. Natomiast wzrost ten w
KLIKNIJ i zamów!
o ilości drewna w połączeniu z ustawiczną, nieprzewidywalną do końca
zmianą warunków rozdziału/zakupu drewna przez LP powodują sporo
zamieszania i niepewności w działaniu przemysłu drzewnego. Sprzyjają
też utrzymaniu wysokiej ceny. Jak na razie - wciąż zbyt wysokiej w
stosunku do sytuacji makroekonomicznej gospodarki i przemysłu
drzewnego.
16 960 756
11 307 170
KLIKNIJ i zamów!
RAZEM LP
24,55
81,84
2012
49,04
32,69
81,73
0,03
16,99
2011
45,06
36,87
81,93
0,03
16,91
1,12
2010
40,78
40,78
81,56
0,05
17,40
0,99
2009
57,95
24,84
82,79
0,05
15,59
1,56
82,01
0,06
15,80
0,84
81,98
0,02
15,82
0,31
2013
116,44
146,79
124,25
481,62
116,63
2012
112,61
156,29
121,36
450,12
112,94
2011
111,53
145,20
119,34
403,66
111,59
106,81
222,80
118,11
341,64
107,35
2007
2010
Udział w ofercie w %
Porównanie ofert drewna
rok 2007 = 100%
100,00
odniesieniu do planu zasadniczego LP na 2012 rok (czyli po korekcie
2009
107,63
240,69
105,08
535,08
106,57
Zarządzeniem 39 DGLP [EM-900-7/12] do 35 045,2 tys. m3) wy-
źródło:
2008
105,04
239,86
104,92
283,29
105,00
opracowanie własne na podstawie
niósł 1,91%. Przy czym wielkość oferty na rok 2012 już po korekcie
2007
stanowiła 99,91% wielkości faktycznego pozyskania drewna w LP
2013
w 2011 roku [tabela 1].
Choć zwiększenie w 2012 roku przez LP pozyskania drewna o około
>>
120,63
100,00
100,00
100,00
100,00
100,00
77,55
103,40
93,92
102,38
107,00
103,27
2012
110,15
89,75
100,97
107,64
101,69
111,51
101,21
2011
114,86
93,98
104,42
65,17
101,04
118,15
103,95
2010
70,88
165,39
99,24
92,57
112,40
63,85
100,73
102,46
100,35
100,15
188,88
101,50
105,04
239,86
104,92
283,29
105,00
2009
36 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
20 460 324
57,29
2008
Rok
Zamów 502
aktualny
numer
lub 249prenumeratę
na
cały rok,
786
100
062
40 025
1 965 141
1 930,1
101,82
1 675 954
815
349 445być1 164
384
36 236
1 484 438
1 434,1
103,51
by373 zawsze
na818bieżąco
z 283najważniejszymi
wydarzeniami
w
953 762
408 755
450
259 641
9 853
1 632 461
1 557,6
104,81
1 362 517
przemyśle
drzewnym
w Polsce
i na 7świecie.
452 015
193 721
194 076
725
847 536
834,1
101,61
645 735
2013
W tabeli 1 przedstawiono ofertę drewna okrągłego na rok 2013
a popularnie w dokumentach Lasów Państwowych (LP) nazywana
Chciałbyś
przeczytać
artykuł?
403 019
271cały
651
13 951
1 629 000
1 343 398
8
2008
Porównanie ofert drewna
rok poprzedni = 100%
[Rocznik statystyczny ]
[Zarządzenie 82 Zarządzenie 39]
[Zarządzenie 51 ]
[Zarządzenie 49/10]
[Zarządzenie 69/09 ]
[Zarządzenie 89/08 ]
[Zarządzenie Nr 52U]
[Zarządzenie Nr 52A ]
[Uchwała 7 ]
[Uchwała 26]
| 37
POLITYKA HANDLOWA
Wykres 1.
Pule drewna dla przedsiębiorców w
latach 2009 - 2013.
Udziały w procentach
POLITYKA HANDLOWA
portal leśno-drzewny
Wykres 2. Zmiana średniej ceny drewna wg GUS w latach 1998-2012.
systemowe aukcje internetowe
w aplikacji e-drewno
kluczowe czynniki
cena i podaż
70%
2009
186,68 186,42
30%
50%
2011
55%
45%
2012
60%
40%
2012
(I półrocze)
55%
45%
2012
(II półrocze)
65%
35%
2013
70%
30%
147,28
Sytuacja gospodarcza przemysłu
drzewnego w Polsce zależy od
koniunktury gospodarczej w kraju,
w Europie i na świecie. W niemałym
też stopniu wpływają na nią czynniki branżowe. Najważniejszymi z
tych, na które wpływ ma sektor leśno-drzewny, są cena drewna i jego
dostępność na rynku. Oba, ściśle ze
sobą powiązane, od lat budzą duże
kontrowersje. Zwłaszcza pod koniec roku, kiedy zapadają kluczowe
decyzje biznesowe w leśnictwie i u
przedsiębiorców przerabiających
drewno.
50%
2010
35%
128,97
127,96
123,63
131,35
126,07
133,70
120,40
55/45% i 65/35%. W 2013 r. nastąpił po-
tym względem największą w historii LP
na okrągłego.
wrót do proporcji 70/30% (czyli tak, jak to
– o ponad 16,6% większa niż w bazowym dla
było w roku dekoniunktury 2009).
tabeli 1 roku 2007 (wówczas 30,6 mln m3).
aktualny numer lub prenumeratę Stwierdzić
na całytrzeba,
rok,iż od 2007 roku, od kiedy
Potrzeby własne
to działa Portal Leśno-Drzewny, LP sukcebypulizawsze
być na bieżąco z najważniejszymi
wydarzeniami w
W tabeli 1 przeanalizowano podział
drewMożna stwierdzić, iż wprowadzając nowe
sywnie zwiększają objętość drewna ogółem
na okrągłego dla lat 2009 - 2013,
przeprzemyśle
drzewnym
Polsce
zasady
sprzedaży w
drewna
w 2013i na
roku,świecie.
LP
do wyrębu, jednak wzrosty podaży są bardzo
2007 2008 2009 2010 2011 2012
Zamów aktualny numer lub prenumeratę na cały rok,
by zawsze być na bieżąco z najważniejszymi wydarzeniami w
Różnica do śr.
drzewnymw zł/m
wRóżnica
Polsce i na świecie.
Rokprzemyśle
= 100%
Różnica w % do roku
do roku
arytmetycznej
Tabela 2.
Średnia cena sprzedaży drewna okrągłego, obliczona według średniej ceny drewna uzyskanej przez nadleśnictwa za pierwze trzy kwartały badanego roku
Oferta na 2013 rok obejmuje prawie 35,72
półroczu
pule drewna były różne
na PL-Dartykuł?
0,5 mln m3 w stosunku do pierwotnych
zaChciałbyś
przeczytać
cały
mln m3 drewna okrągłego ogółem i jest pod
i SE-D i wynosiły odpowiednio:
mierzeń wydawałoby się niewielkie, to jednak
pomogło rynkowi i uspokoiło odbiorców drew-
136,54
111,21 107,70
1988 1999 2000
2001 2002
2003 2004 2005 2006
Chciałbyś przeczytać
cały
artykuł?
Pule drewna
Zamów
Dla segmentów rynku
154,65
152,53
Rok
Cena
drewna
w LP
GUS
zł/m3
3
Cena
drewna
[w zł/m3]
poprz.
1998
2003
2011
2012
poprz.
1998
2003
2011
2012
poprz.
1998
2003
2011
2012
zł/m3
%
2012
186,42
99,86
144,55
173,09
99,86
100,00
-0,26
57,45
78,72
-0,26
0
-0,14
44,55
73,09
-0,14
0,00
48,08
34,76
2011
186,68
120,71
144,75
173,33
100,00
100,14
32,03
57,71
78,98
0,00
0,26
20,71
44,75
73,33
0,00
0,14
48,34
34,94
2010
154,65
113,26
119,91
143,59
82,84
82,96
18,11
25,68
46,95
-32,03
-31,77
13,26
19,91
43,59
-17,16
-17,04
16,31
11,79
156,64
2009
136,54
89,52
105,87
2008
152,53
103,56
118,27
2007
147,28
110,16
114,20
2006
133,70
101,79
103,67
KLIKNIJ i zamów!
126,78
73,14
73,24
-15,99
7,57
28,84
-50,14
-49,88
-10,48
5,87
26,78
-26,86
-26,76
-1,80
-1,30
141,62
81,71
81,82
5,25
23,56
44,83
-34,15
-33,89
3,56
18,27
41,62
-18,29
-18,18
14,19
10,26
znaczonej dla przedsiębiorców na surowiec
najbardziej zadbały o „potrzeby własne” - spe-
wydzielony do sprzedaży (a właściwie: do
nierównomierne.
cjalną pulę, której wzrost o 7% jest bezkonku-
rozdziału) w internetowym przetargu ograni-
Stosunkowo największe wzrosty ondotowano
rencyjny (przy niewielkim stosunkowo udziale
w 2008 (5%) i w 2011 roku (3,95%). Rok
2005
131,35
czonym, który odbywał się w Portalu Leśno-
109,09
101,85
121,96
70,36
70,46
10,95
2,38
23,65
-55,33
-55,07
9,09
1,85
21,96
-29,64
-29,54
-6,99
-5,05
tej puli - 1,28% w analizowanym roku).
2011 był odreagowaniem roku 2010, kiedy
2004
120,40
111,79
93,36
111,79
64,50
64,59
12,7
-8,57
12,70
-66,28
-66,02
11,79
-6,64
11,79
-35,50
-35,41
-17,94
-12,97
KLIKNIJ i zamów!
-Drzewnym (PL-D) oraz do licytacji, w której
10,16
14,20
36,75
-21,11
-21,00
8,94
6,46
1,79
3,67
24,14
-28,38
-28,28
-4,64
-3,35
83,51
100,00
57,69
57,77
-3,51
-21,27
0,00
-78,98
-78,72
-3,16
-16,49
0,00
-42,31
-42,23
-30,64
-22,15
w Polsce w 2009 roku, LP bardzo obniżyły
86,23
103,26
59,57
59,66
-14,86
-17,76
3,51
-75,47
-75,21
-11,79
-13,77
3,26
-40,43
-40,34
-27,13
-19,61
nie dopływu drewna okrągłego na rynek
sady podziału na pule były inne, co przedsta-
ców - szczególnie po doświad-
wia wykres 1.
czeniach lat 2008 i 2011. Należy
W 2009 roku 70% drewna dla przedsiębior-
również dostrzec korzystny po-
wprost kreującą wzrost cen, co objawiło się
dział pul między poszczególne
na wszystkich etapach negocjacji na dostawy
38 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
-39,14
-52,72
96,84
wielkości z 2009). Tak znaczne ogranicze-
niły się do 55 i 45%. W 2012 roku w każdym
-39,4
-52,98
88,21
jest korzystny dla przedsiębior-
zastosowania.
39,58
26,00
107,70
swoją ofertę (PL-D z 2010 = niecałe 71%
równe: 50% i 50%. W 2011 proporcje zmie-
18,31
4,73
111,21
sunku do roku poprzedniego
30%w systemie SE-D. W 2010 - pule były
13,58
2,35
2003
temowych aukcjach internetowych w aplikacji
ców rozdysponowano przez PL-D, natomiast
79,00
71,72
2002
mogą brać udział tylko przedsiębiorcy w sys-
W każdym z lat z przedziału 2009 - 2013 za-
78,89
71,62
to po sporej recesji światowej, zakończonej
Generalnie, wzrost oferty w sto-
e-drewno (systemowe e-drewno, SE-D).
136,75
124,14
odbiorców przemysłowych przez naturalne-
2001
126,07
98,52
97,75
117,06
67,53
67,63
-1,89
-2,9
18,37
-60,61
-60,35
-1,48
-2,25
17,06
-32,47
-32,37
-12,27
-8,87
2000
127,96
103,50
99,22
118,81
68,55
68,64
4,33
-1,01
20,26
-58,72
-58,46
3,50
-0,78
18,81
-31,45
-31,36
-10,38
-7,50
1999
123,63
95,86
95,86
114,79
66,23
66,32
-5,34
-5,34
15,93
-63,05
-62,79
-4,14
-4,14
14,79
-33,77
-33,68
-14,71
-10,63
1998
128,97
119,75
69,09
69,18
0
21,27
-57,71
-57,45
0,00
19,75
-30,91
-30,82
-9,37
-6,77
go przecież monopolistę stworzyło sytuację
Cena drewna w latach
1998 - 2012
surowca dla przemysłu drzewnego.
rozpiętość cen
100,00
średnia
arytmetyczna
138,34
mediana
131,35
maksymalna
186,68
minimalna
107,70
31,03
zł/m3
%
źródło: opracowanie własne na podstawie [Rocznik statystyczny], [Monitor Polski]
>>
| 39
POLITYKA HANDLOWA
POLITYKA HANDLOWA
Wielkość oferty a cena drewna
Oferta w roku 2012 była stanowczo zbyt skromna jak
na fazę rozwoju i potrzeby rynku, a przez swe znaczące zaniżenie wprost wygenerowała wysokie ceny na
drewno okrągłe.
Podobna sytuacja jest w zakresie drewna przeznaczonego dla przed-
targu internetowym w Portalu Leśno-Drzewnym [tabela 1, kolumna
siębiorców:
3]. Zakup, w jakimś sensie gwarantowany przez LP, przyczynia się
łącznie na ograniczony przetarg internetowy
w Portalu Leśno-Drzewnym (PL-D) i na systemową aukcję internetową w aplikacji e-drewno (SE-D) przeznaczono w 2013 roku prawie
29,3 mln m 3 drewna okrągłego.
Niewielkie wzrosty ofert w roku 2012, mimo narastających już systematycznie objawów recesji najpierw w UE a później też w naszym
do większej stabilności działania podmiotów o ugruntowanej już pozycji rynkowej, ułatwia im utrzymanie ciągłości produkcji i podejmowanie racjonalnych decyzji w negocjacjach z klientami, w tym z licznym
gronem odbiorców zagranicznych. Oczywiście, im większa jest oferta
gwarantowana, tym bardziej ogranicza ona działania przedsiębiorców
dopiero na rynek wchodzących lub chcących intensywnie działalność
Udział oferty dla przedsiębiorców [tabela 1, kolumna 5 ] w całej prze-
swą rozwinąć, którzy muszą zaopatrywać się na systemowej aukcji
widzianej do sprzedaży objętości drewna [tabela 1 - kolumna 9 ] jest
Chciałbyś przeczytać cały
artykuł?
internetowej w aplikacji e-drewno, dostępnej dla wszystkich przedsię-
kraju, pozwoliły na utrzymanie, a nawet na wzrost cen drewna okrągłego w 2012 roku i niewielką jeszcze tylko ich obniżkę w pierwszym
przetargu w PL-D na 2013: ze średnio 186,42 zł/m [tabela 2] do
w 2013 roku (81,84%) o 0,11% większy niż w 2012 roku (81,73%)
175,5 zł/m3 (dane LP z 12.12.2012), tj. o 5,86%.
i o 0,95% mniejszy niż w najlepszym dla tej grupy odbiorców roku
Cena uzyskana w 2012 r. przez LP w PL-D („orientacyjna cena umo-
2009 (82,79%).
wy”) była o 8% wyższa niż średnia cena proponowana przez LP do
Nastąpiło niewielkie też zmniejszenie udziału surowca dla sprzedaży
3
biorców [tabela 1 - kolumna 4]. Do sprzedaży na systemowej aukcji
internetowej wChciałbyś
aplikacji e-drewno przeczytać
przewidziano tylko niecałe
78%
cały
wielkości z 2012 roku (8,8 mln m3 zamiast 11,3 mln m3).
detalicznej (2013 - 16,85%; 2012 - 16,99%, 2011 - 16,91%; 2009
Zamów aktualny numer lub prenumeratę
na cały rok,
- 15,59%). Drewna przeznaczonego dla odbiorców detalicznych jest
ponowana przez LP z kolei była o 12,83% niższa od ceny drewna,
zawsze
być
na bieżąco
jednak wyraźnie mniej niżwydarzeniami
w 2010 roku, kiedy w
jego pulę zwiększono
ogłoszonej 19 październikaby
2012
w Monitorze
Polskim
(788/2012 z najważniejszymi
(do rekordowego udziału 17,4%) po złych doświadczeprzemyśle
drzewnym
w Polsceo ponad
i na12%
świecie.
z 24 października 2012) przez
prezesa Głównego
Urzędu Statystyczprzetargów („średnia cena oferty zakupu” = 162,5 zł/m ). Cena pro3
nego za trzy kwartały 2012 roku (186,42 zł/m3 - wykres 2).
niach rynkowych końca 2008 i pierwszego półrocza 2009 roku, kiedy
Generalnie oferty LP w poszczególnych latach odpowiadały przewi-
to właśnie detal i właściwie tylko on utrzymywał zadowalający poziom
dywanej koniunkturze gospodarczej w naszym kraju, w szczególności
sprzedaży i przychody LP po ogromnym załamaniu rynku drewna okrą-
przewidywanej sytuacji w przemysłowym przetwórstwie drewna. Za-
głego dla przedsiębiorstw.
wsze jednak były - i pewnie są nadal - znacząco mniejsze od zgłasza-
Z tabeli 1 wynika ponadto, iż od roku 2007 zarówno podaż drewna
nych potrzeb przemysłu drzewnego. Sprzyja to utrzymywaniu się wyso-
ogółem, jak i podaż surowca przeznaczonego dla odbiorców przemy-
kich cen drewna okrągłego, a od 2009 roku do 2011 - gwałtownemu
słowych sukcesywnie się zwiększają. W ostatnim przypadku z lekkim
wręcz ich wzrostowi [tabela 2] - o 36,72% przez 3 lata, czyli 12,24%
zachwianiem w 2010 roku.
średnio rocznie. Stało się to między innymi za sprawą dotowanych wy-
Dla przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą w prze-
soko zastosowań energetycznych, co - należy mieć nadzieję - skończy
myśle drzewnym bardzo istotnym jest też spory wzrost - o ponad 20%
się definitywnie 1 stycznia 2013 roku.
- oferty drewna przeznaczonego do sprzedaży w ograniczonym prze-
KLIKNIJ i zamów!
Wpływ koniunktury na cenę drewna
Drewno w okresie dobrej koniunktury gospodarczej na systemowej
aukcji internetowej w aplikacji e-drewno jest droższe (wtedy jednak
niezgody między leśnikami a drzewiarzami. Obecnie obserwujemy właśnie taki okres.
W II półroczu 2012 ceny w aplikacji SE-D były już sporadycznie niższe
niż w PL-D. Na monitorowanych przez DG LP 16 sortymentów w tych
transakcje, dla 3 sortymentów ceny maksymalne w SE-D były niższe
niż w PL-D, dla 10 sortymentów ceny minimalne w SE-D były niższe
niż w PL-D, dla 5 sortymentów ceny średnie arytmetyczne i mediany
- w SE-D były niższe niż w PL-D [Lis 2012c].
Zmieniająca się wraz z koniunkturą opłacalność zakupu w PL-D
nie od tego, w której formie (PL-D czy SE-D) przepłacili.
Rok
Polska
Transakcje kupna-sprzedaży zawierane na różnych platformach za-
PGL LP
kupu są jednak zawsze grą rynkową: można grać na zwyżkę cen
Tabela 3.
Udział Lasów Państwowych
w pozyskaniu drewna
w latach 2000 - 2011.
Źródło: GUS – Leśnictwo
2008 – 2012, Raport o stanie
lasów w Polsce 2005 – 20011,
Rocznik Statystyczny GUS
2000- 2011.
i kupować maksymalnie w PL-D a jak najmniej w SE-D lub odwrotnie
ogółem
grubizna
ogółem
grubizna
ogółem
grubizna
2000
27 659
26 025
25 718
24 097
92,98
92,59
2001
26 671
25 017
25 115
23 471
94,17
93,82
2002
28 957
27 137
27 403
25 595
94,63
94,32
2003
30 836
28 737
29 220
27 134
94,76
94,42
2004
32 733
30 427
30 994
28 669
94,69
94,22
2005
31 945
29 725
30 371
28 164
95,07
94,75
odpowiedzialności na LP za swoje działania, za złe przewidywania, za
2006
32 384
30 228
30 842
28 700
95,24
94,95
brak rozwagi, niekiedy za nonszalancję. Gra rynkowa jest zawsze grą
2007
35 935
34 146
34 090
32 314
94,87
94,63
na swój tylko rachunek.
2008
34 273
32 407
32 549
30 695
94,97
94,72
2009
34 629
32 701
33 104
31 188
95,60
95,37
2010
35 467
33 568
33 769
31 882
95,21
94,98
2011
37 180
34 877
35 075
32 789
94,34
94,01
94,71
94,40
średnio
40 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
artykuł?
KLIKNIJ i zamów!
dyrekcjach regionalnych Lasów Państwowych, w których zawierano
nia odbiorców. Ci, którzy kupią drożej, czują się pokrzywdzeni niezależ-
Udział LP w pozyskaniu w %
GUS - Leśnictwo 2001 - 2012
GUS - Portal informacyjny
Komunikaty o cenach drewna prezesa Głównego Urzędu
Statystycznego zamieszczone w Monitorze Polskim
Lis W. (2011a): Koszty produkcji, sprzedaż, zapasy tarcicy a cena drewna
okrągłego w tartaku przecierającym surowiec sosnowy. Przemysł
Drzewny nr 2-3, vol. 62, s. 39-57, tab. 15, rys. 2, poz. bibl. 28.
Lis W. (2011b): Czy drewno powinno być źródłem energii odnawialnej?
Przemysł Drzewny nr 12, vol. 62, s. 7-23, tab. 17, rys. 3, poz. bibl. 73.
Lis W. (2012a): Zaopatrzenie przemysłu w drewno na tle sytuacji
gospodarczej w Polsce i Europie. „Rynek Drzewny”, Wyd. internetowe
- 07-02-2012. Biuletyn Polskiej Izby Gospodarczej Przemysłu Drzewnego.
Poznań, s. 1- 10, tab. 2, poz. bibl. 15.
Lis W. (2012b): Przemysł palet drewnianych a biomasa dla energetyki.
Forum biomasy - produkcja, kontraktowanie, logistyka. Ministerstwo
Gospodarki. Ostrołęka, s. 169 - 184, tab. 6, ryc. 13.
Lis W. (2012c): Akceptowalna przez przemysł drzewny zmiana struktury
podaży oraz cen drewna - wpływ wzrostu udziału biomasy drzewnej
na cele energetyczne. Materiały konferencji: Możliwości oraz uwarunkowania podaży drewna do celów energetycznych. IBL. Sękocin Stary
20-21 listopada 2012.
Monitor Polski 1998-2012, Komunikaty Prezesa GUS w sprawie średniej
ceny sprzedaży drewna.
OECD - Statistic Portal
Polityka energetyczna Polski do 2030 roku (2009). Ministerstwo
Gospodarki, Warszawa
Raport o stanie lasów w Polsce 2011. Przemysł Drzewny (63) 9-10/2012.
Rocznik statystyczny Rzeczpospolitej Polskiej 2010. GUSy, Warszawa
2011.
Roczniki statystyczne przemysłu 2010. GUS, Warszawa 2012
Uchwała 26 Komisji Leśno – Drzewnej z 02.10.2007.
Uchwała 7 Komisji Leśno – Drzewnej z 26.10.2006.
Zarządzenie 39 DGLP, z 25 kwietnia 2012 r. w sprawie sprzedaży drewna
przez PGL LP na II półrocze 2012 roku (EM-900-7/12)
Zarządzenie 49/10 DGLP z 7 października 2010 w sprawie sprzedaży
drewna przez PGL LP w 2011 roku (OM-906-1-313/10);
Zarządzenie 51 DGLP z 27 października 2011 w sprawie sprzedaży drewna
przez PGL LP w 2012 roku (OM-900-8/11);
Zarządzenie 69/09 DGLP z 14 października 2009 w sprawie pul drewna
do sprzedaży w PGL LP w 2010;
Zarządzenie 82 DGLP z 19 listopada 2012 r. w sprawie sprzedaży drewna
przez PGL LP w 2013 roku (EM-900-10/13);
Zarządzenie 89/08 DGLP z 20 listopada 2008 w sprawie sprzedaży
drewna przez PGL LP na 2009;
Zarządzenie Nr 52 DGLP z 23.10.2006
Zarządzenie Nr 52A DGLP z dnia 31 października 2007;
Zamów aktualny numer lub prenumeratę na cały rok,
by zawsze
natańsze
bieżąco
z najważniejszymi
wydarzeniami w
drewna). W okresie
recesji bywabyć
jednak
niż w PL-D.
Niekiedy
różnice są spore.
I wtedy jest nacisk
na ceny. Wtedy
cena jest kością
przemyśle
drzewnym
w Polsce
i na świecie.
rzadko mówi się o cenach, a najwięcej - o oferowanej zbyt małej ilości
i SE-D rodzi kolejne problemy w zakresie cen i nierównego traktowa-
Pozyskanie drewna okrągłego
BIBLIOGRAFIA:
- liczyć na zniżkę cen i rezygnować z PL-D, nawet godząc się na kary
umowne, a kupować jak najwięcej na SE-D.
Pretensje za określone zachowanie można mieć zawsze tylko i wyłącznie do siebie. Nie można prywatyzować zysków i profitów a uspołeczniać ryzyka, odpowiedzialności i strat. W tym nie można przerzucać
strony internetowe:
www.drewno.pl
www.epp.eurostat.ec.europa.eu
www.mg.gov.pl
www.stat.gov.pl
www.ure.gov.pl
94,55
| 41
TEKST:
SPRZEDAŻ DREWNA
SPRZEDAŻ DREWNA
Michał Zawiłkowski
Rosja w WTO
Niższe stawki celne
na wywóz drewna
taryfowymi i wywozem w ramach kontyn-
wozu drewna z Federacji Rosyjskiej do Unii
tymczasowo, co potwierdzono w art. 3 de-
gentów, łącznie z postanowieniami dotyczą-
Europejskiej, podpisanego w sierpniu 2012
cyzji Rady 2012/105/UE z dnia 14 grudnia
cymi współpracy właściwych organów Unii
r. - W szczególności unijny przemysł leśny
2011 r.
Europejskiej i rządu Federacji Rosyjskiej
i dalsi użytkownicy, np. branże: papierni-
Z
w zakresie niezbędnym do zapewnienia
cza, budowlana i meblowa, ponieśli straty
Komisji (UE) nr 498/2012 z dnia 12 czerw-
odpowiedniego
systemu.
w związku ze stopniowym wzrostem stawek
ca 2012 r. ustanowiono niezbędne tymcza-
Zezwolenia na dostęp do kontyngentów
celnych z tytułu wywozu drewna stosowa-
taryfowych wydają właściwe organy państw
nych przez Federację Rosyjską od 2007 r.
funkcjonowania
kolei
ganem właściwym jest minister gospodarki),
uzyskać dostęp do tych surowców na znacz-
na podstawie wniosków składanych przez
nie korzystniejszych warunkach i ustalenie
importerów.
kontyngentów taryfowych jest zdecydowanie
- UE jest żywo zainteresowana kontyngen-
w ich interesie.
wykonawczym
sowe przepisy wykonawcze, aby umożliwić
w pełni operacyjne zarządzanie przez UE
częścią
Chciałbyś przeczytać
artykuł?
Podmioty gospodarcze cały
w UE pragną
obecnie
członkowskich UE (w przypadku Polski or-
rozporządzeniem
kontyngentów taryfowych dla niej
przeznaczoną do czasu wstąpienia Federacji
Rosyjskiej do WTO.
W rozdziale 7 tegoż rozporządzenia ustanowiono przepisy odnoszące się do niektórych
działań rok,
przygotowawczych, niezbędnych np.
Zamów aktualny numer lub prenumeratę na cały
do obliczenia maksymalnej wielkości przybydrewna
zawsze
na bieżąco
z najważniejszymi
wydarzeniami
w
data przystąpienia
Rosji do WTO była
korzyści w przypadku wywozu
z Rosji,być Choć
wozu (tzw. pułapów) w odniesieniu do przedtrudna do przewidzenia,
na bloprzemyśle
drzewnym
w Polscezei względu
na świecie.
ponieważ stawki celne w ramach
kontyngensiębiorstw, które mogą ubiegać się o status
tami taryfowymi, które zapewniają znaczące
tu są zdecydowanie niższe w porównaniu z
kowanie jej akcesji przez Gruzję, nie oznacza
nieobjętymi porozumieniem stawkami poza
to, że importerzy drewna musieli czekać aż
kontyngentem - czytamy w preambule
do 24 grudnia na stosowanie preferencyjn-
Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego
cych stawek celnych. Do czasu przystąpie-
i Rady w sprawie przydziału kontyngentów
nia Federacji Rosyjskiej do WTO, zarówno
taryfowych, mających zastosowanie do wy-
porozumienie jak i protokół były stosowane
„tradycyjnych” importerów podczas pierwszych trzech okresów obowiązywania kontyngentów w czasie stosowania porozumienia i
protokołu (por. art. 5 ust. 4 protokołu).
KLIKNIJ i zamów!
>>
Wnioski o zezwolenie na dostęp do kontyngentu taryfowego i obowiązki importera
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
Port przeładunkowy w Nowogrodzie
fot. 123RF
13%
15%
za świerk
za sosnę
- takie preferencyjne
stawki celne obowiązują
dla kontyngentów eksportowych na drewno
surowe, przyznanych
krajom Unii Europejskiej
przez Rosję w ramach
jej przystąpienia do
WTO.
W związku z przystąpieniem do Światowej
ziomie, tj. 13% za świerk i srebrną jodłę oraz
Organizacji
15% za sosnę, w porównaniu z obowiązują-
Handlu
(WTO)
Federacja
Zamów
aktualny
lub prenumeratę
na cały
rok, 25%,
cymi poza kontyngentem
(w wysokości
Rosyjska wyraziła
zgodęnumer
na zmniejszenie
lecz nie mniej niż 15wydarzeniami
EUR/m³). Po przekro-w
obecnie
stosowanych
celnych wywoby
zawsze
być stawek
na bieżąco
z najważniejszymi
czeniu
kontyngentu
taryfowego,
Rosja będzie
zowych w odniesieniu do różnych produktów,
przemyśle
drzewnym w Polsce i na świecie.
w tym m.in. drewna surowego.
stosowała wyższe cło eksportowe zgodnie ze
W przypadku drewna iglastego (gatunków
swoim wewnętrznym prawem.
świerku, srebrej jodły i sosny) Rosja wyraziła
Ogólne postanowienia dotyczące wdrażania
zgodę na otwarcie dla członków WTO kon-
specjalnej części kontyngentu przyznanej
tyngentów taryfowych na wywóz i przyznanie
UE określono w dwustronnym porozumieniu.
Unii Europejskiej (UE) specjalnej części tego
Przewidziano w nim w szczególności, że UE
kontyngentu.
zarządza ilościami uwzględnionymi w części
W przypadku drewna świerkowego, objętego
kontyngentów taryfowych przeznaczonej dla
ww. porozumieniem, które będzie korzystało
UE, a Federacja Rosyjska wydaje pozwolenia
z obniżonego rosyjskiego cła eksportowego,
na wywóz na podstawie odpowiedniej doku-
łączna ilość towaru w eksporcie do UE wy-
mentacji przywozowej wydanej przez UE.
nosi 5 960,6 tys. m3 w skali roku a drewna
W protokole wynegocjowanym między UE a
sosnowego 3 645,9 tys. m w skali roku.
rządem Federacji Rosyjskiej określono także
Stawki celne w ramach kontyngentów tary-
warunki techniczne, ustanowiono zasady
fowych będą na zdecydowanie niższym po-
zarządzania
KLIKNIJ i zamów!
3
42 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
wywozowymi
kontyngentami
Kwestie wniosków, w tym formularza, na którym takie wnioski
Należy zwrócić także uwagę na obowiązek importerów cyklicznego
się składa, zostały uregulowane w art. 10 rozporządzenia KE nr
powiadamiania właściwego organu państwa członkowskiego UE,
498/2012. Wzór wniosku, wraz z wymaganym oświadczeniem,
od którego otrzymali zezwolenie (w przypadku Polski organem wła-
został określony w załączniku II do rozporządzenia KE nr 498/2012.
ściwym jest minister gospodarki) o swoim faktycznym imporcie za
Wnioski składa się do właściwego organu państwa członkowskiego
okres ostatnich 3 miesięcy (powiadomienia - nie później niż 15 dni
UE (w przypadku Polski organem właściwym jest minister gospodar-
kalendarzowych po końcu co trzeciego miesiąca) - art. 11 rozporzą-
ki; Departament Handlu i Usług).
dzenia KE nr 498/2012.
Spośród obowiązków ciążących na wnioskodawcach, wskazanych w
Kolejnym istotnym obowiązkiem importera jest współpraca z wła-
tym przepisie, należy zwrócić uwagę na obowiązek poddawania da-
ściwym organem państwa członkowskiego UE (w przypadku Polski
nych produktów przetwarzaniu na obszarze celnym Unii, nadającemu
z ministrem gospodarki, od którego otrzymali zezwolenie) w przypad-
im pochodzenie unijne zgodnie z art. 24 rozporządzenia Rady (EWG)
kach niewykorzystania udzielonego zezwolenia (art. 12 rozporządze-
nr 2913/92 (Dz. U. UE L 302 z 19.10.1992, s. 1). Poddanie da-
nia KE nr 498/2012).
nych produktów przewidzianemu przetwarzaniu powinno nastąpić
Należy także zwrócić uwagę na przepisy art. 13 i 14 rozporządzenia
w ciągu jednego roku od dnia, w którym właściwe organy celne
KE nr 498/2012, określające sposób pomniejszania pułapów dla
przyjęły zgłoszenie celne o dopuszczenie do swobodnego obrotu.
importerów tradycyjnych w przypadku niewykorzystania udzielonych
Nieprzestrzeganie obowiązków, określonych w art. 10 do rozporzą-
zezwoleń.
dzenia KE nr 498/2012, będzie uznawane za niewykorzystanie zezwolenia w całości lub w części, co będzie miało swoje konsekwencje
w postaci pomniejszenia pułapów przyznawanych importerowi tradycyjnemu (zgodnie z art. 13 rozporządzenia KE nr 498/2012).
źródło:
Departament Handlu i Usług Ministerstwa Gospodarki,
więcej informacji można uzyskać pod numerami tel.
22 693 51 07, 22 693 51 69, 22 693 53 63, 22 693 58 78
| 43
SPRZEDAŻ DREWNA
SPRZEDAŻ DREWNA
fot. 123RF
>>
Tymczasowy sposób zarządzania
kontyngentem taryfowymi przez UE
Docelowy sposób zarządzania
kontyngentem taryfowym przez UE
Stosowanie tymczasowych rozwiązań w zakresie spo-
sku, to w okresach tymczasowych jest to (według wyboru importera)
zarządzania kontyngentem taryfowym. W danym roku kalendarzowym
rok 2004, 2007 albo kombinacja tych dwóch lat (art. 17 rozporzą-
wprowadzono dwa okresy, dla których będą obowiązywały dwie meto-
sobu zarządzania kontyngentem taryfowymi po stronie UE obejmuje 3
Po okresie przejściowym będzie stosowany docelowy sposób
Chciałbyś przeczytać cały
dzenia KEartykuł?
nr 498/2012). Przy czym w tym ostatnim przypadku ilość
okresy stosowania tego systemu, tj.:
•
pierwszy okres - obowiązywał od akcesji Rosji do WTO do
importu wskazywana jako warunkująca do uznania importera za trady-
końca 2012 r.
cyjnego (co najmniej 5000 m3) jest liczona jako średnia arytmetyczna
•
drugi okres - to rok 2013,
z tych dwóch lat (art. 19 rozporządzenia KE nr 498/2012). Importer
•
trzeci okres - to rok 2014.
musi poinformować organ wydający zezwolenie na dostęp do kontyn-
Zamów aktualny numer lub prenumeratę
cały
rok,
gentu, którą opcję na
wybrał
podczas
ubiegania się o status importera
tradycyjnego oraz dostarczyć
kopie zgłoszeń celnych
W pierwszym okresie
tj. w okresie
od fakby przejściowym,
zawsze być na
bieżąco
z najważniejszymi
wydarzeniami
w dla udowodnienia
swojego
importu.
tycznej akcesji Rosji do WTO
do końca 2012drzewnym
r., obowiązywał wyłącznie
przemyśle
w Polsce i na świecie.
taki podział kontyngentu jak opisano w punkcie dotyczącym docelo-
W przypadku ubiegania się o status importera tradycyjnego należy
wego rozdziału kontyngentu w pierwszej części okresu obowiązywania
dowieść, że wnioskodawca jest tą samą osobą fizyczną lub prawną,
kontyngentu (tj. tak jak dla wniosków złożonych do dnia 31 lipca każ-
która dokonała importu towarów z danej grupy produktów w okresie
dego roku). Miał tu być stosowany wyłącznie art. 4 rozporządzenia KE
referencyjnym przyjętym przez importera, tj. w 2004, 2007 albo w obu
nr 498/2012. Nie stosuje się tu przepisów rozdziału 6 rozporządzenia
tych latach (art. 8 ust. 1 rozporządzenia KE nr 498/2012).
KE nr 498/2012 dotyczących niewykorzystanych zezwoleń.
Uznaje się także, że ciągłość działania występuje również w przypadku,
KLIKNIJ i zamów!
gdy (art. 8 ust 2 i 3 rozporządzenia KE nr 498/2012):
W drugim i trzecim okresie przejściowym (tj. w latach
a) wnioskodawca i poprzednik znajdują się pod kontrolą tego same-
2013 i 2014) stosowane będą już oba systemy zarządzania kontyn-
go podmiotu prawnego w rozumieniu rozporządzenia Rady (WE) nr
gentem (tj. zarówno art. 4 jak i 5 rozporządzenia KE nr 498/2012).
139/2004 (Dz.U. UE L 24 z 29.1.2004, s. 1); lub
Ważną różnicą w tymczasowym zarządzaniu kontyngentami we wszyst-
b) działalność gospodarcza poprzednika w odniesieniu do produktów
kich trzech okresach przejściowych jest także określenie dla systemu
objętych została prawnie przeniesiona na wnioskodawcę, na przykład
tymczasowego sztywnych okresów referencyjnych, w których wielkość
w wyniku połączenia lub przejęcia w rozumieniu rozporządzenia (WE)
importu z Rosji determinuje uznanie importera za tradycyjnego. O ile
nr 139/2004.
w systemie docelowym (od 2015 r.) okres referencyjny to dwa okresy
obowiązywania kontyngentu (2 lata) poprzedzające rok złożenia wnio-
KE nr 498/2012, importerom nowym będą przydzielane zezwolenia
na dostęp do kontyngentu dla każdej z grupy produktów (drewno
świerkowe,
drewnoartykuł?
sosnowe) zgodnie z porządkiem chronologicznym,
Chciałbyś przeczytać
cały
dy zarządzenia kontyngentem taryfowym (art. 3 rozporządzenia KE nr
498/2012):
przy czym w wysokości maksymalnie 1,5% kontyngentu dla każdej z
grupy produktów (tzw. transza) – art. 4 ust 2 i 3 rozporządzenia KE nr
a) dla wniosków złożonych do dnia 31 lipca każdego roku („pierwsza
498/2012.
część okresu obowiązywania kontyngentu”) KE przyznaje kontyngenty
drugiej
części okresu
Zamów lub
aktualny
numerWlub
prenumeratę
naobowiązywania
cały rok, kontyngentu
taryfowe zgodnie z kategoriami „tradycyjnych”
„nowych” importe(jeżeli w wyniku podziału w pierwszej części pozostaną jeszcze jakieś
rów;
by zawsze być na bieżąco
z najważniejszymi wydarzeniami w
ilości kontyngentu do rozdysponowania) będzie obowiązywał podział
przemyśle drzewnym w Polsce i na świecie.
obowiązywania kontyngentu”) KE przyznaje ilości pozostałe w ramach zgodnie z porządkiem chronologicznym, w jakim KE otrzymała powiab) dla wniosków złożonych od dnia 1 sierpnia („druga część okresu
kontyngentów taryfowych zgodnie z porządkiem chronologicznym,
w jakim otrzymała powiadomienia od właściwych organów państw
członkowskich o wnioskach złożonych przez poszczególnych importerów.
domienia od właściwych organów państw członkowskich o wnioskach
złożonych przez poszczególnych importerów. Każdemu importerowi będzie można przyznać maksymalnie 5% kontyngentu dla każdej z grupy
produktów (tzw. transza) - art. 5 rozporządzenia KE nr 498/2012.
KLIKNIJ i zamów!
W pierwszej części okresu obowiązywania kontyngentu (dla wniosków złożonych do dnia 31 lipca każdego roku),
Importer tradycyjny to taki importer, który udowodni fakt dokonania
importu w określonej wielkości w okresie referencyjnym. W tym konkretnym przypadku „tradycyjni importerzy” oznaczają importerów, którzy
będzie obowiązywał następujący podział (art. 4 rozporządzenia KE nr
mogą dowieść, że w momencie składania wniosku o zezwolenie na
498/2012):
dostęp do kontyngentu (art. 5 ust. 3 lit a protokołu):
- po 70% w ramach obu grup produktów (drewno świerkowe i drewno
- otrzymali i wykorzystali zezwolenia na dostęp do kontyngentu ta-
sosnowe) dla importerów tradycyjnych,
ryfowego produktów z danej grupy w każdym z poprzednich dwóch
- po 30% w ramach obu grup produktów (drewno świerkowe i drewno
okresów obowiązywania kontyngentu; oraz
sosnowe) dla importerów nowych.
- przywieźli z Rosji do UE średnio co najmniej 5000 m3 produktów
W pierwszej części okresu obowiązywania kontyngentu taryfowego
objętych w każdym z poprzednich dwóch okresów obowiązywania kon-
zgodnie z art. 6 ust. 1 rozporządzenia KE nr 498/2012 importer tra-
tyngentu taryfowego.
dycyjny może wystąpić o zezwolenie na dostęp do konkretnej części
Pozostali importerzy mają status importerów nowych (art. 5 ust. 3 lit.b
kontyngentu taryfowego (drewno świerkowe i/lub drewno sosnowe)
protokołu).
do wysokości pułapu obliczanego zgodnie z art. 6 ust. 2 rozporządzenia
44 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
| 45
TRENDY
TRENDY
TEKST:
dr MAŁGORZATA WNOROWSKA
zakład w Polsce - Sklejka Pisz Paged - produkuje rocznie 60 000 m3 sklejek. Takiej też
Fabryki płyt drewnopochodnych
Tomsk, dzięki nowym inwestycjom,
staje się światową stolicą płyt drewnopochodnych. Zlokalizowano tu nowe
fabryki forniru, płyt wiórowych, płyt
laminowanych, MDF oraz OSB.
migrują na wschód
wielkości fabrykę sklejki buduje ZSA AFK w
Kemerowie, której prezesem rady nadzorczej
jest Zygmunt Kwiatkowski, a środki na finansowanie projektu w Rosji spółka uzyskała
z BRE Banku. W projekcie ZSA AFK sklejka
będzie produkowana wyłącznie z drewna brzozowego pozyskiwanego na terenach Syberii
południowo-zachodniej.
Według
informacji
jakie uzyskał „Przemysł Drzewny w grudniu
Pogranicze Europy i Azji staje
się potęgą w produkcji płyt
drewnopochodnych. W ostatnim czasie otwarto nowe inwestycje w Rosji i na Ukrainie. Już
wkrótce uruchomione zostaną
kolejne ciągi produkcyjne. Co
przyciąga inwestorów?
Jeszcze dekadę temu to
Zakład/firma
Wydajność Wzrost
wyjściowa produkcji
[w tys. m³/
[w tys.
rok]
m³/rok.]
Region
rok
cała infrastruktura techniczna, czekano natomiast na montaż linii produkcyjnych.
Na terenach Syberii zachodniej w Sverdlowsku
produkty
koło Jekaterynburga powstaje fabryka sklejek
o mocy 40 tys. m3, natomiast w odległości
Rosja
300 km na wschód fabryka w Tumenie pro-
Eniseiska Faryka Sklejek
Krasnojarsk
-
350
2011
sklejka
Seletsky DOK
Briańsk
11.2
40
2011
sklejka
dukująca obecnie 24 tys. m3 sklejki w 2015
Angers Zakłady Sklejek
Kemerowo
-
60
2013
sklejka
r. ma zwiększyć swoje moce produkcyjne aż
40
2012
sklejka
96
2015
sklejka
cały artykuł?
Argus SFK
Swerdlowsk
oChciałbyś
Polsce można było przeczytać
mówić, że jest magnesem przyciągającym inwesty-
2012 r. gotowe były już hale i budynki oraz
Wybrane projekty budowy i modernizacji zakładów płyt drewnopochodnych (planowane i zakończone) w latach 2011-2015. Źródło: UNECE
Fabryka Sklejek Tyumen
Tiumeń
24
o 300%.
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
Warto także wspomnieć o ogromnej inwestycji
Siberian forest
Omsk
3.3
7.0
2011
sklejka, fornir
w fabrykę fornirów realizowanej w Tomsku
AVIC Forestry
Tomsk
110
250
2012
fornir
Rimbunan Hijau
Chabarowsk
-
150-200
2011
MDF
przez chińską spółkę AVIC Forestry. Obecnie
numerApsheronsk
lub prenumeratę
na cały
rok,300
Krasnodar
2012
nologiami na skalę światową.
fabryka
Pfleiderer
Nowgorod
500
na
by Niestety
zawsze
być na bieżąco
z najważniejszymi
wydarzeniami
w
Kraslesinvest
Krasnojarsk
250
2015
cienkich płyt HDF Swedspanu, uruchomiona w
przemyśle drzewnym wDallesprom
Polsce i na Chabarowsk
świecie. 300
2015
MDF
cje w branży płyt drewnopochodnych. Od zachodu
na wschód: Żary, Szczecinek, Karlino, Grajewo,
i w końcu niewielka przygraniczna Orla uruchomiły
Zamów aktualny
ciągi produkcyjne z najnowocześniejszymi
tech-
Igorevskiy DOK
Smoleńsk
-
400
2013
ubiegłym roku, będzie prawdopodobnie ostatnią
tego typu inwestycją w Polsce.
Do Rosji i na Białoruś
Z budowy zakładu płyt drewnopochodnych
LPK „Tomlesdrev”
Tomsk
-
250-300
2015
MDF
płyty wiórowe
Krokiem w zapowiedzianym przed kilku
laty przez Wojciecha Gątkiewicza, prezesa
Elektrogorskmebel
Moskwa
250
250
2012
Płyty wiórowe
Altayles (Rubtsovskiy LDK)
Altai
-
250
2014
płyty wiórowe
Pfleiderer Grajewo - przesuwaniu mocy pro-
Rosplit
Niżny
Nowgorod
24
86
2012
płyty wiórowe
dukcyjnych branży w kierunku wschodnim -
Altayles
Altai
-
200-250
2012-13
płyty
pilśniowe
metoda mokra
o wartości przekraczającej 150 mln dolarów ma
Inter-drev
Twer
brak
danych
9.6
2011
Płyty meblowe
zostać zrealizowana do 2016 roku. Produkowane
Novowyatsk ski-complex
Kirow
-
130
2012
OSB
LPK „Partner-Tomsk”
Tomsk
-
na
2014
OSB
- Należy się spodziewać kolejnych decyzji inwesty-
DOK „Kalevala”
Karelia
-
300
2012
OSB
cyjnych w Rosji, na Ukrainie i Białorusi – uważa
Kronospan
okolice
Moskwy
-
250-300
2012
OSB
Tomasz Jańczak, dyrektor zarządzający przedsię-
Oris
Perm
-
500
2013
OSB
350
brak
danych
biorstw Grupy Kronospan w Polsce. - Duży wpływ
Kazachstan
Zakład płyt wiórowych
N. Kazachstan
tempo rozwoju tych rynków, ale także niekorzystne
Europejskiej.
płyt drewnopochodnych. W 2011 r. LPK
płyty laminowane
2011
na wschód na teren Białorusi. Nowa inwestycja
drewna do produkcji tzw. zielonej energii w Unii
MDF
10.4
Lokalizację zakładu przeniósł kilkaset kilometrów
przez wykorzystywanie w coraz większym stopniu
sklejki
249.6
KLIKNIJ i zamów!
zjawiska w przemyśle drzewnym, spowodowane
3
MDF
MDF
Zamów aktualny numer lub prenumeratę
na cały rok,
moce wzrosną aż o 200% do 360 000 m
by zawsze być na bieżąco z najważniejszymi
wydarzeniami w
na rok.
płyty pilśniowe
płyty wiórowe
OSB
staje się powoli światową stolicą
(metoda mokra)
przemyśle drzewnym
w Polsce i na Tomsk
świecie.
Tomsk
w planach miał inwestycję w Strzelcach Opolskich.
na decyzje inwestycyjne Kronospan mają nie tylko
nych rocznie, natomiast dzięki modernizacji jej
MDF
LPK „Tomlesdrev”
w Polsce zrezygnował Kronospan Szczecinek, który
będą tam płyty wiórowe i laminowane oraz MDF.
fabryka produkuje 110 tys. m3 oklein natural-
-
płyty wiórowe
Ukraina
Korosten MDF manufacture
Korosten
-
2011
MDF
Kronospan Holdings East
Ltd
46 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
Smarhoń
brak
danych
że wprowadzenie internetowych aukcji na
drewno, brak wieloletnich umów oraz ceny surowca zbliżone do cen zachodnioeuropejskich
będą zniechęcać inwestorów do lokalizowania
produkcji w Polsce.
Gdyby nie kłopoty spółki matki, Pfleiderer
MDF OOO byłaby dziś jedną z kluczowych
spółek produkcyjnych korporacji. Fabryka
płyt wiórowych wybudowana w Nowgorodzie
Wielkim została w październiku 2012 r. przeHolding Subholding I B.V. i SWEDSPAN
Holding B.V) za około 142 mln euro.
Białoruś
brak
danych
2014-2016
Płyty
wiórowe,
MDF, OSB
Tomlesdrev zwiększyło do 250 tys. m3 wy-
W latach 2011-2015 tylko na terenie Rosji
dajność w swojej fabryce płyt wiórowych w
powstało, powstanie lub zwiększy swoje
Tomsku i jednocześnie rozpoczęło budowę
KLIKNIJ i zamów!
była inwestycja w Rosji. Twierdził on wówczas,
jęta przez spółki z grupy IKEA (Ingka Pro
900
25 inwestycji
moce produkcyjne 25 fabryk płyt drewnopo-
kolejnej fabryki w tym mieście produkującej
chodnych. Kilka z nich zlokalizowanych jest w
rocznie 250-300 tys. m3 płyt laminowanych.
europejskiej części Rosji jak np. fabryka sklejki
Inwestycja ma zostać uruchomiona w 2015 r.
w Briańsku (51 tys. m3) czy fabryka płyt MDF
W przyszłym roku w Tomsku ma ruszyć rów-
o wydajności 400 tys.m rocznie w Smoleńsku,
nież fabryka płyt OSB.
3
która ma być uruchomiona jeszcze w 2013
r. oraz fabryka MDF o zbliżonej wielkości w
Z rozmachem
Krasnodarze nad Morzem Czarnym. Spore
Biorąc pod uwagę rozmach inwestycji należy
inwestycje powstają również w Moskwie i jej
zwrócić uwagę na powstającą od 2007 r. fa-
okolicach. Głównie są to fabryki które zaopa-
brykę OSB w Permie należącą do Oris, której
trują zakłady meblowe w płyty wiórowe oraz
uruchomienie zostało przesunięte na koniec
płyty stolarskie.
2013 r. Jej zdolności produkcyjne mają wy-
Rajem inwestycyjnym, głównie dzięki dosko-
nieść aż 500 000 m3 płyt rocznie.
nałemu zapleczu surowcowemu, jest Syberia.
Z kolei największą fabryką płyt MDF urucho-
W 2011 r. uruchomiono nową, potężną fabry-
mioną w ostatnich latach na wschodzie jest
kę sklejek w Krasnojarsku o mocy produkcyj-
ukraińska Korosten MDF, wyposażona w linię
nej 350 000 m . Dla porównania największy
Siempelkam, która pracuje z wydajnością 900
3
tys. m3 rocznie.
| 47
REDAKCJA:
TRANSPORT
TRANSPORT
fot. 123RF
DAMIAN PIEKARSKI
Rozporządzenie w sprawie określenia gęstości
drewna z maja 2012 r. nie zakończyło sporu między
przedsiębiorcami drzewnymi a firmami transportowymi. Ogólnopolski Związek Pracodawców Transportu Drogowego żąda zmian w tabeli gęstości
drewna, która - zdaniem jego członków - pisana
była pod dyktando przemysłu drzewnego.
Przewoźnicy twierdzą,
że sosna jest cięższa
Ogólnopolski Związek Pracodawców Transportu Drogowego
(OZPTD) zwrócił się do Głównego Inspektora Transportu
Drogowego o przekazanie ministrowi środowiska i ministrowi
gospodarki posiadanych przez inspekcję danych związanych
z rzeczywistą masą całkowitą pojazdów przewożących „normatywne” ilości drewna i zwrócenie się do nich z wnioskiem
o niezwłoczną zmianę rozporządzenia z maja 2012 r. w celu
skorygowania współczynników gęstości drewna.
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
Przypomnijmy, że od stycznia 2012 r. obowiązuje znowelizo-
wana ustawa Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z art. 15
fot. xxx
ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz. U.) przy przewozie
drewna jego rzeczywistą masę ustala się jako iloczyn objętości
ładunku i normatywnej gęstości ustalonej dla danego gatunku
Zamów aktualny numer lub prenumeratę na cały rok,
drewna dla gatunków drewna mającego zastosowanie w przemyśle i
byw poprzednich
zawsze być
bieżąco zGęstości
najważniejszymi
wydarzeniami
w
pomiaru - jak np. praktykowane
latach na
często
budownictwie,
przewożonego środkami
transportu drogowego.
Źródło: Rozporządzenia ministra środowiska oraz ministra gospodarki z dnia
przez Inspekcję Transportu Drogowego
ważenie drzewnym
ładunku.
przemyśle
w Polsce
i na świecie.
2 maja 2012 r.
drewna. Nie można zatem wprowadzać alternatywnych metod
Ową normatywną gęstość, która pozwala wyliczyć obecnie
masę transportu, określa się w stosownym rozporządzeniu. Po
długim oczekiwaniu ukazało się ono w dzienniku ustaw w maju
2012 r. Przewoźnicy uważają jednak, że tabela zawarta
Lp.
Gatunek drewna
Gęstość
drewna
m3
[kg/ ]
1
brzoza
810
KLIKNIJ i zamów!
w rozporządzeniu zawiera zaniżone współczynniki.
2
buk
980
3
daglezja
660
ostatecznie znacznemu obniżeniu - uważa Maciej Wroński,
4
dąb
950
dyrektor biura prawnego OZPTD. - Dały się nawet usłyszeć
5
grab
960
6
grochodrzew (robinia)
870
7
jesion
800
- Zawarte w pierwszym projekcie i zgodne z rzeczywistością
dane dotyczące gęstości drewna w dziwny sposób uległy
sugestie, jakoby było to wynikiem zakulisowych rozmów zainteresowanych obniżką kosztów transportu przedstawicieli
przemysłu drzewnego z niektórymi urzędnikami z Ministerstwa
8
jodła
750
nie ma pokrycia w rzeczywistości, a zaniżone normy są jedy-
9
klon jawor
900
nie kolejnym wypadkiem przy pracy administracji rządowej. W
10
klon zwyczajny
900
przeciwnym razie kwestia ta być może powinna zainteresować
11
lipa
670
Centralne Biuro Antykorupcyjne i inne służby.
12
modrzew
830
Chodzi m.in. o normatywną gęstość sosny, która w pierwszej
13
olcha
750
Środowiska. Miejmy nadzieję, że ta dosyć bulwersująca plotka
wersji rozporządzenia określana była na 800, obecnie nato-
14
osika
710
miast na 740 kg/m3.
15
sosna
740
Zdaniem przewoźników, skutkiem zaniżenia wskaźników jest
16
świerk
720
to, że praktycznie każdy ładunek drewna wymierzony i zała-
>>
48 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
17
topola
670
18
wiąz
820
PRAWO STANOWI:
Nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli rzeczywista
masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub
wielkości określonej w zezwoleniu, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna.
Art. 140aa pkt. 4 Ustawy z dnia 20.06.1997 r. Prawo o ruchu drogowym
| 49
ODPOWIADA:
TRANSPORT
>>
dowany zgodnie z rozporządzeniem w rzeczywistości przekracza dopuszczalne normy
Silne lobby stało za zmianą tabel przeliczeniowych
Bolesław Milewski, prezes Ogólnopolskiego Związku
Pracodawców Transportu Drogowego
przewidziane w warunkach technicznych
pojazdów i przepisach ustawy o drogach
publicznych (dopuszczalny nacisk osi przyp. red.).
Przewoźnicy - z pozoru - nie powinni jednak
się tym przejmować, gdyż 19 października
2011 r. weszła w życie zasada dotycząca
zakazu wszczynania przez służby kontrolne
postępowania administracyjnego w sprawie
nałożenia kary pieniężnej za przekroczenie
Ulegając presji silnego lobby odbiorców drewna, pierwotny projekt rozporządzenia z dnia 29 listopada 2011 r., został zmieniony w sposób oczywisty na
niekorzyść przewoźników. We wskazanym projekcie np. dla 1 m³ sosny przyjęta
gęstość wynosiła 800 kg, w obecnym - 740 kg. Według naszej wiedzy, podpartej opiniami zrzeszonych w związku licznych przewoźników drewna, a także
wynikami przeprowadzonych kilka lat temu wspólnie z Regionalną Dyrekcją
Lasów Państwowych w Pile oraz Wielkopolskim Wojewódzkim Inspektorem
wielkości. Przyczyną wprowadzenia tej
regulacji jest brak możliwości załadunku
Zamów właściweaktualny
tego surowca z uwzględnieniem
numer lub prenumeratę na cały rok,
Przewoźnicy
z nowym sprzętem
nie narzekają
go rozłożenia jego nacisku
na poszczególne
by zawsze
być na bieżąco
z najważniejszymi
wydarzeniami
w
Waldemar
Czarnocki,
prezes
Paged
Sklejka
osie. Przewoźnik lub załadowca może jeprzemyśle drzewnym w Polsce i na świecie.
dynie kontrolować ogólną masę ładunku i
to w pośredni sposób za pomocą pomiaru
Nowoczesne samochody trzyosiowe mają możliwość załadowania 30 ton a
objętości.
starsze dwuosiowe tylko 20 ton. I tu rodzi się rzeczywisty konflikt interesów.
Przewoźnicy, którzy mają nowoczesny sprzęt z odpowiednią ilością osi wygrywają, bo mogą załadować na samochód więcej drewna i wykonują zlecenie
KLIKNIJ i zamów!
- Nadgorliwi inspektorzy transportu drogowego, wiedząc o zaniżeniu norm gęstości
drewna, dokonują pomiaru masy pojazdu
załadowanego tym ładunkiem za pomocą
wag. A te w każdym takim przypadku pokazują znaczne przekroczenie rzeczywistej
masy całkowitej. Wtedy wydają polecenie
jego rozładunku i zatrzymują pojazd do
czasu wykonania tego polecenia - dodaje
Wroński.
FAQ
PYTANIA W SPRAWIE EUTR
Transportu Drogowego próbnych ważeń, nigdy nie udało się uzyskać takich
wartości. Co więcej, w wielu wypadkach wartości te były grubo powyżej 800
Chciałbyś
normatywnych nacisków
osi, jeżeli rzeczy-przeczytać cały artykuł?
kg. Skąd zatem ta nowa wartość 740 kg? Jesteśmy przekonani, że to silne
wista masa całkowita pojazdu przewożąlobby stało za zmianą tabel przeliczeniowych.
cego drewno nie przekracza dopuszczalnej
Okazało się jednak, że pomimo wejścia w życie nowych przepisów, niektórzy
inspektorzy
transportu
drogowego nadal próbują
oceniać masę pojazdów z
drewnem za pomocą wag.
„
jednym kursem. Przewoźnicy, którzy mają przestarzały sprzęt z dwoma osiami
muszą tę samą ilość drewna przetransportować robiąc kilka kursów, co jest
nieopłacalne. Często więc przeładowują samochody przekraczając normy.
NORMY NA DREWNO NIEZGODNE Z USTAWĄ
Magdalena Skręta, właścicielka firmy WIRKE
Przewoźnik ładując drewno z gruntu nie jest w stanie stwierdzić precyzyjnie, ile
ładunek będzie ważył, dlatego powstała idea ustanowienia przeliczników. Trzeba
otwarcie powiedzieć, że w polskiej rzeczywistości istnienie przeliczników nie
wyklucza ważnienia samochodów przez organy kontrolne. Przewoźnicy wymieniają środki transportowe na coraz lżejsze, które niestety nie zawsze sprawdzają
się na drogach leśnych. Dyskusja na temat rozporządzenia i współczynników
przeliczeniowych pokazuje tylko jeden z wielu problemów dotyczących przewozu drewna w Polsce. Równie ważny jest temat drewna dłużycowego i jego
przygotowania w lesie. Bardzo często drewno wielkowymiarowe w standardzie
wyrabiane jest w długościach, które wynoszą nawet 25 m. Leśnicy zasłaniają
się normami na drewno. Czy normy na drewno powinny być ważniejsze od
polskich przepisów transportowych?
50 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
PRAWO EUROPEJSKIE
John Hontelez, FSC INTERNATIONAL
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
„
„
Czym jest EU Timber Regulation?
EU Timber Regulation (EUTR) to rozporzą-
produktów pochodzących z nielegalnych źró-
ewidencji dotyczącej zakupów i sprzedaży
dzenie Parlamentu Europejskiego, które za-
deł.
materiałów. Surowce i produkty posiadające
cznie obowiązywać 3 marcaZamów
2013 r. Zabrania
Systemnumer
Zasad Należytej
Staranności składa
aktualny
lub prenumeratę
nalicencję
całyFLEGT
rok,
lub CITES
zostały uzna-
ono „wprowadzania na rynek
nielegalniebyć
się na
z trzech
elementów:
informacji, oceny newydarzeniami
za spełniające wymogi
by zawsze
bieżąco
z najważniejszymi
w Rozporządzenia.
pozyskanego drewna i produktów drewnia-
ryzyka i minimalizacji ryzyka.
Regulacja obejmuje swym zasięgiem zarów-
przemyśle drzewnym
w Polsce i na świecie.
Operatorzy mogą samodzielnie stworzyć no
nych. Zakresem Rozporządzenia objęto rynki
drewno okrągłe, jak i listę produktów z
wewnętrzne Unii Europejskiej (oraz, najpraw-
System Zasad Należytej Staranności lub
drewna, w tym meble i papier. Nie obejmuje
dopodobniej, także Norwegię, Lichtenstein
skorzystać
Organizacji
natomiast „materiałów drukowanych”, in-
która go zapewni.
strumentów muzycznych i niektórych ro-
i
Islandię).
Rozporządzenie
operatorów
zobowiązuje
(podmioty wprowadzające
z
pomocy
Monitorującej ,
Organizację
Monitorującą
przypominają
dzajów krzeseł („seats”). Zakres EU Timber
po raz pierwszy do obrotu drewno lub wyroby
Jednostki Certyfikujące, jednak muszą być
Regulation został przedstawiony w załączniku
drewniane) do posługiwania się zestawem
uznane przez Komisję Europejską. Podlegają
Systemem
Zasad Należytej Staranności
I do Rozporządzenia, jednak odwołuje się on
także kontroli ze strony odpowiednich or-
do dość skomplikowanej nomenklatury UE.
ganów krajowych. Firmy będące w dalszej
Przystępną listę produktów wyłączonych z
(DDS, Due Delligence System), tak, by zmi-
części łańcucha kontroli pochodzenia produk-
zakresu Rozporządzenia można znaleźć na
nimalizować ryzyko wprowadzenia na rynek
tu określane są mianem podmiotów gospo-
brytyjskiej stronie internetowej CPET.
Unii Europejskiej drewna lub drewnianych
darczych. Ich obowiązkiem jest prowadzenie
KLIKNIJ i zamów!
procedur i środków zwanych
Czy FSC przygotuje własny System Zasad Należytej Staranności?
FSC postanowiło nie przygotowywać własne-
Weryfikacji Firm), na który składa się analiza
nowiło skoncentrować swoje wysiłki na eg-
go Systemu Zasad Należytej Staranności,
ryzyka dla dostawców, którzy dostarczają
zekwowaniu podstawowych zasad systemu
a skupić się na dostarczeniu takiego syste-
certyfikowanej firmie niecertyfikowany su-
w świetle EUTR.
mu certyfikacji, który będzie przyczyniał się
rowiec.
FSC będzie wpierać akredytowane Jednostki
do zgodności procedur w firmach posiadają-
Warto jednak pamiętać, że dla FSC legal-
Certyfikujące zatwierdzone przez Komisję
cych certyfikat FSC z wymogami EUTR oraz
ność nie jest jedynym kryterium. Drewno
Europejską jako Organizacje Monitorujące
innymi przepisami dotyczącymi legalności
Kontrolowane musi spełniać minimalne wy-
przy ustalaniu wytycznych dla posiadaczy
pozyskania i handlu drewnem. Standard FSC
mogi przyjęte przez FSC. Wymogi te dotyczą
certyfikatów FSC, którzy będą tworzyli
dotyczący Drewna Kontrolowanego (FSC-
aspektów społecznych, środowiskowych
Systemy Zasad Należytej Staranności.
STD-40-005) zawiera już System Zasad
i ekonomicznych, które muszą być spełnione
Należytej Staranności (zwany Programem
w trakcie pozyskania surowca. FSC posta-
>>
| 51
PRAWO EUROPEJSKIE
PRAWO EUROPEJSKIE
>>
Czy posiadanie certyfikatu FSC jest równoznaczne
ze spełnieniem wszystkich wymogów EUTR?
Nie, nie jest. Jednak, zgodnie z regulacją
wymogi EU Timber Regulation. Toczyły się
z 6 lipca 2012 r. dotycząca Systemu Zasad
każdy
kontro-
dyskusje o możliwości zwolnienia z wymogów
Należytej Staranności precyzuje, kiedy syste-
li łańcucha pochodzenia produktu” może
Rozporządzenia certyfikowanych wyrobów,
my certyfikacji „mogą być brane pod uwagę”
być podstawą Systemu Zasad Należytej
jednak projekt ten nie uzyskał poparcia człon-
w procedurach oceny i minimalizacji poziomu
Staranności, jednak musi spełniać wszystkie
ków Komisji.
„dobrowolny
mechanizm
Ustawa wykonawcza
ryzyka.
W jaki sposób certyfikat FSC pomaga w realizacji
wymogów Systemu Zasad Należytej Staranności?
System Zasad Należytej Staranności (opisany
przechowywania tego typu dokumentów jest
wdrożona przez operatorów posiadających
w artykule 6 EUTR) rozpoczyna się od zebra-
oczywista;
nia niezbędnych informacji. Rozporządzenie
(f)
certyfikat FSC poprzez dołączenie progra-
Dokumenty lub inne informacje po-
mu weryfikacji dla Drewna Kontrolowanego
precyzuje jakie informacje są wymagane:
twierdzające, że pozyskane drewno i wyroby
(a) FSC (zgodnie z wymogami standardu FSC-
drewniane spełniają wymogi mającego zasto-
STD-40-005).
sowanie ustawodawstwa.
By ocena ryzyka FSC mogła być uznana przez
Nazwa pospolita gatunków drzew,
a „w stosownych przypadkach” pełna nazwa
naukowa,
(b) Certyfikaty FSC FM i CW pokrywają się z
od Organu Właściwego danego państwa
W
zaświadczające, że spełniają one kryteria wy-
kach” informacja o konkretnym regionie lub
przypadku certyfikatów FSC CoC występuje
szczególnione w Akcie Wykonawczym.
koncesji zbioru.
zagadnienie „handlu i obyczajów (przepisów)”,
Ewaluacja
poszczególnych
kryteriów oceny ryzyka FSC
przedstawia się następująco:
Chciałbyś przeczytać
cały artykuł?
definicją „właściwego ustawodawstwa.
które są uwzględnione w sektorze leśnym.
Certyfikat FSC nie dostarcza automatycznie
W odniesieniu do dwóch pozostałych elemen-
Zamów aktualny numer lub prenumeratę na cały rok,
kupującemu drewno certyfikowane tego typu tów Systemu Zasad Należytej Staranności posiadanie, utworzenie i
byna zawsze
być Wnaprzyszłości
bieżącooceny
z najważniejszymi
wydarzeniami
informacji
temat operatora.
ryzyka i minimalizacji ryzyka
- certyfikat (a) w
jednak będzie
to możliwe
dzięki Online
FSC jest ibardzo
przydatnym narzędziem. W nie stronom trzecim publicznie
przemyśle
drzewnym
w Polsce
na świecie.
Claims Platform) .
W międzyczasie
przypadku zebrania informacji świadczących
nowa Porada FSC (Advice Note) umożliwi
o istotnym ryzyku nielegalnie pozyskanego
dostęp do powyższych informacji w ramach
drewna na ternie danego państwa, certyfi-
łańcucha dostaw i współpracy między posia-
kat FSC pozwala uznać konkretny obszar za
KLIKNIJ i zamów!
daczami certyfikatów FSC.
(d) obszar „nieistotnego” ryzyka (ryzyko niskie
według FSC). Posiadacze certyfikatów FSC
ilość (masa lub objętość, liczba jed-
każdorazowo muszą dostarczyć dowody potwierdzające, że drewno zostało pozyskane w
nazwa i adres dostawcy dostarcza-
jącego drewno przedsiębiorcy;
(e) dardami FSC, niecertyfikowane drewno lub
obowiązującego prawodawstwa.
produkty drewniane na każdym etapie łań-
dzajów certyfikacji gospodarki leśnej, które
FSC spełnia ten wymóg: jak zaznaczono wyżej
cucha kontroli pochodzenia produktu muszą
obejmują jedną lub kilka jednostek gospodarki
,nowa Porada FSC (Advice Note), dotycząca
być oddzielone od surowców i wyrobów cer-
leśnej. Wyjątkiem są tereny SLIMF, które
dostępu do informacji na temat gatunków
tyfikowanych. Jest to oceniane i sprawdzane
nie zawsze potrzebują corocznych kontroli ze
i obszaru pochodzenia drewna, wymaga
podczas corocznych audytów kontrolnych,
względu na wielkość lub niską intensywność
współpracy pomiędzy posiadaczami certyfika-
które przeprowadzają audytorzy Jednostek
użytkowania. Operacje takie prowadzone są
tów FSC w ramach łańcuch dostaw;
Certyfikujących. Dwie nowe Porady FSC,
na 0,3% wszystkich obszarów posiadających
(d)
kontrole przeprowadzane przez strony
dotyczące produktów niespełniających wymo-
certyfikat FSC. Mimo to, FSC pracuje nad
trzecie zapewniające, że drewno lub produkty
gów FSC oraz małych komponentów, zostały
rozwiązaniem tej kwestii;
drewniane nieznanego pochodzenia, pozy-
upublicznione by zapewnić, że produkty
(c)
weryfikowanie przez strony trzecie, że
skane w sposób niezgodny z obowiązującym
z certyfikatem FSC, znajdujące się na rynku
drewno zostało pozyskane zgodnie z obowią-
prawem, nie są na żadnym etapie włączane w
UE, są w całości wykonane z certyfikowanych
zującym prawodawstwem, oraz że produkty
łańcuch dostaw.
surowców.
pochodzące z drewna, na każdym etapie
FSC spełnia ten wymóg: zgodnie ze stan-
operatora, musi on otrzymać potwierdzenie
Nazwa państwa, w którym drewno
nostek),
łańcucha dostaw, są zgodne z wymogami
także wizyt terenowych dla wszystkich ro-
Jakie działania podejmuje FSC, by wypełnić wymogi EUTR
zostało pozyskane, a „w stosownych przypad-
(c) FSC wymaga corocznych kontroli , w tym
nazwa i adres przedsiębiorcy, które-
mu dostarczono drewno i produkty z drewna,
sposób legalny. Wynika to z faktu, iż podstawowym elementem każdej oceny ryzyka FSC
jest kryterium legalności pozyskania surowców. Dzięki temu nie są konieczne dodatkowe
działania w celu ograniczenia ryzyka.
Powyższe informacje są częścią każde-
W przypadku, kiedy operator pracuje na nie-
go dokumentu potwierdzającego wysyłkę.
certyfikowanym drewnie pozyskanym w kraju
Znajdują się także na fakturach zakupowych
o dużej możliwości nielegalnego pozyskania
i sprzedażowych. Konieczność gromadzenia i
surowca, minimalizacja ryzyka może być
52 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
udostępnie-
Chciałbyś
przeczytać
cały
artykuł?
FSC rozwija Online Claims Platform
(OCP). w ramach
EUTR, a całkowicie
do końca
dotyczące EUTR.
Zadaniem tej internetowej platformy będzie
2015 r. Nowa wersja standardu będzie rów-
Odpowiedzialność za oceny ryzyka dla Drewna
poprawa oraz uproszenie zasad kontroli nad
nież nakładała na posiadaczy certyfikatów FSC
Kontrolowanego FSC będzie spoczywała nie
certyfikowanymi transakcjami zawieranymi w
obowiązek wprowadzania odpowiednich infor-
na przedsiębiorstwach, a na FSC International
ramacha łańcucha dostaw FSC. Posiadacze
macji dotyczących Systemu Zasad Należytej
Center, które tam, gdzie to możliwe, będzie
Zamów
aktualny
numer
prenumeratę
na
cały rok,
certyfikatów FSC będą zobowiązani
do zbieStaranności
do Onlinelub
Claims
Platform.
współpracowało
z Krajowymi Biurami FSC.
rania i wprowadzania informacji
Wszystkie
którezmają
być stosowabydotyczących
zawsze być
na zmiany,
bieżąco
najważniejszymi
wydarzeniami w
dostępnego
gatunków drzew oraz kraju i regionu pocho-
ne w ramach certyfikacji CoC, by zapewnić
FSC szuka stosownego rozwiązania zagad-
systemu wymagań, który będzie obejmował
dzenia surowców. Informacje będą dostępne
zgodność z wymogami EU Timber Regulation
nienia w niewielkiej części certyfikatów FSC
wszystkie stosowne wymogi obowiązującego
dla posiadaczy certyfikatów FSC otrzymują-
,opisano w punkcie 3.
w obrębie SLIMF, które do tej pory nie wy-
prawodawstwa;
cych produkty od certyfikowanego dostawcy.
FSC niemal całkowicie spełnia ten wymóg:
Dane będą mógłby być również udostępnione
Kolejna Porada FSC (Advice Note) zo-
wymogi obowiązującego prawodawstwa są
Organom Właściwym państw członkowskich
stanie
zawarte w Zasadach i Kryteriach FSC, stan-
na ich życzenie. Przewiduje się, że od połowy
i Jednostkom Certyfikującym, by mogły one
FSC zapewnia, że krajowe standardy dla
dardach krajowych, standardzie dotyczącym
2013 r. posiadacze certyfikatów FSC będą
skonfrontować jej treść z „obowiązującym
państw, które podpisały umowę o partner-
Drewna Kontrolowanego oraz w Poradach
mogli korzystać z Platformy i systematycznie
ustawodawstwem” i móc włączyć ją w zakres
stwie FLEGT, są zgodne z wymogami legal-
FSC. Jak zaznaczono powyżej, należy zająć
wprowadzać dane.
krajowych standardów. Konsultacje dotyczące
ności. Priorytet w zakresie zgodności został
się zagadnieniem „handlu i obyczajów (prze-
Rewizji poddano Standard łańcucha kontroli
Advice Note rozpoczęły się 1 listopada 2012 r.
przyznany Kamerunowi i Republice Kongo.
pisów)”;
pochodzenia produktu (FSC-STD-40-004).
(b) określenie, że odpowiednie kontrole,
Pierwsze spotkanie Grupy Technicznej odbyło
FSC rewiduje Standard dotyczący Drewna
być ocenione przez prywatne systemy certy-
w tym wizyty terenowe, przeprowadzone przez
się pod koniec czerwca 2012 r. Publikację
Kontrolowanego
(FSC-STD-50-004)
fikacji względem wymogów EUTR. Przewiduje
strony trzecie będą przeprowadzane w regu-
nowej wersji standardu zaplanowano na poło-
oraz odnośny program weryfikacji ryzyka.
się, że ocena taka, przeprowadzona przez
larnych odstępach czasu, nie dłuższych niż 12
wę 2013 r. Zmiany będą obejmowały między
Przewiduje się, że prace nad dokumentem
Komisję Europejską i odpowiednie władze,
miesięcy, w celu sprawdzenia czy odnośne
innymi wyłączenie małych komponentów
zakończą się w połowie 2013 r. Nowa wersja
będzie miała miejsce w 2013 r.
przepisy są przestrzegane.
z wymagań systemu CoC do końca 2012 r.
standardu odnotuje konkretne sformułowania
przemyśle drzewnym w Polsce i na świecie.
magały corocznych, terenowych audytów
przedstawiona
Krajowym
kontrolnych.
Biurom
KLIKNIJ i zamów!
Umowy podpisane w tych państwach mogą
FSC niemal całkowicie spełnia ten wymóg:
| 53
PRAWO EUROPEJSKIE
PRAWO EUROPEJSKIE
TEKST:
JaceK Kowalewski
• nowe wymagania podstawowe, przekładające się na nowe wymagania dla wyrobów budowlanych związane z oceną pod kątem spełnienia wymagań zrównoważonego rozwoju,
Od 1 lipca 2013 r.,
zgodnie z
• nowe obowiązki producentów związane z deklarowaniem właściwości użytkowych wy-
CPR - Rozporządzeniem Parlamentu
robów,
Europejskiego i Rady (UE) Nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r. (Dz. U. UE z L
• nowe obowiązki wszystkich uczestników łańcucha dostaw, w tym importerów i dystry-
88 z 4/04/2011 r.) wejdą w życie zupełnie nowe uregulowania europejskie, dotyczące wprowadzania do obrotu wyrobów
butorów,
budowlanych. Z tą
samą datą zostanie uchylona dyrektywa CPD nr 89/106/EWG oraz
• zasady weryfikacji i oceny stałości właściwości użytkowych,
powin-
• nowe obowiązki jednostek oceny technicznej i jednostek notyfikowanych.
na zostać wprowadzona nowa wersja ustawy o wyrobach budowlanych.
elementy w wymaganiach nr 3, 4 i 6. Są to
Właściwości użytkowe wyrobu
jest odmienna od dotychczasowych zasad
są ekologiczne, korzystne dla klimatu, poddawprowadzonych zgodnie z dyrektywą buwane recyklingowi itd.
Jak ważne jest zadeklarowa- dowlaną. Obecnie wyrobami budowlanymi, Nowe zapisy wymagania podstawowego
podlegającymi rygorom ustawy o wyronr 3: „Higiena, zdrowie i środowisko” zwranie odpowiednich właścibach
budowlanych,
są
wyroby
spełniające
uwagę
na konieczność oceny obiektów
wości użytkowych
wyrobu
Zamów
aktualny numer lub prenumeratę na cają
cały
rok,
świadczy zapis (art. 4 ust. 2)
wymagania definicji wyrobu budowlanego
budowlanych w ciągu ich całego cyklu życia
by zawsze
na bieżąco
z najważniejszymi pod
wydarzeniami
w
w rozporządzeniu,
że pro- byći jednocześnie
są objęte zakresem przedmiokątem zagrożeń dla higieny, zdrowia czy
ducent może informować
przemyśle drzewnym
w Polsce
towym mandatów
udzielonychi na
przez świecie.
Komisję
bezpieczeństwa osób ich zajmujących jak
w swoich katalogach, proEuropejską na opracowanie europejskich
i bezpieczeństwa pracowników oraz uwzględspektach i innych materianorm zharmonizowanych oraz wytycznych do
nienia wpływu obiektów na jakość środowiska
łach informacyjnych tylko
europejskich aprobat technicznych.
i także na klimat. W wymaganiu podstawoo tych właściwościach wyA marketing
robu, które umieścił
w deklaracji. Co ważne,
deklaracja
powinna
być
udostępniana w języku wymaganym
przez
państwo
członkowskie, w którym
wyrób ma być stosowany.
Kopię
deklaracji
należy
dostarczać
przy
każdym
udostępnianiu wyrobu na
rynku, ale dopuszczalna jest
zarówno wersja elektroniczna (e-mail) jak i papierowa. Na razie nie uznaje się
za „udostępnienie” opublikowania jej na stronie w celu
pobrania przez użytkownika,
choć możliwe, że Komisja
Europejska taką opcję również wkrótce przyjmie w ramach aktu delegowanego.
wym nr 4 do „bezpieczeństwa użytkowania”
dodano „dostępność obiektów”, dotyczącą
dostępności i użytkowania obiektów przez
osoby niepełnosprawne.
W wymaganiu podstawowym nr 6
„Oszczędność energii i izolacyjność cieplna”
wprowadzono dodatkowe wymaganie, stwierdzające, że obiekty budowlane muszą być
również energooszczędne i zużywać jak najmniej energii podczas ich budowy i rozbiórki.
Najistotniejszą zmianą jest wprowadzenie wymagania nr 7 „Zrównoważone wykorzystanie
zasobów naturalnych”, które dotyczy zarówno
obiektów budowlanych jak i wchodzących
w ich skład materiałów i części. Zrównoważone
wykorzystanie zasobów naturalnych dotyczy:
- ponownego wykorzystania lub recyklingu
obiektów budowlanych oraz wchodzących w
ich skład materiałów i części po rozbiórce;
- trwałości obiektów budowlanych;
- wykorzystania w obiektach budowlanych
przyjaznych środowisku surowców i materiałów wtórnych.
Podstawę oceny spełnienia tego wymagania stanowić będą m.in. normy opracowane
KLIKNIJ i zamów!
Znakowanie CE
O tym, czy wyrób podlega obowiązkowi oznakowania znakiem budowlanym CE decyduje
obecnie wyłącznie producent wyrobu budowlanego, określając właściwości użytkowe
wyrobu budowlanego i przyporządkowując go
do określonej grupy wyrobów, wskazanej w
załączniku IV rozporządzenia nr 305/2011,
gdzie np. w pozycji 14 wymienione są „płyty
i elementy drewnopochodne”.
Według nowych uregulowań, które mają obowiązywać od lipca 2013 r., to nie producent
deklaruje, czy oznakować swój wyrób CE,
lecz wynika to z obowiązku dla wyrobów objętych normami zharmonizowanymi.
Wymagania podstawowe
Choć wymagania podstawowe dotyczą obiektów a nie samych materiałów budowlanych,
to jednak pośrednio można odczytać je jako
preferencje wobec niektórych wyrobów.
W porównaniu z dyrektywą 89/106/EWG
zostało wprowadzone nowe wymaganie
podstawowe nr 7 oraz wprowadzono nowe
54 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
fot. 123Rf
Co to jest wyrób budowlany?
Chciałbyś przeczytać
cały
artykuł?
Filozofia nowych uregulowań
w dużej
części
zapisy sprzyjające wyrobom z drewna, które
JAKIE CZEKAJĄ NAS ZMIANY?
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
CPD Zamów
dyrektywaaktualny
89/106/EWG,
Dyrektywa
Wyroby Budowlane
numer
lub prenumeratę
na cały rok,
by zawsze być na bieżąco z najważniejszymi wydarzeniami w
CPR rozporządzenie
nr 305/2011, Rozporządzenie Wyroby Budowlane
przemyśle drzewnym w Polsce i na świecie.
przez Komitet Techniczny CEN TC 350
„Zrównoważone budownictwo” (odpowiednik
polski PKN/TC 307).
ze sobą etapów, od nabycia surowca lub
jego pozyskania z zasobów naturalnych do
ostatecznego usunięcia wyrobu z obiektu.
Deklaracje środowiskowe dla wyrobów budowlanych staną się obowiązkowe a nie jak
dotychczas - dobrowolne.
miast dotychczasowej deklaracji zgodności
z normą lub europejską aprobatą techniczną
będzie musiała zadeklarować, jakie właściwości użytkowe w odniesieniu do zasadniczych
charakterystyk (cech) ma wyrób. Deklaracja
ta „idzie” za wyrobem w łańcuchu dostaw i
poprawność jej muszą sprawdzać nie tylko
producent, ale również importer i dystrybutor.
Deklarację sporządza się obowiązkowo dla
wyrobu budowlanego objętego normą zharmonizowaną.
KLIKNIJ i zamów!
Deklaracje środowiskowe
W odniesieniu do wyrobów stosowane mają
być deklaracje środowiskowe wyrobów (wg
PN-EN 15804:2012), zawierające charakterystykę środowiskową wyrobu budowlanego,
określoną na podstawie analizy pełnego cyklu
życia wyrobu, czyli kolejnych powiązanych
Deklaracja właściwości użytkowych
Zgodnie z nową dyrektywą, producent lub
osoba wprowadzająca wyrób na rynek za-
| 55
PRAWO
PRAWO
Nowe regulacje
Kwity wywozowe
z oświadczeniem przewoźnika
Nowe regulacje
M OI M Z DA N I E M
Rozporządzenie OZE
Rozporządzenie ministra gospodarki w sprawie szczegółowego zakresu obowiązków
uzyskania i przedstawienia do umorzenia świadectw pochodzenia, uiszczenia opłaty
zastępczej, zakupu energii elektrycznej i ciepła wytworzonych w odnawialnych źródłach
go kwitu wywozowego na drewno, który będzie obowiązywał we
energii oraz obowiązku potwierdzania danych dotyczących ilości energii elektrycznej
wszystkich jednostkach LP. Będzie on wzorowany na rozwiązaniach
wytworzonej w odnawialnym źródle energii. Zostało podpisane przez ministra gospo-
stosowanych w RDLP Piła. Przewoźnicy przy odbiorze dewna będą
darki 18 października 2012 r. , weszło w życie 31 grudnia 2012 r.
dr hab.
WOJCIECH LIS, prof. zw.
Główne zmiany w rozporządzeniu:
31 grudnia 2012 r. odchodzi się
musieli oświadczyć na piśmie, jaką maksymalną masę drewna mogą
załadować na swoje pojazdy bez naruszania przepisów dotyczących
maksymalnego nacisku na osie. Obecnie DGLP opracowuje wzór
oświadczenia, który musi uzyskać akceptację prawnika. Kontrowersje
fot. 123Rf
Chciałbyś przeczytaćbudzi
cały
artykuł?
również kwestia możliwości „wylegitymowania” przewoźnika poprzez obowiązkowe pokazanie dowodu reestracyjnego pojazdu.
fot. 123Rf
(więcej na temat transportu drewna czytaj na str. 48-50).
Zamów aktualny numer lub prenumeratę na cały rok,
ETYKIETY ENERGETYCZNE
DLA STOLARKI
by zawsze
być na bieżąco z najważniejszymi wydarzeniami w
przemyśle drzewnym w Polsce i na świecie.
Na mocy ustawy z dnia 14 września 2012 r., określającej obowiązki
w zakresie informowania o zużyciu energii, etykietami energetycznymi
oznaczone zostaną również produkty stolarki budowlanej. Podpisana
przez prezydenta w październiku 2012 roku ustawa realizuje zapisy
dyrektywy 2010/30/WE w sprawie wskazania poprzez etykietowanie
KLIKNIJ i zamów!
oraz standardowe informacje o produkcie, zużyciu energii oraz innych
zasobów przez produkty związane z energią. Ustawa regulująca kwestię etykiet energetycznych dla stolarki budowlanej wejdzie w życie1
lutego.
Zobliguje ona producentów do opatrywania wyrobów stolarki otwo-
dyrektywa w sprawie emisji przemysłowych
rowej etykietami, uwzględniającymi podstawowe ich parametry energetyczne.
Wzór etykiety uwzględnia kryteria, jakim jest poddany cały budynek,
a więc i jego okna, ze względu na zużycie energii – np. jego geometrię, nasłonecznienie, ustawienie względem stron świata. Rachunek
energetyczny, którego efektem będzie zapis na etykiecie, ma być
wypadkową start ciepła oraz jego zysków. To zmienia całą filozofię
podejścia także do okien jako produktu, mającego wpływ na zużycie
energii. W jego opisie, a więc także przy jego sprzedaży, już nie będzie
można opierać się na stosunkowo prostym i czytelnym współczynniku
przenikania ciepła U. Nowa filozofia zakłada zastosowanie wielu parametrów, których kombinacja dopiero pozwoli dopasować okno do
konkretnej klasy.
Dyrektywa IED (nowa dyrektywa w sprawie emisji przemysłowych)
od 7 lipca 2015 r. obejmie swoim zakresem nowe branże działalności
gospodarczej, m.in. zajmujące się produkcją płyt drewnopochodnych
(płyt OSB, wiórowych lub pilśniowych o wydajności przekraczającej
600 m³/dzień).
IED przejmuje zadania kilku różnych aktów prawnych z zakresu
ochrony środowiska, m.in. IPPC, LCP, WI. Akty te stracą ważność
z chwilą wdrożenia przepisów nowej dyrektywy, tj. 7 stycznia 2014 r.
Wyjątkiem jest Dyrektywa LCP, której ważność wygaśnie 1 stycznia
2016 r.
W nowej Dyrektywie IED pojawią się osobno regulacje dotyczące
wszystkich rodzajów działalności, osobno wymagania wynikające
z systemu pozwoleń zintegrowanych, przepisy dotyczące dużych źródeł spalania, lotnych związków organicznych czy spalania odpadów.
Szacuje się, że około 10 podmiotów w Polsce będzie musiało po raz
pierwszy uzyskać pozwolenie zintegrowane.
56 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
fot. FORESTOR
Dyrekcja Generalna Lasów Państwowych opracowuje wzór nowe-
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
w Polsce od niesłusznego premiowa• zwiększenie obowiązku w zakresie udziału energii z OZE,
nia nieefektywnych procesów spalania
drewna przydatnego technologicznie.
• brak wsparcia za wytwarzanie energii z drewna pełnowartościowego,
Racjonalne to działanie uwzględnia,
• zwiększenie dostępności biomasy leśnej (innej niż drewna pełnowartościowego) poiż znacznie bardziej korzystne efekty
przez:
ekologiczne można niekiedy znaczZamów
aktualny
numer
lub
prenumeratę
na szybciej
cały rok,
nie
i taniej osiągnąć przez
- umożliwienie energetycznego wykorzystania biomasy leśnej w jednostkach wytwórusprawnienie
i modernizację
sieci
by zawsze
być na
bieżąco
w
czych wykorzystujących technologie
współspalania
(po roku
2014), z najważniejszymi wydarzeniami
przesyłowych czy przez oszczędność
- wprowadzenie możliwościprzemyśle
preferencyjnegodrzewnym
wykorzystania biomasy
leśnej przez
w Polsce
i najed-świecie.
energii u odbiorców.
nostki lub kotly wchodzące w skład tych jednostek, które zostały przebudowane do
Definicja drewna pełnowartościoenergetycznego wykorzystania biomasy (a nie jak ma to miejsce obecnie jedynie nowo
wego oraz zboża pełnowartościowybudowane jednostki),
wego w rozporządzeniu ministra
gospodarki z 18.10.2012, opubliko- wydłużenie terminu, do którego przedmiotowe jednostki muszą zostać oddane do użytwanym 9.11.2012 w Dzienniku Ustaw
ku bądź przebudowane - z obecnie obowiązującego 31 grudnia 2012 r. do 31 grudnia
1229/2012 jest ważnym, pozytywnym
2015 r.
krokiem, zmierzającym do uregu• dopuszczenie spalania odpadów lub pozostałości z przemysłu przetwarzającego
lowania kwestii dostępności i cen
produkty leśne w miejscu ich powstania, bez konieczności stosowania wymaganego
drewna dla przedsiębiorców z przeudziału tzw. biomasy agro (na cały wolumen przedmiotowych odpadów oraz pozostamysłu drzewnego. Dotychczas bowiem wysoka cena „zielonej” energii
łości).
wpływała znacząco na pogorszenie
konkurencyjności całej gospodarki, w
tym przemysłu drzewnego, któremu
Ustawa o odnawialnych źródłach energii
dodatkowo zabierała podstawowy surowiec i zawyżała jego cenę. Chęć osiąMinisterstwo Gospodarki zakończyło prace nad przygotowaniem Ustawy o odnawialnych
gnięcia wskaźników produkcji energii
źródłach energii (ustawa o OZE). Dokument został przekazany Komitetowi do spraw
ze źródeł odnawialnych, jak wymaga
Europejskich. Kolejnym etapem będzie skierowanie projektu do prac legislacyjnych w
tego Unia Europejska i kolejne polskie,
Parlamencie.
coraz bardziej restrykcyjne rozporządzenia ministra gospodarki w tej sprawie (od 15.12.2000 - Dziennik Ustaw
Główne zmiany w zakresie energetycznego wykorzystania biomasy
122/1336) - powodowały pogłębianie
leśnej:
się niedoboru drewna okrągłego na
• definicja drewna pełnowartościowego (drewno krajowe) oraz zboża pełnowartościorynku i potęgowały trudności zaopawego,
trzeniowe dla przemysłu drzewnego i
• brak wsparcia dla energii wytworzonej w oparciu o drewno pełnowartościowe oraz
celulozowo-papierniczego oraz wywozboża pełnowartościowe,
łały niespotykany w historii wzrost cen
drewna we wszelkich jego postaciach.
• wsparcie małych instalacji,
• wprowadzenie definicji drewna pełnowartościowego,
KLIKNIJ i zamów!
• wyższe wsparcie dla jednostek biomasowych (współczynniki korekcyjne dla biomasy),
• stabilizacja mechanizmu wsparcia,
• stopniowe wygaszanie wsparcia dla spalania wielopaliwowego.
| 57
TEKST:
EKOLOGIA
EKOLOGIA
Mirosław Gwiazdowicz >>
Biuro Analiz Sejmowych
<<Tomasz Kowalczewski,
Ministerstwo Środowiska
W 2013 roku rozpoczyna się okres, w którym trzeba będzie obowiązkowo rozliczyć emisję i pochłanianie CO2 w gospodarce leśnej. Nowością w metodologii
tego okresu rozliczeniowego jest możliwość uwzględnienia dwutlenku węgla
zakumulowanego w produktach drzewnych (harvested wood products, HWP).
Oznacza to, że część drewna pozyskanego w ramach użytkowania lasu nadal
jest traktowana jako magazyn węgla.
16% kumulacji dwutlenku węgla z polskiej gospodarki leśnej to zasługa wyrobów drzewnych
fot. 123RF
Produkty drzewne
Najszybciej węgiel
zostanie uwolniony z
drewna przeznaczonego
na opał, najdłużej związany
będzie w wyrobach drewnianych np. w postaci konstrukcyjnych materiałów
budowlanych czy mebli.
pracują na nadwyżkę pochłaniania CO2
Rośliny pochłaniają dwutlenek węgla w procesie fotosyntezy, przy czym część tego
gazu wraca do atmosfery w wyniku oddychania, a pozostała część staje się źródłem węgla
do budowy
tkanek. Ilość związanego w biomasie
Chciałbyś przeczytać
cały
artykuł?
węgla zależy przede
wszystkim od gatunku roślin. W przypadku drzew zależy też od takich czynników, jak
żyzność siedliska, wilgotność czy temperatura. Znaczny wpływ na tempo przyrostu
4
383
tys. ton CO eq/rok
masy drzewnej ma wiek drzew: w młodszych klasach wieku przyrost (a tym samym
dynamika pochłaniania CO2) są bardziej intensywne niż u starszych drzew. Trwałość
2
wielkość pochłaniania CO2 zpochłanianie przez produkty
.
drzewne przyjęta przez stronę polską na lata 2013-2020
związanego
w drewnie węgla jest
Po osiągnięciu określonego
Zamów aktualny numer
lub prenumeratę
najednak
całyograniczona.
rok,
wieku drzewo zamiera, drewno ulega rozkładowi, a węgiel w postaci CO znów wraca
by zawsze być na bieżąco
z najważniejszymi wydarzeniami w
do atmosfery. W zależności od gatunku, proces ten może trwać od kilkudziesięciu do
przemyśle drzewnym wkilkuset
Polsce
lat. i na świecie.
Główne źródła emisji CO2
25,9%
19,4%
16%
2
W lasach użytkowanych gospodarczo drzewa zwykle zostają wycięte wcześniej, w tzw.
17,4%
wieku rębności, jeszcze zanim zakończą życie w sposób naturalny. Wówczas o trwałości decyduje sposób wykorzystania surowca drzewnego: najszybciej węgiel zostanie
uwolniony z drewna przeznaczonego na opał, najdłużej związany będzie w wyrobach
KLIKNIJ i zamów!
drewnianych (np. w postaci konstrukcyjnych materiałów budowlanych czy w postaci
mebli). Jednak zasadniczy problem w określeniu trwałości zakumulowanego węgla
w ekosystemach leśnych wiąże się z możliwością wystąpienia zjawisk katastrofalnych.
Węgiel zgromadzony w biomasie może zostać uwolniony w wyniku pożaru lasu lub
energetyka
przemysł
w następstwie zniszczeń spowodowanych przez huragany czy gradację szkodliwych
owadów. Tych zjawisk przewidzieć się nie da, można natomiast spodziewać się, że na
27
133
tys. ton CO eq/rok
2
wielkość pochłaniania CO2 z gospodarki leśnej
przyjęta przez stronę polską na lata 2013-2020.
skutek zmian klimatu zwiększy się ich częstotliwość oraz intensywność.
niszczenie i rabunkowa eksloatacja lasów
Według analiz Międzyrządowego Zespołu do spraw
Zmian Klimatu (IPCC), znaczny udział w globalnej emisji
CO2 ma trwający od lat proces niszczenia i rabunkowej
eksploatacji lasów. Obok energetyki i przemysłu można
więc sektor leśny uznać za główne źródło powodowanych przez człowieka emisji gazów cieplarnianych.
Emisja CO2 podczas wycinki
Oprócz biomasy drzewnej węgiel gromadzony jest również w ściółce, w postaci martwej materii organicznej. Ważnym rezerwuarem węgla jest też gleba i zawarta w niej
próchnica. Obie te warstwy łatwo mogą stać się źródłem emisji w wyniku odsłonięcia i
zmiany warunków mikroklimatycznych, spowodowanych np. wycinką drzew. Trzeba też
>>
58 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
| 59
LEŚNICTWO
EKOLOGIA
Tabela. Szacowany wzrost kumulacji węgla w produktach drzewnych w Polsce. Źródło: www.unfccc.int
średnie pozyskanie drewna 2005-09 [w tys. m3]
Ministrestwo środowiska ogłasza
ce leśnej, państwa będą więc mieć możliwość późniejszego
Powstaje Narodowy Program Leśny
(przesuniętego w czasie) rozliczania emisji związanych z uwal-
średnia kumulacja przez produkty drzewne
w latach 2005-2009 [w tys. ton C]
nianiem węgla z produktów drzewnych.
Trzecim istotnym rozstrzygnięciem konferencji w Durbanie jest
spodziewana wielkość pozyskania [ w tys. m3]
decyzja, aby z bilansu emisji i pochłaniania z gospodarki leśnej
zmiana w stosunku do średniego
historycznego pozyskania [ w%]
wyłączyć emisje spowodowane przez katastrofy naturalne, np.
spodziewana kumulacja przez produkty
drzewne [w tys. ton C]
rodzaju zjawiska katastrofalne są nieprzewidywalne, w związku
pożary czy wiatrołomy. Kierowano się przekonaniem, że tego
Chciałbyś
z czym powinny być traktowane
odrębnie przeczytać
i wyłączone z pro-
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
>>
Wyliczając wielkość pochłaniania uzyskanego dzięki gospodar-
Minister Janusz Zaleski witając przybyłych gości powiedział, że intencją
Poziom odniesienia
dla gospodarki leśnej w Polsce
tego spotkania jest zapoczątkowanie procesu tworzenia Narodowego
leśnej. Jej efektem była decyzja (2/CMP.6)
na w ogólnym bilansie węgla i tym samym
ganicznej związana jest nie tylko emisja CO2,
przyjęta w 2010 r. podczas konferencji
służyć do wypełnienia krajowych zobowiązań
ale też innych gazów cieplarnianych, choć w
Na mocy decyzji przyjętej
w Cancún
(2/CMP.6)
Polska wlub
Zamów
aktualny
numer
stron w Cancún (COP16), która wprowa-
redukcyjnych.
2011 r. przygotowałaby
i przekazała
do Sekretariatu
Konwencji
zawsze
być na bieżąco
dziła obowiązek
wyznaczenia tzw. krajowych
Metoda ta została zatwierdzona podczas konZamów aktualny numer
lub prenumeratę
na cały rok,
poziomów odniesienia dla gospodarki leferencji stron w grudniu 2011 r. w Durbanie
by zawsze być na bieżąco
z
najważniejszymi
wydarzeniami
w
Według analiz Międzyrządowego Zespołu do
śnej (forest management reference level,
(COP17). Będzie ona obowiązywać w drugim
przemyśle
drzewnym
w Polsce
i na świecie.
spraw Zmian Klimatu
(ang. Intergovernmental
FMRL).
Poziom odniesienia
jest uśrednioną
okresie rozliczeniowym, który rozpoczął się z
gaz cieplarniany należy uznać właśnie CO2.
Konserwator Przyrody.
cały artykuł?
gnoz i kalkulacji bilansu emisji i pochłaniania.
pamiętać, że z procesem rozkładu materii or-
przypadku ekosystemów leśnych za główny
Przyszłość lasów i utworzenie Narodowego Programu
Leśnego to temat międzynarodowej konferencji „Kierunki
rozwoju polskich lasów w kontekście rozwoju lasów europejskich” w Ministerstwie Środowiska. Obradom przewodniczył Janusz Zaleski, podsekretarz stanu w MŚ, Główny
Programu Leśnego w Polsce.
prenumeratę
na cały rok,
- Chciałbym aby w tworzeniu Narodowego
z najważniejszymi
w
Programuwydarzeniami
Leśnego aktywnie
uczestniczyły
Klimatycznej raport, w którym zaprezentowano poziom odniewszystkie strony związane i zainteresowane
przemyśle drzewnym w Polsce i na świecie.
sienia dla gospodarki leśnej na lata 2013-2020. Wyliczona
wartość to ‑27 133 tys. ton CO2eq/rok, gdzie znak „‑” oznacza pochłanianie. Zgodnie z tą decyzją, przedkładane przez
leśnictwem czyli przemysł, organizacje poza-
rządowe, lokalne społeczności i inne gremia powiedział minister Zaleski.
Panel on Climate Change, IPCC) znaczny
wartością liczbową, reprezentującą wielkość
początkiem 2013 roku. W przyjętej tam de-
poszczególne kraje wyliczenia były przedmiotem oceny doko-
udział (ok. 17,4%) w globalnej emisji CO2
pochłaniania CO2, jaką planuje się uzyskać
cyzji nałożono na państwa strony protokołu
nywanej przez specjalnie w tym celu powołane w Sekretariacie
Jedną z podstawowych zasad tworzenia Narodowych Programów
dzięki tradycyjnie prowadzonej gospodarce
obowiązek rozliczania emisji i pochłaniania
Konwencji międzynarodowe zespoły ekspertów. Po przeprowa-
Leśnych, zgodnie ustaleniami procesu Forest Europe (dawniej
ma trwający od lat proces niszczenia i rabun-
KLIKNIJ i zamów!
eksploatacji lasów. Oznacza to, że
leśnej w poszczególnych latach drugiego
z gospodarki leśnej (w obecnym okresie
dzonej ocenie polski raport został oficjalnie zaakceptowany we
Ministerialnego Procesu Ochrony Lasów w Europie), w którym Polska
obok energetyki (25,9% udziału w ogólnej
okresu rozliczeniowego. Do wyliczenia krajo-
rozliczeniowym takiego obowiązku nie było).
wrześniu 2011 r. W porównaniu z dotychczasowym trendem
aktywnie uczestniczy, jest szeroki dialog społeczny. Fundamentem
emisji) i przemysłu (19,4%) można sektor
wego poziomu odniesienia wykorzystuje się
Innym ważnym rozstrzygnięciem jest możli-
pochłaniania z terenów leśnych wyliczony poziom odniesienia
Narodowego Programu Leśnego ma być całościowe podejście do
leśny uznać za główne źródło powodowanych
dane charakteryzujące gospodarkę leśną, w
wość uwzględnienia węgla zakumulowanego
stwarza szanse zachowania znaczącej nadwyżki pochłaniania.
zagadnień leśnych oraz utworzenie go jako procesu – programu kro-
przez człowieka emisji gazów cieplarnianych.
tym m.in. takie cechy, jak: wielkość zasobów
w produktach drzewnych (harvested wood
Warto zauważyć, że w przyjętym poziomie odniesienia wliczona
czącego, który będzie mógł sprostać wyzwaniom stawianym sektorowi
Lasy wliczone
do pochłaniania
leśnych (zasobność i powierzchnia lasów),
products, HWP). Oznacza to, że
została wielkość akumulacji węgla zawartego w produktach
leśno-drzewnemu zarówno w roku 2030 jak i w roku 2070.
drzewnych (HWP) łącznie w wysokości 4 383 tys. ton CO2eq/
-Trudność a zarazem piękno tworzenia Narodowego Planu Leśnego po-
Dzięki zrównoważonej gospodarce leśnej,
wana wielkość pozyskania drewna itp., przy
kowej
KLIKNIJ i zamów!
struktura wiekowa drzewostanów, roczny
powodującej stałe powiększanie zasobów,
rośnie ilość zakumulowanego węgla, którą
można będzie wykorzystać do rozliczania
zobowiązań. O ile w pierwszym okresie rozliczeniowym ta ilość została ograniczona, to
w następnych latach może wzrosnąć, zwłaszcza że UE poważnie rozważa włączenie lasów
(sektora LULUCF) do realizacji unijnej polityki klimatycznej.
przyrost masy drzewnej na pniu, prognozoczym każdy kraj określa poziom odniesienia
według własnej metodologii. Rozliczanie
emisji i pochłaniania polegać więc będzie na
przyrównywaniu corocznego bilansu emisji
i pochłaniania do wyznaczonego poziomu
odniesienia. Wynikiem końcowym będzie
wielkość pochłaniania (lub emisji) z gospodarki leśnej, jaką kraj osiągnął w danym roku.
Jeśli wyliczona dla danego roku rzeczywista
Krajowy poziom odniesienia
wielkość pochłaniania przekroczy wartość
Mając na uwadze drugi okres rozliczenio-
że prowadzona gospodarka leśna aktywnie
wy, przeprowadzono dyskusję nad nowymi
założeniami
metodologicznymi
rozliczania
emisji i pochłaniania w ramach gospodarki
poziomu odniesienia, oznaczać to będzie,
przyczynia się do zwiększania pochłaniania
węgla. Taka nadwyżka (w granicach przyznanego limitu) będzie mogła zostać wykorzysta-
60 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
część drewna pozyskanego w ramach użytkowania lasu nadal jest
traktowana jako magazyn węgla, w którym długość okresu związania
węgla zależy od rodzaju
produktu
drzewnego.
Dla rozliczeń ilości w ten
sposób zakumulowanego węgla pogrupowano produkty drzewne
w trzech kategoriach,
wskazując dla każdej
średni okres ich trwałości: papier - 2 lata, płyty
i panele drzewne - 25
lat, drewno tartaczne 35 lat.
rok. Z przedłożonego raportu wynika ponadto, że do wyliczeń
lega na tym, że jego zadaniem jest połączenie, czasami ze sobą sprzecz-
przyjęto średnią wartość przyrostu biomasy drzewnej w wyso-
nych, interesów wielu stron – podkreślił Janusz Zaleski.
kości 7,16 m /ha oraz założono stopniowo rosnącą wielkość
Konferencja została podzielona na cztery sesje. Pierwsza sesja „Stan
pozyskania drewna z lasów: o ile w 2009 r. pozyskano łącznie
lasów w Europie i Polsce” poświęcona była określeniu naszych zasobów i
drewna, to według prognoz, w roku 2020
przedstawieniu ich na tle zasobów leśnych Europy. Wystąpienia podczas
wielkość ta wyniesie 42 570 tys. m . Pomimo planowanego
drugiej sesji „Perspektywy rozwoju sektora leśnego w Europie do 2030
wzrostu pozyskania drewna w najbliższych latach, przyjęty
roku na podstawie publikacji Europejskiej Komisji Gospodarczej ONZ/
poziom odniesienia pozwoli nadal utrzymać nadwyżkę pochła-
Organizacji ds. Wyżywienia i Rolnictwa ONZ (UNECE/FAO)” poświęco-
niania bez ryzyka wykazywania dodatniego bilansu emisyjnego
ne były możliwym kierunkom rozwoju lasów i leśnictwa na naszym kon-
z gospodarki leśnej.
tynencie i w naszym kraju. Na kolejnej sesji „Narodowe Programy Leśne
3
34 629 tys. m
3
3
w wybranych krajach Unii Europejskiej” nasi goście z Austrii i Finlandii
przedstawili swoje programy leśne oraz zostały przedstawione założenia, które powinny być zawarte przy tworzeniu Narodowego Programu
publikacja jest syntezą obszernego referatu prezentowanego
w Studiach Biura Analiz Sejmowych Nr 1(29) 2012, s. 55–84.
Leśnego w Polsce. Ostatnia sesja „Zielona gospodarka” poświęcona
była wyzwaniom jakie stawia zielona gospodarka i polityka klimatyczna
Unii Europejskiej przed polskim leśnictwem i sektorem leśno-drzewnym.
| 61
LEŚNICTWO
dr MAŁGORZATA WNOROWSKA
granicą, do której można rozciągnąć wiek rębności, jest wiek dojrzałości naturalnej, to znaczy
do momentu, kiedy w drzewostanach nasila się
proces naturalnego zamierania drzew. Nie chciałbym precyzować, czy to ma być 120 czy 150 lat, ale
najcenniejsze, stabilne drzewostany można mieć
w wieku i 140, i 150, i 180 lat, co nie znaczy wcale,
że zmienią się możliwości użytkowania tego lasu.
Podwyższyć
„wiek emerytalny”
drzewostanów
W Polsce definicja zrównoważonego rozwoju wydaje się być niewłaściwie rozumiana. Zwłaszcza
w kręgach związanych z ekologią próbuje się
zrównoważonym rozwojem uzasadniać, że to przyChciałbyś przeczytać
roda powinna panować nad człowiekiem a nie
odwrotnie.
„
LEŚNICTWO
ROZMAWIAŁA:
fot. SGGW
Lasy powinny zaspokajać zapotrzebowanie na oczekiwane przez człowieka funkcje. Możemy korzystać z drewna i to nie jest niczym złym,
jeśli nie uszczuplamy zasobów drzewnych. Jest to jedyna racjonalna
droga. artykuł?
cały
Tomasz Borecki: Gdybym miał o tym mówić w oparciu o aktu-
Ale kto ma ustalać, ile tego drewna powinno być
pozyskane, żeby to było racjonalne i zrównoważone? Kto ma wziąć na siebie taką odpowiedzial-
alne źródła, to odwołałbym się do Encykliki Benedykta XVI Caritas
ność?
Zamów aktualny numer lub prenumeratę na cały rok,
in Veritate. Mianowicie, jeżeli społeczeństwa mają się rozwijać
zawsze
na bieżąco
wydarzeniami
a jednocześnie ludzie chcą by
żyć lepiej,
musząbyć
z tej przyrody
czerpać z najważniejszymi
Tomasz Borecki: Decyzja
w tej sprawie jestw
bardzo złożona. Nie
umiejętnie, żeby jej nie uszczuplić.
Benedykt drzewnym
XVI w Encyklice w
szczewynika
tylko z zapotrzebowania gospodarki narodowej na drewno
przemyśle
Polsce
i naonaświecie.
gólnie podkreślił, że traktowanie przyrody jako nietykalnego tabu lub
(przemysł drzewny, potrzeby społeczeństwa), ale także ma ona wpływ
jej niszczenie, z punktu widzenia filozofii Kościoła jest takim samym
na stan zasobów i możliwość pełnienia przez lasy oczekiwanych spo-
grzechem. Uważam, że jeżeli mamy lasy dobrze zagospodarowane,
łecznie funkcji. Obecnie nauki leśne są na takim poziomie, że przy
a takie mamy, to z tych lasów powinniśmy brać wszystko, czego
określonych warunkach zakładających trwałość gospodarstwa leśne-
TOMASZ
BORECKI
prof. dr hab., w latach 2002 2008 rektor SGGW, od września 2010 roku doradca społeczny prezydenta Bronisława
Komorowskiego do spraw
leśnictwa. Pracuje naukowo
w Katedrze Urządzania Lasu,
Geomatyki i Ekonomiki Leśnictwa Wydziału Leśnego SGGW.
KLIKNIJ i zamów!
człowiek potrzebuje. Lasy mają dostarczać drewna, chronić wodę,
go, tzn. trwałość pełnienia funkcji przez lasy, wyspecjalizowane służby
powietrze, glebę i dawać nam możliwość wypoczywania. Lasy także
urządzeniowe są w stanie określić, ile drewna można pozyskać bez
mają izolować osiedla ludzkie od hałasu i kurzu, ale mają być również
uszczuplenia zasobów.
rezerwuarem bioróżnorodności. Trzeba tak umiejętnie z nich korzystać, żeby ich nie zubożyć.
Czy sposobem na „nie robienie lasom krzywdy”
jest ciągłe poszerzanie obszarów ochronnych,
tworzenie parawanu między cywilizacją a przyrodą
poprzez tabliczki „rezerwat”, „park narodowy”?
Tomasz Borecki: Wydaje mi się, że podstawowym błędem jest
podchodzenie do przyrody w taki sposób, żeby wyłączyć jak największe obszary spod działalności człowieka. To nie jest dobra droga.
Przyrodę należy chronić dla człowieka, a nie przed człowiekiem. Lasy
i cała przyroda w krajach europejskich jest zmieniona przez człowieka
przez tysiące lat rozwoju cywilizacji na tym kontynencie. Gdybyśmy
popatrzyli wstecz na XIX wiek, to stan lasów w Europie był zatrważający. To, co obecnie mamy, jest efektem przemyślanej działalności
człowieka. Człowiek ma tą przyrodą zarządzać, wspomagać ją, żeby
ją zachować, ale jednocześnie z tej przyrody człowiek musi korzystać.
62 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
Leśnik w bardzo prosty sposób odpowie - mniej niż
przyrasta.
Tomasz Borecki: Taka odpowiedź byłaby niewłaściwa. Mogłoby
to dotyczyć użytkowania przedrębnego (cięć pielęgnacyjnych - przy.
red.). W użytkowaniu rębnym - pobraniu plonu - relacja ta może być
bardzo różna i zależy od struktury wiekowej, stanu zasobów i sposobu
zagospodarowania. Należy zaproponować nową strategię rozwoju
zasobów.
To byłyby zmiany rewolucyjne czy ewolucyjne?
Tomasz Borecki: Rewolucyjne w sposobie myślenia, ale ewolucyjne jeśli chodzi o kwestie urządzania lasu. Trzeba zaproponować
taką strategię użytkowania lasu, która zapewni względną równomierność użytkowania w długim okresie i pozwoli na poprawę stanu
>>
| 63
LEŚNICTWO
zasobów. Nasz zespół (Zakład Urządzania Lasu - przyp. red.) pracuje
nad strategią rozwoju zasobów drzewnych uwzględniającą obecne
realia, strukturę gatunkowo-wiekową, stan zasobów i równomierność
pokrycia zapotrzebowania na surowiec drzewny w dłuższych horyzontach czasowych. W konsekwencji przewiduje się potrzebę ingerencji
w drzewostanach młodszych, ale również możliwości użytkowania
w późniejszym wieku.
...czyli podwyższyć „wiek emerytalny” drzewosta-
„
LEŚNICTWO
wieki, rola ta jest nieporównywalnie mała.
Minęło już naście lat od kiedy mamy obszary
Natura 2000. Wśród leśników zdania były podzielone czy rzeczywiście to jest dobrze dla naszych
lasów, czy to ogranicza kompetencje naszych leśników, ogranicza możliwości pozyskania drewna
i na ile w konsekwencji ogranicza możliwość realizacji zasady zrównoważonego rozwoju. Jak Pan to
ocenia?
nów? Do jakiej granicy?
Popełniliśmy parę błędów przy wdrażaniu obszarów Natura 2000. Niepotrzebnie zrobiliśmy w tym samym miejscu dwóch gospodarzy: są lasy i jest
ochrona środowiska. To tworzy sytuacje konfliktowe. Nie uważam, żeby
to było właściwe.
Tomasz Borecki: Bardzo pozytywnie oceniam ideę Natury 2000
Tomasz Borecki: Wydaje mi się, że granicą, do której można
jako ideę jednolitego działania w całej Europie. Filozofia zachowania
rozciągnąć wiek rębności jest wiek dojrzałości naturalnej, to znaczy
siedlisk, jak również druga rezolucja dotycząca ptaków są potrzebne.
do momentu, kiedy w drzewostanach nasila się proces naturalnego
Wydaje mi się jednak, że popełniliśmy parę błędów przy wdrażaniu
zamierania drzew. Nie chciałbym precyzować, czy to ma być 120 czy
obszarów Natura 2000. Niepotrzebnie zrobiliśmy w tym samym miej-
150 lat, ale najcenniejsze, stabilne drzewostany można mieć w wieku
scu dwóch gospodarzy. Są lasy i jest ochrona środowiska. To tworzy
i 140, i 150, i 180 lat, co nie znaczy wcale, że zmienią się możliwości
sytuacje konfliktowe. Nie uważam, żeby to było właściwe. Wydaje mi
użytkowania tego lasu.
się też, że sposób działania w tej przestrzeni przyrodniczej powinien
Chciałbyś przeczytać
cały artykuł?
określać jeden dokument. Jako leśnik nauczyłem się, że takim doku-
Jeżeli wydłuży się strukturę wiekową, to uciszy się
głosy mówiące o tym, że mamy za dużo drzewostanów przeszłorębnych, które nie chłoną już tak
CO2, zabierają miejsce młodym lasom, są podatne
na choroby. Takie głosy
padałyaktualny
nawet z mównicy
Zamów
numer
mentem jest operat urządzania lasu i w tym dokumencie powinno być
wszystko zawarte.
Niestety, na wdrożenie Natury 2000 patrzę czasem z niepokojem.
moim rozumieniu, powierzchnia tzw. użytków ekologicznych, bęlubW prenumeratę
na cały rok,
dąca następstwem działalności np. bobrów, powinna być również
sejmowej.
by zawsze być na bieżąco zlimitowana.
z najważniejszymi
wydarzeniami
w podtapiają
Nie można dopuszczać
do sytuacji, że bobry
znaczącei obszary
leśne, wyłączając je z produkcji, a podtopienia te
w Polsce
na świecie.
Tomasz Borecki: Jako leśnikprzemyśle
nieraz bardzo siędrzewnym
dziwię określeniu
„przeszłorębny” w negatywnym ujęciu. To nie jest nic złego, przy założeniu, że nie pogarsza się jakości surowca, a w takich drzewostanach
wzrasta bioróżnorodność i tym samym walory rekreacyjne i ochronne.
Ustalenie przez gospodarkę kolei rębu, kategorii rębności, nie wy-
przyrodniczej obowiązywać powinna filozofia zrównoważonego rozwoju. Kto zapłaci w przyszłości miliony złotych za naprawę zalewanych
dróg? My. Dlatego odpowiedzialni za ochronę przyrody, szczególnie
KLIKNIJ i zamów!
nikało z dogłębnych badań, ale z zapotrzebowania rynku na różne
sortymenty. Myślę, że kolej rębu pozostanie ważnym, ale nie jedynym
regulatorem ładu czasowego.
zagrażają przechodzącym przez te tereny drogom. W całej przestrzeni
Na ile współczesne leśnictwo lub leśnictwo przyszłości jest w stanie odpowiadać na potrzeby
rynku? Na ile może dopasowywać się do potrzeb
przemysłu drzewnego, tworząc np. nowe gatunki
drewna korzystając z modyfikacji genetycznych
na wzór rolnictwa?
Tomasz Borecki: Uważam, że w leśnictwie nie ma możliwości
szybkiej zmiany technologii, która zwiększyłaby wydajność. Trudno
też zrównywać rolnictwo z leśnictwem dlatego, że bezwładność lasu
jest potężna i nie ma możliwości wyselekcjonowania np. sosny, która
będzie przyrastała czterokrotnie szybciej od tej, która jest obecnie.
O ile inżynieria genetyczna w medycynie, w technologiach żywności
odgrywa znaczącą rolę, to wydaje mi się, że w układzie lasu, ekosystemu, który jest czymś bardzo skomplikowanym i utrwalonym przez
64 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
dzisiaj, jeśli chcą mówić i decydować o ochronie przyrody, muszą
czuć wielką odpowiedzialność za kraj, za rozwój regionu i lokalnego
społeczeństwa.
Kilka ostatnich lat ostrzegano nas przed ograniczeniem pozyskania drewna wynikającym m.in.
z ograniczeń obszarów Natura 2000. Dziś z kolei
mówi się z wielkim optymizmem o możliwości
wzrostu pozyskania drewna w perspektywie kolejnych lat.
Tomasz Borecki: Lasy są państwowe i musi być nadzór nad tymi
Tomasz Borecki: Sortymenty przestały już odgrywać taką rolę,
lasami. Konieczne jest uspołecznienie tego nadzoru i akceptowanie
jak kiedyś. Dzisiaj pojawiają się nowe technologie, które umożliwiają
strategicznych decyzji podejmowanych w Lasach Państwowych.
wykorzystanie zarówno drewna
cienkiego, jak i grubego.
To nie jest
Chciałbyś
przeczytać
cały artykuł?
dla nowoczesnego zakładu problem.
Czyli lepiej, żeby technologie dopasowały się do
lasu a nie las do technologii?
Ale na ile to pozyskanie będzie odpowiadało
potrzebom sortymentowym? Mówi się, że będzie
brakowało np. drewna średniowymiarowego, że
będziemy mieli problem technologiczny z przerobieniem drewna przeszłorębnego.
Chodzi mi nie o radę nadzorczą, ale o społeczne ciało, które by
określiło, w jaki sposób
politykę lasów i wspomóc w tej
lub prenumeratę
na kształtować
cały rok,
kwestii dyrektora generalnego. Sprawą, która jest niezmiernie ważna
by zawsze być na bieżąco z najważniejszymi
wydarzeniami w
i delikatna, to są podatki. Uważam, że leśnictwo powinno również przy
Gorącym tematem jest obecnie ustawa o lasach
przemyśle
wczy
Polsce
i na świecie.
pozytywnym
bilansie zasilać budżet kraju.
i kwestia tego, czy
powinna byćdrzewnym
nowelizowania
pisania od początku. Po której Pan jest stronie?
Tomasz Borecki: My Polacy jesteśmy społeczeństwem, w którym mamy stale wiele niepewności i obaw. To nie dotyczy tylko lasu.
A kto miałby wejść w skład tego organu, kto powoływać członków? Czy nie będzie zagrożenia naciskami politycznymi ze strony różnych wpływowych
grup?
KLIKNIJ i zamów!
Ciągle mówimy, że jesteśmy my i są oni. Najwyższa pora, żebyśmy
zaczęli mówić, że jesteśmy my. W mojej filozofii patrzenia na las nie
ma możliwości sprywatyzowania lasów.
Dlaczego wspomniał Pan o akurat prywatyzacji?
Tomasz Borecki: Tego się obawiają ci, którzy mówią: nie zmieniajmy ustawy, tylko dalej poprawiajmy tą sprzed 20 lat.
tentni, a jest takie niebezpieczeństwo.
drzewostanów w perspektywie 40-50 lat będziemy mieli możliwość
użytkowania większej ilości drewna w Polsce.
Tomasz Borecki: Nadzór ministra ma zupełnie inny charakter.
Zamów
Tomasz Borecki: Bezwzględnie
tak, i aktualny
nie ma innego numer
wyjścia.
Jeżeli tę ustawę napiszą na nowo ludzie niekompeTomasz Borecki: Uwzględniając obecną strukturę wiekową
Dzisiaj jest to minister środowiska, czy to za mało?
Tomasz Borecki: Widzi Pani, też się Pani obawia. Nie wolno do
takiego stanu dopuszczać w społeczeństwie. Uważam, że niektóre
zapisy z ustawy z 1991 roku powinny być uzupełnione.
Jakie są najpilniejsze zmiany, jeśli chodzi o ustawę
o lasach?
Tomasz Borecki: Osoby powołane do tej rady powinny mieć
świadomość wielkiej odpowiedzialności za swoje decyzje. Bałbym
się upolitycznienia takiej rady. W radzie powinni zasiadać fachowcy. Obecnie zarządzenie lasami jest bardzo trudne. Trzeba pogodzić
wiele sprzecznych interesów. W ustawie korekty wymaga też m.in.
użytkowanie, a zwłaszcza zapis dotyczący sposobu rozliczania etatu
całkowitego.
Jest Pan doradcą prezydenta w sprawach leśnictwa. Zresztą sam prezydent jest też osobą, która
zawsze angażowała się w sprawy leśne...
Tomasz Borecki: Tak. Pan Prezydent jest żywo zainteresowany
leśnictwem. Podkreśla też często, że lasy to dobro o charakterze
publicznym.
Dziękuję za rozmowę.
| 65
TEKST:
Janusz Zaleski,
podsekretarz stanu
w Ministerstwie Środowiska
POLITYKA LEŚNA
Rola Banku
Danych o Lasach
w polityce leśnej państwa
POLITYKA LEŚNA
Brak jest systemowego pozyskiwania i udostępniania danych do
prowadzenia Banku Danych o Lasach. Problem ten - niezwykle
ważny z punktu widzenia wiarygodności aktualności otrzymywanych danych - zamierza się rozwiązać przy planowanej zmianie ustawy o lasach. Zgodnie z projektem założeń do projektu
ustawy o zmianie ustawy o lasach oraz niektórych innych ustaw,
na starostów sprawujących nadzór nad gospodarką leśną w lasach niestanowiących własności Skarbu Państwa, dyrektorów
parków narodowych, Agencję Nieruchomości Rolnych i inne
podmioty władające lasami ma zostać nałożony obowiązek
dostarczania danych do Banku Danych o Lasach. Ustawa ta ma
również zawierać delegację dla ministra właściwego do spraw
środowiska do określenia w drodze rozporządzenia sposobu,
zakresu i formy prowadzenia Banku Danych o Lasach.
wowo zobowiązanych do prowadzenia Banku
Danych o Lasach – połączy się, będzie to doskonały sposób na stworzenie kompletnego
systemu informacji o nieruchomościach.
Zatem Bank Danych o Lasach będzie z jednej
strony źródłem dla kreowania polityki leśnej
oraz dla monitorowania i wdrażania tej polityki,
a z drugiej strony będzie również ważnym źródłem informacji dla innych systemów ogólnokrajowych, w tym także o nieruchomościach.
OBOWIĄZEK PRZEKAZYWANIA
DANYCH
To, co jest konieczne jeszcze do zrobienia,
to przede wszystkim nałożenie poprzez odpowiednie zapisy w regulacjach prawnych
ustawowego obowiązku, aby instytucje, które
„
i potrzeby gospodarcze i jak to wszystko sko-
Posługiwaliśmy się często stwierdzeniem, że
ordynować, aby osiągnąć ten nadrzędny cel
intensywność użytkowania przyrostu – odpo-
polityki leśnej państwa, jakim jest zachowanie
wiednia w polskich warunkach – jest zbliżona
trwałości lasów, ich ochrona oraz utrzymanie
do średniej europejskiej.
ich roli w kształtowaniu środowiska.
Dzisiaj jesteśmy o wiele bogatsi w wiedzę
są istotne dla prowadzenia i przekazywania
zwiększyć tempo prac związanych ze zlecestruktury wieku drzewostanów,Chciałbyś
które dają
przeczytać cały artykuł?
danych o lasach, w tym również te, które
niem przez starostów uproszczonych PUL
nam jednoznaczną wskazówkę, że nadal
prowadzą nadzór nad lasami niestanowiącydla lasów prywatnych. Rozwiązanie tego promożna zwiększać użytkowanie zasobów lemi własności Skarbu Państwa, należycie to
blemu wiąże się w szczególnosci z potrzebą
śnych.
zadanie wykonywały. W zmienianej ustawie
dalszego doskonalenia rozwiązań prawnych
To są właśnie dane pozwalające na kształtoo lasach chcemy zawrzeć m.in. delegację dla
m.in. w kierunku zapewniania środków finanZamów
cały
rok, do wydania rozporządzewanie polityki leśnej państwa, która
by zmie-aktualny numer lub prenumeratę na
ministra
środowiska
sowych do cyklicznego i jednolitego wykonyrzała do pełniejszego zaspokajania
byoczekiwań
zawsze być
na bieżąco z najważniejszymi
wydarzeniami
w sposobie
nia, które
będzie mówiło o formie,
wania uproszczonych PUL, w tym również ze
społecznych przy jednoczesnym zachowaniu
i
rodzaju
informacji
gromadzonych
przez Bank
przemyśle drzewnym
w Polsce i na świecie.
środków pozabudżetowych.
trwałości lasów i ciągłości użytkowania.
Danych o Lasach. Należy określić, jakie dane
Dziś mamy około 40% lasów prywatnych
Dlatego też Bank Danych o Lasach jest
powinny być zbierane, kto to powinien robić,
w ogóle nie objętych tymi planami. Pozostaje
niezbędny i konieczny dla wszystkich, którzy
określić sposób oraz nałożyć obowiązek udozatem kwestia wypracowana mechanizmów
będą teraz i w przyszłości kreować politykę
stępniania tych danych, czyli listę adresatów
finansowania i motywowania do sporządzania
leśną państwa.
czy możliwych użytkowników Banku Danych
uproszczonych planów urządzenia lasów i koo Lasach. Powinny być także ustalone pewne
nieczność ich standaryzacji. Taka pilotażowa
rygory, pewne ramy, poza które bank danych
NIE TYLKO LASY PAŃSTWOWE
próba standaryzacji uproszczonych planów
nie powinien wychodzić, dlatego że zbierane
Bank Danych o Lasach powinien oferować
urządzenia lasu prowadzona jest obecnie na
dane powinny być danymi niezbędnymi.
niezbędny, szeroki zakres danych. Obecnie
terenie województwa mazowieckiego.
Podsumowując, w kontekście powyższych
mamy bardzo dobrze opracowane dane o zazadań bardzo ważna jest kontynuacja wielkosobach leśnych w lasach państwowych, nato-
Bez tej wiedzy, płynącej z najrozmaitszych
dotyczącą naszych zasobów. Według kolejno
miast istnieje bardzo duży niedostatek wiedzy
BAZA WIEDZY
O NIERUCHOMOŚCIACH
opracowań, baz danych, ekspertyz, kreowa-
przeprowadzanych inwentaryzacji zasoby te
o lasach prywatnych. Tymczasem lasy pry-
Obecnie Główny Geodeta Kraju pracuje nad
nie i realizacja polityki leśnej państwa byłyby
ciągle wzrastały. Po opublikowaniu pierw-
watne są równie ważne jak lasy państwowe
utworzeniem jednolitego systemu informacji
niemożliwe, a obowiązkiem ministra środo-
szych wyników WISL, po pięciu latach prac
dla kształtowania polityki, dla bezpieczeństwa
o nieruchomościach, który obejmowałby
wiska jest zarówno opracowanie tej polityki,
okazało się, że są one nieco wyższe w lasach
ekologicznego, dla gospodarki leśnej.
całą Polskę. Do tego systemu powinny tra-
jak i jej wdrożenie. Dokonuje się to poprzez
państwowych oraz zdecydowanie wyższe
Podstawowym źródłem informacji są uprosz-
fić również dane z Banku Danych o Lasach
kształtowanie warunków do realizacji wszyst-
w lasach prywatnych, co daje podstawę także
czone plany urządzenia lasu (PUL) sporzą-
stanowiące ważne źródło informacji ogólno-
kich funkcji lasów, w szczególności otoczenia
do wzrostu możliwości wykorzystania krajo-
dzane dla lasów prywatnych. Powinniśmy
krajowego systemu informacji o nieruchomo-
prawnego i organizacyjnego, a także stałego
wych zasobów leśnych.
również dopracować się pewnego standardu,
ściach.
nadzoru nad stanem lasów i gospodarką
Z drugiej strony pojawiły się bazujące na tych
uregulować sposób zbierania, prezentowania
Jeżeli wysiłki Głównego Urzędu Geodezji
leśną. Wdrożenie i prowadzenie tej polityki
danych prognozy dalszego kształtowania się
oraz przekazywania tych informacji. Należy
i Kartografii oraz Lasów Państwowych – usta-
Polityka leśna, tak jak każda inna polityka
wymaga stałego monitoringu stanu lasów
musi być mocno osadzona w rzeczywistości,
wszystkich form własności oraz prognozowa-
musi wychodzić z pewnych założeń i formu-
nia zachodzących zmian.
Chciałbyś przeczytać
łować cele, które cały
są realne artykuł?
do osiągnięcia.
Bank Danych
BOGATSI O WIEDZĘ
Polityka jest sztuką osiągania rzeczy możlio Lasach jest
Wystarczy przypomnieć sobie sytuację sprzed
wych. Tak jak prowadząc politykę zagraniczną
niezbędny
zaledwie siedmiu lat, kiedy to startowaliśmy z
musimy wiedzieć, jaka była historia wzajemi konieczny dla
wielkoobszarową inwentaryzacją stanu lasów
nych relacji, jakie są perspektywy gospodarnumer
lub
prenumeratę
na
cały
rok,Intuicyjnie czuliśmy, że polskie lasy
w s z y s t k i c h ,Zamów aktualny cze,
(WISL).
jaka jest polityka innych państw, jakie są
którzy
będąby zawsze być naperspektywy
- bez szkody dla w
zachowania swoich funkcji
i uwarunkowaniawydarzeniami
bieżącodemograficzne
z najważniejszymi
teraz i w przyi trwałości - mogą być źródłem większej
kulturowe, tak samo prowadząc politykę
przemyśle drzewnym
w Polsce i na świecie.
szłości
kreilości drewna, natomiast nie mieliśmy ku
leśną musimy wiedzieć, jakim potencjałem
ować politykę
temu wystarczająco pewnych danych, nie
dysponujemy, jakie są kierunki rozwoju zasoleśną państwa.
mieliśmy prognoz, które by to potwierdzały.
bów leśnych, jakie są oczekiwania społeczne
KLIKNIJ i zamów!
66 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
KLIKNIJ i zamów!
obszarowej inwentaryzacji stanu lasów, ustalenie strategii dla Banku Danych o Lasach,
w tym sposobu zbierania danych i ich zakresu. Bardzo istotne jest także umocowanie
planu urządzenia lasu w nowelizowanej ustawie o lasach, by wyjaśnić wątpliwości między
statusem planu urządzenia lasu a planu zadań
ochronnych dla obszaru Natura 2000. Są to
bardzo ważne zagadnienia, które w najbliższej
przyszłości podejmiemy w dyskusji nad zapisami nowelizacji ustawy o lasach.
| 67
POLITYKA LEŚNA
Od 2010 r., kiedy to Biuro
Urządzania Lasu i Geodezji
Leśnej podpisało umowę
z Lasami Państwowymi,
trwały prace pilotażowe
nad budową banku danych
o zasobach leśnych i stanie
lasów (Banku Danych
o Lasach).
Celem projektu było
zbudowanie systemu przechowującego i udostępniającego dane o lasach
wszystkich form własności
dla lasów obszaru województw: małopolskiego,
mazowieckiego i podkarpackiego, a w zakresie
danych urządzeniowych
dla PGL Lasy Państwowe –
-dla całego kraju.
Efekty dotychczasowych
prac zaprezentowano
podczas konferencji w
Sękocinie Starym 14 listopada 2012 r. Jest to
profesjonalny system elektronicznej wymiany informacji, którego dane – po
zakończeniu realizacji
projektu – będą udostępniane poprzez portal
internetowy jako usługi
typu OGC (Open Geospatial
Consortium) oraz na
indywidualne potrzeby
konkretnych użytkowników. Portal internetowy
składać się będzie z serwisu
metadanych, map interaktywnych, kreatora zestawień różnych danych oraz
części opisowej.
Nie ma wątpliwości, że
projekt ten jest milowym
krokiem w kierunku nowoczesnego zarządzania
obszarami leśnymi. Jego
finalizacja (czyli objęcie
poza dotychczasowym
terenem pilotażowych
województw obszaru całej
Polski) i konieczność ciągłej aktualizacji wymagają
jednak aktywizacji wielu
podmiotów, w tym również
politycznych, przygotowujących nowelizację ustawy
o lasach.
dr Inż. STANISŁAW GORCZYCA
WICEPRZEWODNICZĄCY
SENACKIEJ KOMISJI ŚRODOWISKA
ADVERTORIAL
Cele Banku Danych o Lasach
• gromadzenie, systematyczne uzupełnianie, aktualizacja i przechowywanie danych
o lasach wszystkich form własności,
• opracowywanie i przetwarzanie danych umożliwiające ich interpretację,
Sektor drzewny, pomimo swego proekologicznego charakteru (wytwarzania ekologicznych wyrobów o długim cyklu życia, samowystarczalności energetycznej, dzięki wykorzystaniu odpadów poprodukcyjnych),
największe bariery rozwoju wiąże właśnie z polityką ochrony środowiska, tj. ograniczeniem rozwoju infrastruktury oraz pozyskania drewna
na obszarach Natura 2000, kwestią redukcji emisji CO2. Rodzi to pytanie o
stan i perspektywy realizacji idei zrównoważonego rozwoju w zakresie
zachowania równowagi między koniecznością ochrony przyrody i jej
zasobów a potrzebami społecznymi
i rozwojem ekonomicznym kraju.
• umożliwienie prowadzenia analiz oraz prognozowania rozwoju zasobów leśnych
oraz możliwości użytkowania głównego,
• prezentacja, rozpowszechnianie i udostępnianie informacji o lasach oraz wspieranie
„
POLITYKA LEŚNA
XXXX
Ekorozwój to nie konserwacja przyrody
badań naukowych,
• propagowanie standardów zbierania i przetwarzania danych o zasobach leśnych
i przyrodniczych.
„
Dr inż. Janusz Dawidziuk,
dyrektor Biura Urządzania Lasu
i Geodezji Leśnej
Bank Danych o Lasach
będzie bardzo istotnym narzędziem prognostycznym dla przedsiębiorstw drzewnych.
Dzięki niemu będzie można szacować wielkość
zasobów drzewnych w dowolnym układzie
przestrzennym. To bardzo ważna informacja
szczególnie przy lokalizacji nowych inwestycji,
ale także przy planowaniu wzrostu wydajności
istniejących już zakładów.
Przemysł oparty na przerobie surowca drzewnego
W Europie wiele mówi się o tym, że aby sprostać
Przede wszystkim przemysł drzewny, produkując
jest jedną z najważniejszych gałęzi polskiej gospo-
popytowi i jednocześnie nie zachwiać równowagi
wyroby z drewna pozyskanego w lasach, przyczynia
darki. Świadczą o tym dane makroekonomiczne,
w podaży surowca na cele przemysłu przetwór-
się do redukcji emisji CO2.
w tym sukcesy eksportowe, jak i fakt, że wśród
czego, leśnictwo będzie zmuszone do sięgnięcia
Co więcej, przemysł ten tworzy wyroby o bardzo
15 wytypowanych przez Ministerstw Gospodarki
po niewykorzystane dotąd zasoby tj. biomasa po-
długim cyklu życia, które mogą podlegać wielo-
krotnemu
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
branż mających promować polską gospodarkę
zrębowa. Temu rozwiązaniu już teraz sprzeciwiają
recyklingowi. Ponadto, podczas pro-
narodową znalazły się aż 4, które wykorzystują do
się jednak środowiska ekologów. Ich radykalizm w
dukcji wyrobów z drewna wykorzystuje się bardzo
produkcji drewno: meblarstwo, stolarka okienna
ostatnich latach przyczynia się niestety do nasilenia
często energię wytworzoną na miejscu z opadów
i drzwiowa, produkcja jachtów i łodzi rekreacyj-
konfliktów a brak chęci kompromisu do impasu w
poprodukcyjnych (zrzynów, trocin), bez konieczno-
nych, budownictwo. Przedsiębiorstwa drzewne,
rozwiązywaniu ważnych kwestii dotyczących inwe-
ści transportowania paliwa na duże odległości. To
kilka przykładów proekologicznego działania
stycji i rozwoju.
Zamów aktualny
numer lub prenumeratę najedynie
cały
rok,
Sedno
konfliktów,
w
któtego
przemysłu.
takie, o których niemiecki „der Spiegel” pisał w
by zawsze być narych
bieżąco
najważniejszymi
wydarzeniami
Ciekawym
zobrazowaniem w
ekologicznego chaudział zbiorą
radykalne
czerwcu 2012 r.: „Gospodarka [polska] rozwija
rakteru
wyrobów
z
drewna
tj.
materiały tarte i jej
grupy
ekologów,
wynikają
przemyśle
drzewnym
w
Polsce
i
na
świecie.
się nie tyle dzięki wielkim inwestorom z Zachodu,
w których dominują małe i średnie zakłady to
co dzięki średnim firmom będącym własnością
niestety często z braku rze-
pochodne jest również wykres porównujący emisję
założycieli tych przedsiębiorstw i ich rodzin”.
telnej wiedzy i bazowaniu na
CO2 różnych surowców służących w budownictwie.
stereotypowym myśleniu.
Podczas gdy stal czy aluminium emitują nawet
Zakłady przemysłu drzewnego lokalizowane blisko obszarów leśnych, są jednocześnie jednym
Jednym z takich utrwalanych stereotypów, blo-
z najważniejszych pracodawców na obszarach
kujących dialog i osiągnięciu konsensusu, jest
wykazuje ujemny wskaźnik, gdyż nie tylko nie emi-
wiejskich, czyli tam, gdzie o zatrudnienie w innych
utożsamianie plantacji z lasem, twierdzenie, że
tuje, ale kumuluje CO2.
gałęziach przemysłu jest bardzo trudno.
drzewostany przeszłorębne mają większe znaczenie
Osoby nastawione proekologicznie powinny zatem
Udział polskiego sektora leśno-drzewnego w
w kumulacji CO2 niż młode osobniki itp. Zupełnie
nie tylko nie blokować rozwoju przemysłu drzew-
PKB wynosi 1,5-2% i jest wyższy od średniej
niezrozumiały i nierozpowszechniony w wielu środo-
nego, inwestycji w budowę nowych zakładów, de-
Unijnej (1%). Wzrasta także zużycie drewna per
wiskach, nawet tych, uzurpujących sobie prawo do
cyzji o zwiększeniu pozyskania drewna, lecz wręcz
capita na mieszkańca i wynosi w naszym kraju
wypowiadania się w kwestiach gospodarki leśnej,
wspierać i promować jak najbardziej powszechne
1,064 m , zbliżając się do poziomu europej-
w tym m.in. pozyskania drewna, jest fakt, że dwu-
korzystanie z drewna, aby przyczynić się do realiza-
skiego (1,160 m3). Według prognoz ekspertów,
tlenek węgla jest usuwany z atmosfery tak długo,
cji idei zrównoważonego rozwoju, w którym to przy-
zawartych m.in. w najnowszym raporcie UNECE
jak produkt drzewny pozostaje w użyciu a nawet
roda służy człowiekowi, a człowiek poprzez mądre
na temat perspektyw rozwoju sektora leśno-
wówczas, gdy produkt jest ponownie wykorzystane
gospodarowanie jej zasobami, przyczynia się do jej
-drzewnego zapotrzebowanie na drewno i wy-
lub poddany recyklingowi do pozyskania wtórnego
zachowania dla przyszłych pokoleń.
roby drzewne ze strony rynku będzie wzrastać.
materiału lub w celu odzysku energii. Taką wiedzę
To właśnie realizacji takiej idei ma służyć polityka
W ciągu najbliższych 20 lat wzrośnie z 759 do
można zdobyć m.in. czytając ekspertyzy Komisji
ochrony środowiska. Dlatego ważne jest by polscy
Sękocin Stary, ul. Leśników 21, 05-090 Raszyn
853 mln m3 i będzie wynikać głównie ze wzrostu
Europejskiej. Wniosków z takiej deklaracji – burzą-
politycy aktywnie uczestniczyli na różnych szcze-
tel. 22 825 34 23, faks 22 825 83 99
zapotrzebowanie na surowiec ze strony instalacji
cej stereotypy o przemyśle drzewnym niszczącym
blach tworzenia prawa, by służyło ono zarówno
[email protected]
spalania i współspalania biomasy.
polskie lasy jest kilka.
przyrodzie jak i ludziom.
Określenie sposobu i zakresu udostępniania danych leży w gestii Lasów Państwowych. Jednak
z założenia Bank Danych o Lasach będzie narzędziem dostępnym w określonym zakresie dla
wszystkich poprzez bezpłatny portal internetowy .
BULIGL - 50 lat w służbie polskich lasów
BIURO URZĄDZANIA LASU I GEODEZJI LEŚNEJ
68 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
odpowiednio 15 i 25 tysięcy kg CO2/m3, tarcica
KLIKNIJ i zamów!
3
| 69
TECHNOLOGIE
TECHNOLOGIE
ADVERTORIAL
Systemy oferowane przez Springer są preinstalowane w fabryce, co minimalizuje czas instalacji
i uruchomienia inwestycji w miejscu docelowym.
SPRINGER Maschinenfabrik AG
Innowacyjne technologie
dla przemysłu drzewnego
Zespół fachowców zarówno na etapie producji w austriackiej fabryce, preinstalacji jak i
docelowego montażu czuwa nad ssprawnym i bezproblemowym uruchomieniem inwestycji.
Nazwa firmy:SPRINGER MASCHINENFABRIK AG
Adres:Hans Springer Straße 2,
9360 Friesach, Austria
www.springer.eu
Oferta:
Drewno okrągłe: sortowanie kłód, transport, korowanie
Produkcja tarcicy: sortowanie wstępne, sortowanie końcowe, pakietowanie
Obróbka:
struganie, sortowanie wg klas jakości
Dalsza obróbka:
produkcja KVH, BSH, płyt klejonych, rozwiązania systemowe do produkcj
wyrobów z drewna litego, rozwiązania dedykowane przemysłowi płyt drewnopochodnych oraz papierniczemu.
Austriacki producent technologii tartacznych SPRINGER
Maschinenfabrik AG wzmocnił
zespół sprzedaży i w jeszcze
większym stopniu zaangażuje
się w rozwój współpracy
z klientami w Polsce. Od 60 lat
ta rodzinna firma z sukcesem
dostarcza maszyny i urządzenia do transportu surowca dla
przedsiębiorstw
przemysłu
drzewnego, zwiększając jakość
i wydajność ich produkcji.
Kontakt:
tel. kom. +43 676 88110 619
70 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
przedstawicieli trzeciego pokolenia rodziny
Springer - braci Timo i Gero. Firma jest od
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
początku istnienia nastawiona na innowa-
cyjne koncepcje i rozwiązania inwestycyjne,
pozwalające na podniesienie wydajności
i jakości.
- Każdy klient ma inne cele, a jego zakład
Zamów aktualny numer lub prenumeratę na cały rok,
by zawsze
być na bieżąco z najważniejszymi wydarzeniami w
podstawą naszych działań
jest dopracowanie
indywidualnych rozwiązań
i spełnienie drzewnym
potrzeb
przemyśle
w Polsce i na świecie.
funkcjonuje w różnych warunkach. Dlatego
Timo Springer.
W ostatnich latach austriacka firma zwiększy-
na szybkie i pełne uruchomienie inwestycji
istotne jest szybkie i sprawne uruchomienie
Znana głównie z systemów wsparcia dla
inwestycji. Dlatego proponowane rozwiąza-
placu surowca oraz pierwiastkowego prze-
nia modułowe są fabrycznie preinstalowane,
robu drewna firma Springer znacznie roz-
sprawdzane i poddawane próbnej eksploata-
szerzyła swoją ofertę także o koncepcje dla
ma już także w przemyśle płyt drewnopochodnych oraz celulozowo-papierniczym.
- Wielkość produkcji nie ma dla nas znaczenia - podkreśla Timo Springer. - Dostarczamy
nasze systemy do przedsiębiorstw różnej
wielkości. Ważny jest stan wyjściowy, od
którego podążamy przez optymalizację do
maksymalnej wydajności. Możemy to osiągnąć m.in. dzięki ścisłej współpracy z firmą
Microtec, dostarczającą systemy skanowania
cji przy wymiernym udziale profesjonalnego
dalszego przerobu drewna. Są to zarówno
surowca czy systemy detekcji metalu.
Daniel Rynkiewicz jest odpowiedzialny za współpracę
zespołu pracowników. W rezultacie, czas
kompleksowe systemy do optymalizacji su-
z klientami firmy Springer w Polsce.
montażu maszyn i urządzeń w miejscu doce-
rowca i produkcji płyt klejonych, jak i belek
lowym jest skrócony do minimum i pozwala
BSH czy KVH. Swoje referencje Springer
KLIKNIJ i zamów!
ła zatrudnienie do około 250 pracowników,
i bezkolizyjne rozpoczęcie produkcji.
szczególnie w mocno rozwijanych działach
związanych z fachową obsługą techniczną.
Więcej niż tartak
Firma Springer zdaje sobie sprawę, jak
75%
Daniel Rynkiewicz
przedstawiciel na rynek polski
[email protected]
od 60 lat i jest obecnie zarządzana przez
konkretnego klienta - wyjaśnia filozofię firmy
LICZBA: około 250 os.
PRACOWNIKÓW
Udział
eksportu:
Firma SPRINGER Maschinenfabrik istnieje
>>
| 71
TECHNOLOGIE
TEKST:
ADVERTORIAL
REPOTAŻ
DAMIAN PIEKARSKI
Postęp dopiero nastąpi
100 lat temu firma z Biecza nosiła nazwę „Postęp”. Ale prawdziwy postęp
w postaci nowych inwestycji i przekształcenia średniego tartaku w spółkę specjalizującą się w produkcji energii z biomasy ma nastąpić w najbliższych latach
- zapewnia zarząd spółki Biofactory.
fot. Biofactory
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
Zamów aktualny numer lub prenumeratę na cały rok,
Systemy transportu drewna - jak ten we włoskim zakładzie przerobu drewna - są rdzeniem
Biofactory nie jest dużym tartakiem. Jego zarząd widzi jednak w nim potencjał i kreśli opymistyczne plany na przyszłość. Ich trzonem jest budowa
działalności firmy Springer.
biociepłowni. Na drodze do sukcesu pojawiają się jednak problemy, nawet tak prozaiczne jak uzyskanie pozwolenia na budowę.
Wysoki udział eksportu
Przyszłość rynku POLSKIEGO
Od sześciu dekad Springer jest partnerem
- Będziemy nadal zaznaczać obecność na
i pozwalają na zwiększenie wydajności.
polskim rynku i rozwijać atrakcyjne koncep-
Możemy stać się partnerem technologicznym
cje stanowiące dla naszych potencjalnych
dla wielu małych, średnich i dużych tartaków,
klientów alternatywę wobec dotychczaso-
które chcą maksymalizować wykorzystanie
wych dostawców - mówi Daniel Rynkiewicz
surowca, ale także rozwijać koncepcje dla
odpowiedzialny w fimie Springer za rynek
producentów płyt drewnopochodnych czy
polski. Daniel Rynkiewicz posiada wieloletnie
papieru, którzy chcą zmniejszyć koszty
doświadczenie m.in. w branży produkcji płyt
i postawić na optymalizację procesów pro-
drewnopochodnych, zdobyte także w Polsce.
dukcyjnych.
technologicznym przedsiębiorstw drzewnych
w wielu krajach, o czym świadczy wysoki
udział eksportu w ogólnej sprzedaży firmy
wynoszący 75%.
Głównymi rynkami zbytu dla tych wysoce wydajnych technologii tartacznych są Niemcy,
Francja, Rosja i Skandynawia. Rozwiązania
proponowane przez Springera docenili również klienci w Ameryce Południowej, Korei
czy Australii. Obecnie trwa uruchamianie
inwestycji we Francji, Niemczech, Rosji
oraz Brazylii. Wśród tych obszarów działania
ważne miejsce odgrywa także Polska.
przedsiębiorcy są zainteresowani inwestycjami, które charakteryzują się wysoką jakością
Znając realia tego rynku widzi jednocześnie
w nim ogromny potencjał i z nieukrywaną
radością rozpoczyna pracę z klientami w
Polsce:
- Polska to duży kraj, bogaty w zasoby
BIOFACTORY
by zawsze być na bieżąco z najważniejszymi wydarzeniami w
(Biecz, woj. małopolskie) to tartak z
przemyśle drzewnym w PolsceBiofactory
i na świecie.
W latach 30. ubiegłego wieku pod
tą samą lokalizacją powstał tartak
prywatny. W 1953 roku został przejęty przez państwo i stał się częścią
Zakładów Drzewnych Przemysłu
Węglowego w Katowicach. Po kolejnych przekształceniach w 2001
roku, uregulowaniu roszczeń reprywatyzacyjnych, właścicielem spółki
została Agencja Rozwoju Przemysłu
SA w Warszawie. We wrześniu 2009
roku wszystkie udziały w spółce
zostały nabyte przez krajowe osoby
fizyczne. 2 stycznia 2012 roku spółka
została przekształcona w spółkę
akcyjną.
blisko 100-letnią
historią. Przedsiębiorstwo jest w trakcie gruntownej transformacji,
która zakłada stopniowe przechodzenie od produkcji prostych wyrobów tartacznych do bioenergetyki. W pozyskaniu środków na ten cel
pomogła emisja prywatna akcji oraz debiut na rynku NewConnect
we wrześniu 2012 r.
KLIKNIJ i zamów!
Spółka pozyskała w ramach oferty prywatnej, po uwzględnieniu
kosztów emisji, około 630 tysięcy złotych. Środki te pomogą częściowo sfinansować zakup linii suszarniczych do produkcji drewna
oraz 2-megawatowej biociepłowni. Całkowita wartość inwestycji to
około 3 mln zł. Brakującą kwotę zarząd spółki pozyska z kredytu oraz
leasingu.
- Kwota kredytu inwestycyjnego to niecałe 2,3 mln zł, z czego ponad
680 tys. będzie spłacone w 2013 roku przyznaną już dotacją unijną
- tłumaczy Krzysztof Olbrycht, wiceprezes Biofactory.
drewna - ocenia Daniel Rynkiewicz. - Polscy
>>
72 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
| 73
REPOTAŻ
REPOTAŻ
W nowej hali już trwa produkcja głów-
Potencjał suszarniczy jest wciąż rozbudowywany, by sprostać
nie tarcicy obrzynanej i nieobrzynanej
zamówieniom na suche elementy meblowe czy podłogowe.
oraz fryz.
BIOFACTORY w liczbach
Część kotłowa biociepłowni będzie finansowana poprzez umowę leasingową, która jest również dotowana przez Unię Europejską.
- To dla nas strategiczna inwestycja. W kolejnym etapie rozwoju planujemy rozbudować ją do 7-megawatowej kogeneracyjnej elektrociepłowni opalanej biomasą, czyli własnymi odpadami poprodukcyjnymi
- mówi Krzysztof Olbrycht. - Po zakończeniu drugiego etapu inwesty-
SUROWIEC
KOSZTY
EKSPORT
zarabiać na tzw. ekocertyfikatach.
15 000 m3 -
150 000 zł
1/4
Produkcja drzewna
przerób drewna
w Biofactory
80% surowca
koszt debiutu spółki
na NewConnect
pochodzi z LP
3 mln zł
produkowanych
wyrobów trafi na
eksport na Słowację,
Węgry, do Niemiec,
Austrii i Szwecji
Własne odpady - o których mówi wiceprezes - to pozostałości
Chciałbyś przeczytać cały
artykuł?
z produkcji drzewnej opartej na własnym tartaku i zakładzie przerobu
drewna iglastego i liściastego. W 2011 roku na terenie zakładu po-
Konieczne są dalsze inwestycje tech-
Chciałbyś przeczytać cały artykuł?
koszt realizowanych
inwestycji
wstała hala produkcyjna wraz z nową półautomatyczną linią do obrób-
nologiczne, które pozwolą m.in. na
ki drewna. Dzięki nim zdolności produkcyjne wzrosły kilkakrotnie. Ich
produkcję wysokiej jakości elementów
zbyt ułatwiają certyfikaty FSC, ale także CE na drewno konstrukcyjne
meblowych.
o przekroju prostokątnym, które są coraz częstszym wymogiem ze
strony odbiorców z branży budowlanej.
Inwestycja w suszarnie
Kolejnym krokiem w rozwoju spółki - która dziś produkuje głównie
wyroby tartaczne, takie jak tarcica obrzynana i nieobrzynana czy fryzy
fot. Biofactory
- jest zwiększanie wartości dodanej wyrobów poprzez ich suszenie.
Linie suszarnicze, które są obecnie rozbudowywane, pozwolą
Biofactory na wytwarzanie
wyrobów
Zamów aktualny numer lub prenumeratę
na cały
rok,z drewna dla branży meblarskiej
i budowlanej m.in. lamele podłogowe czy listwy meblowe.
by zawsze być na bieżąco z najważniejszymi
wydarzeniami w
- Rozpoczęliśmy już produkcję, wykorzystując na razie istniejącą inprzemyśle drzewnym w Polscefrastrukturę
i na świecie.
- informuje Krzysztof Trochim, prezes spółki. Jego zdaniem, zapotrzebowanie na wysokiej jakości tarcicę będzie w Polsce
Zamiast zwiększania mocy produkcyj-
rosło.
nych zarząd Biofactory woli inwesto-
Drewno nie tylko z LP
i suszenie.
Aby jednak móc sprostać wymaganiom rynku pod względem jakości
surowca, spółka musi dywersyfikować dostawców. Położenie w południowo-wschodniej Polsce jest pod tym względem atutem. Obecnie
80% dostaw surowca realizowanych jest przez Lasy Państwowe, ale
nawiązano również współpracę z dostawcami z Węgier oraz Słowacji.
- Jakość surowca w podkarpackich lasach daje wiele do życzenia mówi Krzysztof Trochim. - Dlatego musimy posiłkować się także importem z regionów zasobnych w dobrej jakości drewno iglaste i liściaste.
Ale to nie jedyny powód dywersyfikacji dostawców. Krzysztof Trochim
nie jest entuzjastą nowych zasad sprzedaży drewna wprowadzonych
w Lasach Państwowych.
- Aby być konkurencyjnym na rynku, trzeba dziś być elastycznym pod
względem profilu produkcji jak i wykorzystywanego surowca. Historia
zakupów powinna być szacowana wielkością zakupów, ale bez podzia-
fot. Biofactory
wać w dalszą obróbkę: struganie
74 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
fot. Biofactory
fot. Biofactory
cji spółka ma zamiar sprzedawać ciepło i prąd do sieci miejskiej oraz
Zamów aktualny numer lub prenumeratę na cały rok,
WHO IS WHO?
z najważniejszymi
wydarzeniami w
brakującej ilości na przykładprzemyśle
dostępnym w okolicy
bukiem.
drzewnym w Polsce i na świecie.
Krzysztof Trochim - prezes zarząłu na sortymenty. W przypadku naszej firmy, gdy zredukowano nam
by zawsze
na wyrównać
bieżąco
podczas pierwszego etapu rokowań
jodłę, niebyć
mogliśmy
Wiarygodni dla banku
Problemy z niestabilnymi, co roku zmienianymi zasadami sprzedaży
drewna niestety nie tworzą dobrej aury wobec inwestorów w sektorze leśno-drzewnym.
Ratingi branży obniżają również zła sytuacja na rynku budowlanym
i pogarszające się wyniki sektora meblarskiego. Przez pryzmat tych
problemów pojawiają trudności w uzyskaniu pozytywnej oceny inwestora ze strony instytucji finansowych udzielającej kredytów czy
leasingu.
- Taką wiarygodność na pewno poprawia fakt bycia spółką giełdową
- ocenia Krzysztof Trochim. - Debiut na NewConnect nie przyniósł
nam dotąd spodziewanych efektów finansowych, ale na pewno
stworzył nam pozytywny wizerunek i rozpoznawalność firmy, co ułatwia kontakty z bankami czy starania o uzyskanie dotacji.
du, absolwent Wydziału Organizacji
i Zarządzania Przemysłem Akademii
Górniczo-Hutniczej w Krakowie. Posiada
długoletnie doświadczenie w kierowaniu
przedsiębiorstwami produkcyjnymi. Jest
doświadczonym technologiem drewna.
Zarządza spółką od 2003 roku.
KLIKNIJ i zamów!
Krzysztof Olbrycht - wiceprezes zarządu, absolwent Wydziału Organizacji
i Zarządzania Przemysłem Akademii
Górniczo-Hutniczej
w Krakowie oraz studiów podyplomowych w Szkole Głównej Handlowej
w Warszawie w zakresie finansów.
Ekspert prawa działalności gospodarczej
Centrum im. Adama Smith’a. Posiada
uprawnienia członka rad nadzorczych
spółek Skarbu Państwa. Ma długoletnie
doświadczenie w doradztwie podatkowym i doradztwie strategicznym.
interesują Cię inwestycje w przemyśle drzewnym?
www.przemysldrzewny.eu
newsy z branży na bieżąco
| 75
GATUNKI DREWNA
TEKST:
GATUNKI DREWNA
<<dr hab. Paweł Kozakiewicz
dr inż. Agnieszka Jankowska>>
DREWNO Z POŁUDNIOWEJ EUROPY
Oliwka europejska
(Olea europaea L.)
Pozyskanie
Oliwka prawdopodobnie pochodzi z Azji Mniejszej (Syria, Palestyna) i z Grecji, skąd w starożytności wprowadzono ją do uprawy w południowej Europie, a później również w północnej
Afryce, a także w Ameryce Środkowej oraz w Indiach i Australii (Russel i in. 2008). Istnieją też
doniesienia wskazujące na afrykańskie pochodzenie tego gatunku (Mabberley 2006).
Olea europaea L. to zimozielone drzewa o naprzeciwległych skórzastych liściach. Drzewa oliw-
kwiat
ne osiągają wysokość tylko do ok. 8 – 10 m dożywając sędziwego wieku. Znane są okazy liczące ponad 2000 lat. Pień i gałązki młodych drzew są gładkie, szarozielone, starsze natomiast
Drzewa oliwne od starożytności uprawiane dla
owoców i wyciskanej
z nich oliwy są także źródłem cenionego drewna,
tym bardziej że przyrasta
ono bardzo powoli.
Bogata i unikalna kolorystyka sprawiły, że drewno oliwki od stuleci było
chętnie stosowane do
wyrobu galanterii, a od
niedawna wykorzystuje
się je także do produkcji
deszczułek posadzkowych.
mają pobrużdżoną
korę. Stare
pnie są nieregularne, często składające się z kilku oddzielnych
Chciałbyś przeczytać
cały
artykuł?
pozrastanych części. Charakterystyczną cechą starych pni są guzy i sfalowania występujące
w części odziomkowej.
Z kątów lancetowatych jasnozielonych (spodem srebrzystych) liści wyrastają wiechy drobnych,
żółtawych, wonnych kwiatków, z których później rozwijają się zielone pestkowce. Przed dojrze-
PĘD
niem owoce
barwę szarozieloną,
dojrzeniu
Zamów aktualny numer
lub mają
prenumeratę
na pocały
rok,– odcień zielonkawy, fioletowo czarny do
czarnego. Drzewo to daje obfite plony, pomimo że rośnie na nieurodzajnej kamienistej glebie,
by zawsze być na bieżąco
z najważniejszymi wydarzeniami w
na stokach pagórków i gór.
przemyśle drzewnymUprawa
w Polsce
i na świecie.
oliwki europejskiej
koncentruje się nad Morzem Śródziemnym w Hiszpanii (ponad połowa produkcji światowej – ok. 300 mln drzew), Włoszech, Grecji, Francji, Algerii, Tunezji, Turcji,
Afryce Zach.; dalej w Indiach, Japonii, USA (Kalifornia), Meksyku, Peru, Chile.
BUDOWA MAKROSKOPOWA
Oliwka europejska to gatunek twardzielowy o strukturze rozpierzchłonaczyniowej. Biel o barwie
KLIKNIJ i zamów!
jasnokremowej ciemnieje pod wpływem powietrza do szarej. Twardziel jest brązowawa z odcieniem czerwonawym lub zielonkawym, o nierównomiernej intensywności zabarwienia, zawierająca ciemnobrunatne, faliste smugi. Świeżo przetarte drewno wydziela lekko pieprzowy zapach
zbliżony do kauczuku, który dość szybko zanika.
Rysunek drewna na przekroju poprzecznym tworzą zgrupowania naczyń rozmieszczone równomiernie na całej szerokości przyrostów rocznych. Na przekroju poprzecznym, dzięki zwartej
Nazewnictwo
warstwie tkanki drzewnej kończącej drewno późne, zarysowują się wąskie przyrosty roczne
o falistym przebiegu.
Oliwka europejska to drewno pozyskiwane z gatunku drzew Olea europaea L. z rodziny oliwkowatych
Bardzo drobne promienie drzewne widoczne są i to bardzo słabo jedynie na przekroju ściśle
(Oleaceae) uprawianych w rejonie Morza Śródziemnego i wielu innych obszarach o ciepłym klimacie
promieniowym. W drewnie tym brak budowy piętrowej. Charakterystyczną cechą drewna oliwki
(pl.wikipedia.org). Nazwa rodzaju jak i rodziny pochodzi od słowa „olej”, którego bogatym źródłem
europejskiej są różne odmiany nieprostoliniowego przebiegu włókien.
są owoce tych roślin. Szeroki rejon występowania gatunku spowodował zróżnicowanie i wyróżnienie
Pod względem wyglądu, drewnem podobnym do oliwki europejskiej są inne gatunki drewna
podgatunków rosnących w różnych rejonach świata:
z rodzaju Olea, np. Olea lancifolia Moench. oraz Olea verrucosa Raf., a dzięki obecności ciem-
O. europaea L. subsp. europaea (Europa), O. europaea L. subsp. cuspidata (od Iranu do Chin), O.
niejszych pasm także afrykańskie drewno zebrano (Microberlinia brazzavillensis A. Chev.).
europaea L. subsp. guanchica (Wyspy Kanaryjskie), O. europaea L. subsp. maroccana (Maroko), O.
europaea L. subsp. laperrinei (Algieria, Sudan, Nigeria).
W tabeli 1 podano najczęściej używane nazwy handlowe wobec tytułowego gatunku drewna z uwzględnieniem
postanowień normy PN-EN 13556:2005.
Nazwa polska
oliwka europejska
Nazwa angielska
European olive
Nazwa francuska
Olivier
Nazwa niemiecka
Olive, echter Ölbaum, Europaischer Ölbaum, Gemeiner
Ölbaum, Ölivenbaum, Ölivenholz
Nazwy stosowane
w innych krajach:
acebuche w Hiszpanii; feitun w Iraku; zeitum w krajach
Afryki północnej; olivastro we Włoszech
PRZEKRÓJ POPRZECZNY
76 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
PRZEKRÓJ PROMIENIOWY
PRZEKRÓJ STYCZNY
| 77
GATUNKI DREWNA
BUDOWA MIKROSKOPOWA
GATUNKI DREWNA
Widoczne na przekroju poprzecznym naczynia rozmieszczone są równomiernie: najczęściej w zgru-
Wybrane właściwości fizyczne i mechaniczne drewna oliwki europejskiej (Olea europaea L.) według badań własnych i danych literaturowych
(Govorčin i in. 2010, www.wood-database.com).
Uwaga: właściwości mechaniczne podane dla drewna powietrzno-suchego (W=12%)
powaniach po 2 - 3 (rzadziej pojedynczo lub po 4 i więcej) tworząc w ich obrębie promieniowe rzędy.
Średnica naczyń waha się od 0,04 do 0,06 mm (średnio 0,05 mm). Liczba naczyń rozmieszczonych
na 1 mm3 przekroju poprzecznego jest duża i wynosi od 86 do 131 (Richter i Dallwitz 2000).
Światła naczyń w drewnie twardzieli są często wypełnione ciemnobrązową wydzieliną. Naczynia są
Nazwa cechy lub właściwości
Oznaczenie
[jednostki]
w procesie twardzielowania nie dochodzi do wcistkowania naczyń. Uzupełnieniem są komórki mięki-
Gęstość drewna świeżego
gw [kg/m3]
szu apotrechalnego występujące pojedynczo bądź w niewielkich zgrupowaniach na całej szerokości
Gęstość drewna w stanie powietrzno-suchym
(W=12%)
g12 [kg/m3]
przyrostu rocznego (tzw. miękisz rozproszony). Naczynia w strefie twardzieli, często wypełnione są
Gęstość drewna w stanie absolutnie suchym (W=0%)
substancją o barwie żółtej lub bursztynowej.
go [kg/m3]
Wilgotność punktu nasycenia włókien
Wpnw [%]
Na przekroju promieniowym widoczne są niejednorodne promienie drzewne zbudowane z dwóch ro-
Porowatość
C [%]
dzajów komórek miękiszowych: stojących i leżących. Komórki miękiszowe stojące najczęściej tworzą
Skurcz w kierunku wzdłużnym
Klw [%]
warstwy brzeżne promieni, podczas gdy komórki leżące stanowią ich warstwy środkowe.
Skurcz w kierunku promieniowym
Krw [%]
W ścianach poprzecznych członów naczyń występuje perforacja prosta, a na ścianach podłużnych
Skurcz w kierunku stycznym
Ksw [%]
brak jest zgrubień spiralnych.
Skurcz objętościowy
Kvw [%]
częściowo bądź całkowicie otoczone komórkami miękiszowymi (jest to miękisz włóknisty). Mimo to
Chciałbyś
artykuł?
Na przekrojuprzeczytać
stycznym zwraca uwagęcały
kształt promieni
drzewnych. Są to promienie jedno-, dwu- lub
Rr II [MPa]
Chciałbyś przeczytać
Wytrzymałość na rozciąganie wzdłuż włókien
trzyszeregowe, zawierające najczęściej od 6 do 8 warstw komórek miękiszowych (Richter i Dallwitz
2000). Wysokość promieni nie przekracza 0,5 mm. Na szerokości 1 mm występuje od 7 do 11
promieni. W omawianym drewnie nie ma złogów substancji krystalicznych podobnie jak budowy
piętrowej.
Zamów aktualny numer lub prenumeratę na cały rok,
by zawsze być na bieżąco z najważniejszymi wydarzeniami w
przemyśle drzewnym w Polsce i na świecie.
Wytrzymałość na ściskanie wzdłuż włókien
Rs II [MPa]
Wytrzymałość na zginanie statyczne
Rgs [MPa]
Udarność
U [kJ/m2]
Moduł sprężystości wzdłuż włókien
EII [GPa]
Wytrzymałość na ścinanie wzdłuż włókien
Rc II­[MPa]
Wartość
min. – średnia – max.
Ekonomicznie ważniejszym od drewna
produktem jest oliwa pozyskiwana z owo1000 – 1090 - 1190
ców oliwki europejskiej. Owocem jest
pestkowiec podobny do śliwki (ok. 3,5 cm
930
długości) latem zielony, w czasie dojrze750 – 805 - 890
wania purpurowo-czarny. Soczysty miąższ
28
zawiera od 14 do 40% tłuszczu, niewielkie
35
ilości białka i cukru oraz witaminy. Uprawa
0,4 – 0,5 – 0,6
oliwki europejskiej (prowadzona od ok. 4
5,3
tysięcy lat), drzewa mającego bardzo małe
9,3
wymagania glebowe, koncentruje się nad
18,4 – 20,0
Morzem Śródziemnym w Hiszpanii (ponad
70
cały
artykuł? połowa produkcji światowej - ok. 300 mln
drzew). Drewno uzyskiwane jest niejako
45
przy okazji wymiany drzew w gajach oliw70
nych.
16 – 44 - 71
9
17,0 - 17,2
Zamów aktualny numer
lub prenumeratę
na cały rok,
HJ pop [MPa]
90
by zawsze być na bieżąco z najważniejszymi wydarzeniami w
przemyśle drzewnym w Polsce i na świecie.
Obróbka i zastosowanie
Twardość Janki na przekroju poprzecznym
Suszenie drewna oliwki europejskiej jest dość trudne, wprawdzie nie wykazuje tendencji
do odkształceń desorpcyjnych, ale łatwo pęka od czół.
Wysoka gęstość omawianego drewna w połączeniu z zawiłym układem włókien utrudniają
Podłoga wykonana z drewna oliwki europejskiej, tiku i dębu czarnego
w połączeniu ze stalą
fot. www.had.hotelworldasia.com/…
KLIKNIJ i zamów!
obróbkę, powodując szybsze tępienie narzędzi i zwiększając zużycie materiałów ściernych.
KLIKNIJ i zamów!
Jednak drewno to dobrze się szlifuje i poleruje, dając gładkie, błyszczące powierzchnie.
Drewno oliwki europejskiej dobrze nadaje się do toczenia ze względu na zwartą, homogeniczną strukturę.
Drewno omawianego gatunku klei się dobrze, mimo dużej gęstości. Zalecane kleje to: poliuretanowo – epoksydowe, poliuretanowe i hybrydowe. Przy łączeniu za pomocą wkrętów
i gwoździ wskazane jest uprzednie nawiercanie celem uniknięcia rozłupywania drewna.
Drewno oliwki europejskiej dobrze przyjmuje środki malarsko - lakiernicze. Ze względu
na dużą gęstość i zawartość substancji tłuszczowych należy stosować lakiery podkładowe
poprawiające przyczepność.
Drewno oliwki europejskiej nie zostało uwzględnione w normie PN-EN 350-2:2005, w
Według skali sześciostopniowej przedstawionej przez Krzysika (1978), drewno oliwki europejskiej
WŁAŚCIWOŚCI
jest bardzo ciężkie (klasa I). Średnia gęstość dla stanu powietrznosuchego (dla drewna o wilgotności ok.12%) wynosi ok. 930 kg/m3. Omawiane drewno charakteryzuje się typową dla gatunków
rozpierzchłonaczyniowych z klimatu umiarkowanego wilgotnością punktu nasycenia włókien (około
28%). Oliwka jest drewnem średnio kurczliwym, ale o średniej anizotropii skurczu wynoszącej ok.
1,8.
Wysoka gęstość sugeruje wysokie właściwości mechaniczne, jednak z uwagi na występowanie
splątanego układu włókien ich wartość jest niższa od spodziewanej. Przykładowo średnia wytrzymałość na ściskanie wynosi tylko 45 MPa, a na zginanie 70 MPa.
78 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
której dokonano klasyfikacji wielu gatunków i rodzajów drewna pod względem trwałości
wobec czynników biologicznych. Drewno to uważane jest za dość trudne w nasyceniu
środkami impregnującymi. Ma niską lub średnią trwałość na działanie grzybów (Galewski
i Korzeniowski 1958).
Oliwka europejska w przemyśle drzewnym wykorzystywana jest głównie do produkcji galanterii drzewnej: biżuteria, ramki, szkatułki, niewielkie rzeźby itp. Często są to wyroby toczone i frezowane. Podłogi wykonuje się głównie z deszczułek posadzkowych, lamparkietu
i mozaiki przemysłowej. Z uwagi na ograniczoną dostępność i postać wymiarową drewna
są to zwykle małe elementy podłogowe. Drewno oliwki ma charakterystyczny rysunek
(obecność ciemnych smug) i przez to oryginalny wygląd.
Literatura:
Richter, H. G., Dallwitz, M. J., 2000: Commercial
timbers: descriptions, illustrations, identification,
and information retrieval. In English, French,
German, Portuguese, and Spanish. Version online:
25th June 2009. http://delta-intkey.com
Krzysik F., 1978: Nauka o drewnie. PWN.
Warszawa.
PN-EN 13556:2005 Drewno okrągłe i tarcica.
Terminologia stosowana w handlu drewnem w
Europie.
PN-EN 350-2:2000 Trwałość drewna i materiałów
drewnopochodnych. Naturalna trwałość drewna
litego. Wytyczne dotyczące naturalnej trwałości
i podatności na nasycanie wybranych gatunków
drewna mających znaczenie w Europie
Govorčin S., Sinković T., Sedlar T., 2010:
Dimensional Stability of Olive (Olea europaea L.) and Teak (Tectona grandis L.). DRVNA
INDUSTRIJA Vol. 61 (3); s.: 169-173.
Galewski W., Korzeniowski A.: 1958: Atlas najważniejszych gatunków drewna; PWRiL, Warszawa.
Russel R., Cutler C., Walters M., 2008: Ilustrowana
Encyklopedia DRZEWA ŚWIATA. Wydaw.
Universistas. Kraków.
Mabberley D., 2006: Drzewa – Rozpoznawanie,
ciekawostki, występowanie na świecie. Wydaw.
Wiedza i Życie. Warszawa.
Johnson O., More D., 2004: Przewodnik Collinsa
DRZEWA.
Oficyna
Wydawnicza
Multico.
Warszawa.
Strony internetowe:
http://had.hotelworldasia.com/content/wood-wonder
http://www.artinstituteshop.org/item.aspx?productID=1753
http://www.etsy.com/listing/71922972/olive-wood-table
| 79
KADRY
KADRY
KTO JEST KIM
w sektorze leśno-drzewnym
Marek Kasprzak
od
listopada
2012
Stowarzyszenia
Drewnopochodnych
r.
Prof. dr Tomasz
Zawiła-Niedźwiecki
prezydent
Płyt
został wybrany (31 głosami na 56 upraw-
w Polsce, jego do-
nionych) na członka rady Europejskiego
Producentów
1983
Instytutu Leśnego (EFI) na kadencję 2012-
r. związany z Orzechowskimi Zakładami
2015, dystansując trzech innych kandyda-
Przemysłu Sklejek. W latach 1993-2003
tów. Wybory odbyły się w październiku
pełnił funkcję prezesa zarządu, obecnie
w Stambule podczas dorocznej konferencji
dyrektora ds. produkcji. Jest absolwentem Wydziału Technologii
EFI. EFI jest konwencją międzynarodową, ratyfikowaną przez 23
Drewna Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu oraz studiów
kraje europejskie, w tym Polskę. Członkami EFI jest 130 instytucji
Master Business Administration w Szkole Głównej Administracji i
naukowych (z 35 krajów), zajmujących się badaniami leśnymi.
Zarządzania Centrum Doskonalenia Kadr w Warszawie.
Prof. Tomasz Zawiła-Niedźwiecki jest jednocześnie dyrektorem
tychczasowy
wiceprezydent.
Od
Instytutu Badawczego Leśnictwa, powołanym przez ministra środo-
Chciałbyś przeczytać
cały
artykuł?
wiska w 2008 r. na 5-letnią
kadencję.
Swoją współpracę z IBL rozpoczął na początku kariery zawodowej
po ukończeniu studiów na Wydziale Leśnym SGGW w 1979 roku.
Hans Peter Döhmen
Jako pracownik naukowy w Instytucie Badawczym Leśnictwa prze-
został nowym dyrektorem działu restruktu-
pracował łącznie 8 lat. Od 1983 r. był zastępcą kierownika OPOLIS -
ryzacji firmy Klenk Holz AG, znajdującej się
w pierwszej piątce największych zakładów
przetwórstwa drzewnego w Europie. Trzy
tartaki - w Baruth, Oberrot i Wolfegg mają
łączne moce przerobowe wielkości 2,5 mln
m3 drewna rocznie.
świecie.
Zadaniem dr. Döhmena jest poszukiwanie nowego inwestora dla
firmy, która boryka się z poważnymi kłopotami finansowymi. Celem
jest znalezienie kupca, który przejąłby 100 procent akcji przedsiębiorstwa i zapewnił jego dalsze płynne funkcjonowanie. Nie udało się to
poprzedniemu dyrektorowi Andreasowi Maquet i jego firmie konsul-
Zamów
aktualny
numer alub
prenumeratę
na cały
Krajowego
Centrum Teledetekcji,
następnie
kierownikiem Zakładu
Teledetekcji i kierownikiem Zakładu Kartografii w Instytucie Geodezji
rok,
Kartografii w Warszawie, gdzie w 1990 roku obronił pracę doktorby i zawsze
być na bieżąco z najważniejszymi wyską. W 1988 r. odbył staż naukowy w CNRS - Centrum Ekologii
darzeniami
drzewnym
Polsce i na
w Montpellier w
weprzemyśle
Francji. W latach
1992-94 byłwpracownikiem
Katedry Teledetekcji i Urządzania Lasu Uniwersytetu w Gandawie
w Belgii.
W 1994 r. uzyskał stopień doktora habilitowanego na Wydziale
Leśnym SGGW. W latach 1992-2000 był wykładowcą dla kadry kierowniczej administracji państwowej na kursach organizowanych przez
KLIKNIJ i zamów!
tingowej Rölfs RP Management Consultants. Tym razem rekrutacją
nowych inwestorów ma zająć się dr Hans Peter Döhmen, który rów-
nież prowadzi swoją firmę konsultingową Döhmen Consulting Gmb.
W jej portfolio znajduje się m.in. TelKomDat, jeden z największym
operatorów telekomunikacyjnych w Europie.
Zanim dr Hans Peter Döhmen dołączył do teamu Klenk Holz pracował też w firmie Klöckner Pentaplast jako zastępca dyrektora finansowego oraz w B.U.S. Berzelius Umwelt-Service AG zarządzając
projektami. Jest absolwentem kierunku administracji w biznesie
Uniwersytetu w Kolonii. Uzyskał stopień doktora w zakresie ekonomii.
80 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
FAO, Europejską Agencję Kosmiczną i Międzynarodowy Uniwersytet
Teledetekcji (Azerbejdżan, Bułgaria, Kazachstan, Maroko, Polska
i Rumunia). Wykładał w Wyższej Szkole Ekologii i Zarządzania
w Warszawie, a także na Wydziale Lasu i Środowiska w Eberswalde
(Niemcy). Jednocześnie od 2005 r. był wicedyrektorem międzynarodowych studiów magisterskich pod nazwą „Technologie i informacja
w leśnictwie”, prowadzonych wspólnie przez SGGW i Uniwersytet
Nauk Stosowanych w Eberswalde.
W 2001 r. był ekspertem-recenzentem 5. Programu Ramowego Unii
Europejskiej, a w latach 2004-2005 6. Programu Ramowego. W
2002 r. otrzymał nominację profesorską.
dr Mirosław
Stepaniuk
został w listopadzie
powołany
przez
Marcina Korolca, ministra środowiska na
stanowisko dyrektora
Dr inŻ. Julia Denzler
Białowieskiego Parku
Narodowego. Zdaniem ministra nowy dyrektor to osoba, która świetnie zna się na ochronie przyrody, a przy tym od początku swojej
kariery zawodowej i naukowej
jest związana
Chciałbyś
z Podlasiem i Białowieżą.
Mirosław Stepaniuk urodził się w 1962 roku
w Hajnówce. Ukończył studia magisterskie
na Uniwersytecie Marii Curie-Skłodowskiej
otrzymała doroczną nagrodę Kobieta ACR
Choć budownictwo czy przemysł drzewny
przyznawaną przez Instytut ACR za wybitne
to branże zdominowane przez mężczyzn, to
osiągnięcia naukowe. Pani Denzler jest kie-
warto starać się tworzyć zespoły mieszane,
rownikiem działu technologii Holzforschung
gdyż moim zdaniem takie zespoły są bardziej
poprawą procesów technologicznych w prze-
Julia Denzler jako naukowiec popiera bada-
myśle drzewnym i budownictwie. Technologia
nia interdyscyplinarne i tworzenie zespołów
drewna, bioenergia i produkty z drewna to
badawczych, w skład których wchodzą
przeczytać
cały
artykuł?
kreatywne.
Austria, gdzie zajmuje
się badaniami
nad
trzy obszary, w których się specjalizuje.
w Lublinie. Od 1987 roku
związany jest
naZamów
aktualny
numer
na
- Badam
każdylub
etap,prenumeratę
od drzewa, które jeszukowo i zawodowo z Białymstokiem, gdzie
cze rośnie
w lesiez i najważniejszymi
zostanie pozyskane na
by zawsze być na
bieżąco
podjął pracę w Ośrodku Badań Naukowych
cele przemysłowe, aż po ostateczny produkt
przemyśle
drzewnym
w Polsce i na świecie.
w Zakładzie Przyrodniczych
Podstaw Rozwoju
i na każdym etapie staram się wyodrębnić
Regionu. Następnie został pracownikiem nate czynniki, na które możemy wpływać, by
ukowym Politechniki Białostockiej w Zakładzie
osiągnąć jeszcze lepsze rezultaty w produkcji
Oceny i Użytkowania Geosystemów, Instytutu
wyrobów z drewna - mówi młody naukowiec.
Inżynierii Środowiska. W 2009 roku obronił
Jest bardzo aktywnym naukowcem i pomimo
dysertację „Przyrodnicze i społeczno-gospomłodego wieku ma spory dorobek naukowy.
darcze uwarunkowania zmian użytkowania
Aktywnie uczestniczy w wielu projektach baterenu Niecki Gródecko-Michałowskiej” i uzydawczych, w tym także krajowych i międzyskał tytuł doktora w warszawskim Instytucie
narodowych komitetach normalizacyjnych.
Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania
Bogata lista publikacji czy uczestnictwo
im. Stanisława Leszczyckiego Polskiej
w trzech projektach badawczych, w tym m.in.
Akademii Nauk. Od 2001 roku współpracuje
projekcie COMET K - pozwoliły jej uzyskać
z organizacjami pozarządowymi, które skuw 2012 roku najwyższą liczbę punktów,
piają się na ochronie przyrody i rozwoju obi uzyskać ACR Women Award.
szarów Puszczy Białowieskiej. Jest autorem
Jest absolwentką Uniwersytetu w Karlsruhe,
wielu publikacji naukowych. Przewodniczył
studiowała inżynierię budowlaną. Pracowała
i uczestniczył w pracach nad 26 projektami
jako kierownik projektu na budowie.
badawczymi. Jako członek wchodzi w skład
- Nigdy nie odczuwałam jakichś specjalnych
wielu organizacji naukowych oraz stowarzyforów z tytułu tego, że jestem kobietą - podszeń społecznych. Doskonale włada językiem
kreśla. - Nie czułam się też dyskryminowana.
rosyjskim, a także białoruskim i ukraińskim.
przedstawiciele różnych dziedzin naukowych.
cały
Także rok,
obecnie pracuje w takim zespole, który
wspierany
jest nie tylko
wydarzeniami
w przez technologów
KLIKNIJ i zamów!
drewna, ale również matematyków, fizyków
czy informatyków. Chcą wspólnie opracować
system skanowania komputerowego drewna
na pniu, który potrafiłby badać właściwości
surowca czy np. jego objętość bez kory.
Trzeba więc zaprojektować taki algorytm,
który pozwoli skanerowi odróżnić korę od
rdzenia. Nie jest to łatwe ze względu na niezwykłą różnorodność gatunków i ich budowę
wewnętrzną. Dlatego do projektu wybrano
pilotażowo najbardziej popularne gatunki
iglaste, tj. sosna, świerki i jodła.
| 81
RECENZENT:
BIBLIOTEKA
PAWEŁ KOZAKIEWICZ
RECENZJA | Maciej Sydor. Drewno w budowie maszyn. Historia najważniejszego tworzywa. Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu.
Poznań 2011.
Książka Macieja Sydora została wydana w 2011 roku przez Wydawnictwo Uniwersytetu
Przyrodniczego w Poznaniu. Opracowanie to liczy ponad 380 stron i przedstawia niezmiernie
ciekawą historię zastosowań drewna w budowie różnorodnych maszyn.
Opracowanie rozpoczyna krótki wstęp, w którym autor objaśnia ideę podjętej tematyki,
a domyka intrygujące zakończenie
traktujące o pochodzeniu nazwy rodu pierwszych władców
Chciałbyś przeczytać
cały artykuł?
Polski. Ułatwieniem dla czytelnika są zamieszczone indeksy: rzeczowy i osobowy. Pośrednio
o wartości opracowania świadczy niezwykle bogaty spis literaturowy, obejmujący ponad 300
pozycji piśmienniczych i 34 akty normatywne. Przegląd ten jest imponujący, zważywszy że
zawiera powołania na woluminy od czasów Leonardo da Vinci po współczesne.
Zasadniczą część książki tworzą trzy środkowe rozdziały. Pierwszy z nich stanowi swoistą idenZamów aktualny
numer lub prenumeratę na cały rok,
tyfikację triady: inżynier, drewno, maszyna. Poza obszernym wyjaśnieniem podanych wyżej
by zawsze byćpojęć
na odnajdujemy
bieżąco spis
z najważniejszymi
wydarzeniami w
ponad 70 właściwości konstrukcyjnych tworzyw drzewnych, ważnych w
przemyśle drzewnym
w Polsce
świecie.
budowie maszyn.
Dalej autori wna
sposób
syntetyczny i podstawowy przedstawia budowę drewna
oraz wybrane właściwości tego materiału. Dzięki temu pozycja ta staje się w pełni przystępna
również dla humanistów.
Technolodzy drewna mogą pominąć te fragmenty i od razu rozsmakować się w treści najobszerniejszego rozdziału pt. „Maszyny z drewna”.
KLIKNIJ i zamów!
Podróż przez wieki historii zaczyna się od maszyn prostych, następnie „używamy” drewnianych okrętów, pojazdów lądowych
i samolotów, by podczas „przesiadek i przystanków” przyjrzeć się
między innymi budowie młynów i wiatraków, zajrzeć do hal produkcyjnych, zaopatrzonych w dawne tokarki, pilarki i młoty.
Ostatecznie rozdział ten żegnamy, „by wejść we współczesność”, przy akompaniamencie drewnianych instrumentów muzycznych.
Ostatni z głównych rozdziałów poświęcony jest teraźniejszemu zastosowaniu drewna do budowy maszyn i urządzeń. Oprócz oczywistych aplikacji drewna, np. do modeli odlewniczych,
oprawek i trzonków narzędzi czy wybranych sprzętów sportowych, jest ono używane także
w zaskakujących przedmiotach, takich jak np. ramy rowerowe, obudowy komputerów czy korpusy obrabiarek sterowanych numerycznie.
Po przeczytaniu całości czuje się pewien niedosyt, wynikający z zaostrzonego apetytu poznawczego. Każdy z przedstawionych podrozdziałów, traktujących o różnych zastosowaniach drewna, można by rozwinąć (przy ogromnym nakładzie czasu i pracy) do odrębnej wielostronicowej
pozycji, a zapewne dodać też nowe, np. traktujące o machinach oblężniczych, ale oczywiście
nie sposób byłoby zrobić to w jednej książce, której zamysł był nieco inny. Jak podaje autor,
„dobór prezentowanych zagadnień służy dwóm celom: po pierwsze - przybliżeniu współczesnym
inżynierom historycznych dróg poszukiwań rozwiązań technicznych, po drugie - zachęceniu humanistów do lepszego poznania, często marginalizowanych, materialnych aspektów techniki”.
Cele te z pewnością zostały osiągnięte.
82 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
| 83
Zamów aktualny numer w cenie 33 zł brutto
lub prenumeratę na cały rok za 120 zł brutto ,
by zawsze być na bieżąco z najważniejszymi wydarzeniami w przemyśle drzewnym w Polsce i na świecie
KLIKNIJ
WYPEŁNIJ FORMULARZ ZAMÓWIENIA
www.przemysldrzewny.eu
84 | PRZEMYSŁ DRZEWNY. RESEARCH & DEVELOPMENT
| 85

Podobne dokumenty