informator EDD 2014-śląskie

Komentarze

Transkrypt

informator EDD 2014-śląskie
INFORMATOR
Europejskie Dni Dziedzictwa
województwo śląskie
13-21.09.2014
Dziedzictwo –
źródło tożsamości
Szanowni Państwo,
Informator opracowany w Oddziale Terenowym
Narodowego Instytutu Dziedzictwa w Katowicach
40-085 Katowice, ul. Mickiewicza 29, tel. 32 207 24 01-02
tel. 504 162 824, e-mail: [email protected], [email protected]
www.nid.pl
www.edd.nid.pl
Opracowanie: Joanna Banik
Fotografie: Organizatorzy, NID, A. Mucha
Na okładce: Młyn z Imielina w Muzeum „Górnośląski Park Etnograficzny w Chorzowie”,
fot. Antoni Kreis
Projekt okładki: Marek Krajewski
Opracowanie graficzne, skład, łamanie: Marek Krajewski
Patronat honorowy:
Wojewoda Śląski
Marszałek Województwa Śląskiego
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Katowicach
Śląski Wojewódzki Konserwator Zabytków
Publikacja sfinansowana ze środków Narodowego Instytutu Dziedzictwa
Europejskie Dni Dziedzictwa to zainicjowany przez Radę Europy
i Komisję Europejską największy ogólnoeuropejski projekt społeczno-edukacyjny, realizowany z niezmiennie wielkim powodzeniem
od ponad dwudziestu lat w większości krajów naszego kontynentu.
Jego zasadniczym celem jest popularyzacja wiedzy o szeroko pojętym dziedzictwie lokalnym, regionalnym i narodowym. Dlatego też
każdego roku w czasie dwóch wrześniowych weekendów organizatorzy Europejskich Dni Dziedzictwa starają się jak najszerszej publiczności zapewnić możliwość bezpłatnego zwiedzania zabytków
i muzeów, parków i ogrodów. Organizują również inne atrakcje:
koncerty, festyny, pokazy i kiermasze, które mają zachęcić zarówno
dzieci, jak i dorosłych do głębszego poznania materialnego i duchowego dorobku ich miejscowości, regionu i kraju.
Polska bierze udział w tym europejskim święcie dziedzictwa od 1993 roku. Od 2007 roku rolę
koordynatora narodowego Europejskich Dni Dziedzictwa pełni Narodowy Instytut Dziedzictwa.
Dzięki działaniom podejmowanym w ramach EDD w ostatnich siedmiu latach, przeszło dwa miliony osób uczestniczących w ponad 10 000 zorganizowanych w naszym kraju wydarzeniach edukacyjno-kulturalnych miało okazję poznać lepiej dorobek kulturalny Polski i tworzących ją „małych”
ojczyzn. Dorobek – zarówno ten zmaterializowany w otaczającym nas krajobrazie i osadzonych
w nim zabytkach, jak też ten niematerialny, wynikający z naszej historii i pamięci oraz tradycji
i obyczaju.
Polska we wrześniu tego roku już po raz dwudziesty drugi weźmie udział w Europejskich Dniach
Dziedzictwa, tym razem organizowanych w naszym kraju pod hasłem przewodnim „Dziedzictwo –
źródło tożsamości”. Animatorzy dziesiątków wydarzeń kulturalnych i w tym roku z pewnością będą
się starać w jak najatrakcyjniejszy sposób zaprezentować bogactwo i różnorodność spuścizny kulturalnej, w której zapisana jest nasza narodowa, regionalna i lokalna tożsamość. Mam nadzieję,
że Europejskie Dni Dziedzictwa po raz kolejny staną się też okazją do przypomnienia często na co
dzień niezauważanych zabytków i poznania historii, której są one świadectwem. A ponieważ dziedzictwo to nie tylko zabytki, wydarzenia organizowane w ramach EDD będą również sposobnością
do poznania i rozpropagowania miejscowych zwyczajów i tradycji, które bez wątpienia stanowią
fundament naszej tożsamości, nie tylko jako Polaków, ale też członków społeczności zamieszkujących jej różne regiony i miejscowości.
Informator Europejskich Dni Dziedzictwa, który trzymają Państwo w rękach prezentuje wiele
wydarzeń kulturalnych organizowanych na terenie województwa. Wierząc, że wśród nich znajdą
się propozycje atrakcyjne dla każdego, szczerze zapraszam wszystkich, dzieci i dorosłych, do udziału w tegorocznych XXII Europejskich Dniach Dziedzictwa. Cieszmy się wspólnie świętem naszego
dziedzictwa kulturowego i przekonajmy się, jak bardzo możemy być dumni z naszej historii i dorobku naszych przodków.
Piotr Żuchowski
Sekretarz Stanu w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Generalny Konserwator Zabytków
Organizatorzy zastrzegają sobie prawo do zmian w programach!
Szanowni Państwo,
zapraszam do aktywnego udziału w Europejskich Dniach
Dziedzictwa - inicjatywie podjętej wspólnie przez Radę
Europy i Unię Europejską, aby popularyzować regionalne
dziedzictwo i podkreślać znaczenie kultury europejskiej.
To największe w Europie święto zabytków organizowane
jest w naszym kraju już po raz dwudziesty drugi i z każdym
rokiem spotyka się z coraz większym zainteresowaniem
mieszkańców województwa śląskiego.
Najlepszym wyrazem naszego bogactwa oraz wielowątkowej tradycji są charakterystyczne dla regionu zabytki. Wzorem lat ubiegłych w drugi i trzeci weekend września mogą Państwo odbyć wyjątkową
podróż po kulturalnej mapie województwa śląskiego.
Obchody Europejskich Dni Dziedzictwa, które w tym roku przebiegają pod hasłem: „Dziedzictwo – źródło tożsamości”, to znakomita okazja do poznania i docenienia historii oraz
zabytków naszego regionu. Inicjatywa ta pozwala uchronić od zapomnienia kulturę naszej „małej ojczyzny” oraz podkreślić znaczenie dziedzictwa dla przyszłych pokoleń.
Życzę Państwu przyjemnego zwiedzania spuścizny Śląskiego, która jest częścią naszej
historii i świadectwem przeszłości.
Piotr Litwa
Wojewoda Śląski
Europejskie Dni Dziedzictwa organizowane w Polsce już
po raz dwudziesty drugi są ze wszech miar godnym wspierania działaniem przyczyniającym się do rozwijania wspólnej
społecznej świadomości bogactwa i różnorodności naszej
spuścizny kulturowej, do kształtowania potrzeby ochrony
tego dziedzictwa jako fundamentu regionalnej, narodowej
i europejskiej wspólnoty.
Tegoroczne Europejskie Dni Dziedzictwa odbywają się
pod hasłem „Dziedzictwo – źródło tożsamości”. Hasło to
w naszym regionie ma szczególny wymiar. Wielokulturowa,
niełatwa i burzliwa historia tej ziemi, ziemi pogranicza, stawia nas przed potrzebą budowania wciąż od nowa wspólnej
tożsamości na bazie różnorodnych tradycji. Niezbywalną wartością staje się otwartość,
tolerancja, weryfikacja zaszłości i stereotypów, by tworzyć wspólną dobrą przyszłość
z różnobarwnych nici i wątków z przeszłości.
W tym kontekście niezwykle istotną wartością staje się rozmowa i spotkanie, wymiana informacji, refleksji i argumentów. Temu w pierwszej kolejności służyć będą organizowane podczas Dni Dziedzictwa wydarzenia kulturalne, a także projekty edukacyjne
i społeczne. Krzepiące jest, że z roku na rok rośnie liczba organizatorów EDD, a także
miejscowości, które biorą w nich udział. Rośnie tym samym społeczna świadomość i potrzeba działań w tym zakresie.
Tym samym jeden z największych na naszym kontynencie projektów społecznych
i edukacyjnych zyskuje w naszym regionie aktywne wsparcie, dając jednocześnie możliwość rozwijania wśród mieszkańców tej ziemi świadomości znaczenia poczucia przynależności, związku z historią i tradycją.
Mirosław Sekuła
Marszałek Województwa Śląskiego
Chorzów
województwo śląskie
Wojewódzka Inauguracja Europejskich Dni Dziedzictwa
Kamyk
Częstochowa
Olsztyn
Zrębice
Złoty Potok
Koszęcin
Myszków
Zawiercie
Siewierz
Ogrodzieniec-Podzamcze
Bytom
Siemianowice Śląskie
Zabrze
Będzin
Chorzów
Gliwice
Czeladź
Sławków
Świętochłowice
Katowice
Stanica KnurówRuda Śląska
Mysłowice
Rudy
Palowice
Racibórz
Żory
Wodzisław Śląski
Pszczyna
Kończyce Małe
Bielsko-Biała
Cieszyn
Bystra
Český Těšín
Żywiec
Ślemień
Wisła
Węgierska Górka
Istebna
Mosty k. Jabłonkowa
4
Sobota 13 września
godz. 12.00 – powitanie Szanownych Gości przez Dyrektora MGPE – Pana Andrzeja Sośnierza
godz. 12.10 – uroczyste otwarcie EDD 2014 w województwie śląskim
godz. 12.30 – uroczyste otwarcie zrekonstruowanego
systemu wodnego napędzającego koło wodne i urządzenia zrekonstruowanego folusza z Brennej
godz. 12.40 – udostępnienie nowych wystaw:
• wystawy rybackiej przy stawie górnym ponad młynem z Imielina
• wystawy o młynach „Nad Liswartą i Pankówką” (dolna
sala ekspozycyjna w budynku głównym)
godz. 13.00 – udostępnienie dla ogółu zwiedzających
wnętrza folusza z Brennej
godz. 14.00, 15.00, 16.00 – projekcja filmu o dawnym
młynarstwie w Sali audiowizualnej Muzeum.
Wystawom towarzyszyć będą pogadanki i prelekcje
poświęcone historii młynów oraz hodowli ryb, a także
prezentacje dawnego młynarstwa, rybołówstwa i wyplataniasieci.
Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Żabnica
www.edd.nid.pl
Organizator:
Muzeum „Górnośląski Park Etnograficzny w Chorzowie”
41-500 Chorzów, ul. Parkowa 25, tel. 32 450 27 04, 32 241 07 18, tel./fax 32 241 55 01
e-mail: [email protected], www.muzeumgpe-chorzow.pl
5
13-14 i 20-21.09.2014
Będzin
W ramach tegorocznych EDD, Muzeum
Historyczne w Bielsku-Białej zaprasza na szereg wydarzeń kulturalnych:
Sobota 13 września
godz. 11.00 – interdyscyplinarne spotkanie dyskusyjne z cyklu „Eksponat muzealny
źródłem poznania” – spotkanie z zabytkiem
archeologicznym w Zamku ks. Sułkowskich.
Ilość miejsc ograniczona, zgłoszenia e-mail:
[email protected]
Niedziela 14 września
fot. G. Onyszko
W sobotę 13 września zapraszamy do
Pałacu Mieroszewskich w Będzinie, gdzie
w godz.11.00 – 13.30 odbędzie się prelekcja
nt. zabytków hydrotechnicznych z terenu Zagłębia Dąbrowskiego i obszarów ościennych.
Zostaną zaprezentowane bardzo ciekawe litografie z lat 30. XIX w. i archiwalne zdjęcia,
m.in. zespołu drewnianych młynów wodnych w okolicach Lelowa, młynów wodnych
na Białej Przemszy, walcowni w Sławkowie
i wielu innych zabytków hydrotechnicznych.
Spotkanie będzie okazją, żeby zapoznać się
również z działaniem młyna wodnego – zostaną zaprezentowane zdjęcia z wnętrza,
oprzyrządowanie oraz schematy przedstawiające działanie młyna.
Po prelekcji uczestnicy wezmą udział
w historycznym spacerze po parku na Wzgórzu Zamkowym w Będzinie. Znajduje się tam
wiele interesujących obiektów historycznych.
Trasa wycieczki będzie biegła w pobliżu zrekonstruowanych niedawno półziemianek
Sobota 20 września
godz. 11.00 – interdyscyplinarne spotkanie dyskusyjne z cyklu „Eksponat muzealny źródłem poznania”
– spotkanie z zabytkiem etnograficznym w „Domu Tkacza” przy ul. Jana III Sobieskiego 51. Ilość miejsc ograniczona, zgłoszenia e-mail: [email protected]
bielsko.pl
godz. 13.00 – spotkanie z kuratorem wystawy „Bielscy książęta Sułkowscy, jakich nie znacie” w Zamku
ks. Sułkowskich. Jest to pierwsza w historii Muzeum
retrospektywna wystawa prezentująca magnacki ród
Sułkowskich władający bielskim zamkiem i terytorium
na pograniczu Śląska z Małopolską od 1752 do 1945 r.
Zaprezentowanych zostanie na niej dziewięciu bielskich ordynatów i ich rodziny w historycznej drodze
trudnych wyborów życiowych i politycznych, uczestników najważniejszych wydarzeń europejskich. Na
ekspozycję złożą się dzieła sztuki, rzemiosła artystycznego, dokumenty pisane, drukowane, eksponaty z prywatnych archiwów potomków rodu, jak i szeroki zasób
archiwalnych materiałów fotograficznych. Ilość miejsc
ograniczona, zgłoszenia e-mail: [email protected]
Niedziela 21 września
i wału wczesnośredniowiecznego grodziska, w okolicach tzw. „miejsc magicznych”, gdzie prowadzący opowie różne ciekawe historie związane z nazwą poszczególnych „magicznych kręgów”. Na koniec będzie można
zwiedzić Będzińskie Podziemia. Poznamy historię powstania schronów przeciwlotniczych z czasów II wojny
światowej oraz różne ciekawostki związane z obiektem.
Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Muzeum Zagłębia w Będzinie
42-500 Będzin, ul. Świerczewskiego 15, tel. 32 267 77 07, 32 267 44 61
e-mail: [email protected], www.muzeum.bedzin.pl
6
godz. 11.00 – interdyscyplinarne spotkanie
dyskusyjne z cyklu „Eksponat muzealny źródłem poznania” – spotkanie z zabytkami historycznymi dotyczącymi I wojny światowej
w Zamku ks. Sułkowskich. Ilość miejsc ograniczona, zgłoszenia e-mail: [email protected]
muzeum.bielsko.pl
godz. 13.00 – interdyscyplinarne spotkanie dyskusyjne z cyklu „Eksponat muzealny
źródłem poznania” – spotkanie z zabytkiem
techniki w „Starej Fabryce” przy pl. Żwirki
i Wigury 8. Ilość miejsc ograniczona, zgłoszenia e-mail: [email protected]
Bielsko-Biała – Bystra
13.09.2014
godz. 11.00 – interdyscyplinarne spotkanie dyskusyjne z cyklu „Eksponat muzealny źródłem poznania” –
spotkanie z obrazem Juliana Fałata w „Fałatówce” przy
ul. Juliana Fałata 34 w Bystrej. Ilość miejsc ograniczona,
zgłoszenia e-mail: [email protected]
godz. 13.00 – spotkanie z kuratorem wystawy „Bielscy
książęta Sułkowscy jakich nie znacie” w siedzibie Muzeum przy ul. Wzgórze 16 w Bielsku-Białej.
Na wszystkie wydarzenia wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Muzeum Historyczne w Bielsku-Białej
43-300 Bielsko-Biała, ul. Wzgórze 16, tel. 33 811 10 35, 33 822 06 56
e-mail: [email protected], www.muzeum.bielsko.pl
7
20.09.2014
Sobota 13 września
Chorzów
Bytom
13 i 20.09.2014
godz. 11.30 – zapraszamy do świetlicy muzealnej na warsztaty Street Art’u pod hasłem
„Szablony w muzeum? Dlaczego nie!”. Podczas zajęć rodzinnych goście Muzeum Górnośląskiego w Bytomiu dowiedzą się czym
charakteryzuje się ta technika, kiedy użyto
pierwszych szablonów w Polsce i z jakimi
dramatycznymi wydarzeniami była związana.
Podczas szkolenia stworzone zostaną szablony na motywach śląskich i zaprezentowane
w przestrzeni miejskiej.
Sobota 20 września
godz. 11.30 – zapraszamy na wykład pt. „Śląskie źródła tożsamości” Podczas spotkania
zostanie poruszona tematyka śląskiego dziedzictwa kulturowego. Magdalena Pospieszałowska sięgając do śląskiej historii, kultury i literatury podejmie próbę odpowiedzi
na pytanie, co składa się na śląską tożsamość
i dlaczego jest ona taka trudna. Po wykładzie
słuchacze będą mieli okazję do dyskusji i wymiany własnych refleksji na temat śląskiego dziedzictwa oraz śląskiej tożsamości.
Wstęp do Muzeum oraz przygotowane w ramach EDD
wydarzenia są bezpłatne. Serdecznie zapraszamy dzieci
i dorosłych!
Bytom – Miechowice
Organizator:
Muzeum Górnośląskie w Bytomiu
41-902 Bytom, pl. Jana III Sobieskiego 2, tel./fax 32 281 82 94
e-mail: [email protected], www.muzeum.bytom.pl
20.09.2014
W sobotę 20 września o godz. 10.00 zapraszamy do zwiedzania kompleksu obiektów
Parafii Ewangelicko-Augsburskiej znajdującej
się przy ul. Matki Ewy 1 w Bytomiu-Miechowicach. W programie zwiedzanie kościoła,
prelekcja nt. dzieła Ewy von Tiele-Winckler
zwanej Matką Ewą, a także lekcja muzealna
w drewnianym dworku Matki Ewy i przedstawienie uczestnikom planów dotyczących
rewitalizacji strukturalno-społecznej kompleksu w Miechowicach.
Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
„ARTIZAN” Sp. z o.o.
40-032 Katowice, ul. Dąbrowskiego 22/505, tel. 32 206 40 78
www.artizan.pl
8
fot. A. Korzeniowski
Dwie nogi chorzowskiego przemysłu
W sobotę 20 września, z okazji Europejskich Dni Dziedzictwa zapraszamy do zwiedzania zespołów obiektów związanych z historią chorzowskiego górnictwa i hutnictwa.
Pierwszym jest dawna Kopalnia Węgla Kamiennego „Król” w Chorzowie, w tym zabytkowa wieża wyciągowa szybu „Prezydent”
wykonana w konstrukcji żelbetowej w roku
1933, zaprojektowana przez Ryszarda Heilemanna z Katowic. Wieża w okresie międzywojennym była symbolem nowoczesnego
górnictwa polskiej części Górnego Śląska.
fot. A. Korzeniowski
W chwili obecnej na wieżę można wejść i podziwiać
panoramę Chorzowa i sąsiednich miast. Dodatkowo
przewidziano zwiedzanie obiektów dawnej kopalni,
w tym budynku straży pożarnej (Galeria „Straż Pożarna”)
oraz hali tlenowni (Klub Muzyczny „Tlenownia”). Zbiórka o godz. 10.00 przy bramie od strony ul. Kościuszki
(końcowy przystanek lini autobusowej nr 139).
Drugim miejscem jest niedostępny na co dzień teren
dawnej Huty Królewskiej, w tym hala dawnej Elektrowni zlokalizowana przy ul. Metalowców, której pierwsza
część powstała w roku 1895. W hali eksponowany jest
m.in. młot parowy firmy Brinkmann z roku 1898. Oprócz
hali zobaczyć można secesyjny budynek dawnych
warsztatów elektrycznych z roku 1911 o konstrukcji
opartej na szkielecie stalowym oraz niedokończoną
elektrostalownię z lat 40-stych XX w.
Zbiórka godz. 12.00 przy bramie na teren huty
przy ul. Metalowców. Przejazd pomiędzy Sztygarką
a halą we własnym zakresie.
Po obiektach oprowadzał będzie dr inż. arch. Henryk
Mercik – Miejski Konserwator Zabytków w Chorzowie.
Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Urząd Miasta Chorzów, Biuro Miejskiego Konserwatora Zabytków
441-500 Chorzów, Rynek 1, tel. 32 2411251 w. 458
e-mail: [email protected], www.chorzow.eu
9
Cieszyn
Cieszyn
13-14 i 20-21.09.2014
Sobota i niedziela 20-21 września
Sobota 13 września
godz. 15.00-17.00 – zapraszamy na cykliczną imprezę plenerową „Cieszyński przekładaniec… czyli co z tą tradycją”, która
odbędzie się na Dziedzińcu Muzeum Śląska
Cieszyńskiego oraz w Parku Pokoju. W programie m.in.: prelekcja przybliżająca niektóre
tradycje Śląska Cieszyńskiego, prezentacja
stroi ludowych, sposobów wykonywania
poszczególnych elementów (np. żywotka,
kabotków, koronek) oraz obróbki lnu i wełny,
a także występ Zespołu Pieśni i Tańca Ziemi
Cieszyńskiej im. J. Marcinkowej. Będzie okazja do nauki tańca oraz pieśni regionu cieszyńskiego.
10
godz. 17.00 w Sali Rzymskiej Muzeum Śląska Cieszyńskiego, w ramach cyklu Spotkania Kolbergowskie,
wykład Ewy Cudzich poświęcony społecznym i kulturowym praktykom towarzyszącym istnieniu granicy
państwowej na Śląsku Cieszyńskim oraz jej przekraczaniu.
Sobota i niedziela 13-14 września
• zwiedzanie z przewodnikiem wystawy stałej pt. „Na
skrzyżowaniu dziejów i kultur”. Wejścia o każdej pełnej
godzinie 10.00, 11.00, 12.00, 13.00, 14.00.
• zwiedzanie wystawy czasowej pt. „Dawno temu na
granicy...” przygotowanej z okazji 10. rocznicy przystąpienia Polski i Czech do Unii Europejskiej. Ekspozycja
przypomni czasy niedawne, a jednocześnie tak odległe,
kiedy Cieszyn i Czeski Cieszyn dzieliły budynki celne,
a przejście na drugą stronę Olzy było prawie sukcesem.
W zbiorach muzeum oraz prywatnych znajduje się wiele
pamiątek związanych z tamtym okresem. Na wystawie
znajdą się m.in. dawne paszporty, przepustki, zaproszenia i inne dokumenty uprawniających do przekroczenia granicy, historia poszczególnych mostów na Olzie
w Cieszynie, mundury służb celnych i wojskowych, rarytasy z przemytu itd. Wejścia na wystawę indywidualnie
w godz. 10.00-14.00 w Galerii Wystaw Czasowych.
• zwiedzanie wystawy czasowej pt. „Cieszyńskie pielgrzymki do Kalwarii Zebrzydowskiej” przygotowanej
z okazji 400. rocznicy pierwszej pielgrzymki księcia Adama Wacława do Kalwarii Zebrzydowskiej. Wielowiekową kontynuatorką tych tradycji jest Asysta Cieszyńska.
Wejścia na wystawę indywidualnie w godz. 10.00-14.00
w Sali Rzymskiej.
• zwiedzanie z przewodnikiem wystawy stałej pt. „Na
skrzyżowaniu dziejów i kultur”. Wejścia o każdej pełnej
godzinie 10.00, 11.00, 12.00, 13.00, 14.00.
• zwiedzanie wystawy czasowej pt. „Cieszyńskie pielgrzymki do Kalwarii Zebrzydowskiej” przygotowanej
z okazji 400. rocznicy pierwszej pielgrzymki księcia Adama Wacława do Kalwarii Zebrzydowskiej. Wielowiekową kontynuatorką tych tradycji jest Asysta Cieszyńska.
Wejścia na wystawę indywidualnie w godz. 10.00-14.00
w Sali Rzymskiej.
Na wszystkie wydarzenia wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy do Muzeum Śląska Cieszyńskiego w Cieszynie, jednego z najstarszych muzeów publicznych w Europie i najstarszego w Polsce, założonego w 1802 r.
przez ks. Leopolda Jana Szersznika.
Organizator:
Muzeum Śląska Cieszyńskiego w Cieszynie
43-400 Cieszyn, ul. Regera 6, tel. 33 851 29 32
e-mail: [email protected], www.muzeumcieszyn.pl
11
Poklady z Těšínské Truhly 19-21.09.2014
Cieszyn – Český Těšín
Cieszyn – Český Těšín
Skarby z Cieszyńskiej Trówły 19-21.09.2014
Niedziela/neděle 21.09
Piątek/pátek 19.09.
godz. 12.00
„Śpiewanie na Rynku” – wspólne śpiewanie
pieśni regionalnych przez dzieci z cieszyńskich szkół i przedszkoli – Rynek w Cieszynie
godz. 16.00
Smaki stela. Więcej niż wystawa! – Zamek Cieszyn, Oranżeria
godz. 19.00
Symboliczne otwarcie Trówły /Symbolické
otevření truhly
Muzyczne przeboje Sceny Polskiej Teatru
w Czeskim Cieszynie – Willa Słoneczna w Dębowcu.
Sobota/sobota 20.09
godz. 9.00-18.00
Obozowisko grup rekonstrukcyjnych wojsk I wojny
światowej – Wzgórze Zamkowe w Cieszynie
godz. 16.00
Wernisaż wystawy Szkoły Malarstwa, Rysunku, Fotografii i Myślenia – Zamek Cieszyn
godz. 17.00-19.00
„Odbijamy” – warsztaty wykorzystujące techniki drzeworytnicze – Zamek Cieszyn.
12
godz. 11.00-17.00
VIII Cieszyński Jarmark Rzemiosła/ VIII. Těšínský jarmark řemesel – pokazy tradycyjnego
rzemiosła, kuchni regionalnej /ukázky starých
řemesel, lidové tvořivosti (kovářství, keramika, lidová výšivka, krajka, dřevořezba, šperky)
a tradičního kulinářského umění - Amfiteatr
pod Wieżą Piastowską
godz. 11.00-14.00
Gry i zabawy dla dzieci – Wzgórze Zamkowe
godz. 15.00-16.00
Cieszyński konkurs pieczenia strudla im.
Kingi Iwanek-Riess i pokaz pieczenia (rodzina Riess) / Soutěž o těšínský jablečný štrúdl
s ukázkou pečení (rodina Riess) – Amfiteatr
pod Wieżą Piastowską
godz. 16.30
Zespół Pieśni i Tańca Ziemi Cieszyńskiej im.
J. Marcinkowej – koncert i wspólne śpiewanie
pieśni legionowych i regionalnych
godz. 18.00
Msza Św. w Rotundzie pw. św. Mikołaja
z udziałem chóru Lutnia.
Na wszystkie wydarzenia wstęp wolny.
Serdecznie zapraszamy!
Organizatorzy zastrzegają sobie prawo do zmian w programie! / Změna programu vyhrazena!
Szczegółowy program na: www. zamekcieszyn.pl
Organizator:
Zamek Cieszyn
43-400 Cieszyn, ul. Zamkowa 3 a, b, c, tel. 33 851 08 21 wew. 14
e-mail: [email protected], www.zamekcieszyn.pl
Partnerzy: DDM w Czeskim Cieszynie
Biblioteka Miejska w Cieszynie
COK Dom Narodowy, Książnica Cieszyńska
13
13-14 i 20-21.09.2014
Czeladź
Częstochowa
13 i 20.09.2014
W ramach tegorocznych obchodów Europejskich Dni Dziedzictwa, Urząd Miasta
Czeladź, Muzeum Saturn oraz Galeria Sztuki
Współczesnej „Elektrownia” zapraszają na
ciekawe wydarzenia kulturalne w mieście.
W programie między innymi:
Sobota 13 września
Muzeum Saturn
wystawa czasowa poświęcona 75. rocznicy
wybuchu II wojny światowej – ekspozycja
dostępna od 1 września
Galeria Sztuki Współczesnej
„Elektrownia”
• godz. 10.00 – „Przystanek Zawada”- pokaz
filmu Ewy Stępniewicz dotyczącego zespołu wodociągów Zawada k. Pyskowic oraz
pogadanka na temat powstania filmu i jego
specyfiki;
• godz.13.00 – „Pierwsze mosty żeliwne w Europie” - wykład Agnieszki Woźniakowskiej
ze Śląskiego Centrum Dziedzictwa Kulturowego połączony z prezentacją multimedialną;
• godz. 15.00 – „Kopalnia Saturn – co pozostało...” – spotkanie z Maciejem Penderem,
pracownikiem kopalni Bobrek Centrum, pasjonatem techniki i historii górnictwa.
• wystawa „Duchy przemysłu” autorstwa Marka Stańczyka – ekspozycja dostępna przez
cały wrzesień
14
Sobota 20 września
Spacer historyczny pod hasłem „Od baroku do modernizmu. Źródła czeladzkiej architektury”. Poznamy
rozmaite style architektoniczne na przykładzie czeladzkich obiektów sakralnych, użyteczności publicznej, industrialnych etc. Zbiórka o godz. 11.00 na czeladzkim
rynku.
Na wszystkie wydarzenia wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizatorzy:
Urząd Miasta Czeladź, Biuro Miejskiego Konserwatora Zabytków
41-250 Czeladź, ul. Katowicka 45, tel. 32 763 79 16
e-mail: rysz[email protected], www. czeladz.pl
Muzeum Saturn
41-250 Czeladź, ul. Dehnelów 10, tel. 32 265 42 93
e-mail: [email protected], www.muzeum-saturn.czeladz.pl
Galeria Sztuki Współczesnej „Elektrownia”
41-250 Czeladź ul. Dehnelów (teren dawnej kopalni Saturn), tel.32 263 00 88
e-mail: [email protected], www.galeria-elektrownia.czeladz.pl
W ramach tegorocznych EDD zachęcamy do zwiedzenia obiektu prezentującego
pierwociny rozwoju przemysłu zapałczanego
i gospodarczego XIX-wiecznej Częstochowy
oraz XX-lecia międzywojennego.
Zachęcamy również do udziału w odbywającym się w dniach 14-18 września 57.
krajowym Zjeździe Polskiego Towarzystwa
Chemicznego oraz Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Przemysłu Chemicznego.
Częstochowskie Zakłady Przemysłu Zapałczanego wykorzystują linię technologiczną z lat 30. XX wieku i są jedynym czynnym
muzeum zapałek w Europie oraz najstarszą
fabryką zapałek w Polsce. Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Uwaga, zwiedzanie po uprzednim zgłoszeniu
telefonicznym lub elektronicznym!
Organizator:
Częstochowskie Zakłady Przemysłu Zapałczanego SA
42-200 Częstochowa, ul. Ogrodowa 68, tel. 34 365 12 69
e-mail: [email protected], www.zapalki.pl
15
10, 11, 20, 21, 22 i 28.09.2014
7 października
Częstochowa
Częstochowa
godz. 18.00-19.00 – uroczystość związana
z 115. rocznicą Spółdzielni „Jedność”. W programie m.in. zwiedzanie Izby Tradycji i sesja
jubileuszowa pod hasłem Spółdzielczość
spożywców – źródło tożsamości Częstochowy,
podczas której wspomnieniami podzielą
się wieloletni pracownicy spółdzielni, a jej
historię przybliży Bogusław Stanisz. O planach na przyszłość opowie aktualny prezes
spółdzielni pan Ryszard Buła. Sesję zakończy występ pań z Koła Gospodyń Wiejskich
z Kopalni.
Na wszystkie wydarzenia wstęp wolny.
Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze Oddział Miejski
im. Władysława Biegańskiego w Częstochowie
42-200 Częstochowa, Al. NMP 31/49, e-mail: [email protected]
Partnerzy: Klub Społecznych Opiekunów Zabytków, Szkoła Podstawowa nr 33
im. M. Kownackiej w Częstochowie i Częstochowska Organizacja Turystyczna
20 września
10 września
godz. 18.00-19.00 – prezentacja i wykład Elżbiety
Gumuły pt. Źródła naszej pamięci – cmentarze z okresu
I wielkiej wojny europejskiej (Szlak Frontu Wschodniego
I Wojny Światowej, Szlak I Kampanii Kadrowej) w sali
klubowej Oddziału Miejskiego PTTK w Częstochowie.
godz. 9.00-12.00 – warsztaty etnograficzno-lalkarskie pod hasłem Lalkarstwo ludowe
– źródło tożsamości pod kierunkiem Marzeny
Łopacińskiej w Szkolnej Izbie Regionalnej
przy Szkole Podstawowej nr 33 im. M. Kownackiej w Częstochowie (ul. Goszczyńskiego
9/11).
11 września
godz. 18.00-19.00 – wykład otwarty Barbary Skubały pt. Sztuka czasów po Wielkiej Wojnie – źródło pamięci w sali klubowej Oddziału
Miejskiego PTTK w Częstochowie.
godz. 8.00-15.00 – spływ kajakowy rzeką Wartą na trasie Poczesna – Częstochowa. Organizator: Spływy kajakowe „Warta” Częstochowa, tel. 505 69 19 57.
21 września
22 września
godz. 9.00-12.00 – spacer edukacyjny pn. Pamięci żołnierzom wielkiej wojny, po cmentarzu Rocha połączony
z obejrzeniem wystawy w Bastionie św. Rocha na Jasnej Górze oraz guestem na terenie parku miejskiego
w Częstochowie. Prowadzący: Elżbieta Gumuła, Marzena Łopacińska. Zbiórka: dziedziniec szkolny przy SP
nr 33 im. M. Kownackiej przy ul. Goszczyńskiego 9/11
w Częstochowie.
28 września
godz. 18.00-19.00 – wykład otwarty pt. Muzyka kantorów – źródło tożsamości wielokulturowej Częstochowy
z przełomu XIX i XX wieku połączony z projekcją obrazów Marca Chagalla, wyrażających miniony świat jidysz oraz gawędę muzyczną o muzyce klezmerskiej.
Prelegenci: Wiesław Paszkowski, Barbara Skubała
i Maria Kalinowska.
16
13-14.09.2014
Sobota 13 września
godz. 10.00-12.30 – wycieczka po cmentarzach ewangelicko-augsburskim i św. Rocha w Częstochowie.
W programie: zwiedzanie kwater żołnierzy niemieckich i austro-węgierskich (na obu cmentarzach) oraz
kwatery częstochowian rozstrzelanych przez Niemców
3 sierpnia 1914 r. na cmentarzu św. Rocha. Zbiórka
o godz. 10.00 przed bramą główną przy ul. św. Rocha.
Niedziela 14 września
godz. 10.00-12.30 – wycieczka po cmentarzu Kule
w Częstochowie szlakiem I wojny światowej. Zwiedzimy m.in. nagrobki, pomniki i kwatery żołnierzy polskich. Spacery edukacyjne zostaną poprzedzone prelekcją (ok. 30 minut) na temat dziejów Częstochowy
w latach 1914–1918. Zbiórka o godz. 10.00 przed bramą główną cmentarza przy ul. Cmentarnej.
Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Częstochowa
Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze – Oddział Miejski im. W. Biegańskiego w Częstochowie zaprasza na następujące
wydarzenia kulturalne zorganizowane w ramach tegorocznej edycji EDD:
Organizatorzy:
Muzeum Częstochowskie
42-217 Częstochowa, al. Najświętszej Marii Panny 47, tel. 34 360 56 31
e-mail: [email protected], www.muzeumczestochowa.pl
Ośrodek Dokumentacji Dziejów Częstochowy przy Muzeum Częstochowskim
42-217 Częstochowa, al. Wolności 30, tel. 34 360 56 31 wew. 14
e-mail: [email protected] muzeumczestochowa.pl
17
XII Gliwickie Dni Dziedzictwa Kulturowego
18
Gliwice
Gliwice
20-21.09.2014
Pałac Donnersmarcków w Brynku, pow. tarnogórski (dawniej Kreis Tost-Gleiwitz), litografia z albumu
Die Ländlichen Wohnsitze,Schlösser und Residenzen der ritterschaftlichen Grundbesitzer in der
Preussischen Monarchie. Provinz Schlesien, Berlin 1868-1883
Pałacyk w Wielowsi (niem. Langendorf ), pow. gliwicki, litografia z albumu Die Ländlichen
Wohnsitze,Schlösser und Residenzen der ritterschaftlichen Grundbesitzer in der Preussischen
Monarchie. Provinz Schlesien, Berlin 1868-1883
Rezydencje wśród łąk i lasów
i XIX stulecia, posiadające już wyłącznie cechy reprezentacyjno-mieszkalne, budowane
na fundamentach i korpusach starszych budowli lub rzadziej na nowo, z dziedzińcem
i oficynami, zwykle w otoczeniu ogrodów,
parków na sposób „włoski” lub „francuski, aż
po mniej rozbudowane architektonicznie
dwory (np. Wielowieś) - centra nieco mniejszych majątków szlachty śląskiej. Osobną grupę stanowią rezydencje z XIX i początku XX
wieku nazywane ze względu na swoje historyzujące kostiumy„zamkami”, należące do śląskich przemysłowców (Pławniowice, Brynek,
Łubie). Są to eklektyczne, neorenesansowe
i neogotyckie budowle, wznoszone na nowo
lub z wykorzystaniem wcześniejszych, za ma-
Już po raz dwunasty Muzeum w Gliwicach zaprasza do udziału w Gliwickich
Dniach Dziedzictwa Kulturowego. Tym razem odkryjemy dziedzictwo regionu, które
niewiele ma wspólnego z typowym wyobrażeniem Śląska. Średniowieczne zamki
i osiemnastowieczne pałace. Dwory śląskiej
szlachty. Reprezentacyjne, eklektyczne
siedziby przemysłowych magnatów w otoczeniu ogrodów, parków i bujnej przyrody
powiatów gliwickiego i tarnogórskiego to
świat z zupełnie innej niż industrialna opowieści. 20 i 21 września będzie można do
niego trafić.
Podczas tegorocznych Gliwickich Dni
Dziedzictwa Kulturowego, które przebiegają pod hasłem Rezydencje wśród łąk i lasów.
Zamki, pałace i dwory w powiatach gliwickim
i tarnogórskim, będzie można nie tylko zwiedzić wraz z przewodnikiem te z nich, które
przetrwały do dzisiaj, ale też zdobyć wiedzę
na temat obiektów już nieistniejących. Pokażemy rezydencje zadbane, pieczołowicie chronione i objęte opieką
konserwatorską, a także puste miejsca po tych, który uległy zniszczeniu wskutek działań wojennych, jak też i niestety wskutek zaniedbań. Na dwu zaplanowanych trasach
autokarowych wycieczek znajdą się takie miejscowości
jak Sośnicowice, Rudziniec, Pławniowice, Bycina, Łabędy,
Pniów, Toszek, Wielowieś, Tworóg, Brynek, Stare Tarnowice,
Jasiona, Łubie, Kamieniec, Szałsza. Podczas zwiedzania –
z pomocą archeologów Muzeum w Gliwicach - wskażemy
również miejsca, w których usytuowane były wczesnośredniowieczne grodziska, będące ośrodkami ówczesnej władzy lokalnej. To dodatkowa atrakcja - w Polsce zachowało
się około 1500 grodzisk, a mało znanym jest fakt, że kilka
z nich znajduje się w naszym regionie – opowiada kustosz
Anna Kwiecień, muzealny koordynator imprezy. Wśród
wybranych do zwiedzania w tegorocznej edycji Gliwickich Dni Dziedzictwa Kulturowego rezydencji można
wyróżnić kilka typów: od średniowiecznych zamków
rozbudowanych i zmodernizowanych w czasach renesansu i baroku (np. zamek w Toszku z portalem architekta włoskiego Giovanniego Seregni, odwiedzony w 1790
roku przez samego Goethego), poprzez pałace z XVIII
łych i „niemodnych” dworów i pałacyków. Nowe „zamki”,
ustylizowane na stare, „rodowe” siedziby, miały za zadanie nobilitować ambitnych przedstawicieli nowej klasy.
Wszystkie rezydencje położone są wśród lasów,
niektóre z nich usytuowano nad rzeczkami, stawami,
a w niektórych otaczających je parkach i ogrodach
znajdowały się dawniej fontanny. Niegdyś chętnie odwiedzane przez gości, dzięki możliwości urządzania polowań, do dziś zachwycają harmonią, z jaką wpisały się
w naturalny krajobraz.
Udział we wszelkich wydarzeniach w ramach XII
edycji Gliwickich Dni Dziedzictwa Kulturowego jest
bezpłatny. Serdecznie zapraszamy.
Szczegółowe informacje na: www.muzeum.gliwice.pl
Organizator:
Muzeum w Gliwicach
44-100 Gliwice, ul. Dolnych Wałów 8a, tel. 32 231 08 54
e-mail: [email protected], www.muzeum.gliwice.pl
19
W niedzielę 21 września w godz. 14.00 – 18.00 zapraszamy na wydarzenie edukacyjne pod hasłem „Dziedzictwo kulturowe górali beskidzkich w muzyce”.
W programie również zwiedzanie z przewodnikiem
zabytkowego gospodarstwa domowego, pokaz gry na
zabytkowych instrumentach pasterskich.
Kurna chata została zbudowana w 1863 r. w konstrukcji zrębowej, na kamiennym cokole. Autentyczny
i niepowtarzalny w swoim rodzaju obiekt, jest dowodem „Siły Tradycji”, która przetrwała do dziś i jest pielęgnowana poprzez zachowane tradycyjne, obyczaje,
archaiczne sprzęty domu mieszkalnego oraz unikatowe
pasterskie instrumenty, na których prezentowane unikatowe melodie pozwalają zwiedzającym na wędrówkę
muzyczną w dawno minione czasy. Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Uwaga! Zwiedzanie po uprzednim uzgodnieniu telefonicznym!
W niedzielę 21 września w godz. 15.0018.00 zapraszamy na wycieczkę pieszą pod
hasłem „Wyprawa do źródeł Kłodnicy” (Las
Murckowski). Zbiórka o godz. 15.00 na przystanku tramwajowym Brynów Pętla w Katowicach. Wycieczkę prowadzi Marcin Jarząbek.
Zespół przyrodniczo-krajobrazowy „Źródła Kłodnicy” jest enklawą natury w miejskiej
przestrzeni Katowic. Tam zaczyna bieg rzeka,
która przez setki lat była ważną śląską granicą, traktem handlowym oraz elementem
tożsamości tych, którzy żyli nad jej brzegami.
W czasie spaceru poszukamy miejsca, w którym Kłodnica bierze swój początek, oglądając
po drodze m.in. kaplicę św. Huberta i wieżę
wodną. Poszukamy również nowożytnych
kamieni granicznych księcia pszczyńskiego.
Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Kamyk
Organizator:
„Kurna Chata u Kawuloka” Izba Regionalna Jana Kawuloka
43-470 Istebna, Istebna 824, tel. 33 855 62 31, 790 262 829
e-mail: [email protected], www.chatakawuloka.pl
16.09.2014
• prezentacja multimedialna pt. „Życie codzienne ziemiaństwa w Kamyku i jego okolicach na przełomie XIX i
XX wieku” – przedstawi Elżbieta Gumuła
• występ Pań z Koła Gospodyń Wiejskich w Kamyku pod
nazwą „Nasz Pan Kolbyr”
• indywidualne zwiedzanie Folwarku
Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Folwark Kamyk przy firmie Consonni
42-125 Kamyk, ul. Strażacka 38b, tel. 34 318 39 00, 666 827 302
e-mail: [email protected], www.folwark-kamyk.pl
20
Organizator:
Stowarzyszenie „Genius Loci – Duch Miejsca”
41-707 Ruda Śląska, ul. Oddziałów Młodzieży Powstańczej 5, tel. 512 092 212
e-mail: [email protected], www.geniusloci.com.pl
14. 09. 2014
W niedzielę 14 września Folwark Kamyk
zaprasza na prezentację pod nazwą „Dawność sztuki kulinarnej – źródło tożsamości”.
W programie:
• prezentacja wypieku chleba, ciasta drożdżowego, smażenia powideł, podpłomyków
– prowadzi Zdzisław Bartelak
Katowice
W niedzielę 14 września w godz. 12.00
– 18.00 zapraszamy na warsztaty wyrobu masła w Kurnej Chacie u Kawuloka w Istebnej.
Wymagane wcześniejsze zapisy!
21.09.2014
We wtorek 16 września o godz. 10.00
zapraszamy do Miejskiego Domu Kultury
„Koszutka” przy ul. Grażyńskiego 47 w Katowicach na imprezę dydaktyczną dla dzieci
szkolnych pod hasłem „Hankejsi w dzrzewionce, czyli dawniej na śląsku”.
Podczas tego wydarzenia dzieci będą
mogły poznać dawne śląskie tradycje obrzędowe (m.in. wodzenie niedźwiedzia, babski
comber, polterabend), zwyczaje życia codziennego (m.in. porządki, skubaczki, tyta),
dawne rozrywki dorosłych i dzieci, a także
zapoznają się ze „śląską godką”, śląskimi pieśniami i tańcami, ludowymi strojami oraz
dawną śląską kuchnią. Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Katowice
Istebna
14 i 21. 09. 2014
Organizator:
Miejski Dom Kultury „Koszutka” w Katowicach
40-126 Katowice, ul. Grażyńskiego 47, tel. 32 258 92 00, 32 2589977
e-mail: [email protected]; www.mdkkoszutka.pl
21
13 i 20. 09.2014
Katowice
Katowice
13-14.09.2014
Sobota 13 września
godz. 11.00 – wykład plenerowy dr. Przemysława Piwowarczyka pt. „Rawa – rzeka
w służbie miasta”. Wykład rozpocznie się
w Muzeum Śląskim przy al. W. Korfantego 3
i będzie kontynuowany w trakcie wspólnego
spaceru wzdłuż Rawy. Spacer zakończy się
w nowej siedzibie Muzeum przy ul. T. Dobrowolskiego 1.
godz. 12.00-18.00 – na terenie nowej siedziby Muzeum Śląskiego tradycyjnie będzie
można zwiedzić wystawę przemysłu śląskiego, maszynownię szybu Bartosz z maszyną
parową, a także wystawę Centrum Scenografii Polskiej. Przewidziane są atrakcje dla
rodzin, w tym gra terenowa, a o godz. 15.00
dla dzieci spotkanie z bojkami i straszkami ze
śląskich baśni prowadzone przez Grzegorza
Chudego.
Szczególnie zapraszamy na pokaz tradycyjnego kowalstwa artystycznego w wykonaniu Leszka Hejny. Kowalstwo, zawód dziś
rzadki, wymaga wiedzy, jak wybierać metal, chronić go
przed siłami natury, jak sprawić, by kawałek metalu stał
się przedmiotem użytkowym. Kowalstwo artystyczne
to tworzenie unikalnych form, dzieł o niepowtarzalnym
charakterze. W trakcie pokazu będzie można nabyć wyroby Kuźni Katowice.
Niedziela 14 września
godz. 11.00-17.00 - „Fotografujemy pod okiem mistrza”. Plener fotograficzny dla całej rodziny. Zapraszamy miłośników fotografii do udziału w plenerze
fotograficznym na terenie nowej siedziby Muzeum Śląskiego. Poprowadzi go Zbigniew Podsiadło – członek
Związku Polskich Artystów Fotografików. Chętnych do
udziału zapraszamy do wcześniejszego zgłaszania się
w Dziale Dokumentacji Mechanicznej. Zgłoszenia będą
przyjmowane mailowo na adres: [email protected]
Od 1 sierpnia 2014 r. na stronie internetowej Muzeum będzie umieszczony do pobrania regulamin pleneru i karta zgłoszenia.
Na wszystkie wydarzenia wstęp wolny. Zapraszamy!
Organizator:
Muzeum Śląskie
40-005 Katowice, al. W. Korfantego 3, tel. 32 779 93 00
e-mail: os[email protected], www.muzeumslaskie.pl
Nowa siedziba: 40-205 Katowice, ul. T. Dobrowolskiego 1
22
W sobotę 13 września w godz. 11.00-14.00 „Dzielimy się naszą historią” czyli zapraszamy na stragany
ze starociami w podcieniach na Placu Wyzwolenia. Od
godz. 11.00 do 14.00 wystawimy przedmioty codziennego użytku, które przed laty służyły mieszkańcom Janowa
i Nikiszowca. Miejska Biblioteka Publiczna w Katowicach zorganizuje kiermasz taniej książki oraz nowości wydawniczych w atrakcyjnych cenach. Dla dzieci
i młodzieży gry i zabawy literackie oraz przedstawienie
„Bajkowego Teatrzyku”. Zachęcamy też mieszkańców
innych dzielnic do udziału w naszym lokalnym jarmarku
staroci. Dodatkowo podczas jarmarku odbędzie się plener malarzy Grupy Janowskiej.
W sobotę 20 września zapraszamy do Działu Etnologii Miasta Muzeum Historii Katowic na wystawę
„Pocztówki z Wielkiej Wojny”, gdzie o godz. 12.00 odbędzie się prezentacja niepublikowanych pocztówek ze
zbiorów uczestnika I wojny światowej, pana Antoniego
Przybyły, mieszkańca Janowa.
Polecamy także odwiedzenie neobarokowego kościoła pw. św. Anny oraz znajdującego się w obrębie
placu kościelnego Miejsca Pamięci, które poświęcone
jest górnikom - mieszkańcom dzielnicy, którzy zginęli
podczas pracy w miejscowej kopalni. Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Stowarzyszenie Razem dla Nikiszowca
40-423 Katowice, Plac Wyzwolenia 21, tel. 662 88 14 90
e-mail: [email protected], www.razemdlanikiszowca.eu
23
20.09.2014
W sobotę 20 września o godz. 10.00
zapraszamy do zwiedzania kościoła Zmartwychwstania Pańskiego należącego do Parafii Ewangelicko-Augsburskiej znajdującej
się przy ul. Warszawskiej 18 w Katowicach.
W programie m.in. spotkanie z biskupem
Diecezji Katowickiej Kościoła EwangelickoAugsburskiego w RP, zwiedzanie kościoła,
prelekcja nt. historii parafii i budowy kościoła na tle historii polskich luteran ze szczególnym uwzględnieniem historycznego
Górnego Śląska. Wstęp wolny. Serdecznie
zapraszamy!
Organizator:
„ARTIZAN” Sp. z o.o.
40-032 Katowice, ul. Dąbrowskiego 22/505
tel. 32 206 40 78, www.artizan.pl
Katowice
13.09.2014
W sobotę 13 września o godz. 10.00
(I tura) i o godz. 12.00 (II tura) naoczny świadek strajku i pacyfikacji kopalni w grudniu
1981 r. zrelacjonuje ówczesne wydarzenia.
Będzie to doskonała okazja do zapoznania
się z historią stanu wojennego oraz odczuciami uczestników dramatycznych wydarzeń. Następnie wyświetlony zostanie film
Agnieszki Świdzińskiej pt. Życiorysy z bliznami opowiadający o nowoodkrytych przez
dziennikarkę faktach dotyczących zajść pod
kopalnią „Wujek”. Dla wszystkich uczestników przewidziane katalogi z opisem wydarzeń z grudnia 1981 r. Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Śląskie Centrum Wolności i Solidarności
Muzeum Izba Pamięci KWK „Wujek”
40-596 Katowice, ul. Wincentego Pola 65, tel./fax 32 601 21 08
e-mail: [email protected], www.scwis.org.pl
24
Katowice
Katowice
20.09.2014
W sobotę 20 września zapraszamy na wycieczkę
pieszą szlakiem katowickich dyrekcji – pętla przemysłowa. Zbiórka o godz. 13.00 przed budynkiem Kompanii
Węglowej przy ul. Powstańców Śląskich 28-30. W programie wycieczki m.in.: gmach Syndykatu Polskich Hut
Żelaznych, willa „Giesche” S.A., oraz „wiezowiec”„Wspólnych Interesów”.
20 września o godz. 16.00 zapraszamy na wycieczkę
pieszą szlakiem katowickich dyrekcji – pętla finansowa.
Zbiórka przed budynkiem rektoratu Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach przy ul. Bankowej 12. W programie
wycieczki m.in. gmachy: Banku Gospodarstwa Krajowego, Międzynarodowy Bank Handlowy oraz „drapacz
chmur” Izby Skarbowej.
Wycieczkom towarzyszyć będzie wystawa czasowa pt. „Katowickie dyrekcje – budynki administracyjne
koncernów przemysłowych i podmiotów finansowych
w przestrzeni miejskiej Katowic (do 1939 r.) udostępniona do zwiedzania we wnętrzach hal po dawnej Walcowni Cynku w Katowicach-Szopienicach.
Organizatorzy:
Muzeum Przemysłu i Kolejnictwa na Śląsku
58-140 Jaworzyna Śląska, ul. Towarowa 2, tel. 607 30 78 02
e-mail: [email protected]
Walcownia – Muzeum Hutnictwa Cynku
40-397 Katowice, ul. 11 Listopada 30
www.walcownia.org
25
26
13 września 2014, godz. 15.00-18.00, Chata
Marii Mrowiec i rodziny, Katowice Panewniki,
ul. Braci Wieczorków 15
28 września 2014, godz. 14.00-18.00, Szkoła
Podstawowa nr 3, Wisła Malinka, ul Malinka
53
Kochamy miejsca, które są nasze, w których żyjemy, gdzie przyszliśmy na świat…
Na cokolwiek spoglądamy w naszym najbliższym otoczeniu, wydaje się nam bliskie,
swojskie, nie do zastąpienia. To mogą być:
nasz dom, przyjazne sąsiedztwo, mały skwerek, przydrożne drzewa, skrzyżowanie dróg,
niekiedy połać łąki, pagórek, głośne wody
potoku…
Dzieciaki z Katowic i Wisły a konkretnie
z ich dzielnic – Ligoty/Panewnik i Malinki,
które w ubiegłych latach tropiły, odkrywały
i podziwiały polskie stare, drewniane chaty,
w tym roku zgromadzą się – świętując Europejskie Dni Dziedzictwa - nad wodami-dopływami dającymi początek wielkim polskim
rzekom – Wiśle i Odrze. Już od dawna dzieci
penetrują stare śpiewniki - w tym ważny ich
zbiór ogłoszony przez Adolfa Dygacza, niestrudzonego folklorystę i muzykologa – i repertuar pieśni górali beskidzkich.
Meetingi obydwu Szkół Podstawowych,
tj. nr 3 w Wiśle Malince i 34 w Katowicach
Ligocie, które odbędą się nad Kłodnicą i potokiem Malinka, wyzwolą z pewnością w maluchach poczucie wspólnoty poprzez przywołanie tradycji, stale obecnej i widocznej nie tylko w gwarze, którą potrafią się posługiwać
i w pieśniach, tak chętnie przez nie śpiewanych, i w odświętnych strojach Czarnego i Zielonego Śląska. Noszą
je – gdy tylko nadarza się okazja - z ochotą i dumą. To
zasługa ich mistrzyń, doświadczonych i ofiarnych pedagożek – Krystyny Pilch z Wisły, z półwiecznym już
stażem, i Marii Machulec z Katowic, wspieranej przez
zdobywającą szlify Ksymenę Karalińską; obydwie
panie sprawują artystyczną pieczę nad zespołem Mali
Ligocianie.
Chyże wody potoku Malinka i leniwe Kłodnicy mają
przyjazne nabrzeża. Staną się one tłem występów,
działań, słowem - familijnego, wielopokoleniowego
spotkania obydwu społeczności. Ligocko-panewnickie
dzieciaki spotkają się w gościnnej stojącej nieopodal
rzeki zagrodzie, niezwykle malowniczej, jednej z ostatnich katowickich chat Marii Mrowiec i jej rodziny, zaś
wiślańskie – w pobliżu potoku Malinka, gdzie stoi ich
Szkoła, łączącego się poniżej z wodami Czarnej i Białej
Wisełki. Wzdłuż drogi dzielącej budynek szkolny i potok
rozsiadły się na prawo i na lewo w przysiółkach Bajcary
i Ku Rzyce, w niedużej, bo ponadkilometrowej odległości, stare wiślańskie chałupy. To ważne dla uczniów obydwu Szkół miejsca, bo po ubiegłorocznych doświadczeniach potrafią już cenić walory najskromniejszych
polskich zabytków drewnianej architektury.
Europejskie Dni Dziedzictwa, których tematem jest w tym roku ogólnie pojęte
ź r ó d ł o wesprze organizacyjnie niezawodny Miejski Dom Kultury „Ligota” w Katowicach Ligocie.
Pałeczkę maestro oddajemy Grzegorzowi Płonce, twórcy zespołu Ligocianie i Koła
Miłośników Śląskiej Pieśni oraz pomysłodawcy
powołania Małych Ligocian
Całemu przedsięwzięciu, które powstało
także z inspiracji grona wolontariuszy skupionych w Kole Kochających Kurne Chaty,
czuwającym nad ochroną drewnianego budownictwa, patronują aktywne i przyjazne
terenom swoich działań Nadleśnictwo Katowice i Nadleśnictwo Wisła. Leśnicy opowiedzą o znaczeniu lasów jako niezastąpionym
ź r ó d l e różnorodnych dóbr: tlenu, drewna, owoców, grzybów, itd. To d r e w n o jest
najprzyjaźniejszym materiałem, którym czło-
wiek chętnie się otacza. Jest niezastąpionym surowcem,
który umożliwił rozwój naszej cywilizacji. Las doskonale retencjonuje wodę, ź r ó d ł a wielu rzek mają swój
początek w leśnych ostępach. To z lasu czerpiemy natchnienie i inspiracje, a często siłę do podejmowania codziennych wyzwań. Podczas trwania EDD w Leśnej Sali
Edukacyjnej Nadleśnictwa Katowice odbywać się będą
spotkania, podczas których poznamy historię śląskich
lasów i ich znaczenie dla kultury naszego regionu.
Czekamy na tych wszystkich spośród Państwa,
którzy pragną śpiewem cieszyć się świętem naszego
wspólnego dziedzictwa. Mamy nadzieję przypomnieć
sobie teksty zapomnianych starych pieśni i nauczyć się
nowych: „Hej, bystra woda”, „Ciecze woda bez Ligota”,
„A przy młynie opusteczka, leci woda w koryteczka”!
Przynieście z sobą czerwone korale, może żywotki, kabotki, fartuchy i chusty. Chcemy częstować się także
wzajemnie kołaczami, zozworem, kopalniokami i…
śpiewać, śpiewać, śpiewać….
Do zobaczenia, hej, hej!
Katowice – Panewniki, Wisła – Malinka
Katowice – Panewniki, Wisła – Malinka
13 i 28.09.2014
Organizatorzy:
Miejski Dom Kultury „Ligota”
Katowice Ligota, ul. Franciszkańska 33, tel. 32 252 32 34, e-mail: [email protected]
uczniowie (służba porządkowa) z Gimnazjum nr 23 w Katowicach Ligocie, ul. Medyków 27
Szkoła Podstawowa nr 3 Wisła-Malinka
Wisła, ul. Malinka 53, tel. 33 855 36 66, e-mail: [email protected]
PGL LP Nadleśnictwo Katowice
Katowice, ul. Kijowska 37b, tel. 32 252 51 41
e-mail: [email protected]
27
14.09.2014
Katowice – Szopienice
Katowice – Szopienice
13-14. 20-21. 09.2014
W niedzielę 14 września
Na fali hutniczego dziedzictwa czyli woda św. Floriana
W ramach tegorocznej edycji EDD, po raz
kolejny, zapraszamy do Izby Tradycji Hutniczej przy ul. 11 Listopada 30 w KatowicachSzopienicach, która w tym roku święci 30 lat
swojego istnienia. Nie jest wykluczone, że to
ostatnia szansa by zobaczyć ten ciekawy budynek, dawnego Centralnego Laboratorium
Chemicznego, wybudowany w 1897 r. na
terenie kompleksu huty cynku „BERNHARDI”.
Gdyby huta nadal istniała, moglibyśmy napisać: to już 180 lat pod patronatem św. Floriana. Niestety zakładu już nie ma, a niesamowity obraz nieznanego twórcy przedstawiający
świętego wciąż widnieje na kilku zaledwie
zdjęciach. Niepowtarzalne dzieło zniknęło
kilkanaście lat temu w tajemniczych okolicznościach i ślad po nim zaginął.
13-14 i 20-21 września
godz. 11.00-15.00 – „Na fali hutniczego
dziedzictwa czyli woda św. Floriana” – będą
to tradycyjnie opowieści i zabawy poświecone źródłom rozwoju huty, bez której trudno
28
byłoby wyobrazić sobie katowickie Szopienice. Będzie
także wystawa z wieloletnich pielgrzymek m.in. do źródeł rzeki i miasta Enns w Austri, skąd nasz święty opiekun pochodził. Już niewiele pozostało z materialnego
dziedzictwa wielkiego hutnictwa, jednak więzi tutejszej
społeczności ze wspomnieniami i historią pomagają
w zrozumieniu tamtych czasów. Członkowie Stowarzyszenia na rzecz Powstania Muzeum Hutnictwa Cynku,
starają się uświadomić młodym ludziom jakie są ich
źródła tożsamości, że tutejsza historia, to nie tylko szare,
trujące powietrze i kominy.
• wystawa zdjęć z wieloletnich hutniczych pielgrzymek „Śladami św. Floriana”
• zabawy wodne dla dzieci
• pokazy i warsztaty pod hasłem „Woda w poważnych
eksperymentach”
• zajęcia plastyczne mające na celu odtworzenie historycznego obrazu szopienickiego św. Floriana, którego
oryginał zaginął niedawno z wnętrza hutniczego ołtarza.
godz. 12.00-13.00 – spacer edukacyjny z Izby Tradycji
Hutniczych do Walcowni Cynku.
godz. 12.00-18.00 Stowarzyszenie na rzecz
dzieci i młodzieży KORCZAK zaprasza do
Walcowni Cynku przy ul. Roździeńskiej (obok
szkoły gastronomicznej). Tytułowe „źródło
tożsamości” potraktowaliśmy dosłownie
przygotowując wakacyjny konkurs z cyklu
„Znajdź mnie” dotyczący małej architektury
i przyrody katowickich wód. Foldery z miniaturami zdjęć obiektów, których lokalizację
należy określić każdy może pobrać w filiach
Miejskiej Biblioteki. Wyłonieni laureaci zostaną nagrodzeni ok. 16.00. W nawiązaniu
do konkursu, zapraszamy również bardzo gorąco na
dwie prelekcje (13.00 i 15.00) o niesamowitej przyrodzie antropogenicznych zbiorników wodnych, prowadzone przez panią Agatę Kloczkowską z Centrum
Dziedzictwa Przyrody Górnego Śląska. Przez cały dzień
dzieci będą mogły wyklejać z zakrętek obrazy fontann
i stawów. Wydarzenie zakończy występ wyjątkowego
zespołu Fifidroki (ok. 16.30), grającego industrialny
folk, a więc cudownie komponującego się z wnętrzem
Walcowni. Odwiedzającym towarzyszyć będą wystawy
czasowe, jedna przygotowana przez śląską grupę fotograficzną „Zaspa” i druga zorganizowana przez Muzeum
Przemysłu i Kolejnictwa na Śląsku. Wstęp bezpłatny. Serdecznie zapraszamy.
Organizatorzy:
Stowarzyszenie na rzecz dzieci i młodzieży KORCZAK
40-868 Katowice, ul. Piastów 9/124, tel. 609 875 972
e-mail: [email protected], www.korczak.katowice.pl
Stowarzyszenie na rzecz powstania Muzeum Hutnictwa Cynku
w Katowicach-Szopienicach
40-387 Katowice, ul. 11 Listopada 30, tel. 505 514 766
e-mail: [email protected]
www.muzeumcynku.katowice.pl
Muzeum Przemysłu i Kolejnictwa na Śląsku
58-140 Jaworzyna Śląska, ul. Towarowa 2, tel. 607 30 78 02
e-mail: [email protected]
29
20-21.09.2014
13-14 i 20-21.09.2014
Koszęcin
Knurów
W dniach 20 i 21 września w godz. 10.00-15.00 zapraszamy do zwiedzenia Izby Tradycji Górniczej przy
ulicy Dworcowej 3A w Knurowie. Obejrzeć będzie można wystawę „Powrót do źródeł… Knurowa”, prezentującą początki Knurowa położonego nad rzeką, stawem
zamkowym, ukazane zostaną ciekawe obiekty głównie z ulicy Koziełka, gdzie wszystko się zaczęło. Każdy
z uczestników otrzyma informator – przewodnik po ciekawych miejscach Knurowa.
Dodatkowo w ramach EDD przewidziano atrakcyjne
imprezy towarzyszące:
• mini olimpiada zapomnianych dyscyplin sportowych,
• konkurs na poezję i fraszkę o ulicy w języku śląskim,
• prelekcje przybliżające postaci patronów naszych ulic:
ks. A. Koziełka, A. Słonina, J. Kwitka
• plener malarski
• wycieczka „od granicy do zamku”.
Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Zwiedzanie po telefonicznym zgłoszeniu u pana Bogusława Szyguły, Kustosza Izby Tradycji tel. 506 599 168.
Organizatorzy:
Izba Tradycji Kopalni „Knurów- Szczygłowice”
44-190 Knurów, ul. Dworcowa 3a, tel. 32 718 5154, 506 59 91 68
Stowarzyszenie Inżynierów i Techników Górnictwa - Oddział Gliwicko-Zabrzański
Bractwo Gwarków Związku Górnośląskiego
e-mail: [email protected], www.gwarkowie.pl
Kończyce Małe
Sobota 13 września
20.09.2014
W sobotę 20 września o godz. 10.00
zapraszamy do zwiedzania zamku w Kończycach Małych (ul. Staropolska 5). W programie zwiedzanie obiektu, prelekcja nt.
historii budowy zamku na tle osadnictwa
rodów szlacheckich na Śląsku Cieszyńskim,
a także lekcja muzealna w Izbie Regionalnej. Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
„ARTIZAN” Sp. z o.o.
40-032 Katowice, ul. Dąbrowskiego 22/505
tel. 32 206 40 78, www.artizan.pl
30
Dziedzictwo rodu Hohenlohe – Ingelfingen
Zespół pałacowo – parkowy w Koszęcinie –
siedziba Zespołu Pieśni i Tańca „Śląsk” im.
Stanisława Hadyny, ul. Zamkowa 3:
• godz. 9.00-11.00, 11.30-13.30, 14.00-16.00 –
zwiedzanie z przewodnikiem zespołu pałacowo - parkowego po rewitalizacji i Izby Tradycji
(kolekcja strojów ludowych, unikatowych instrumentów szklanych, pamiątek z podróży
Zespołu, pamiątek po założycielach Zespołu)
• godz. 9.00-10.00, 10.30-11.30, 12.00-13.00 –
śpiewamy śląskie pieśni - warsztaty śląskich
pieśni.
Siedziba Nadleśnictwa Koszęcin, ul. Sobieskiego 1:
godz. 10.15-11.30, 12.00-13.15, 13.30-14.45
– Historia Nadleśnictwa – prezentacja multimedialna pt ”Historia budynku – siedziby
Zarządu Dóbr Książęcych” oraz zwiedzanie
siedziby z przewodnikiem.
Niedziela 14 września
Koszęcin i jego mieszkańcy – historie prawdziwe i legendy
Dom Kultury im. Walentego Roździeńskiego, ul. Sobieskiego 11:
• godz. 13.00-17.00 – Koszęcin dawniej i dziś. Wystawa
pokazująca zmiany wyglądu miejscowości i poszczególnych budynków na przestrzeni czasu od 1886 r. do
dzisiaj
• godz. 15.00-17.00 – Spotkanie z przodkami. Prezentacje
pamiątek z rodzinnych archiwów, drzew genealogicznych koszęcińskich rodzin, opracowań historii organizacji koszęcińskich.
Galeria Zamkowa 2:
• godz. 17.30 -19.00 – Bajanie przy fontannie – czytanie legend koszęcińskich i śląskich, projekcje legend
animowanych przez mieszkańców, projekcja filmu zrealizowanego przez uczniów gimnazjum w Koszęcinie,
„Zapomniane opowieści” – prezentacja dotychczas niezapisanych przekazów ustnych o charakterze baśniowym (bez zgłoszeń)
• w ciągu dnia o dowolnej porze - Quest prezentujący
legendy z Koszęcina (bez zgłoszeń).
31
Koszęcin
Koszęcin
13-14 i 20-21.09.2014
Sobota 20 września
Religijny jak Ślązak
Zespół pałacowo - parkowy, ul. Zamkowa:
• godz. 11.30-12.00 – Kaplica pałacowa –
pierwsza koszęcińska świątynia – zwiedzanie
Cmentarz ewangelicki, ul. Azaliowa:
• godz. 12.15-12.45 – Ostatnie ślady po koszęcińskich protestantach – zwiedzanie „ogrodu
biblijnego” na terenie cmentarza ewangelickiego.
Kościół neogotycki pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa, ul. Powstańców Śląskich:
• godz. 13.00-14.00 – Poznaj swoją świątynię
– zwiedzanie kościoła oprowadzanie ksiądz
proboszcz Sławomir Madejewski.
Kościół pw Świętej Trójcy i cmentarz przykościelny:
• godz. 15.00-16.00 – Legendy i historia drewnianego kościółka – zwiedzanie kościoła.
Oprowadzanie ksiądz proboszcz Krzysztof
Rzeźniczek (m.in. groby koszęcińskich kuratusów, tablica nagrobna Katarzyny Skalowej).
Galeria Zamkowa 2:
• godz. 17.00-20.00 – warsztaty witrażu techniką angielską
W ciągu dnia o dowolnej porze - Quest po
koszęcińskich kapliczkach „Kaj w Koszęcinie
rzykali” (bez zgłoszeń).
32
Niedziela 21 września
Pracowity jak Ślązak
Dom Kultury im. Walentego Roździeńskiego, ul. Sobieskiego 11b:
• godz. 10.00 -17.30 – wystawa Niech się plecie prezentująca tradycje plecionkarskie (bez zgłoszeń)
• godz. 10.00 -15.00 – Wypleć kosze w Koszęcinie, bo Koszęcin z koszy słynie – warsztaty wyplatania w wiklinie
• godz. 15.15 -17.30 – projekcje filmów „Rękodzieło arcydzieło – wiklinowy kosz”, „Niech się plecie”.
Galeria Zamkowa 2:
• godz. 10.00-18.00 – wystawa rękodzieła i rzemiosła
współczesnego, prezentująca historię rękodzieła i rzemiosła w Koszęcinie (fotografie, dokumenty, wspominki) (bez zgłoszeń).
Galeria Zamkowa 2
Wydarzenia towarzyszące:
13, 14, 20, 21.09. - Galeria Zamkowa 2:
godz. 10.00 – 18.00 – prezentacja współczesnego rękodzieła, pamiątki z Koszęcina,
materiały informacyjne, punkt informacyjny
wydarzeń.
1-30.09 (godz. 8.00-21.00), Dom Kultury
w Koszęcinie wystawa tematyczna dotycząca
plecionkarstwa „Niech się plecie” (prezentacja
wyników nagrodzonego Ludowym Oskarem
projektu badawczego Plecionkarskim szlakiem Wisły).
10.09 (środa) godz. 16.00, Dom Kultury
w Koszęcinie – spotkanie z pracownikiem
Archiwum Państwowego w Częstochowie.
Prezentacja akcji Zostań rodzinnym archiwistą
– zasady przechowywania pamiątek, fotografii i dokumentów, o zasobach Archiwów Państwowych i zasadach korzystania z nich.
17.09 (środa) godz. 16.00, Dom Kultury w Koszęcinie
Co cennego jest w naszych wsiach , Dlaczego i jak chronić
zabytki architektury wiejskiej i małomiasteczkowej – m.in.
dyskusja, projekcja filmu „Pieśń domu”.
UWAGA: na większość wydarzeń obowiązują zapisy (ilość
miejsc ograniczona, decyduje kolejność zgłoszeń), zapisy
od 01.09.2014 (preferowana droga e-mailowa).
O szczegółach organizacyjnych, dodatkowych wydarzeniach lub zmianach w programie będziemy informować
na blogu i profilu fb Koszęcin i jego Mieszkańcy w zakładkach Europejskie Dni Dziedzictwa. Prosimy o uważne śledzenie zmian!
Organizator:
Katarzyna Mańko
42-286 Koszęcin, ul. Zamkowa 2, tel. 506 919 865
e-mail: [email protected], www.koszecinijegomieszkancy.blogspot.com
Partnerzy:
Gmina Koszęcin, Stowarzyszenie Odnowa Wsi „Nasz Koszęcin”,
Zespół Pieśni i Tańca Śląsk im. Stanisława Hadyny,
Lasy Państwowe Nadleśnictwo Koszęcin
Parafia pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa,
Parafia pw. Święte Trójcy
33
Mosty (Republika Czeska) – Wisła
Mosty (Republika Czeska) – Wisła
6 i 13.09.2014
Mosty (Republika Czeska)
W sobotę 6 września w godz. 16.00-20.00 zapraszamy do siedziby Miejscowego Koła Polskiego
Związku Kulturalno – Oświatowego w Mostach k. Jabłonkowa (Republika Czeska) na spotkania pod hasłem „Kultura ludowa i taneczna” oraz „Tradycje i zwyczaje pasterskie Górali Śląskich”. W programie m.in.
występy kapeli oraz zespołów góralskich, prezentacja oraz degustacja tradycyjnych potraw góralskich
(m.in. sery wałaskie) oraz prelekcja pana Piotra Kohuta – bacy z Koniakowa „Co i jak na sałaszu się działo”.
Wisła
W sobotę 13 września w godz. 11.0015.00 zapraszamy do Enklawy Budownictwa Drewnianego przy Muzeum Beskidzkim
w Wiśle (ul. Stellera 1) na spotkanie pod hasłem
„Archaiczna ludowa muzyka Beskidu Śląskiego”. W programie m.in. występ Kapeli Wałasi
z Istebnej, występ zespołu Górole z Mostów
k. Jabonkowa, prezentacja pana Zbigniewa
Wałacha sposobu wykonywania pasterskich
fujarek oraz pokaz gry na instrumentach pasterskich, warsztaty wykonywania prostych instrumentów pasterskich, żywa lekcja tradycji
w dawnej szkole w beskidzkiej wsi – „Jak żech
chodził do szkoły, uczyli mnie rechtory” – po-
kaz i nauka sposobów pisania w szkole oraz prezentacja
i degustacja tradycyjnych potraw góralskich – placki na
blaszi, poleśniki, Kubuś.
Podczas spotkań, realizowanych w ramach projektu
„Żywe lekcje tradycji – zachowanie wspólnego dziedzictwa kulturowego Górali Śląskich na pograniczu polsko – czeskim”, będzie można zobaczyć, jak wyniesiony
z domu nakaz dochowania wierności własnej tradycji
żyje we współczesności. Będzie można doświadczyć
góralskiej przestrzeni kulturowej, skosztować tradycyjnego pożywienia przy góralskiej muzyce, zobaczyć
prawdziwe piękno i wartość tutejszej odrębności, która
mimo upływu czasu trwa w sercach beskidzkich górali.
Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizatorzy:
Starostwo Powiatowe w Cieszynie, Wydział Rozwoju i Funduszy Europejskich
43-400 Cieszyn, ul. Bobrecka 29, tel. 33 47 77 303, fax 47 77 333
e-mail: [email protected], www.projektyUE.info
Muzeum Beskidzkie im. A. Podżorskiego w Wiśle
43-460 Wisła, ul. Stellera 1, tel. 33 855 22 50
e-mail: [email protected]
34
35
13.09.2014
Olsztyn – Zrębice
Mysłowice
20-21.09.2014
W dniach 20 i 21 września w godz. 10.0016.00 dla zwiedzających zostanie otwarte
Centralne Muzeum Pożarnictwa w Mysłowicach. W programie przewidziano oprowadzanie po muzeum z przewodnikiem oraz
projekcję filmów i bajek związanych z problematyką pożarnictwa.
Zbiory Muzeum stanowią kolekcje tematyczne składające się na dokumentację historii polskiego pożarnictwa. Chronologicznie
obejmują okres od 2 poł. XIX w. do czasów
współczesnych. Tematycznie reprezentują
obiekty o charakterze historyczno-artystycznym oraz z dziedziny techniki pożarniczej.
Obiekty z tej ostatniej dziedziny to bogata
i interesująca kolekcja z m.in. cennymi egzemplarzami sprzętu pożarniczego.
Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Myszków
Organizator:
Centralne Muzeum Pożarnictwa w Mysłowicach
41-400 Mysłowice, ul. Stadionowa 7a, tel. 32 222 37 33 wew. 28
e-mail: [email protected], www.cmp-muzeum.pl
W ramach tegorocznych EDD zapraszamy do pełnej niespodzianek jurajskiej gminy Olsztyn: krainy
białych skał i zielonych wzgórz, wyjątkowych zabytków, tajemniczych jaskiń, widokowych dróżek...
W sobotę, 13 września odbędzie się widokowy rajd Dróżkami św. Idziego, połączony z lekcją historii
z czasów I wojny świtowej. Podczas wycieczki uczestnicy zwiedzą jedyny, zachowany w gminie Olsztyn
cmentarz z okresu I wojny światowej, znajdujący się w Zrębicach–Ciecierzynie, gdzie spoczywa 486 poległych: 260 Rosjan i 226 Niemców. Następnie wyruszą na trasę, gdzie zwiedzą Ruchomą Szopkę Olsztyńską, Górę Biakło, rezerwat przyrody Sokole Góry wraz z Jaskinią Olsztyńską oraz miejsca związane ze
św. Idzim: kapliczkę i źródełko św. Idziego i zabytkowy, drewniany kościółek z 1789 r. Na zakończenie
ośmiokilometrowego spaceru uczestnicy będą częstowani pieczonkami – tradycyjnym specjałem naszego regionu. Zapraszamy! Zbiórka przy Zespole Szkół w Zrębicach o godz. 9:00 (wyjazd autokarem,
po drodze zwiedzanie Cmentarza). Zbiórka na Rynku w Olsztynie o godz. 10:00 (wyjście na trasę).
14.09.2014
W niedzielę 14 września zapraszamy na
rajd rowerowy na trasie Myszków – Kotowice – Mrzygłód. Zbiórka o godz. 9.30 przed
siedzibą Klubu PTTK „M-2” w Myszkowie przy
ul. Sikorskiego 55b. Grupę poprowadzi przodownik turystyki kolarskiej PTTK dr Marian
Kotarski.
Trasa rowerowej przejażdżki długości
ok. 35 km: Myszków – przejażdżka ulicami
miasta w celu obejrzenia unikalnych murali
(malowideł na ścianach budynków) prezentujących najważniejsze wydarzenia w historii
miejscowości – Kotowice (żołnierski cmentarz z czasów I wojny światowej) – Mrzygłód
(nieczynny młyn wodny na rzece Warcie na
Nieradzie) – Myszków. Uczestnicy wycieczki
otrzymają odbitkę okolicznościowej piecząt-
ki do książeczki wycieczek kolarskich, a wcześniej zgłoszeni folder „Szablonowy szlak historii Myszkowa”.
W tym dniu będzie też możliwość obejrzenia Kącika
Pamiątek Klubu Osiedlowego PTTK „M-2” przy ul. Sikorskiego 55 b. Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Klub Osiedlowy PTTK „M-2” przy Myszkowskiej Spółdzielni Mieszkaniowej
42-300 Myszków, skrytka pocztowa 25, tel. 600384987 (prezes Marian Kotarski)
e-mail: [email protected], www.m2.myszkow.pttk.pl
36
Zespół Szkół w Zrębicach
42-256 Olsztyn, Zrębice Pierwsze, ul. Główna 143
tel. 34 328 62 33
Organizatorzy:
Gminny Ośrodek Kultury
42-256 Olsztyn, pl. Piłsudskiego 15, tel. 34 328 50 76
e-mail: [email protected]
www.olsztyn-jurajski.pl
37
Palowice
Palowice
13-14 i 20-21.09.2014
Chyba nie ma drugiego takiego miejsca
w całym naszym regionie. Każdy, kto tutaj
przyjeżdża pierwszy raz, z wielkim podziwem patrzy na cudowne krajobrazy, na rzadkie gatunki roślin i zwierząt, rozkoszuje się
przepiękną przyrodą i ciszą. Nic dziwnego,
że niektórzy odwiedzający Pojezierze Palowickie nazywają ten zakątek śląskimi Mazurami. Na trasach rowerowych nie ma samochodów, można odpocząć od codziennego
pośpiechu i zgiełku.
Ścieżka edukacyjna z czterema przystankami wyposażonymi w tablice poglądowe
wiedzie przez najciekawsze, przyrodnicze
zakątki „Pojezierza Palowickiego” leżącego
na obszarze Parku Krajobrazowego „Cysterskie Kompozycje Krajobrazowe Rud Wielkich”. Cała trasa ścieżki (3,5 km) znajduje się
na terenie sołectwa Palowice (Gmina i Miasto Czerwionka-Leszczyny). Można ją pokonywać pieszo, rowerem lub zimą - na nartach
biegowych. Ścieżka rozpoczyna się przy szosie ze
Szczejkowic do Palowic. Jej początek wyznacza tablica dydaktyczna. Trasa początkowo
pokrywa się z przebiegiem Szlaku Początków
Hutnictwa, potem zbacza w prawo i prowadzi dalej brzegiem stawów. Wspomniany
szlak biegnie w kierunku krzyża na Wytrzę-
38
sowie „oddalając” się od stawów. Podążając wzdłuż
Stawów Łańcuchowych możemy obserwować rozmaite stadia sukcesji zbiorników wodnych. Część stawów
intensywnie zarasta roślinnością bagienną i leśną. Tutaj
można napotkać i podpatrywać ptactwo wodne. Podążając ścieżka dalej, przecinamy szeroki dukt leśny z aleją dębów czerwonych. Nad stawami do II połowy XIX w. istniał przysiółek
Wytrzęsów. Jego mieszkańcy utrzymywali się z pracy
na roli, wyrębu lasu i wypalania węgla drzewnego. Ludzi trudniących się pracą w lesie nazywano gwarowo
siągorzami (drwalami) lub smolorzami (smolarzami pozyskującymi smołę podczas wypalania węgla drzewnego). W 1887 r. było tu 11 gospodarstw z 89 mieszkańcami. Przysiółek zlikwidowano podczas tzw. akcji
wysiedlania i zalesiania licznych palowickich kolonii
i przysiółków prowadzonej przez hrabiego Huberta
von Thiele-Wincklera.
„(…) na Wytrzęsowie żyło się jak w bajce” - pisze Aleksandra Ostroch w książce „Warkocz pokoleń”
Były to osady bardzo maleńkie, po parę chat. Założono je
dla węglarzy, robotników pracujących w lesie przy wypalaniu węgla drzewnego. W głębokich dołach wykopywanych w ziemi układano odpowiednie kloce drewna, przykrywana darnią i zapalano. Powstały w ten sposób węgiel
drzewny potrzebny był do hut. Robotnicy pracowali tam
stale, a więc i osiedlali się z całymi rodzinami, zakładali
nawet gospodarstwa. Ich chaty podlegały właściwie Pa-
lowicom, lecz odgrodzeni od wsi lasami, mogli
wieść żywot wedle swego zwyczaju. W gospodarstwach wytrzęsowskich bydło chodziło
samopas, krowy i cielęta pasły się w lesie. Nie
odchodziły ponoć zbyt daleko i na noc wracały
do domu. Kury sypiały prze całe lato na drzewach, jak dzikie ptaki, a ich gniazda z jajami
znajdowały się w krzakach. Nikt nie zawracał
sobie głowy nasadzaniem kwok, kaczek czy
gęsi. Same robiły sobie gniazda w zaroślach
i po pewnym czasie wyprowadzały młode. Jadłospis również był dość oryginalny (…).
Trasa wiedzie także obok wotywnego
krzyża wzniesionego na Wytrzęsowie jako
votum za ocalenie życia palowckim robotnikom w połowie XIX w., pracujących w hucie
„Waleska” na Łanuchu, gdzie dziś stoi jej pozostałość Gichta. Robotników tych ppowracających starą drogą z pracy pewnego dnia
zastała tutaj straszna burza z piorunami.
Klęcząc na drodze błagali w głośnej modlitwie Niebiosa o przetrwanie, o powrót do
swoich domów. Zostali wysłuchani, przetrwali, tenże
krzyż wznieśli na wieczną chwały pamiątkę, jako znak
dziękczynienia. Postać Chrystusa na krzyżu nosi ślady
strzałów oddanych w lutym 1945 r.
Co warto zobaczyć
• Krzyż na Wytrzęsowie – wzniesiony przez palowickich gichciarzy (robotników w Hucie Waleska) w połowie XIX w. jako podziękowanie za ocalenie podczas
strasznej burzy
• Gichtę – ruiny pieca Huty Waleska obok stawów Gichta i Garbacz. Huta stała w nieistniejącym już dzisiaj
przysiółku Łanuch. To pamiątka przemysłu hutniczego na naszych ziemiach
• Niezwykle różnorodną faunę i florę, rzadkie okazy
roślin i zwierząt (m.in. czermień błotna, grążel żółty,
grzybień wodny, czapla biała, bocian czarny, błotniak
stawowy, kurka wodna)
• Palowicki drewniany kościół - perłę śląskiej sztuki
sakralnej. Został zbudowany w Leszczynach, przez
cieślę Jana Ożgę w 1606 r. W 1981r. został przeniesiony do Palowic.
Do zobaczenia na szlaku!
Organizator:
Urząd Gminy i Miasta Czerwionka-Leszczyny
44 -230 Czerwionka-Leszczyny, ul. Parkowa 9, tel. 32 429 59 90, kom. 795 59 09 18
e-mail: [email protected], www. czerwionka-leszczyny.pl
39
13.09.2014
Pszczyna
Podzamcze – Ogrodzieniec
20.09.2014
W sobotę 20 września w godz. 9.00 - 19.00 dla turystów otwarty będzie gród na Górze Birów w Podzamczu w gminie Ogrodzieniec. Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
ZAMEK Sp. z o.o.
42-440 Ogrodzieniec, ul. Kościuszki 66, tel. 32 673 22 20, 32 673 29 91
e-mail: [email protected] zamek-ogrodzieniec.pl, www.zamek-ogrodzieniec.pl
40
W sobotę 13 września w godz. 9.00-19.00 zapraszamy do Skansenu – Zagrody Wsi Pszczyńskiej, który
położony jest we wschodniej części zabytkowego parku
pszczyńskiego. Na blisko dwóch hektarach zgromadzono kilkanaście obiektów architektury drewnianej ziemi pszczyńskiej. Zaliczany jest do unikalnych atrakcji
turystycznych województwa śląskiego. O znaczeniu
historycznym i turystycznym Zagrody Wsi Pszczyńskiej
świadczy fakt wpisania jej do Szlaku Architektury Drewnianej opracowanego przez Urząd Marszałkowski, który
to szlak łączy najcenniejsze i najciekawsze przykłady
drewnianej architektury sakralnej i świeckiej Górnego
Śląska. Wyjątkowość skansenu drzemie w zabytkowych
chatach, z których większość to budynki z oryginalnych
materiałów. W ich wnętrzach zebrano wiele autentycznych sprzętów, są wśród nich m.in. rolnicze i rzemieślnicze narzędzia codziennego użytku, „drabinioki”, sanie
towarowe, eleganckie bryczki, meble oraz ciekawe eksponaty sztuki ludowej.
Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Agencja Rozwoju i Promocji Ziemi Pszczyńskiej
Skansen - Zagroda Wsi Pszczyńskiej
43-200 Pszczyna, ul. Parkowa 20A, tel. 32 210 57 77
e-mail: [email protected], www.skansen.pszczyna.pl
41
Racibórz
Racibórz
14.09.2014
W niedzielę 14 września o godz. 16.00 zapraszamy do Raciborskiego Centrum Kultury - Domu Kultury
„Strzecha” przy ul. Londzina 38 w Raciborzu na cykl imprez zorganizowanych pod hasłem „Dom Kultury
Strzecha – źródło tożsamości narodowej i regionalnej na raciborszczyźnie”. W programie m.in.:
• godz. 16.00 – wykład na temat historii „Strzechy” i jej kulturotwórczej roli, na temat zwyczajów, obrzędów oraz strojów regionu raciborskiego
• godz. 18.00 – koncert Zespołu Pieśni i Tańca „Strzecha” im. Joli Rymszy.
Wydarzeniu towarzyszyć będzie wystawa strojów ludowych, regionalnego malarstwa oraz zdjęć, a także
kiermasz regionalnych wyrobów cukierniczych. Będzie można nabyć wydawnictwa naukowe, muzyczne
i pamiątki z Raciborza. Dostępna będzie także wystawa „Strzecha 1911-2011”.
Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Dom Kultury (wcześniej Narodowy) „Strzecha” od 1911 r. spełnia kulturotwórczą rolę na raciborszczyźnie – pograniczu kulturowym i narodowym. Pomimo iż „Strzecha” była polskim Domem Narodowym,
łączyła nie tylko kultury, ale przede wszystkim ludzi. Dlatego w ramach EDD chcemy pokazać nie tylko historię „Strzechy”, ale także jej wpływ na zachowanie i propagowanie specyficznych tradycji regionalnych
raciborszczyzny. Podczas EDD zaprezentuje się Zespół Pieśni i Tańca „Strzecha”, który od 60. lat prezentuje
na scenach Polski i Europy tradycyjny folklor Raciborza i Śląska. Podczas koncertu będzie można podziwiać również tańce innych regionów Śląska oraz polskie tańce narodowe.
Organizator:
Raciborskie Centrum Kultury
47-400 Racibórz, ul. Chopina 21, tel. 32 4153172
e-mail: [email protected], www.rck.com.pl
42
43
Racibórz – Rudy
Racibórz – Rudy
20.09.2014
W sobotę 20 września w godz. od 11.00 do 14.00 zapraszamy do udziału w imprezie plenerowej pod
hasłem „Cysterskie akweny wodne w Rudach Wielkich”. W programie zwiedzanie z przewodnikiem Cysterskich Kompozycji Krajobrazowych Rud Wielkich ze szczególnym uwzględnieniem systemu hydrograficznego przepływających rzek. Jest to obecnie najważniejszy w Polsce południowej pomost ekologiczny
przebiegający między dolinami Wisły i Odry. Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Dąb „Cysters” jest jednym z najpiękniejszych starych drzew na historycznym
Górnym Śląsku. Rośnie w parku angielskim
otaczającym zespół klasztorno-pałacowy
dawnego Opactwa Cysterskiego w Rudach,
tuż za prezbiterium odrestaurowanego Sanktuarium Matki Boskiej Pokornej. Staruszek
ma 710 cm w obwodzie i osiąga wysokość
31 m. Ma ok. 450 lat i jest ostatnim strażnikiem opactwa cystersów, którym zawdzięcza
swoją nazwę nadaną przez leśników z Nadleśnictwa Rudy Raciborskie. To majestatyczne drzewo podziwiał m.in. król Polski Jan III
Sobieski, który 23 sierpnia 1683 r. spędził noc
w klasztorze podczas marszu z odsieczą oblężonemu przez muzułmanów Wiedniowi.
Urodę i majestatyczność rudzkiego drzewa
docenili już niemieccy przyrodnicy na po-
czątku XX w. W 1989 r. drzewo poddano zabiegom konserwatorskim. Warto dodać, że w parku pocysterskim
znajdują się 52 pomniki przyrody, w tym m.in.: jesion
wyniosły, lipa drobnolistna i platan klonolistny.
Organizator:
Miejska i Powiatowa Biblioteka Publiczna im. Ryszarda Kincla w Raciborzu
47-400 Racibórz, ul. Jana Kasprowicza 12, tel. 32 415 37 24
e-mail: [email protected], www.bibrac.pl
44
45
14.09.2014
W niedzielę 14 września w godz. 15.0018.00 i w sobotę 20 września w godz. 10.0013.00 zapraszamy do zwiedzania ciężkiego
schronu bojowego nr 75 należącego do pasa
umocnień Obszaru Warownego Śląsk. W 2008
r. schron został odgruzowany i gruntownie
odnowiony przez grupę miejscowych zapaleńców. Obecnie mieści bogatą ekspozycję
historyczną, gromadzącą pamiątki związane
głównie z okresem II wojny światowej na Górnym Śląsku. Zbiórka przed wejściem głównym
na Rodzinny Ogród Działkowy „Nadzieja”, przy
ul. Pomorskiej.
W sobotę 20 września o godz. 14.00 zapraszamy do średniowiecznego gródka stożkowego na dni
otwarte. Zbiórka przed wejściem głównym do kościoła św. Barbary przy ul. Górnośląskiej.
Średniowieczny gródek stożkowaty w Kochłowicach jest najstarszym zabytkiem Rudy Śląskiej. Zdaniem archeologów został zbudowany w końcu XIII wieku w formie kopca, otoczonego głęboką fosą
i palisadą. Na szczycie wzniesiono drewnianą wieżę mieszkalno-obronną, natomiast poniżej ulokowano
podgrodzie. Drewnianą zabudowę warowni w XV w. strawił pożar. Do czasów obecnych zachowała się
fosa oraz kopiec. Zabytkiem opiekują się członkowie Stowarzyszenia Genius Loci – Duch Miejsca, którzy
kładą szczególny nacisk na popularyzację wiedzy o gródku.
Na wszystkie wydarzenia wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Siemianowice Śląskie
Ruda Śląska
14 i 20. 09.2014
Ruda Śląska
Organizator:
Stowarzyszenie „Genius Loci – Duch Miejsca”
41-707 Ruda Śląska, ul. Oddziałów Młodzieży Powstańczej 5, tel. 512092212,
e-mail: [email protected], www.geniusloci.com.pl
13 i 20.09.2014
W sobotę 13 września w godz. 10.00-13.00 zapraszamy na
spacer historyczny „Spacerkiem po Frynie”. Zbiórka o godz. 10.00
w Nowym Bytomiu na Placu Jana Pawła II. Prowadzanie Krzysztof Gołąb i Andrzej Godoj. W programie wydarzenia m.in.: prelekcje poświęcone dziedzictwu i historii dzielnicy Nowy Bytom,
zwiedzanie wieży wodnej oraz kościoła pw. św. Pawła.
W sobotę 20 września w godz. 10.00-12.00 zapraszamy na
prelekcję nt. starej nekropolii orzegowskiej. W programie również
zwiedzanie kościoła pw. św. Michała Archanioła i starego cmentarza. Zbiórka uczestników przed Centrum Inicjatyw Społecznych
„Stary Orzegów” przy ul. Hlonda 29. Prowadzenie: Krzysztof Gołąb, Andrzej Godoj (Muzeum Miejskie) i Michał Susek (Hufiec
ZHP Ruda Śląska). Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Muzeum Miejskie im. Maksymiliana Chroboka
w Rudzie Śląskiej
41-700 Ruda Śląska, ul. Wolności 26
tel. 32 2435040, tel./fax 32 248 44 57
e-mail: [email protected], www.muzeum.rsl.pl
46
W niedzielę 14 września o godz. 17.00 zapraszamy do Oddziału SCK – Parku Tradycji przy
ul. E. Orzeszkowej 12 na wernisaż wystawy Pochwal się swoim dziadkiem składającej się z prac plastycznych byłego górnika połączoną ze wspomnieniami najbliższych. Impreza jest pomyślana jako inauguracja szerszego projektu. Na łamach mediów lokalnych zostanie ogłoszona akcja „Pochwal się swoim
dziadkiem” zachęcająca młodych ludzi do sięgnięcia w rodzinne archiwa, udostępnienie informacji
i pamiątek po swoich przodkach szerszej publiczności. Tematyka została zawężona do obszaru górnictwa i hutnictwa, z tymi bowiem gałęziami przemysłu związany jest Park Tradycji.
14 września o godz. 18.00 zapraszamy do Siemianowickiego Centrum Kultury – Willi Fitznera przy
ul. 27- go stycznia 3 na promocję książki Zdzisława Janeczka pt. „Powstańcy styczniowi „Grekami Europy”. Terror i przemoc w relacji śląskiej prasy z polskiego powstania 1863 r.”. Wstęp wolny. Serdecznie
zapraszamy!
Organizator:
Siemianowickie Centrum Kultury
41-100 Siemianowice Śląskie, ul. Niepodległości 45
tel. 32 228 72 80, 32 355 58 21
e-mail: [email protected], www.siemck.pl
47
5,6 i 20-21.09.2014
Sławków
Siewierz
13-14 i 20-21.09.2014
W ramach tegorocznych EDD zapraszamy do Siewierza, aby zwiedzić ruiny zamku malowniczo położonego na prawym brzegu Czernej Przemszy. W godz. Od 10.00 do 18.00 proponujemy Państwu:
• zwiedzanie zamku siewierskiego z przewodnikiem
• wirtualną podróż w czasie w piwnicach siewierskiego zamku
• zwiedzanie siewierskiego rynku, okolic zamku i zabytków z audio przewodnikiem.
Wstęp wolny. Do zobaczenia w Siewierzu!
Organizator:
Urząd Miasta i Gminy Siewierz
42-470 Siewierz , ul. Żwirki i Wigury 16, tel. 32 649 94 00
e-mail: [email protected], www.kultura.siewierz.pl, www.siewierz.pl
Punkt Informacji Turystycznej w Siewierzu
42-470 Siewierz, ul. Kościuszki 5, tel. 32 674 24 61
48
W piątek 5 września o godz. 18.00 zapraszamy na „Rock i Blues nad Przemszą”
– coroczny przegląd zespołów przy ul. Młyńskiej 14 prezentujących rockowe i bluesowe
brzmienia. Koncertowi towarzyszyć będzie
rozstrzygnięcie konkursu fotograficznego
pod hasłem „Sławkowskie lato” oraz wystawa
prac pokonkursowych. Szczegóły na www.
mok.slawkow.pl.
W sobotę 6 września o godz. 16.00
w Dziale Kultury Dawnej przy ul. Rynek 9
odbędzie się wernisaż wystawy dziesięciu
artystów plastyków pt. „W kręgu…”, a po nim
koncert Józefa Brody i jego córki Katarzyny.
W sobotę i niedzielę 20 i 21 września
w godz. 10.00-18.00 zapraszamy do zwiedzania wystaw stałych w Dziale Kultury Dawnej
przy ul. Rynek 9:
• „Sławkowskie górnictwo, rzemiosło i handel” – prezentującą: narzędzia, lampy górnicze z XIX i 1 poł. XX w., rudy ołowiu i sre-
bra, wagi kupieckie, skrzynie i dokumenty cechowe
z XIX w. i pocz. XX w., rzeźby, plany przebudowy Ratusza z 1905 r., plan miasta z 1823 r. oraz dokumentację
fotograficzną zabudowy Sławkowa
• „W lamusie Zygmunta Glogera” – prezentującą przedmioty codziennego użytku z XVIII, XIX i pocz. XX w.,
narzędzia rolnicze, skrzynie wianowe, naczynia gliniane, stare zegary, żelazka etc.
• „Początki Sławkowa w świetle wykopalisk archeologicznych” – prezentującą dorobek badań archeologicznych prowadzonych w latach 1983-98, które
doprowadziły do odkrycia jednego z najstarszych
i największych w Polsce południowej – ruin zamku
obronnego biskupów krakowskich z XIII w.
•„Sławków w latach okupacji hitlerowskiej 1939-45” –
prezentującą pamiątki, dokumenty i fotografie z okresu II wojny światowej
Do Sławkowa warto również przyjechać 30 sierpnia
ponieważ w o godz. 16.30 na średniowiecznym Rynku
w Sławkowie rozpocznie się festyn rodzinny „Wakacje
z duchami”. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Miejski Ośrodek Kultury w Sławkowie
41-260 Sławków, ul. Młyńska 14, tel. 32 293 10 52
e-mail: [email protected], www.mok.slawkow.pl
Dział Kultury Dawnej
ul. Rynek 9, tel. 32 293 13 96
49
Na historycznym Górnym Śląsku można
znaleźć jeszcze drzewa sadzone na pamiątkę
odsieczy wiedeńskiej króla Jana III Sobieskiego. Do sławnych „drzew Sobieskiego” należy
m.in. lipa drobnolistna w Stanicy koło Gliwic
w województwie śląskim. Według miejscowej tradycji drzewo posadzili polscy żołnierze, którzy przechodzili przez wieś w 1683 r.
w drodze na Wiedeń. Drzewo rośnie w obejściu domowym u zbiegu ul. Gliwickiej z ul. Lipową na skraju wsi w kierunku Rud. Przeprowadzone pomiary dendrologiczne wykazały,
że lipę najprawdopodobniej posadzono ok.
30 lat po odsieczy wiedeńskiej króla Jana III
Sobieskiego, niemniej wiąże się ją z tradycją
sadzenia „drzew Sobieskiego”.
Lipa drobnolistna w Stanicy ma ok. 630
cm w obwodzie i ok. 20 m wysokości. Jej
wiek szacuje się na ok. 300 lat. Od 1950 r. jest
pomnikiem przyrody. Drzewo ma charakterystyczny krótki odziomek rozdzielający się
na wysokości 2 m na trzy pnie, które utrzy-
mują rozłożystą koronę, której rozpiętość sięga 30 m.
Co ciekawe, korona osadzona jest tak nisko, że gałęzie
niższych konarów miejscami sięgają ziemi. Lipa urzeka
urodą i osiągniętymi rozmiarami. Jest atrakcją turystyczną miejscowości i regionu. Warto znaleźć czas podczas
EDD, aby ją zobaczyć. Polecamy!
Ślemień
Poleca:
Fundacja „Dla Dziedzictwa”
e-mail: [email protected], www.dladziedzictwa.org
20.09.2014
W sobotę 20 września w godz. 9.0015.00 zapraszamy do Żywieckiego Parku
Etnograficznego w Ślemieniu. O godz. 15.00
rozpocznie się koncert kapeli „Byrtków”
z Pewli Wielkiej, która wykona tradycyjne
utwory z regionu. Występ kapeli poprzedzony będzie wykładem na temat roli muzyki
w tradycyjnej kulturze Beskidu Żywieckiego
oraz prezentacją archaicznych instrumentów
pasterskich. Po koncercie „Byrtków” wystąpią
utalentowani muzyczni podopieczni Fundacji Braci Golec. Koncert będzie finałem projektu związanego z obchodami Roku Oskara
Kolberga.
Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Żywiecki Park Etnograficzny
34-323 Ślemień, ul. Łączna 2A, tel. 33 865 40 98, 660 47 37 28
e-mail: [email protected], www.etnopark.pl
50
13-14 i 20-21.09.2014
W ramach tegorocznych EDD gorąco polecamy wizytę w Świerklańcu – wyjątkowym
miejscu na kulturalnej mapie województwa
śląskiego. We wschodniej części miejscowości znajduje się zabytkowy park o powierzchni prawie 180 ha, którego właścicielami od
XVIII w. do stycznia 1945 r. byli potomkowie
rodu Henckel von Donnersmarck. Po 1945 r.
park został upaństwowiony a jego właścicielem został Urząd Gminy Świerklaniec. Obecnie zarząd nad parkiem sprawuje Gminny
Ośrodek Rekreacji w Świerklańcu.
Park w Świerklańcu z bogatym starodrzewiem, został założony w XVIII w., według ówczesnej mody określającej kompozycję parków krajobrazowych, na obszarze dawnych
mokradeł. Kompozycja w stylu angielskim
wzorowana na Hyde Parku obejmuje polany
i swobodnie rozłożone grupy drzew. Żadne
drzewo czy krzew nie mogły rosnąć w przypadkowym miejscu. Aleje i inne grupy drzew
i krzewów, staw, fosy oraz architektura wzajemnie się uzupełniały.
Obecnie drzewostan parku składa się
z: topoli białych, jaworów, dębów, sosen,
świerków, kasztanowców, obok gatunków
rodzimych rosną gatunki selekcjonowane
i sprawdzane z różnych części świata. Na
terenie parku rośnie ponad 100 gatunków
drzew i krzewów, tworzących swoisty rodzaj
arboretum.
Świerklaniec
Stanica
13-14 i 20-21.09.2014
Na terenie Parku w Świerklańcu znajduje się wiele
obiektów zabytkowych:
• Amfiteatr - pawilon koncertowy z początku XX w., stanowiący fragment dawnej muszli koncertowej
• Fontanna - przedstawia trzy Gracje podtrzymujące
sferę, usytuowana pośrodku głównego basenu, to
dzieło Fremieta, a wzorowana była na fontannie paryskiego obserwatorium J.B. Carpeaux
• Rzeźby Fremieta - odlane w żeliwie, znajdują się przy
dwóch bocznych basenach i przedstawiają zwierzęta,
pochodzą z 1872 r.,
• Kościół i mauzoleum – z kościołem połączone jest
mauzoleum o bogato zdobionych łukach i filarach, kaplica zbudowana jest na planie krzyża, otacza ją kute
metalowe ogrodzenie, w latach 1980- 1983 wyremontowano oba zabytki.
• Pałac Kawalera – jedyny budynek pozostały po Donnersmarcckach w Świerklańcu, który ocalał od zniszczenia. Ten neobarokowy pałacyk zbudowano na
przyjazd cesarza Wilhelma II w latach 1903-1906 według projektu Ernesta von Inne. Odrestaurowany po
wojnie, służył jako ośrodek szkolenia kadr dla górnictwa. W 1992 r. przeszedł na własność gminy Świerklaniec i został zaadaptowany na hotel.
Trzygwiazdkowy hotel „Pałac Kawalera” to rezydencja
magnackiego rodu otoczona ponad stuletnimi dębami,
kasztanowcami i cisami, a tutejszy staw to raj dla wędkarzy. Gości przyciągają wspaniałe, zabytkowe wnętrza,
atmosfera, urokliwe otoczenie, cisza i spokój oraz stylowy wystrój. W centralnej części hotelowego wnętrza
znajduje się reprezentacyjny, owalny hall z marmurową,
lustrzaną klatką schodową i recepcją hotelową.
Organizator:
Gminny Ośrodek Rekreacji w Świerklańcu
Hotel “Pałac Kawalera”
42-622 Świerklaniec ,ul. Parkowa 30, tel. 32 284 43 30
e-mail: [email protected]
51
Piątek 12 września
godz. 17.00 – zapraszamy na prelekcję historyczną w Filii nr 1 Miejskiej Biblioteki Publicznej im. J. Ligonia w Świętochłowicach-Piaśnikach przy ul. Chorzowskiej 37.
Wtorek 16 września
godz. 17.00 – zapraszamy na spotkanie
podsumowujące II edycję projektu „Spotkania pokoleń”, które odbędzie się w siedzibie Miejskiej Biblioteki Publicznej im.
J. Ligonia w Świętochłowicach przy ul. Świerczewskiego 1D. Podczas spotkania odbędzie
się projekcja filmów krótkometrażowych, na
których przedstawiciele starszego pokolenia
świętochłowiczan opowiedzą o dawnym wyglądzie miasta oraz życiu jego mieszkańców.
Będzie to również okazja do wspomnień i refleksji nad codziennością, która nieustannie
przemija. Spotkanie poprowadzą Alan Zych
i Dawid Wodarz.
Sobota 27 września
zapraszamy na wycieczkę pieszą „Śladami kopalni Matylda”. Zbiórka o godz. 10.00 przed wejściem głównym
na OSiR Skałka przy ul. Bytomskiej 40. Wycieczkę poprowadzi Alan Zych.
Matylda. Pierwsza na terenie dzisiejszego miasta kopalnia z prawdziwego zdarzenia. Najpierw lokalizowana nieopodal Świętochłowic, później kojarzona głównie
z Lipinami. Fedrowała przez ponad 100 lat od połowy
XIX w. do 1967 r. Podczas wycieczki przypomnimy o jej
dziejach poruszając się zarówno w czasie jak i w przestrzeni. Sprawdzimy, co znajduje się dzisiaj w miejscu
dawnych szybów, którędy przebiegało górnicze „metro”
oraz jaki wpływ kopalnia wywarła na życie dawnych
i współczesnych świętochłowiczan.
Na wszystkie wydarzenia wstęp wolny. Serdecznie
zapraszamy!
Organizator:
Stowarzyszenie „Genius Loci – Duch Miejsca”
41-707 Ruda Śląska, ul. Oddziałów Młodzieży Powstańczej 5, tel. 512 092 212
e-mail: [email protected], www.geniusloci.com.pl
Partner:
Miejska Biblioteka Publiczna im. J. Ligonia
41-600 Świętochłowice, ul. Świerczewskiego 1D
52
1.09.2014
Węgierska Górka
Świętochłowice
12, 16 i 27.09.2014
W poniedziałek 1 września przy Forcie
„Wędrowiec” odbędą się uroczystości upamiętniające wrześniową tragedię 1939 r.
Uroczystym przemarszem licznie zgromadzonych pocztów sztandarowych oraz mieszkańców gminy rozpocznie się Msza św. w intencji
Ojczyzny i Bohaterskich Obrońców Węgierskiej Górki,
po której nastąpi Apel Poległych.
Do Węgierskiej Górki warto również przyjechać 24
sierpnia na widowiskową i cieszącą się dużym zainteresowaniem rekonstrukcję historyczną „Węgierska Górka
1939 - Westerplatte Południa” obejmującą zmagania
wojenne z 2-3 września 1939 r. Tematem przewodnim
jest obrona schronu bojowego „Wędrowiec” przez załogę pod dowództwem kpt. Tadeusza Semika oraz oddziały batalionu KOP „Berezwecz” mjr. Kazimierza Czarkowskiego. Potyczka odbywa się na przedpolu schronu
pomiędzy oddziałami Wojska Polskiego a atakującymi
żołnierzami niemieckiej 7 Dywizji Piechoty gen. Eugena Otta, wspartej artylerią i pojazdem pancernym.
W rekonstrukcji biorą udział grupy pod czujnym okiem
członków Muzeum Czynu Zbrojnego Żywiecczyzny.
Niewątpliwą atrakcją są stoiska militarne oraz pokaz
sprzętu wojskowego i pożarniczego.
Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Ośrodek Promocji Gminy Węgierska Górka
34-350 Węgierska Górka, Osiedle XX-lecia II RP 12, tel. 33 864 21 87
e-mail: [email protected], www.wegierska-gorka.opg.pl
53
W niedzielę 28 września Towarzystwo Entuzjastów
Kolei proponuje jako główną atrakcję przejażdżki ticozyną po linii kolejowej 192 na odcinku Zawada – Pszowskie Doły. W programie również inne imprezy towarzyszące, szczegóły na stronie tek.wb.pl i na stronie FB TEK
Towarzystwo Entuzjastów Kolei (TEK) powstało pod
koniec 2012 r. z inicjatywy kilku mieszkańców Ziemi Wodzisławskiej. Jako pasjonaci kolejnictwa, już wcześniej
dostrzegaliśmy przebieg i skutki likwidacji mnóstwa
połączeń kolejowych oraz smutny koniec wielu setek
kilometrów torów pozostawionych na pastwę złodziei.
Postanowiliśmy wspólnie przeciwdziałać tym niekorzystnym zjawiskom zarówno poprzez działania w kierunku przywrócenia siatki połączeń pasażerskich oraz
powrotu do przewozu towarów koleją wszędzie gdzie
jest to uzasadnione, jak i wskazywania nowych zastosowań dla pozostałych, „niechcianych” linii kolejowych.
Ponieważ w najbliższej okolicy jest wiele do zrobienia,
priorytetem jest dla nas działalność lokalna, niemniej
równolegle staramy się promować kolej także w wymiarze globalnym jako najbardziej bezpieczny, ekologiczny
i perspektywiczny środek transportu.
54
Jednym z projektów na płaszczyźnie lokalnej jest
utworzenie Turystycznej Linii Kolejowej w oparciu
o linie kolejowe nr 176 i 192 położone w malowniczym zakątku województwa śląskiego w tzw. Bramie
Morawskiej na pograniczu powiatów wodzisławskiego
i raciborskiego. W okolicy znajdują się m. in. Rezerwat
Przyrody „Łężczok”, Arboretum Bramy Morawskiej „Obora” czy Rezerwat Przyrodniczo-Krajoznawczy „Wielikąt”,
gdzie tor biegnie groblą umożliwiając m.in. obserwację
„miasto ptaków”. Wspomniane linie kolejowe zostały
oddane do użytku w 1914 r., a w okresie Powstań Śląskich doszło tu do bitwy pociągów pancernych, której
inscenizację kilkukrotnie organizował Gminny Ośrodek
Kultury w Lubomi.
TEK podjęło rozmowy z lokalnymi samorządami
o przejęciu torów od PKP PLK i zbudowaniu oferty turystycznej w regionie. Do poczynionych starań przyłączył
się również właściciel „Dworku nad Stawem” graniczący
z ową linią kolejową, który z wielką pasją organizuje
przeróżne imprezy. Swoim gościom oferuje komfortowe apartamenty w urokliwym i emanującym spokojem
miejscu. Jest to wspaniały kompleks położony w niewielkim miasteczku, wśród drzew nad stawem, pośród
bujnej zieleni. Dookoła obiektu znajdują się przepiękne zakątki takie jak: staw, kaskady i fontanny, można
podziwiać konie oraz łabędzie, a ratowana kolej może
być dodatkowym urozmaiceniem łączącym z dalszymi
atrakcjami Bramy Morawskiej.
Wodzisław Śląski – Zawada
Wodzisław Śląski – Zawada
28.09.2014
Organizator:
Towarzystwo Entuzjastów Kolei z siedzibą w Wodzisławiu Śląskim
44-373 Wodzisław Śląski, ul. Młodzieżowa 300 K, tel. 512279388
e-mail: [email protected], tek.wb.pl, facebook.com/TowarzystwoEntuzjastowKolei
Partner: Dworek Nad Stawem
44-373 Wodzisław Śląski, ul. Młodzieżowa 300 K, tel. 32 451 73 23
e-mail: [email protected], www.dworeknadstawem.pl
55
19-20.09.2014
Zabrze
Zabrze
19-20.09.2014
Tegoroczne imprezy organizowane w ramach EDD w Zabrzu koncentrują się wokół
śladów dawnego wielkomiejskiego gwaru
i luksusowego szyku, jakim niewątpliwie
mogło się to miasto poszczycić w latach 20.
i 30. XX w.
W piątek 19 września o godz. 17.00
zapraszamy do Czytelni Miejskiej Biblioteki
Publicznej im. J. Fusieckiego przy ul. Wyzwolenia 4 w Zabrzu na promocję książki
„Hotel Admiralpalast” autorstwa Katarzyny
Hołdy połączoną z wystawą fotografii na
ten temat.
W sobotę 20 września zapraszamy na
wycieczkę rowerową pod hasłem „Oddech
luksusu – hotele i restauracje dawnego Za-
Piątek 19 września
godz. 17.00 – zapraszamy do Muzeum
Górnictwa Węglowego w Zabrzu przy ul. 3
Maja 19 na wernisaż wystawy pt. „Co kraj to
obyczaj, co rodzina to zwyczaj – przesądy
i wierzenia w obrzędowości rodzinnej na Śląsku”. Na ekspozycji zaprezentowane zostaną
obiekty związane z rytuałami przejścia spotykanymi w obrzędowości rodzinnej: narodzinami, zaślubinami oraz śmiercią.
Sobota 27 września
brza”. Zbiórka o godz. 11.00 na Placu Wolności 4.
Na wszystkie wydarzenia wstęp wolny. Serdecznie
zapraszamy!
Organizator:
Stowarzyszenie „Genius Loci – Duch Miejsca”
41-707 Ruda Śląska, ul. Oddziałów Młodzieży Powstańczej 5, tel. 512 092 212
e-mail: [email protected], www.geniusloci.com.pl
Partner:
Wydawnictwo Illustris, Damian Halmer, tel. 507 827 426
Muzeum Miejskie w Zabrzu, 41-800 Zabrze, ul. 3 Maja 6
Miejska Biblioteka Publiczna im. Jerzego Fusieckiego
41-800 Zabrze, ul. ks. J. Londzina 3
56
zapraszamy do Muzeum przy ul. 3 Maja 19 na
szereg atrakcji:
godz. 10.00 – kuratorskie oprowadzanie po
wystawie „Co kraj to obyczaj, co rodzina to
zwyczaj – przesądy i wierzenia w obrzędowości rodzinnej na Śląsku”
godz. 11.00-14.00
• Warsztaty malowania skrzyń wianowych
• Jak to jest związane – warsztaty wiązania purpurki
• Wieniec, woniaczka, galanda, różczka – czyli co możemy zrobić z mirtu
Na wszystkie wydarzenia w ramach EDD wstęp wolny.
Serdecznie zapraszamy!
Specjalna oferta edukacyjna towarzysząca wystawie
dostępna w terminie od 23.09. 2014 – 19.12.2014.
Lekcje muzealne:
• „Bez uroku… (nie)dawne sposoby „zabezpieczania noworodka”
• „Dziołcha mo na czekane a synek na wybiyrane – pogadanka o dawnych zalotach”.
Warsztaty:
• Warsztaty malowania skrzyń wianowych
• Wieniec, woniaczka, galanda, różczka – czyli co możemy zrobić z mirtu
• Przestrzeń i papier – tworzenie obiektów z papieru –
dawne skrzynie i kołyski
Organizator:
Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu
41-800 Zabrze, ul. Jodłowa 59, tel. 32 630 30 91
Informacji udziela: Klaudia Nowak-Maśko, tel. 32 630 30 91 wew. 40 30
e-mail: [email protected], www.muzeumgornictwa.pl
57
5, 14 i 21.09.2014
Zawiercie
Zabrze
13. 09. 2014
W sobotę 13 września proponujemy
zwiedzanie z przewodnikiem (w czterech
turach po 22 osoby po uprzedniej rezerwacji miejsc) jednego z najstarszych zakładów
przemysłowych w Zabrzu dawnej fabryki Lin
i Drutu Deichsela obecnie działającej pod nazwą TRAWIPOL II. Każda wycieczka po czynnym zakładzie będzie poprzedzona dwoma
15 minutowymi prelekcjami z przeszłości
i dniu dzisiejszym firmy. W planie zwiedzania przejście przez hale fabryczne, poznanie
technologii oraz maszyn do produkcji lin
i drutów.. To wszystko w niezwykłej XIX i XX
w. scenografii architektury przemysłowej.
Tradycja Zakładu produkcji lin i drutu
w Zabrzu sięga sierpnia 1853 r., kiedy majster
powroźniczy Adolf Deichsel utworzył zakład
produkujący liny konopne. W krótkim czasie
oprócz lin konopnych rozpoczęto produkcję
lin stalowych z drutów o wytrzymałości ok.
60 Kg/mm2. Odbiorcą pierwszej liny stalowej
była kopalnia „Królowa Luiza” w Zabrzu. Przełomem w produkcji lin stalowych było wprowadzenie specjalnej metody hartowania drutów, co umożliwiło wykonywanie drutów o
wytrzymałościach powyżej 120 kg/mm2.
Na przełomie XIX i XX w. zakład posiadał
wszelkie niezbędne wyposażenie do produkcji drutów i lin stalowych, a głównym asortymentem produkcyjnym były: liny wyciągowe
do szybów górniczych, liny do kolejek linowych, liny
okrętowe oraz liny do lokomobili parowych służące
do orki ziemi uprawnej. W 1914 r. fabryka zatrudniała
przeszło 1,5 tys. pracowników. W 1945 r. zakład został
przejęty przez władze polskie bez wyposażenia maszynowego, bowiem maszyny produkcyjne zostały wywiezione do ZSRR w ramach reparacji wojennych. W 1972 r.
na bazie zakładu utworzono Śląskie Zakłady Lin i Drutu
„Linodrut” Zabrze, w skład których wchodziły zakłady
w Zabrzu, Sosnowcu, Bytomiu i Wałbrzychu. Zmiany
polityczne i gospodarcze doprowadziły w latach 90. do
usamodzielnienia się zakładów „Linodrutu”.
Uwaga, zwiedzanie zakładu tylko po dokonaniu rezerwacji (tylko w poniedziałki w godzinach od 9.00 – 15.00) pod
numerem telefonu 32 630- 30 -91 wew. 4045.
Organizator:
Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu, Dział Międzynarodowe Centrum
Dokumentacji i Badań nad Dziedzictwem Przemysłowym dla Turystyki
41-800 Zabrze, ul. Jodłowa 59
osoba odpowiedzialna: Dariusz Walerjański, tel. 501 866 679
e-mail: [email protected], www.muzeumgornictwa.pl
Partner: Trawipol II Spółka zo.o. www.linyidruty.pl
58
W ramach tegorocznych EDD PTTK Oddział w Zawierciu przygotował szereg interesujących wydarzeń krajoznawczych i edukacyjnych upamiętniających setną rocznicę
wybuchu I wojny światowej. W programie
m.in.:
jącą cmentarze wojenne w regionie. W piątek 5 września
o godz. 18.00 zapraszamy również na prelekcję Piotra
Ormana nt. walk na Jurze podczas I wojny światowej.
Wstęp na wszystkie wydarzenia bezpłatny. Serdecznie
zapraszamy!
Niedziela 14 września
wycieczka piesza (ok. 7 km) szlakiem mogił i cmentarzy z I wojny światowej. Zbiórka
o godz. 9.00 przy dworcu PKP w Zawierciu.
Niedziela 21 września
wycieczka autokarowa szlakiem cmentarzy
z I wojny światowej na Jurze. Zwiedzimy m.in.
cmentarze wojenne w: Włodowicach, Kotowicach, Kroczycach, Pilicy, Bydlinie i Zawierciu-Kromołowie. Zbiórka o godz. 8.00 pod
MOK-iem w Zawierciu.
Dodatkowo od 5 września 2014 r. w Miejskim Ośrodku Kultury „Centrum) im. Adama
Mickiewicza w Zawierciu (ul. Piastowska 1) będzie można obejrzeć wystawę zdjęć prezentuOrganizator:
Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze Oddział w Zawierciu
42-400 Zawiercie, ul. Sikorskiego 6, tel. 32 672 18 41
e-mail: [email protected]
59
60
20.09.2014
Diabelskie Mosty i Dąb Szypułkowy w rezerwacie Parkowe w Złotym Potoku.
Legendarny dąb szypułkowy w Rezer-
wacie Parkowe w Złotym Potoku rośnie
w pobliżu tzw. Rybakówki (dawnie schronisko PTT). Jego wiek szacuje się na ponad 400
lat a charakterystyczny wygląd pozwala na
jego rozpoznanie w terenie. Kilkaset metrów
od dębu, po drugiej stronie szosy żareckiej,
zauważalna jest wapienna forma skalna nazwana Diabelskimi Mostami.
Obydwa te pomniki przyrody były świadkami wydarzeń historycznych.
9 listopada 1944 r. zlikwidowano komendanta żandarmerii z Myszkowa tzw. Krwawego Julka (Juliana Schuberta). Za okrucieństwo i represje wobec ludności Polskiej
Wojskowy Sąd Specjalny Śląskiego Okręgu
AK skazał Schuberta na karę śmierci. Wyrok na Schubercie otrzymał do wykonania
kpt. Twardy (Stanisław Wencel). Kpt. Twardy
urządził zasadzkę na grupę myszkowskich
żandarmów, którzy z Schubertem wybrali się
do Generalnego Gubernatorstwa po żywność. Miejscem akcji był rejon Diabelskiego
Mostu w złotopotockich lasach. Najprawdopodobniej wspomniany dąb był wykorzystany przez partyzantów do zamachu jako
punkt obserwacyjny. W udanej akcji oprócz
Krwawego Julka zginęło jeszcze dwóch żandarmów i woźnica Polak, oszczędzono natomiast Austriaka, który był pozytywnie nastawiony wobec Polaków.
Te same okolice (trasa żarecka prowadząca do Złotego Potoku) w 1943 r. miały
być miejscem zamachu na agenta niemieckiej służby bezpieczeństwa inżyniera Hugo
Schultze. Hugo Schultze został treuhänderem Zakładów Wapiennych w Rudnikach
koło Częstochowy i Syropiarni w Złotym
Potoku (Zalesice). Ostatecznie wyrok został
wykonany w Częstochowie.
Wspomniane pomniki przyrody – niemi świadkowie epizodów historycznych –
znajdują się w obrębie Rezerwatu Parkowe.
Dzięki inicjatywie hrabiego Karola Raczyńskiego w okresie międzywojennym teren ten
miał już rangę rezerwatu. Rezerwat Parkowe
w obecnych granicach został utworzony
w 1957 r. na obszarze 153,22 ha.
Złoty Potok
Złoty Potok
Pomniki przyrody – świadkowie historii
W sobotę 20 września o godz.17.00 zapraszamy do rezydencji pałacowo-dworkowej
w Złotym Potoku na rekonstrukcję miejsca
zorganizowaną pod hasłem „Rezydencja Złotopotocka – symbol komunikacji ze światem
zewnętrznym”.
W programie wydarzenia m.in. prezentacja
multimedialna pt. Historia Rezydencji Złotopotockiej na przestrzeni wieków.
W prezentacji min.:
• Rezydencja a społeczeństwo
• Twórcy - kreatorzy Rezydencji
Złotopotockiej
• Zespół Pałacowo-Dworkowy - znak czasu
przemian ustrojowych, społecznych,
kulturowych, od 1945 r. do dzisiaj.
Ponadto w Muzeum Regionalnym im. Zygmunta Krasińskiego w Złotym Potoku 20
września w godz. 10.00- 18.00 udostępniona
będzie bezpłatnie najnowsza wystawa pt. Powstanie
styczniowe w zbiorach Muzeum Złotopotockiego oraz
wystawa stała nt. Pamiątki po Krasińskich i Raczyńskich.
Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Muzeum Regionalne im. Zygmunta Krasińskiego w Złotym Potoku
42-253 Janów, ul. Kościuszki 11, tel. 34 329 11 62
e-mail:[email protected]; www.janow.pl
Partnerzy: Starostwo Powiatowe w Częstochowie
Urząd Gminy Janów, Gminna Biblioteka Publiczna w Janowie
Obywatelski Komitet na Rzecz Muzeum Regionalnego
im. Zygmunta Krasińskiego w Złotym Potoku
61
14.09.2014
W sobotę 27 września na Hali Boraczej
w Żabnicy odbędzie się XII Łosod, czyli jesienny spęd owiec z hal w gminie Węgierska
Górka. Imprezę rozpocznie uroczysta Msza
św. dziękczynna za szczęśliwe bacowanie,
po której nastąpi inscenizacja tradycji pasterskich prowadzona w profesjonalny sposób
piękną gwarą beskidzką. W trakcie Łossodu
uczestnicy będą mogli poznać tradycje związane ze spędem owiec z hal, posmakować
tradycyjnych potraw z baraniny oraz mleka owczego i koziego. Dodatkową atrakcją
będzie występ kapeli góralskich. Łossod, to
przede wszystkim święto baców, które ma na
celu promocję tradycji pasterskich i wyrobów
owczarskich. Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Żory
Żabnica
27.09. 2014
Żory
Organizator:
Ośrodek Promocji Gminy Węgierska Górka
34-350 Węgierska Górka, Osiedle XX-lecia II RP 12, tel. 33 8642187
e-mail:[email protected], www.wegierska-gorka.opg.pl
6.09.2014
W sobotę 6 września w godz. 13.00-18.00
przy Kościele na Starówce w Żorach odbędzie się V Jarmark św. Filipa i Jakuba. Wydarzenie nawiązuje do średniowiecznych tradycji miasta Żory i początków parafii pw. św.
św. Apostołów Filipa i Jakuba w Żorach. Jak
zwykle nie zabraknie smacznego jedzenia,
ciasta „FiJ” pieczonego tylko raz w roku specjalnie na tę okazję, średniowiecznej muzyki,
pamiątek, gier i zabaw dla dzieci, warsztatów,
konkursów z nagrodami, a także barwnych
postaci, rycerzy i mieszczan w średniowiecznych strojach. Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Rzymsko-Katolicka Parafia Świętych Apostołów Filipa i Jakuba w Żorach
44-240 Żory, ul. Garncarska 16, tel. 32 434 29 55
Komitet Organizacyjny: e-mail: [email protected]
62
W niedzielę 14 września zapraszamy na spacer ulicami żorskiej Starówki pn. „Śladami starych murów”. Zbiórka o godz. 11.00, przy kolumnie Jana Nepomucena na Rynku w Żorach. Zwiedzanie poprowadzi i historię miasta przybliży Linda Stanowska - licencjonowany przewodnik terenowy po województwie śląskim. Na trasie spaceru między innymi: uliczki zabytkowej Starówki, gotyckie mury obronne, kościół św. Filipa i Jakuba i cmentarz przy kościele, zabytkowe kamieniczki miasta, ulica Murarska, MOK a także dawne, odrestaurowane wille: siedziba KSSE i Muzeum Miejskiego przy ulicy Muzealnej 1 i Dworcowa 6. Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Urząd Miasta Żory – Miejski Konserwator Zabytków
44-240 Żory, al. Wojska Polskiego 25, tel. 32 43 48 279
e-mail: [email protected], www.zory.pl
63
12.09.2014
Żywiec
Żory
5, 19 i 26.09.2014
Od 1 sierpnia do 3 października odbędzie się w Żorach VIII Festiwal Twórczości
Religijnej Fide et Amore po raz pierwszy wraz
z konkursem kompozytorskim o charakterze
międzynarodowym! Podczas festiwalu organizowanego od 2007 r., odbywają się koncerty między innymi: chorału gregoriańskiego,
muzyki organowej, współczesnej twórczości
„New Life Music”, muzyki oratoryjnej i inne.
W piątek 5 września zapraszamy na koncert w Kościele Ewangelickim w Żorach przy ul. Osińskiej 4. Wystąpią: Tobias Zeutschner (1621-1675) – Musicali scher
Haus-Andacht, Zespół MUSAICUM Karolina Brachman
– sopran; Anna Firlus – klawesyn, pozytyw; Krzysztof
Firlus – viola da gamba; Elisabeth Seitz – psalterium;
Christoph Barth – lutnia (Niemcy).
W piątek 19 września zapraszamy na Koncert
w kościele pw. św. Jadwigi Śląskiej przy ul. Strażackiej
w Żorach – Baranowicach pt. Boże Narodzenie w muzyce
– PSM II st. Katowice i Rybnik. Przed koncertem warsztaty i konkurs kompozytorski z nagrodami.
W piątek 26 września zapraszamy na Koncert Finałowy Festiwalu Fide et Amore w kościele pw. św. Stanisława w Żorach przy ul. Boryńskiej – wystąpi Chór Pueri
Cantores z Niemiec.
Imprezy towarzyszące Festiwalowi: sesja naukowa
połączona z publikacją pt. „Między niebem a ziemią…,
warsztaty wokalne, spotkanie autorskie z ks. Wiesławem Hudkiem, konkurs plastyczny, poetycki i kompozytorski. Serdecznie zapraszamy!
Organizator:
Miejski Ośrodek Kultury
44-240 Żory, ul. Dolne Przedmieście 1, tel. 32 434 24 36
szczegóły na: www.fideetamore.zory.pl
64
W piątek 12 września o godz. 16.00
w czytelni Żywieckiej Biblioteki Samorządowej odbędą się zajęcia z panią mgr inż. Katarzyną Borowy-Midor, pracownikiem RZGW
w Krakowie Zarząd zalewni Soły i Skawy
w Żywcu pod hasłem „Woda – źródło życia”.
Podczas zajęć dzieci tworzyć będą makietę
związaną z obiegiem wody w przyrodzie.
Podczas drugiej części zajęć nawiążemy
do legend i baśni związanych z wodą. Pierwszą legendą będzie legenda pt. „Skąd się
wzięła Wisła”, następnie dzieci zainscenizują
m.in. następujące legendy żywieckie „Legenda o Bogini Żywi”, „Legenda o rzece Sole” i „Legenda o źródełku Świętego Wita”. Stroje przygotuje pani Lidia Cader
z Grupy „Retro”, a dekoracje pracownicy biblioteki.
Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!
W ramach tegorocznej edycji EDD zachęcamy do
zwiedzenia zabytkowej zapory wodnej na rzece Sole
w miejscowości Porąbka (powiat bielski). Zaporę zbudowano w latach 1923-1937 między Porąbką, a Międzybrodziem Bialskim w latach 1928-1937. Zapora wodna
typu ciężkiego spiętrza wody rzeki Soły tworząc Jezioro
Międzybrodzkie. Została zbudowana na podłożu skalnym według projektu prof. Gabriela Narutowicza i inż.
T. Baeckera przez Societe Franco-Polonaise Warszawa.
Wysokość zapory wynosi 37,3 m, a jej długość 260 m.
Przy zaporze znajduje się elektrownia wodna, zbudowana w latach 1951-1954 jako pierwszy element Zespołu Elektrowni Wodnych (którego pozostałymi elementami są Tresna i Elektrownia Szczytowo-Pompowa
Porąbka-Żar). Elektrownia posiada dwa hydrozespoły
Kaplana o mocy 6,1 MW i jeden turbozespół typu Francis`a o mocy 0,4 MW pracujący na potrzeby własne.
Zapora wodna na Sole jest pierwszą w Polsce zaporą
wodną zbudowaną w okresie międzywojennym. Gorąco polecamy!
Organizator:
Żywiecka Biblioteka Samorządowa
34-300 Żywiec, ul. Kościuszki 5, tel. 33 475 13 50, 33 475 13 90
e-mail: [email protected]; www: www.biblioteka.zywiec.pl
65
Żywiec
13-14.09.2014
W dniach 13 i 14 września, w godz.
10.00-16.00 Muzeum Miejskie w Żywcu
otwiera swoje drzwi dla turystów. Będzie
można zwiedzić bezpłatnie wszystkie wystawy stałe i czasowe, które znajdują się
w Starym Zamku, dawnej wozowni i stajni.
W sobotę 13 września zapraszamy również na imprezy towarzyszące. W Starym
Zamku odbędą się zajęcia edukacyjne i mini
warsztaty plastyczne – Opowieść o Świętym Wicie ze Starego Żywca. Po zajęciach
zostanie zorganizowana wycieczka, której
celem będzie dotarcie do słynnego źródełka św. Wita w Starym Żywcu. Natomiast
66
w oficynach zamkowych (dział etnografii) odbędzie się
wykład pt. Pasterstwo symbolem góralskiej tożsamości
połączony z prezentacją multimedialną oraz spotkanie
z uczestnikami Redyku transhumancyjnego 2013.
Zapraszamy na bezpłatne wystawy:
„Historia i tradycja miasta Żywca”
Wystawa prezentuje: dokumenty rękopiśmienne
z XVI –XVIII w. wraz ze słynnym Dziejopisem Żywieckim Andrzeja Komonieckiego z pocz. XVIII w.; kolekcję
pamiątek cechowych - obesłania, pieczęcie, księgi cechowe, skrzynie; kopie kostiumów z epoki renesansu
i baroku oraz tradycyjne stroje mieszczan żywieckich;
zrekonstruowane wnętrza z Pałacu Habsburgów -salon
biały oraz gabinet męski; kolekcję obrazów lwowskiego
artysty – Jana Kazimierza Olpińskiego oraz ikonografię
miasta.
„Sztuka sakralna Żywiecczyzny”
Na ekspozycji zaprezentowane zostały najcenniejsze zbiory pochodzące z żywieckich kościołów (XIV-XX
w.) Gotycką kolekcję prezentują drewniane rzeźby: św.
Anna Samotrzecia z ok. 1380 r., (z kościoła Św. Krzyża
w Żywcu) oraz dwa przykłady mniejszej rzeźby drewnianej z ok. 1510 r. – św. Barbara i św. Katarzyna (z kapliczki Św. Wita w Starym Żywcu). Gotyckie, temperowe
malarstwo tablicowe reprezentują: Opłakiwanie z ok.
1450 r. (z kościoła Św. Krzyża w Żywcu) oraz Madonna
z poziomką z 3 ćw. XV. Na ekspozycji pokazane zostały
także obrazy sakralne żywieckich malarzy cechowych
z XIX w.: Krząstkiewiczów, Madalskiego, Fignowskiego i Maultza. Dopełnieniem wystawy są przykłady rzeźby od XVIII do XIX w.
pochodzące z żywieckich kościołów, sprzęt
i szaty liturgiczne, barokowe relikwiarze
z kościoła Przemienienia Pańskiego w Żywcu
oraz wiele obiektów sakralnych jak dotąd nigdy nie prezentowanych.
„Pradzieje Żywiecczyzny”
Na wystawie można obejrzeć relikty dawnej baszty zamkowej; wykopaliska z góry
Grojec prezentujące kulturę puchowską
i łużycką; wykopaliska ze Starego Zamku; kamieniarkę oraz ekspozycję zaginionych rzemiosł - solwarstwo i szklarstwo oraz mennicę
i warsztat garncarski.
„Narzędzi Tortur”
Wystawa znajduje się w dwóch najstarszych pomieszczeniach zamku - wieży
rycerskiej pochodzącej z XV wieku. Wśród
eksponatów obejrzeć można narzędzia
tortur używane w całej Europie, m.in.: łoże
sprawiedliwości, hiszpańskie buty, konfesjonał, dyby. W jednej z sal znajduje się ubiór
średniowiecznego kata wraz z toporem oraz
mieczem katowskim.
Dział przyrodniczy znajduje się w dawnym budynku stajni (wystawa „Ptaki i ssaki
Żywiecczyzny”) przedstawia pokaźną kolekcję ptaków drapieżnych, trofea myśliwskie, okazy paleontologiczne - kości i ciosy
mamuta oraz zdjęcia flory i fauny Beskidów.
Dział etnograficzny mieści się w starej wozowni. Na
wystawie „Kultura ludowa Żywiecczyzny” prezentowane są: tradycyjne wyposażenie i zdobnictwo izby
góralskiej; tradycyjna i współczesna sztuka ludowa malarstwo na szkle, rzeźba w drewnie i kamieniu oraz
zdobnictwo bibułkowe; stroje przebierańców noworocznych tzw. jukaców i dziadów, rekwizyty kolędnicze
– kozy, gwiazdy, szopki kukiełkowe; świąteczny strój
górali żywieckich; instrumenty ludowe oraz kolekcja
drewnianych zabawek.
Organizator:
Muzeum Miejskie w Żywcu
34-300 Żywiec, ul. Zamkowa 2, tel./fax 33 861 21 24
e-mail: [email protected], www.muzeum-zywiec.pl
67
W sobotę 20 września o godz. 19.00
kościół parafialny pw. św. Floriana w ŻywcuZabłociu otwiera swoje podwoje dla miłośników historii Zabłocia.
Dzięki uprzejmości Księdza Proboszcza
Stanisława Kozieła oraz mieszkańców Zabłocia udało się – po raz kolejny – zgromadzić
materiał niezwykły. Dzięki temu możemy zaprosić wszystkich zainteresowanych historią
Parafii Rzymsko-Katolickiej w Zabłociu, Żywiecczyzny i Galicji w podróż po zakamarkach przeszłości.
To kolejna inicjatywa Anny Barabasz
i Doroty Firlej z Komitetu Zabłocie przy Towarzystwie Naukowym Żywieckim, poświęcona historii Zabłocia, dziś dzielnicy Żywca,
a dawniej samodzielnej wsi na lewym brzegu
rzeki Soły w Galicji Zachodniej. Zeszłoroczny
projekt i spotkanie poświęcone „Solali” – największej fabryce papieru w Europie (działającej do dziś) autorki zwieńczyły I Kalendarzem
Zabłockim.
Tegoroczna edycja koncentruje się na niezwykle bogatej historii Kościoła Parafialnego św. Floriana w Żywcu-Zabłociu – nie bez
przyczyny: II Kalendarz Zabłocki na rok 2015
poświęcony Kościołowi upamiętnia kilka dat:
w 1895 r. powstaje Stowarzyszenie Św. Floriana, które odnowiło stojącą nieopodal dworca kolejowego kapliczkę p.w. św. Floriana
z początku XIX w. i zakupiło parcelę pod budowę kościoła. W 1935 r. natomiast, dokładnie 27 maja, rozpoczyna się budowa kościoła.
W roku 1955, 7 sierpnia, ma miejsce uroczysta konsekracja Kościoła pw. św. Floriana,
której dokonał ks. Biskup Franciszek Jop. Rok
1965 to konsekracja dzwonu w dniu 1 maja.
Dekadę później, w 1975, 8 lipca parafianie
podczas uroczystości pogrzebowych żegnają
księdza proboszcza Stanisława Słonkę, który
pełnił swoje obowiązki duszpasterskie 38 lat.
W tym samym roku proboszczem zostaje ks.
prałat Eugeniusz Góra. W Żywcu natomiast –
także w roku 1975 - zaczyna pełnić posługę
kapłańską ks. Stanisław Kozieł, obecny proboszcz parafii zabłockiej. Podsumowujemy
w ten sposób tegoroczne działania projektowe poświęcone historii Zabłocia. Intencją autorek jest prezentacja
– w ramach Europejskich Dni Dziedzictwa – kalendarza
dedykowanego na rok nadchodzący.
Przybliżymy historię lokalną poprzez tekst pisany,
obrazy i słowa: w kościele będzie można posłuchać
opowieści o tym, jak powstawała świątynia i parafia, i co
działo się w tym czasie w Zabłociu i Żywcu. Niezwykle
bogaty materiał fotograficzny będzie można obejrzeć
podczas pokazu multimedialnego w Kościele, oraz na
towarzyszących tego dnia wystawach starych fotografii
a także prac uczniów, inspirowanych historią parafii Św.
Floriana. Całość znajdzie się w II Kalendarzu Zabłockim,
którego zawartość zaprezentujemy podczas spotkania.
Tworząc nową tradycję lokalną chcemy – podobnie jak
w roku poprzednim – zaprosić mieszkańców Zabłocia
(i wszystkich Zainteresowanych) do pamiątkowej fotografii zbiorowej na schodach głównych, przed wejściem
do Kościoła. To zwieńczenie Europejskich Dni Dziedzictwa w Żywcu-Zabłociu.
Organizatorzy:
Anna Barabasz i Dorota Firlej
Komitet Zabłocie przy Towarzystwie Naukowym Żywieckim
34-300 Żywiec, ul. Zamkowa 2
e-mail: [email protected]
68
Buk Sobieskiego w Świerklanach jest wizytówką miejscowości
Czy wiesz, że…
Żywiec – Zabłocie
20.09.2014
Olbrzymie drzewo o obwodzie 675 cm i 20
m wysokości rośnie w centrum Świerklan na
prywatnej posesji przy ul. Kościelnej – ruchliwej drodze z Żor do Wodzisławia Śląskiego.
Ten wspaniały buk pospolity ma ok. 350 lat
i jest jednym z najgrubszych przedstawicieli
swojego gatunku w Polsce. Drzewo łączy się
z legendą tzw. „drzew Sobieskiego” na Górnym Śląsku. Według miejscowej – ciągle żywej – legendy, król Polski Jan III Sobieski zatrzymał się pod nim na odpoczynek podczas
marszu na Wiedeń w 1683 r. Drzewo miało
wówczas około 20 lat, ale jego uroda zwróciła
uwagę kochającego przyrodę monarchę.
Obecne „Buk Sobieskiego” jest wizytówką
Świerklan, a zaangażowanie mieszkańców w
pielęgnowanie drzewa i tradycji o nim może
być wzorem dla Polaków. Władze gminy dbają o zapewnienie stałej pielęgnacji legendarnego drzewa, które od 1962 r. ma status pomnika przyrody.
69
Chcesz poznać dawnych śląskich odkrywców
i konstruktorów? Wsiąść w kolejkę wąskotorową?
Sprawdzić jak pracowano pod ziemią? Produkowano
czystą wodę? Pieczono chleb? Drukowano prasę?
Warzono piwo?
Wybierz Szlak Zabytków Techniki
– poznawaj, eksperymentuj, zwiedzaj, słuchaj,
oglądaj i... baw się dobrze.
zabytkitechniki.pl
Czy wiesz, że…
Najgrubsza lipa drobnolistna w Polsce rośnie w Cielętnikach koło
Dąbrowy Zielonej ok. 40 km na wschód od Częstochowy.
Drzewo ma ok. 520 lat, 11 m i 5 cm w obwodzie i ok. 32 m wysokości. Średnica korony
sięga 35 m, a pierwotnie przekraczała 40 m.
Lipa z Cielętnik jest najokazalszą przedstawicielką tego gatunku w Polsce. Rośnie tuż
za prezbiterium neogotyckiego kościoła pw.
Przemienienia Pańskiego. Jak głosi miejscowa legenda, w tym miejscu, obok drewnianego kościółka, pewien wojewoda po stracie potomka posadził 18 młodych lip, które
po pewnym czasie zrosły się tworząc jedno
drzewo. W 1891 r. w miejscu drewnianego
kościółka wzniesiono jednonawową świątynię ze smukłą wieżą, którą konsekrowano
24 czerwca 1920 r. W 1937 r. drzewo objęto
ochroną prawną, konary spięto klamrami, a w
1949 r. zniszczony pień z prawej strony ścięto
i założono betonowe plomby. Później plomby usunięto, a konary spięto linami i na ich
wysokości wykonano ogrodzenie. 29 maja
2001 r. około godz. 18.00 wichura wyłamała
jeden z głównych konarów lipy od strony zakrystii.
72
Jak informuje tablica zamontowana na ogrodzeniu: „drzewo jest ogrodzone i zabezpieczone przed
obgryzaniem przez pątników, którzy wierzyli, że kora
lipy uśmierza i leczy ból zębów”. Pogląd ten utrwalił się
wśród miejscowego ludu za sprawą obrazu św. Apolonii
wiszącego od początków XX w. na balkoniku za prezbiterium kościoła. Jak wiadomo, św. Apolonia jest patronką cierpiących na bóle zębów. Będący w potrzebie pątnicy zmierzający do Częstochowy najprawdopodobniej
podgryzali drzewo kojarząc jego bliskość z obrazem św.
Apolonii. Przy licznych przypadkach uzdrowień los wiekowej lipy mógł być rzeczywiście zagrożony.
Praktyki pątników ukrócił dopiero miejscowy proboszcz, który w latach 30. XX w. posmarował pień drzewa smołą, która skutecznie odstraszyło amatorów kory.
W następnych latach drzewo ogrodzono. Dziś drzewo
przed pątnikami chroni ogrodzenie a dla pewności,
miejscowy proboszcz po zmroku zamyka na klucz bramkę w kościelnym ogrodzeniu. Jest szansa, że drzewo nie
podzieli tragicznego losu dębu z miejscowości Gidle
o obwodzie 750 cm, które po prostu zostało zjedzone
przez pątników udających się na Jasną Górę do Częstochowy.

Podobne dokumenty

1

1 Z dumą zapraszam także do odwiedzenia pięknych pałaców, w których duch historii przebiera się w szykowne szaty – Muzeum Zamkowego w Pszczynie czy pałacu w Koszęcinie, siedziby Zespołu Pieśni i Tańc...

Bardziej szczegółowo